"Nực cười châu chấu đá xe, tưởng rằng chấu ngã ai dè xe nghiêng" dường như đang vận vào cuộc đối đầu không khoan nhượng tại tiểu bang ánh nắng Florida. Chỉ một ngày trước khi cơ quan lập pháp bang bước vào phiên họp đặc biệt, Thống đốc Ron DeSantis đã khiến dư luận chấn động khi công bố một bản đồ phân chia lại các khu vực bầu cử Hạ viện Mỹ đầy táo bạo. Đây là một "chiến thư" trực diện gửi tới Đảng Dân chủ, đe dọa xoay chuyển cục diện quyền lực tại cơ quan quyền lực cao nhất của nước Mỹ.
Nhắm thẳng vào "yết hầu" của đối phương
Bản đồ đề xuất của DeSantis không hề giấu diếm ý đồ chiến lược: tạo ra lợi thế áp đảo cho Đảng Cộng hòa tại ít nhất 4 ghế Hạ viện hiện đang do Đảng Dân chủ nắm giữ. Những "mũi tên" của Thống đốc nhắm thẳng vào các khu vực trọng yếu: khu vực Tampa do Hạ nghị sĩ Kathy Castor nắm giữ và khu vực Orlando của Hạ nghị sĩ Darren Soto. Thậm chí, khu vực Nam Florida cũng được vẽ lại hoàn toàn để biến những nơi từng là thành trì của đối phương thành "sân nhà" của Đảng Cộng hòa.
Đây được coi là phát súng tiếp theo trong cuộc chiến tái phân chia khu vực bầu cử xuyên lục địa, vốn đã được cựu Tổng thống Donald Trump khơi mào từ năm ngoái tại Texas. Trong khi tại Virginia, cử tri vừa thông qua một cuộc trưng cầu dân ý mang lại hy vọng cho Đảng Dân chủ, thì tại Florida, DeSantis đang thực hiện một nước đi ngược lại, mạnh mẽ và quyết liệt hơn bao giờ hết. "Mạnh dùng sức, yếu dùng mưu", và lần này, DeSantis dường như đang dùng cả hai để củng cố quyền lực của phe mình.
Sự phục tùng của đa số và nỗi lo "gậy ông đập lưng ông"
Tại cơ quan lập pháp Florida, nơi Đảng Cộng hòa đang nắm giữ siêu đa số, các nghị sĩ đã tuyên bố rõ ràng: họ sẽ đi theo lộ trình của Thống đốc thay vì tự vẽ ra một bản đồ riêng. Tuy nhiên, nội bộ phe Cộng hòa không phải không có những cơn sóng ngầm. Một số nhà lập pháp đã bày tỏ sự lo ngại rằng một kế hoạch phân chia quá hung hăng có thể gây ra hiệu ứng ngược, đẩy những chiếc ghế vốn đang an toàn của Đảng Cộng hòa vào vòng nguy hiểm.
Đáp lại những quan ngại đó, Thượng nghị sĩ bang Don Gaetz, người bảo trợ cho dự luật này tại Thượng viện, đã đưa ra một tuyên bố đầy cứng rắn: "Nhiệm vụ của tôi không phải là lo lắng cho bất kỳ thành viên Quốc hội nào bị ảnh hưởng bởi đề xuất của Thống đốc. Ai có thắc mắc, hãy đi mà tìm Thống đốc". Có thể thấy, trong cuộc chơi này, "Quân lệnh như sơn", sự thống nhất đang được ưu tiên hàng đầu để đạt được mục tiêu tối hậu trước khi phiên họp đặc biệt kết thúc vào thứ Sáu này.
Cuộc chiến pháp lý: "Dummymander" và những ẩn số
Phía bên kia chiến tuyến, Lãnh đạo phe thiểu số tại Hạ viện Hakeem Jeffries không hề nao núng. Ông mỉa mai kế hoạch này bằng cái tên "DeSantis Dummymander" – một thuật ngữ ám chỉ việc phân chia ranh giới bầu cử gian lận nhưng lại phản tác dụng đối với chính bên thực hiện. Ông khẳng định bản đồ này vi phạm hiến pháp bang Florida và tuyên bố đanh thép trên mạng xã hội X: "Hẹn gặp lại tại tòa".
Về phía mình, đội ngũ của DeSantis lập luận rằng sự thay đổi dân số sau cuộc điều tra dân số năm 2020 và những tiền lệ pháp lý đang chờ xử lý tại Tối cao Pháp viện là lý do chính đáng để vẽ lại bản đồ. Tuy nhiên, Hiến pháp Florida vốn có những quy định rất khắt khe đối với việc phân chia khu vực mang tính đảng phái. "Cây muốn lặng mà gió chẳng đừng", cuộc chiến này chắc chắn sẽ không dừng lại ở các phòng họp nghị viện mà sẽ kéo dài tới tận các sảnh tòa án, nơi mà các thẩm phán sẽ phải cân nhắc giữa quyền lực chính trị và công lý hiến pháp.
Thời gian là vàng: Cuộc chạy đua về đích
Thời gian đang trôi đi rất nhanh. Theo dự kiến, một ủy ban quan trọng của Thượng viện sẽ bỏ phiếu về bản đồ này vào thứ Ba, và cuộc bỏ phiếu toàn thể có thể diễn ra ngay vào thứ Tư. Sau khi vượt qua Thượng viện, dự luật sẽ được chuyển tới Hạ viện bang. Với sự ủng hộ mạnh mẽ từ phe đa số, bản đồ của DeSantis có khả năng cao sẽ được thông qua chỉ trong vài ngày tới.
Hiện tại, Đảng Cộng hòa đang nắm giữ 20 trên tổng số 28 ghế Hạ viện của Florida. Nếu bản đồ mới thành hiện thực, Đảng Dân chủ có thể chỉ còn lại vỏn vẹn 4 ghế có lợi thế. Tuy nhiên, chính trường luôn chứa đựng những bất ngờ. "Cười người chớ vội cười lâu", liệu đây sẽ là một chiến thắng vang dội giúp phe Cộng hòa kiểm soát hoàn toàn tiểu bang, hay sẽ là một nước cờ sai lầm mở đường cho những cuộc lật đổ ngoạn mục của Đảng Dân chủ trong tương lai? Câu trả lời vẫn còn nằm ở phía trước, khi những lá phiếu đầu tiên được bỏ vào hòm theo những ranh giới mới đầy tranh cãi này.