Trong 7 tổng thống từng bị ám sát hụt, Theodore Roosevelt thậm chí sống 7 năm với viên đạn găm trong ngực; Gerald Ford bị liên tiếp ám sát hai lần trong 15 ngày, đều bởi phụ nữ.
Gần đây nhất là ông Donald Trump, hôm 25/4, sau khi một tay súng cố gắng đột nhập bữa tiệc gây quỹ của các phóng viên Nhà Trắng. Vụ tấn công xảy ra tại cùng một khách sạn - nơi Tổng thống Ronald Reagan bị bắn trong vụ ám sát năm 1981.
Dưới đây là một số vụ ám sát hụt nhằm vào 7 tổng thống Mỹ gây chấn động.
Ngày 13/7/2024, tại cuộc vận động tranh cử ở Butler, bang Pennsylvania, ông Trump bị bắn trúng tai khi một tay súng nổ súng từ mái nhà gần khu vực diễn ra sự kiện.
Nghi phạm Thomas Matthew Crooks, 20 tuổi, bị một tay súng bắn tỉa của Cơ quan Mật vụ bắn chết. Một cựu trưởng đội cứu hỏa, 50 tuổi, đã thiệt mạng do trúng đạn của Crooks, và hai người khác bị thương nặng.
FBI thông báo Crooks hoạt động một mình.

Vụ ám sát hụt ông Trump hồi tháng 7/2024. Ảnh: AP
Vài tháng sau cuộc biểu tình ở Butler, ngày 15/9/2024, một âm mưu ám sát khác đã bị ngăn chặn khi người đàn ông tên Ryan Routh bị các đặc vụ phát hiện đang ẩn nấp trong bụi cây với một khẩu súng trường bên ngoài sân golf ở Florida trong khi ông đang chơi. Routh bị bắt, nhận án tù chung thân.
Trước ông Trump, trong khi đang phát biểu tại bang Georgia vào ngày 10/5/2005, một quả lựu đạn đã được ném về phía Tổng thống George W. Bush, rơi cách vị trí ông cùng đệ nhất phu nhân Laura Bush và các quan chức khác chỉ 61 feet (khoảng 18 mét).
Theo ghi chép của FBI, quả lựu đạn không phát nổ vì chiếc khăn tay được quấn chặt quanh nó "không cho phép chốt kích nổ bung ra đủ nhanh".
Người đàn ông ném lựu đạn đã bỏ chạy nhưng các đặc vụ đã có thể lần ra dấu vết của hắn nhờ ảnh chụp của nhân chứng và truy tìm ADN từ chiếc khăn. Nghi phạm Vladimir Arutyunian bị kết án tù chung thân.
Năm 2008, ông Bush suýt bị tấn công một lần nữa trong cuộc họp báo chung với Thủ tướng Iraq Nouri al-Maliki ở Baghdad. Tổng thống Bush né chiếc giày ném vào ông và nó sau đó trúng vào lá cờ ở phía sau.
Trước ông Bush, ngày 30/3/1981, khi Tổng thống Ronald Reagan vừa nhậm chức và đang rời khỏi phòng khách sạn Hilton ở Washington, DC thì John Warnock Hinckley Jr. bắn sáu phát đạn từ một khẩu súng lục.
Trong đó, tổng thống trúng đạn vào ngực và ba người bị thương gồm: thư ký báo chí, một sĩ quan cảnh sát, một sĩ quan mật vụ.
Người bị di chứng nặng nhất sau vụ nổ súng này là thư ký báo chí khi nói ngọng và gặp vấn đề về trí nhớ, bị liệt một phần cơ thể, phải sử dụng xe lăn toàn thời gian sau vụ nổ súng.
Sự việc này cuối cùng đã khiến ông Reagan kêu gọi Quốc hội ban hành các biện pháp kiểm soát súng nghiêm ngặt hơn. Năm 1991, một thập kỷ sau vụ xả súng, ông Reagan đã viết một bài báo trên tờ New York Times ủng hộ dự luật Brady- đặt theo họ của người thư ký báo chí nói trên. Đây là một đạo luật thiết lập việc kiểm tra lý lịch liên bang với việc mua súng và tạo ra thời gian chờ đợi năm ngày.
Vụ ám sát bất thành là một phần trong nỗ lực của John Warnock Hinckley Jr. nhằm gây ấn tượng với nữ diễn viên Jodie Foster - minh tinh hắn không quen biết nhưng lại bị ám ảnh.
Sau phán quyết không phạm tội vì bị bệnh tâm thần và 34 năm điều trị tại bệnh viện, John Warnock Hinckley Jr. rời Bệnh viện Tâm thần Saint Elizabeths vào năm 2016 - một sự phóng thích có điều kiện toàn thời gian mà gia đình Reagan kịch liệt phản đối. Các điều kiện bao gồm liệu pháp bắt buộc và điều trị bởi các bác sĩ chịu trách nhiệm quản lý và theo dõi thuốc điều trị tâm thần. Ngoài ra, ông ta còn không được phép liên lạc với các con của Reagan, các nạn nhân khác, gia đình của họ, hoặc Foster, cùng với một số hạn chế khác.
Năm 2022, khi John Warnock Hinckley Jr. 67 tuổi, các điều kiện phóng thích đã được dỡ bỏ, chuyển thành phóng thích vô điều kiện, do "đã khỏe mạnh và không còn bất kỳ vấn đề sức khỏe tâm thần nào". Ông ta cũng được xác nhận không có bất kỳ hành vi bạo lực hay hứng thú nào với vũ khí.
Trước ông Reagan, Tổng thống thứ 38 của Mỹ Gerald Ford là mục tiêu âm mưu ám sát của Lynette Fromme, một thành viên của giáo phái gia đình Manson. Sự việc xảy ra trước Tòa nhà Quốc hội bang California ở Sacramento, ngày 5/9/1975.
Lynette Fromme có bốn viên đạn trong băng đạn của khẩu súng lục nhưng không có viên nào trong buồng đạn, vì vậy súng không nổ.
Hai tuần sau tại San Francisco, Sara Jane Moore, một cựu tình báo viên của FBI, đã bắn một phát súng lục từ khoảng cách 40 feet (khoảng 12 mét) về phía Tổng thống Gerald Ford và suýt trúng.
Cả hai nữ thủ phạm bị kết tội Âm mưu ám sát và nhận án tù chung thân. Riêng Sara Jane Moore, năm 1979 đã trốn thoát khỏi nơi giam giữ nhưng bị bắt lại vài giờ sau đó. Năm 2007, ở tuổi 77, bà được trả tự do khỏi nhà tù theo diện tạm tha sau khi thụ án 32 năm tù chung thân và qua đời tháng 9 năm ngoái ở tuổi 95.
Lynette Fromme được phóng thích có điều kiện vào năm 2009 và xuất bản một cuốn hồi ký về cuộc đời mình vào năm 2018.
Họ là hai nghi phạm phụ nữ duy nhất được biết đến từng âm mưu ám sát một tổng thống Mỹ trong lịch sử Mỹ.
Mười bảy ngày trước lễ nhậm chức nhiệm kỳ đầu tiên, Tổng thống Franklin D. Roosevelt suýt trúng đạn.
Ngày 15/2/1933, một người thợ xây thất nghiệp, mắc bệnh tâm thần tên là Giuseppe Zangara đã hét lên: "Quá nhiều người đang chết đói" và nổ súng vào Roosevelt.
Tổng thống vừa có bài phát biểu tại công viên Bayfront ở Miami, ngồi ở ghế sau chiếc xe mui trần thì Zangara nổ 6 phát súng. Năm người bị trúng đạn. Franklin D. Roosevelt may mắn thoát nạn nhưng thị trưởng Chicago đã bị trúng một vết thương chí mạng ở bụng và 4 người khác thương nặng.
Một số người đàn ông đã khống chế kẻ tấn công và có thể đã đánh hắn đến chết nếu Roosevelt không can thiệp. Ông bảo đám đông hãy để chính quyền giải quyết.
Sau đó, Zangara tuyên bố: "Tôi không ghét ông Roosevelt về mặt cá nhân, tôi ghét tất cả các quan chức và bất cứ ai giàu có".
Hành động cực đoan của Zangara phản ánh sự tức giận và thất vọng của nhiều người lao động Mỹ trong thời kỳ Đại suy thoái. Vào thời điểm xảy ra vụ nổ súng, ông Roosevelt vừa đắc cử tổng thống và chưa tuyên thệ nhậm chức. Các chính sách của ông vẫn chưa được kiểm chứng nhưng những bài báo về sự bình tĩnh của Roosevelt trong vụ ám sát đã tràn ngập các tờ báo ngày hôm sau và góp phần củng cố hình ảnh Roosevelt như một nhà lãnh đạo mạnh mẽ.
Ban đầu, Zangara bị xét xử về tội cố ý giết người và bị kết án 80 năm tù, nhưng khi Thị trưởng Chicago qua đời vì vết thương, Zangara được xét xử lại và bị kết án tử hình.
Hắn chết trên ghế điện vào ngày 20/3/1933.
Một tổng thống Roosevelt khác, Theodore Roosevelt cũng may mắn thoát chết trong vụ ám sát hụt ngày 14/10/1912, khi ông đang trên đường đến đọc bài phát biểu tại Hội trường Milwaukee.
Viên đạn bắn trúng ông, nhưng vì mặc chiếc áo khoác cứng và bài phát biểu được gấp gọn gàng trong túi áo ngực, đạn đã không xuyên qua mà đã bị chặn lại phần nào.
Ông Roosevelt đã có bài phát biểu dài 90 phút tối hôm đó, và chỉ đến bệnh viện sau khi kết thúc sự kiện.
"May mắn là tôi có bản thảo bài phát biểu", ông nói với đám đông và chỉ tay vào ngực bông đùa: "Đây là chỗ viên đạn xuyên qua. Và có lẽ nó đã cứu tôi khỏi việc viên đạn găm vào tim. Hiện tại viên đạn đang nằm trong người nên tôi không thể phát biểu quá dài, nhưng tôi sẽ cố gắng hết sức".
Các bác sĩ kết luận việc để viên đạn găm sâu trong ngực an toàn hơn là phẫu thuật. Ông Roosevelt đã sống với viên đạn này suốt phần đời còn lại.
Thủ phạm là John Schrank, 36 tuổi, một chủ quán rượu thất nghiệp ở thành phố New York, mắc chứng tâm thần phân liệt hoang tưởng. Hắn nhận tội và bị giam giữ suốt đời trong một trại tâm thần của tiểu bang Wisconsin.
Cuối cùng là vụ ám sát hụt sớm nhất trong lịch sử lập quốc của xứ cờ hoa, xảy ra ngày 30/1/1835. Richard Lawrence, một người thợ sơn nhà thất nghiệp trước đây, đã cố gắng bắn Tổng thống thứ 7 của nước Mỹ, Andrew Jackson hai phát tại hành lang phía Đông của Điện Capitol, khi tổng thống Jackson đang rời khỏi một buổi lễ tang được tổ chức tại Phòng họp Hạ viện.
Nỗ lực này thất bại khi cả hai khẩu súng lục của Lawrence đều bị kẹt đạn. Khi đó, ông Jackson, 67 tuổi, đã đáp trả bằng cách dùng chính cây gậy đang chống để đánh thủ phạm.
VietBF@sưu tập