Câu trả lời của ông Trump

[S9g*]

Caracas, Distrito Capital, Venezuela. (Ảnh minh họa: Bona Lee/Unsplash)
Trong khi phần lớn trong đảng Cộng Hòa ủng hộ hành động hôm 3/1 vừa qua nhằm bắt giữ Nicolas Maduro của Tổng Thống Trump, phe Dân Chủ cảnh cáo rằng, Mỹ đang có ý định can thiệp vào Venezuela trong thời gian dài dù ông Trump chưa có thẩm quyền về pháp lý rõ ràng.

Song, có nhiều người cho rằng, dù gì đi nữa, hành động này của Tổng Thống Trump đang mang lại những điều tích cực cho nền dân chủ ở Venezuela, và rằng hành động đó không đơn thuần nhằm vào trữ lượng dầu mỏ của quốc gia này. Ngồi một chỗ chỉ để nói thì có ích gì đâu.

Tổng Thống Trump cho rằng Mỹ đang rất hòa hợp với chính quyền lâm thời Caracas do bà Delcy Rodriguez đứng đầu. Phát biểu này của ông Trump được đưa ra sau khi Washington cho biết sẽ kiểm soát các hoạt động mua bán dầu của Venezuela "vô thời hạn, theo hướng cực kỳ sinh lợi cho nhân dân của hai nước"

Ngoài ra, nếu quả thật chính quyền lâm thời của Venezuela chấp nhận phục tùng Washington như theo tuyên bố của chính quyền Trump, thì thiết tưởng nên có lời đặc biệt khen ngợi ông Trump và các cộng sự của ông: Không cần đưa nước Mỹ vào một cuộc chiến tranh tốn kém mà vẫn có thể khiến cho Venezuela tự đặt mình dưới sự điều hành của nước Mỹ.

Một tín hiệu đáng hoan nghênh cho nền dân chủ ở Venezuela: Hôm 8 tháng Giêng, chủ tịch Quốc Hội Venezuela là Jorge Rodriguez thông báo "một số lượng lớn công dân Venezuela và ngoại quốc được cho phóng thích ngay lập tức nhằm thúc đẩy việc chung sống hòa bình". Báo chí ở phương Tây cho rằng, những người được thả là các tù nhân chính trị. Tổ chức nhân quyền Foro Penal từng tố cáo Caracas cho giam giữ hơn 800 tù nhân chính trị. Theo ông Trump, chính quyền Caracas cũng sắp cho đóng cửa nhà tù Helicoide.

Dù Caracas tuyên bố quyết định thả tù nhân của họ là cử chỉ đơn phương nhằm củng cố sự đoàn kết quốc gia, song ai cũng tin rằng quyết định này của Caracas là đến từ sức ép của Washington sau khi Mỹ tung ra đòn tấn công quân sự vào Venezuela và bắt giữ 2 vợ chồng ông Maduro. Và như thế Washington hoàn toàn có lý do chính đáng để biện minh cho hành động của họ hôm 3 tháng Giêng: Mỹ đâu chỉ có nhắm vào dầu mỏ của Venezuela, mà còn nhằm thúc đẩy tiến trình dân chủ ở quốc gia này.

Nhiều người từng đặt ra câu hỏi về hành động của Mỹ hôm 3 tháng Giêng: Vì lý do dầu mỏ hay là vì dân chủ? Câu hỏi này xem ra đang dần dần có câu trả lời từ Washington. Và người ta hi vọng nền dân chủ sẽ trở lại với nhân dân Venezuela, dù có thể không phải ngay lập tức. Trong một chừng mực nào đó, có thể tin vào lời của bà Phó Thư Ký Báo Chí Tòa Bạch Ốc Anna Kelly rằng: "Việc Caracas trả tự do cho một số lượng lớn tù nhân là chứng minh cho thấy tổng thống đang sử dụng đòn bẩy tối đa vì lợi ích của nhân dân Mỹ và nhân dân Venezuela".

Nhiều người lên tiếng cáo buộc ông Trump đã vi phạm luật pháp quốc tế khi tấn công quân sự Venezuela và bắt giữ Maduro, song nhiều người khác lại có cái nhìn thông cảm cho ông Trump khi ông cho biết, ông "không cần luật pháp quốc tế và rằng quyền lực của ông với tư cách là tổng tư lệnh chỉ bị giới hạn bởi đạo đức của chính ông".
"Tôi không cần luật pháp quốc tế. Tôi không có ý định làm hại người khác," ông Trump có nói.

Có lẽ không có gì sai nếu cho rằng Tổng Thống Trump không buồn can thiệp vào Venezuela nếu nước này không có trữ lượng dầu mỏ khổng lồ. Và rằng, làm gì có chuyện người độc đoán như ông Trump lại quan tâm đến dân chủ. Song, nói gì thì nói, không thể phủ nhận rằng hành động của Mỹ hôm 3 tháng Giêng nhắm vào Venezuela đã và đang mang lại điều tích cực cho nền dân chủ ở quốc gia này vốn bao lâu nay bị đè nén bởi chế độc tài của Maduro.

Vì thế trước khi chỉ trích Tổng Thống Trump là vi phạm luật pháp quốc tế, thì hãy nhìn lại những điều tốt đẹp mà người dân Venezuela đang được hưởng từ hành động "vi phạm luật pháp quốc tế của vị tổng thống Mỹ". Đó mới là vấn đề chủ yếu. Sẽ là không thành thật nếu không chịu thừa nhận điều này.

Đời không có gì là hoàn hảo nên người ta cũng đừng đòi hỏi ông Trump cũng phải hoàn hảo. Điều quan trọng là cuối cùng là Tổng Thống Trump đã ra tay hành động chứ không chỉ ngồi một chỗ mà cứ nói này nói nọ. Những người ủng hộ chính nghĩa của Ukraine đang mong rằng sau khi mang lại điều tốt đẹp cho nhân dân Venezuela, ông Trump cũng sẽ có hành động tích cực và dứt khoát để giúp cho nhân dân Ukraine sớm đạt được một nền hòa bình công bằng và bền vững.

Tổng Thống Trump được cho là vừa "bật đèn xanh" cho dự luật có tên "Đạo Luật Trừng Phạt Nga năm 2025" được cho soạn thảo từ các thượng nghị sĩ Lindsey Graham và Richard Blumenthal. Dự luật này cho phép Mỹ áp đặt mức thuế lên đến 500% đối với những quốc gia giao dịch với ngành năng lượng của Nga, mà các nước chính là Ấn Độ, TQ và Brazil, qua đó buộc các nước này phải ngừng mua dầu thô giá rẻ từ Nga.

Có thể xem việc cho "bật đèn xanh" này của Tổng Thống Trump là cách mà ông tỏ thái độ dứt khoát và tích cực trước việc Moscow không muốn ngừng cuộc chiến xâm lược tàn bạo này.