'BỊ HỦY BỎ': Tổng thống Trump giáng một đòn mạnh vào phe cánh tả cực đoan

[kentto]

Bộ trưởng Năng lượng Chris Wright hôm thứ Sáu thông báo rằng chính quyền Trump đã hủy bỏ gần 30 tỷ đô la các khoản vay năng lượng sạch thời Biden và đang xem xét thêm 53 tỷ đô la khác như một phần của cuộc kiểm toán toàn diện danh mục cho vay của Bộ Năng lượng.

Quyết định này đánh dấu một trong những bước thụt lùi đáng kể nhất từ ​​trước đến nay đối với chương trình năng lượng xanh của Tổng thống Biden và nhấn mạnh nỗ lực của chính quyền Trump nhằm chuyển hướng nguồn tài trợ liên bang sang cái mà họ gọi là “năng lượng Mỹ giá cả phải chăng, đáng tin cậy và an toàn”.

“Trong năm qua, Bộ Năng lượng đã xem xét kỹ lưỡng toàn bộ danh mục cho vay của chúng tôi để đảm bảo việc đầu tư tiền thuế của người dân được thực hiện một cách có trách nhiệm,” ông Wright cho biết trong một tuyên bố. “Chúng tôi phát hiện ra rằng số tiền được giải ngân vội vàng từ Văn phòng Chương trình Cho vay trong những tháng cuối cùng của chính quyền Biden nhiều hơn số tiền đã được giải ngân trong hơn mười lăm năm.”

Văn phòng Tài trợ Thống lĩnh Năng lượng (EDF) thuộc Bộ Năng lượng — một phiên bản được tái cấu trúc của Văn phòng Chương trình Cho vay dưới thời Biden — cho biết số tiền này là một phần của "các khoản vay Lừa đảo Xanh Mới" được phê duyệt vội vàng mà không có sự giám sát đầy đủ.

Theo bộ này, khoảng 9,5 tỷ đô la Mỹ các khoản vay cho các dự án năng lượng gió và mặt trời đã bị xóa bỏ hoàn toàn và sẽ được thay thế bằng các khoản đầu tư vào mở rộng khí đốt tự nhiên, các lò phản ứng hạt nhân mô-đun nhỏ và nâng cấp các nhà máy điện cũ. Ông Wright cho biết những thay đổi này sẽ làm cho năng lượng “trở nên hợp lý hơn về giá cả và ít phụ thuộc hơn vào chuỗi cung ứng nước ngoài”.

“Tổng thống Trump đã hứa sẽ bảo vệ tiền thuế của người dân và mở rộng nguồn cung năng lượng giá cả phải chăng, đáng tin cậy và an toàn cho nước Mỹ,” Wright nói. “Việc hủy bỏ các hợp đồng ngày hôm nay thể hiện đúng cam kết đó.”

Cuộc rà soát này diễn ra sau nhiều tháng tái cấu trúc nội bộ trong Bộ Năng lượng.

Kể từ khi trở lại nắm quyền, chính quyền Trump đã tiến hành một nỗ lực rộng lớn nhằm hủy bỏ những gì mà các quan chức mô tả là "quỹ dự trữ xanh" mang động cơ chính trị được tạo ra theo Luật Cơ sở hạ tầng Lưỡng đảng (BIL) và Đạo luật Giảm lạm phát (IRA).

Hơn 25 tỷ đô la trong ngân sách năng lượng của BIL và 4,3 tỷ đô la trong quỹ IRA vẫn chưa được sử dụng kể từ khi Biden rời nhiệm sở, trong khi 11 tỷ đô la khác trong quỹ IRA đã bị thu hồi theo Đạo luật Một Dự luật Lớn Tuyệt vời (OBBBA) - đạo luật do Trump ký ban hành nhằm thu hồi các khoản trợ cấp khí hậu chưa sử dụng và chuyển hướng chúng sang phát triển nhiên liệu hóa thạch và năng lượng hạt nhân trong nước.

Một quan chức cấp cao của Bộ Năng lượng cho biết cuộc rà soát của chính quyền đã phát hiện ra “những thất bại mang tính hệ thống” trong cách thức Nhà Trắng dưới thời Biden phê duyệt các khoản trợ cấp và cho vay trong năm cuối cùng của nhiệm kỳ.

“Nhiều chương trình trong số này đầy rẫy xung đột lợi ích và thiếu sự thẩm định kỹ lưỡng,” vị quan chức cho biết. “Chúng tôi có những công ty nhận được hàng tỷ đô la tài trợ từ chính phủ liên bang nhưng chỉ vài tuần nữa là phá sản.”

Quy mô của các vụ hủy bỏ này là chưa từng có. Kể từ tháng 5 năm 2025, Bộ Năng lượng Hoa Kỳ (DOE) đã thu hồi hoặc đình chỉ hơn 340 khoản tài trợ năng lượng sạch với tổng giá trị hơn 11 tỷ đô la, bao gồm các khoản tài trợ trình diễn công nghiệp lớn và một số dự án Trung tâm Hydro nổi bật của Biden tại California, Oregon và Minnesota.

Tổng cộng, gần 17% tổng số tiền được cấp theo chương trình BIL và 7% số tiền được cấp theo chương trình IRA đã bị hủy bỏ trong quá trình xem xét của chính quyền Trump.

Bộ Năng lượng cũng xác nhận rằng Chương trình Trình diễn Công nghiệp, một sáng kiến ​​thời Biden nhằm trợ cấp cho ngành sản xuất xanh, đã bị hủy bỏ hoàn toàn 18 trong số 36 khoản tài trợ đã được phê duyệt - tương đương với gần 3 tỷ đô la cam kết bị thu hồi.

Wright lập luận rằng những chương trình đó đã không mang lại kết quả có thể đo lường được. Ông nói: “Chúng ta không thể tiếp tục lãng phí tiền thuế của người dân vào những khoản trợ cấp cho doanh nghiệp mà không mang lại an ninh năng lượng hoặc giá trị kinh tế”.

Tuy nhiên, Wright và nhóm của ông vẫn khẳng định sự thay đổi này phản ánh sự tái định hướng rộng hơn về các ưu tiên quốc gia.

Dưới thời Tổng thống Trump, văn phòng Tài trợ Thống trị Năng lượng (EDF) mới của Bộ Năng lượng nắm giữ quyền cho vay trị giá 289 tỷ đô la, ưu tiên các dự án liên quan đến năng lượng hạt nhân, công nghệ thu giữ carbon và hiện đại hóa cơ sở hạ tầng khí đốt tự nhiên.

Vào tháng 10, bộ này đã hủy bỏ thêm 8 tỷ đô la tiền tài trợ cho các dự án xanh, tạm dừng 223 dự án trên 16 tiểu bang sau cái mà Wright gọi là “một cuộc đánh giá kỹ lưỡng, riêng lẻ”. Số tiền đó hiện đang được chuyển hướng sang phát triển năng lượng nông thôn, khai thác khoáng sản quan trọng và các nỗ lực hiện đại hóa nhà máy điện than.

“Hãy yên tâm, Bộ Năng lượng sẽ tiếp tục xem xét các khoản tài trợ để đảm bảo mỗi đô la đều được sử dụng hiệu quả cho người dân Mỹ,” Wright nói. “Thời đại của những khoản chi không giới hạn dành cho các dự án xanh có quan hệ chính trị đã kết thúc.”