Theo tin từ báo Người Lao Động, hôm 14/04/2012, VKSND TP.HCM cho biết đă chuyển cáo trạng và hồ sơ vụ án liên quan đến các Blogger Câu Lạc Bộ Nhà Báo Tự Do sang TAND TPHCM để chuẩn bị xét xử. Cả ba Blogger là: anh
Nguyễn Văn Hải (Điếu Cày),
Phan Thanh Hải (Anh Ba SG) và chị
Tạ Phong Tần (Công Lư Sự Thật) đều bị cáo buộc tội “Tuyên truyền Chống Nhà nước CHXHCN VN” theo khoản 2, điều 88 Bộ Luật H́nh Sự. Với cáo buộc này, cả ba người sẽ phải đối mặt với khung h́nh phạt nặng nề từ 10 đến 20 năm tù giam.
Nhân sự kiện này, Danlambao xin được đăng tải lại một bài viết của Blogger AnhBaSG với tiêu đề
"Tội bất kính với vua và điều 88 Bộ Luật H́nh Sự".
Anh Ba SG tên thật là Phan Thanh Hải (sinh năm 1969), là kỹ sư hàng hải. Năm 2009, mặc dù đă vượt qua các kỳ thi và hoàn thành các thủ tục cần thiết, tuy nhiên anh Phan Thanh Hải vẫn bị Bộ Tư Pháp từ chối cấp chứng chỉ hành nghề luật sư với lư do: đă đi biểu t́nh chống TQ
Ngày 18/10/2010, Blogger AnhBaSG bị cơ quan CA. TPHCM bắt khẩn cấp và bị giam giữ từ đó đến nay.
Danlambao
Tạ Phong Tần, Điếu Cày (Nguyễn Văn Hải), Huỳnh Công Thuận, AnhBaSG (Phan Thanh Hải)
Tội bất kính với vua và điều 88 Bộ Luật H́nh Sự
Phan Thanh Hải (AnhBa SG)
“Luật Trung hoa quy định kẻ nào phạm tội bất kính với vua th́ phải tử h́nh. V́ luật không định nghĩa thế nào là bất kính nên chuyện ǵ cũng có thể làm cái cớ để xử tử người bị ghét, có khi chu di cả gia tộc người ta nữa… Thế th́ đủ rơ khái niệm về tội chống vua là rất mơ hồ, làm cho chính thể trở thành chuyên chế.”
Đó là quan điểm của Montesquieu trong cuốn
“Tinh thần Pháp luật” ra đời năm 1748, cách đây 260 năm.
Và đây là một điều Luật khá quen thuộc:
“Điều 88. Tội tuyên truyền chống Nhà nước CHXHCN Việt Nam
1. Người nào có một trong những hành vi sau đây nhằm chống Nhà nước Cộng hoà xă hội chủ nghĩa Việt Nam, th́ bị phạt tù từ ba năm đến mười hai năm:
a) Tuyên truyền xuyên tạc, phỉ báng chính quyền nhân dân;
b) Tuyên truyền những luận điệu chiến tranh tâm lư, phao tin bịa đặt gây hoang mang trong nhân dân;
c) Làm ra, tàng trữ, lưu hành các tài liệu, văn hoá phẩm có nội dung chống Nhà nước Cộng hoà xă hội chủ nghĩa Việt Nam.
2. Phạm tội trong trường hợp đặc biệt nghiêm trọng th́ bị phạt tù từ mười năm đến hai mươi năm.”
Phàm những kẻ sỹ trong thiên hạ tự nhận thấy ḿnh có chút lương tri, dù được đào tạo từ bất kể ḷ tiểu học, trung học, đại học, trường đời, trường học nhà tù… cũng đều hay nói, phát biểu làm đụng chạm hay phạm đến cái gọi là chính trị. Thậm chí họ c̣n viết ra những thứ mà người ta nói: nhẹ th́ bảo là biểu lộ thái độ chính trị, nặng th́ bảo là làm chính trị. Theo thiển ư của tôi th́ cái đám kẻ sỹ hay bộc lộ ra sự chỉ trích, phê phán, cười cợt ấy [hầu như ít khi khen] đều xuất phát từ ư thức phản kháng cá nhân đối với những hiện trạng xă hội và đặc biệt là những hành vi, động thái của quan chức, của Đảng và cơ quan nhà nước.
Ở hầu hết các nước có thể chế Cộng ḥa th́ những hành vi biểu lộ sự không đồng ư, chỉ trích, phê phán nhà nước đều là b́nh thường. Ngay cả hành vi phản kháng có tính quy mô và nguy hiểm nhất đối với chính phủ hiện hữu là sự thành lập một Đảng phái chính trị đối lập [với Đảng cầm quyền] th́ cũng không hề bị cấm đoán.
Vâng đấy là chuyện ở nước người... ta chớ có nên hào hứng quá mà tưởng bở! Cái kiểu đó không hoặc chưa phù hợp với chúng ta ở tại nước Cộng ḥa Xă hội chủ nghĩa Việt Nam. Chúng ta có Cộng ḥa, nhưng chúng ta c̣n có thêm Xă hội chủ nghĩa kèm với một mục tiêu khá lâu dài…
Tuy nhiên để tránh sự quá đà, tôi chỉ bàn luận về những đặc điểm của loại Tội tuyên truyền chống Nhà nước CHXHCN Việt Nam trong phạm vi Điều 88 và ư nghĩa của sự “chống Nhà nước” mà thôi.
Các đặc điểm để xác định tội phạm này như sau:
1. Về hành vi khách quan và quan hệ nhân quả
- Các hành vi cụ thể của tội phạm là: “tuyên truyền”, “phỉ báng”, “xuyên tạc”, “phao tin bịa đặt”, “làm ra”, “tàng trữ”, “lưu hành” biểu hiện qua lời nói, văn bản, “văn hóa phẩm”. Đây cũng là những yếu tố mang tính chất nguyên nhân.
- Điều luật không nêu cụ thể phần hậu quả mà hành vi ấy sẽ mang đến duy chỉ có một yếu tố nhỏ là “gây hoang mang trong nhân dân”[trong điều luật] hoặc “làm giảm uy tín của chính quyền nhân dân” [theo giáo tŕnh Luật HSVN_ĐH Luật Hà nội].
2. Về ư thức chủ quan của tội phạm:
- MỤC ĐÍCH của những hành vi ấy là “nhằm chống nhà nước Cộng ḥa XHCN VN”.
- Khi xác định được yếu tố “nhằm chống” th́ yếu tố CÓ LỖI là đương nhiên.
Trong tất cả các dấu hiệu trên đây th́ yếu tố "nhằm chống" là yếu tố quan trọng nhất mà cơ quan điều tra phải chứng minh được th́ mới có thể kết luận được là có tội hay không.
Tại sao điểm quan trọng nhất là “nhằm chống” ?
Đơn giản v́ các biểu hiện ra bên ngoài của các hành vi th́ khá dễ nhận biết, nhưng ư chí chủ quan nằm trong tâm trí con người th́ lại quá khó để xác định.
Tuyên truyền là sự phổ biến rộng răi một thông tin nào đó, ví dụ như rải truyền đơn, gửi spam e-mail hay chọn chế độ Public cho Blog [?!]…Bên cạnh những hành vi “phỉ báng”, “xuyên tạc”, “phao tin bịa đặt” là có thể nhận biết th́ các hành vi “làm ra”, “tàng trữ”, “lưu hành” cũng hết sức cụ thể.
Thế nhưng cái yếu tố “nhằm chống” th́ lại mang tính chất suy đoán chủ quan và rất dễ lẫn lộn với những mục đích gần giống, tương tự, thậm chí là hết sức khác biệt. Ranh giới giữa sự phê phán chỉ trích, sự “bất đồng chính kiến” và sự chống đối là khá mong manh. Sự mong manh này là nguy hiểm và đe dọa đến sự an toàn Pháp lư của bất cứ công dân nào.
Với thái độ cầu tiến và khách quan th́ người ta dễ đồng cảm với câu “kẻ chê ta mà chê phải là thầy ta” nhưng với tư duy độc đoán và thành kiến th́ lại cho rằng “kẻ chê ta là kẻ chống phá ta” [mà chưa cần suy nghĩ là chê đúng hay chê sai - kèm theo là sự bao biện rằng v́ thế này thế nọ thế kia].
Một ông giám đốc độc đoán sẽ không thích nhân viên hay lư sự và thường th́ ông ta sẽ ghi nhận trong đầu là có một kẻ khó bảo và hay chống đối.
Trong một cuộc tranh luận nảy lửa sẽ có lúc một bên cho rằng bên kia luôn t́m lư lẽ để chống đối ḿnh.
Ngay chính tôi cũng tự kiểm điểm thấy ḿnh có khuynh hướng nói ngược, phản biện - phải chăng đó là ư thức và mục đích của tôi là chống đối ?
Tôi đă không t́m thấy lời kết để phân định sự tù mù của chế định Pháp luật này. Bởi lẽ tôi và các bạn cũng có thể t́m ra rất nhiều luận điểm cho thấy rằng cái ranh giới ấy chỉ phụ thuộc vào những định kiến chủ quan.
Bất cứ ai muốn nói thật, trung thực với lương tri của ḿnh [theo cách phản biện xă hội] cũng đều mang cái cảm giác lo âu, e sợ và đều có khả năng bị quy chụp vào cái tội ấy.
Vậy th́ đâu là giải pháp ?
Theo tôi th́ điều 88 của Bộ luật h́nh sự Việt Nam năm 2000 cần thiết phải được điều chỉnh và tốt hơn hết là nên xóa bỏ nó đi.
Bởi lẽ nếu ai đó bị kết án mà không hiểu được lư do tại sao, không tâm phục khẩu phục th́ oán thán ngày càng chồng chất. Thực tế những người “bất đồng chính kiến” từng bị khép vào tội ấy đều không hề có được cảm giác tâm phục, khẩu phục. Liệu việc kết án và h́nh phạt tù có đạt được mục đích “giáo dục người phạm tội trở thành người có ích cho xă hội” như nhà nước ta mong đợi hay không ? Thực tế cho thấy kết quả là ngược lại, hầu hết họ đều cho rằng ḿnh đă hành động đúng với nhận thức và lương tri của ḿnh, họ đều thấy ḿnh yêu nước nhưng lại bị kết tội chống lại đất nước.
Bởi lẽ nó là một sản phẩm có sau Hiến pháp 1992 và có khả năng vi hiến:
“Điều 53: Công dân có quyền tham gia quản lư Nhà nước và xă hội, tham gia thảo luận các vấn đề chung của cả nước và địa phương, kiến nghị với cơ quan Nhà nước, biểu quyết khi Nhà nước tổ chức trưng cầu ư dân.
Điều 69 : Công dân có quyền tự do ngôn luận, tự do báo chí; có quyền được thông tin; có quyền hội họp, lập hội, biểu t́nh theo quy định của pháp luật.”
Chúng ta có quyền yêu cầu Quốc hội hủy bỏ điều luật ấy hay không ? Tôi xin trả lời là có, chúng ta có cái quyền ấy, bởi lẽ chúng ta là cử tri đă bỏ phiếu cho những đại diện Lập pháp [Đại biểu Quốc hội], chúng ta có quyền yêu cầu, kiến nghị hủy bỏ những điều luật không ích cho nước, không lợi cho dân và không c̣n phù hợp với thời đại nữa.
Phan Thanh Hải - Anhbasg
Tội bất kính với vua và điều 88 Bộ Luật H́nh Sự
