Chống 'bệnh thành tích' trong thi đua khen thưởng

Sáng nay (21/3), Ủy ban Thường vụ Quốc hội góp ý cho dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật thi đua, khen thưởng.


Khen mà không đúng thì… nhàm

Dự thảo Luật đã sửa đổi, bổ sung tiêu chuẩn các hình thức khen thưởng cơ bản theo hướng không lấy danh hiệu thi đua làm điều kiện, tiêu chuẩn để xét khen thưởng mà lấy khen thưởng cấp thấp để khen thưởng ở cấp cao hơn.
Thẩm tra sơ bộ dự án Luật này, Chủ nhiệm Ủy ban các vấn đề xã hội Trương Thị Mai cho biết, có hai loại ý kiến, một loại ý kiến nhất trí với quan điểm của dự luật là để các hình thức khen thưởng thực sự có ý nghĩa tôn vinh, thành tích đến đâu khen thưởng đến đó, khen theo cống hiến, đóng góp; đồng thời hạn chế được việc cộng dồn thành tích và khen thưởng trùng lắp, khắc phục một phần những bất cập vừa qua.
Các ý kiến khác lại cho rằng, giữa thi đua và khen thưởng có quan hệ chặt chẽ với nhau; quy định như dự thảo không thể hiện được mối quan hệ khen thưởng chính là kết quả của phong trào thi đua, tác động của khen thưởng đối với phong trào thi đua. Hơn nữa, khi các tiêu chuẩn khen thưởng chủ yếu định tính thì cũng cần thiết phải quy định cụ thể các tiêu chuẩn về danh hiệu thi đua làm cho khen thưởng chính xác hơn.



Theo đó, bà Mai nhấn mạnh: "Các tiêu chuẩn phải đạt để được khen thưởng nhà nước đều gắn với những tập thể và cá nhân có thành tích quan xuất sắc, có quá trình cống hiến và có ảnh hưởng tích cực đến xã hội, hiểu theo nghĩa rộng thì việc sửa đổi, bổ sung này vẫn đảm bảo quan hệ giữa thi đua và khen thưởng”.

Chủ nhiệm Ủy ban Tài chính ngân sách Phùng Quốc Hiển (Nguồn: Internet)

Thảo luận nội dung này, Chủ nhiệm Ủy ban Tài chính ngân sách Phùng Quốc Hiển thẳng thắn, khen đúng là động lực phát triển, khen mà không đúng thì… nhàm - khi người ta thấy không có giá trị gì. Theo đó, dự luật nên khắc phục khen thưởng tràn lan hiện diễn ra phổ biến, nhà nhà khen thưởng, người người khen thưởng. Rồi khen thưởng còn hình thức – không vận động được gì. Cùng với đó là khen thưởng không đúng đối tượng, không đáng thì được khen quá mức, thậm chí có địa phương cứ đến năm chẵn thì đề nghị khen thưởng…
Ông Hiển góp ý dự luật nên cân nhắc các quy định cho phù hợp, tránh tình trạng “lúc thì buông lỏng, lúc thì chặt quá!”.


Khen thưởng còn tràn lan, hình thức

Đồng tình, Chủ nhiệm Ủy ban Quốc phòng an ninh Nguyễn Kim Khoa cũng cho rằng, vừa rồi không những khen thưởng tràn lan hình thức mà còn tiêu cực, hình thức chạy huân chương huy chương cũng liên quan đến chạy chức, chạy quyền.
“Tôi thấy đối tượng chủ yếu từ cấp sở trở lên, nên tính chất thi đua và khen thưởng không gắn liền, hiệu quả không cao, phản lại phong trào thi đua của chúng ta”.
Theo ông Khoa, bản chất thi đua là vận động quần chúng cách mạng, chứ chỉ “mấy ông cán bộ thôi thì không phải thi đua – cần làm rõ nội dung này trong dự luật” – ông Khoa đề nghị.
Chủ nhiệm Ủy ban Quốc phòng an ninh cũng cho rằng, nhiều tiêu chí khen thưởng còn chung chung hiểu cách nào cũng được, “ví dụ quy định về quá trình cống hiến lâu dài –“lâu dài là bao lâu, hay quy định về quần chúng đồng nghiệp mến mộ thì mến mộ là như thế nào?”

Liên quan đến nội dung trên, về thời điểm xét danh hiệu thi đua và hình thức khen thưởng, việc thay đổi thời hạn từ hàng năm lên 5 năm xét một lần đối với Chiến sĩ thi đua toàn quốc, Anh hùng lao động, Anh hùng lực lượng vũ trang; nâng thời gian xét khen thưởng đối với một số danh hiệu vinh dự nhà nước (2 năm lên 3 năm), giải thưởng nhà nước (2 năm lên 5 năm), Cờ thi đua của Chính phủ từ hàng năm lên 3 năm… của dự luật được nhiều ý kiến đánh giá là một trong những giải pháp nhằm nâng cao tiêu chuẩn, khắc phục việc công nhận danh hiệu thi đua, khen thưởng tràn lan, tính tiêu biểu, nêu gương chưa cao, ý nghĩa tôn vinh, giáo dục còn hạn chế.