Quyết tâm xây dựng bức tường biên giới, Trump đang loay hoay kiếm tiền

[pizza]

Tổng thống Donald Trump là một nhà kinh tế bởi vậy ông không bao giờ nhượng bộ trước bất kỳ một khó khăn nào. Bức tường biên giới với Mexico tốn đến hàng chục tỷ đồng nhưng với ngân sách eo hẹp làm sao có thể xây được bức tường biên giới? Chính phủ Trump xoay sở thế nào?

Một trong những lời hứa của Tổng thống Trump rất được lòng 1/4 dân số Mỹ chính là kế hoạch xây tường ở biên giới. Tuy nhiên, để huy động đủ tiền cho kế hoạch “trường thành” thì chính phủ sẽ buộc phải điều chỉnh chính sách thuế, tài chính, điều có thể ảnh hưởng đến những lời hứa khác như tăng ngân sách quốc phòng, cắt giảm thuế…



Theo Reuters, Bộ An ninh nội địa của Mỹ mới chỉ huy động được khoảng 20 triệu USD trong khi chi phí thực tế để hiện thực hóa kế hoạch của Trump ước tính phải cần ít nhất 21,6 tỷ USD. Con số này hiện mới chỉ là ước tính sơ lược trước khi trình Quốc hội. Với 20 triệu USD, Bộ mới chỉ có thể xây tường mẫu và “đặt cọc” cho nhà thầu. Bản thân con số này cũng chắp vá từ 5 triệu USD lấy từ dự án xây hàng rào Naco (bang Arizona) và 15 triệu USD lấy từ một dự án lắp đặt máy quay giám sát trên các xe tải dọc biên giới.

Trong khi đó, theo điều tra của Washington Post, Văn phòng điều hành ngân sách của Nhà Trắng có thể sẽ đưa ra kế hoạch cắt các khoản chi cho tuần duyên, an ninh hàng không cũng như các cơ quan khác có nhiệm vụ đối phó với đe dọa cho an ninh quốc gia, thảm họa thiên tai. Cụ thể: 9,1 tỷ cho lực lượng sẽ bị giảm xuống 7,8 tỷ, hai cơ quan còn lại mỗi nơi 11%, xuống còn 4,5 tỷ và 3,6 tỷ. Riêng Bộ An ninh nội địa sẽ được hưởng thêm 6,4% từ ngân sách với 2,9 tỷ để xây tường, 1,9 tỷ duy trì bộ máy cơ quan di trú, 285 triệu USD trả tiền lương thêm cho 500 nhân viên biên phòng, 1.000 nhân viên di trú và lực lượng hỗ trợ hậu cần.
Việc dồn tiền vào bảo vệ biên giới được cho là quyết định rủi ro khi các nguy cơ khác từ di dân cũng như đường dây buôn lậu ma túy đường biển cũng là một mục tiêu cần được chú trọng. Nhưng ngay cả khi đã cắt giảm đủ đường thì Trump mới chỉ có nửa non số tiền dự chi cho trường thành.


Trước đây, Donald Trump đã dữ dội khoe trên Twitter rằng chi phí xây tường chỉ khoảng 12 tỷ USD thay vì con số chênh lệch rất lớn với báo cáo dự trù của Bộ An ninh nội địa gửi lên Quốc hội (21,6 tỷ USD). Con số 12 này đã đi cùng với chiến dịch tranh cử của ông. Tuy nhiên, nếu là một doanh nhân bất động sản, ông Trump hẳn đã hiểu, chính phủ muốn xây hàng ngàn cây số biên giới hiện sẽ phải mua lại đất tư nhân. Cụ thể như tại bang Texas, nơi có 2.018 cây số biên giới với Mexico thì chính phủ chỉ sở hữu 160km. Như vậy, số tiền tiêu tốn khủng khiếp chính là khoản đền bù cho người dân theo giá thị trường. Nhìn lại năm 2006, khi cả hai đảng đều đồng thuận với sáng kiến của Tổng thống Bush tiến hành một dự luật cho phép xây một bức tường dài 1.226 cây số (700 dặm) tại Texas. Quyết định này đã làm rung chuyển Thượng lẫn Hạ viện. Nhiều dân biểu không chỉ gửi thư mà còn gửi đến cho Quốc hội một viên gạch xây tường - biểu tượng cho sự đồng thuận tuyệt đối. Nhưng sau 10 năm, tòa án vẫn phải đối mặt với 120 khiếu nại liên quan đến đền bù đất đai chưa giải quyết xong.

Ngay bản thân cựu Thống đốc bang Texas, Rick Perry, người hiện đang giữ chức Bộ trưởng Bộ năng lượng cũng đã từng ước tính chi phí xây tường của Trump là rất tốn kém, không hiệu quả. Các chính trị gia Texas - vốn rất hiểu lịch sử lâu dài di cư giữa hai nước - đều hiểu việc xây dựng một bức tường kiên cố là một ý tưởng sai lầm. Rồi ngay cả với loại mẫu hàng rao an ninh chiến thuật sử dụng công nghệ cảm biến radar của Boeing trị giá 1,2 tỷ USD được chính thượng nghị sỹ Obama, Hillary Clinton từng bỏ phiếu đồng thuận nhưng cũng chưa thể hoàn thành do chi phí đắt đỏ, chưa hiệu quả.

Con đường xây bức tường bê tông ngàn dặm của Tổng thống Trump chắc chắn vẫn còn chông gai. Bản thân nó cũng là dự án chứa đựng sự phi lý tàn bạo với tự nhiên và con người như Vạn lý trường thành của Tần Thủy Hoàng. Theo ước tính của tờ The New Yorker, với cấu trúc cao 9m, lượng bê tông sẽ tốn gấp 3 lần đập Hoover khổng lồ với 2 triệu 500 ngàn tấn thép gia cố. Chưa kể, làm sao để khảo sát, quy hoạch và xây dựng qua sa mạc, sông ngòi, đồi núi sẽ đòi hỏi một kế hoạch dài hơn một nhiệm kỳ của Tổng thống. Các kỹ sư địa chất đã cảnh báo, với tính chất đất nặng nhiều lưu huỳnh như phía tây nam Texas nó sẽ nhanh chóng ăn mòn vật liệu xây dựng.

Không những vậy, bức tường cũng sẽ là biểu tượng của thảm họa môi trường với số lượng CO2 sản sinh trong quá trình tạo bê tông, 111 loài thú hiếm, 108 loài chim di cư, 4 khu bảo tồn động vật hoang dã và các trại ươm giống cá, và một số khu vực đất ngập nước được sẽ bị ảnh hưởng.

Và điều mỉa mai nhất, khi Tổng thống tin rằng, dự án sẽ tạo ra hàng ngàn việc làm thì thực chất, với năng lực cung cấp nhà thầu thi công, nhân lực địa phương thì chính Mexico mới là đối tác hoàn hảo. Hay như, chiến thuật dồn ép chính phủ Mexico cùng chung chi xây tường cũng có thể khiến Mỹ mất đi đối tác thương mại song phương trị giá 500 tỷ USD. Một nghiên cứu thu thập dữ liệu từ Hải quan Hoa Kỳ và các cơ quan du lịch khác nhau cho thấy 6 triệu việc làm của Mỹ phụ thuộc vào thương mại với Mexico. Liệu Trump có muốn đánh đổi hàng triệu việc làm này cho hàng ngàn công nhân xây tường với hợp đồng ngắn hạn? Hy vọng các cố vấn của ông sáng suốt và làm việc cần mẫn thay vì lên Twitter hai tiếng mỗi ngày.

Một trong những tweet gây sốc mới gần đây của Tổng thống cho thấy, ông có thể là doanh nhân thành đạt nhưng không hiểu gì về tài chính khi khoe mới một tháng dưới sự cầm quyền của mình, nợ quốc gia Mỹ đã giảm đi 12 tỷ USD. Tuy nhiên, con số giảm đó thực sự chỉ là một phần bút ghi nợ công cộng biến thiên liên tục trong mỗi tháng. Và ngay cả khi con số đó có giảm thực chất thì vẫn phải được tính vào thành tựu trong năm tài khóa của… chính quyền Obama!