Mỹ: Cuộc chiến pháp lý đòi quyền cho ...tinh tinh

[pizza]

Khỉ, tinh tinh...là những động vật có họ hàng gần với con người. Chúng cũng có những sắc thái tình cảm, biểu lộ vui buồn giống như con người. Không mệt mỏi, quyết tâm theo đến cùng luật sư Mỹ Steven Wise đã dành 30 năm tiến hành cuộc chiến pháp lý đòi quyền cho tinh tinh.

Hãng tin AP hôm 16-3 cho hay một nhóm gồm năm thẩm phán tại bộ phận phúc thẩm của Tòa án Tối cao bang New York (Mỹ) sẽ ra phán quyết trong vài ngày hay vài tuần tới, liên quan tới đơn kiện đòi quyền cho tinh tinh của luật sư Wise.

Steven Wise, nhà sáng lập kiêm Chủ tịch Tổ chức quyền động vật Nonhuman Rights Project (NRP, Mỹ), nói rằng hai con tinh tinh tên Tommy và Kiko đang bị nhốt ở New York nên được thả tự do thay vì phải sống trong các lồng sắt. Vị luật sư giữ bằng tiến sĩ luật khoa của Trường Luật Boston nhiều năm nay đã nỗ lực không ngừng nghỉ để yêu cầu Tòa án Tối cao bang New York (Mỹ) ban lệnh thả những con tinh tinh tại New York. Kể từ những năm 1980, ông Wise đã bắt đầu cuộc chiến pháp lý bảo vệ quyền cho tinh tinh, đem vấn đề này ra các tòa án ở bang New York để tranh luận.



Tinh tinh Kiko bị nhốt tại khu bảo tồn linh trưởng ở TP Niagara Falls, bang New York. Ảnh: AP

Hồi năm 2013, tổ chức NRP của ông đã đại diện tinh tinh Kiko đâm đơn kiện đòi quyền lên Tòa án Tối cao ở Niagara Falls, còn tòa án TP Fulton thì thay mặt cho tinh tinh Tommy. Cũng trong năm này, NRP đã đâm một đơn kiện khác đòi quyền cho Hercules và Leo, hai con tinh tinh được dùng làm nghiên cứu giải phẫu học tại ĐH Stony Brook trên đảo Long. Wise nói rằng nếu các thẩm phán chấp thuận, Tommy và Kiko sẽ được đưa tới sống cùng các con tinh tinh khác tại khu bảo tồn cứu tinh tinh có diện tích cực lớn nằm ở TP Fort Pierce, bang Florida.

Năm 2014, một tòa án phúc thẩm ở Albany, thủ phủ bang New York, đã ra phán quyết nói rằng Tommy không phải là một con người về mặt luật pháp vì tinh tinh không có khả năng nhận trách nhiệm như con người. Các thẩm phán New York hôm 16-2 đã đặt câu hỏi tại sao luật sư Wise lại kiên trì đâm đơn kiện và phản đối rất nhiều phán quyết của tòa như vậy: “Ở nước Mỹ này, đã bao giờ có phán quyết tiền lệ nào nói rằng tinh tinh là “một con người hợp pháp” chưa?”.

Dù thất bại nhiều lần nhưng luật sư Wise vẫn lạc quan về các đơn kiện của ông. “Tất cả tranh luận của chúng tôi thật sự có cơ sở dựa trên những khái niệm cơ bản của pháp lý. Những nguyên nhân lý giải cho việc con người cần có quyền cũng chính là những nguyên nhân giải đáp cho việc những thứ không phải là con người cũng phải có quyền. Cuối cùng chúng tôi cũng sẽ chiến thắng!”.