Steve Jobs và Bill Gates: Mối quan hệ bạn - thù

[sunshine1104]

Steve Jobs và Bill Gates từng là những người bạn thân. Có những lúc họ không hòa thuận với nhau. Mối quan hệ thù - bạn suốt hơn ba thập kỷ của hai người này giờ mới kể.

Trong suốt hơn 30 năm, cả hai đi từ đồng minh thận trọng đến đối thủ khốc liệt, rồi lại đến một thứ gì đó gần như là bạn bè - đôi khi cả 3 mối quan hệ này trộn lẫn lại cùng lúc.

Dường như chắc chắn Apple sẽ không có ngày hôm nay nếu thiếu Microsoft, và chiều ngược lại cũng vậy.

Bill Gates và Steve Jobs không phải lúc nào cũng là kẻ thù của nhau – Microsoft đã tạo ra phần mềm ngay từ rất sớm cho chiếc máy tính nổi tiếng Apple II, và Gates thường xuyên bay đến Cupertino để xem Apple đang làm gì.

Trong những năm đầu thập niên 1980, Jobs đã bay đến Washington để bàn với Gates về khả năng làm phần mềm Microsoft cho máy tính Macintosh của Apple, với giao diện người dùng mang tính cách mạng của nó.

Gates cũng không ấn tượng lắm với những gì Jobs nói, hoặc thái độ của Jobs. Gates sau đó kể lại rằng: "Chuyến thăm đó có vẻ kỳ cục khi Steve tỏ vẻ nói rằng chúng tôi thực ra không cần anh và chúng tôi đang làm thứ này rất hay, và chưa ai biết cả. Lúc đó Steve Jobs như biến thành một nhân viên kinh doanh và tỏ ý rằng, tôi không cần anh, nhưng tôi có thể cho anh tham gia".

Tuy nhiên, Gates vẫn xuất hiện bên cạnh Jobs trong một video năm 1983 được tạo ra dành cho các nhân viên của Apple trước khi giới thiệu Macintosh. Trong video đó, Gates khen ngợi Mac, nói rằng nó "thực sự nắm bắt được trí tưởng tượng của con người".

Microsoft và Apple hợp tác chặt chẽ với nhau trong vài năm đầu của Macintosh. Đã có lúc Gates nói đùa rằng người của ông làm việc cho Mac nhiều hơn cả của Jobs.

Quan hệ của họ vốn đã gập ghềnh, trở nên xấu đi khi Microsoft tuyên bố ra mắt phiên bản đầu tiên của Windows vào năm 1985.

Jobs tức giận buộc tội Gates và Microsoft ăn cắp từ Macintosh. Nhưng Gates không thèm quan tâm, ông biết rằng giao diện người dùng sẽ trở nên phổ biến, và không nghĩ là Apple có độc quyền khai thác ý tưởng đó.

Ngoài ra, Gates cũng biết rõ là Apple lấy ý tưởng này từ giao diện đồ họa của Xerox PARC, một cơ quan nghiên cứu mà cả 2 đều ngưỡng mộ. Khi bị Jobs buộc tội là ăn cắp ý tưởng, Gates đã trả lời: "Steve, tôi nghĩ là nên nhìn nhận theo hướng khác. Tôi nghĩ có vẻ như chúng ta đều có một ông hàng xóm giàu có tên là Xerox và tôi đột nhập vào nhà ông ta để ăn cắp chiếc TV và thấy là anh đã lấy nó đi trước rồi".

Kể từ đó, hai người ghét nhau ra mặt. Jobs nghĩ rằng Gates là một kẻ bảo thủ, quá tập trung vào kinh doanh. Trong khi đó Gates lại nghĩ Jobs là người kỳ cục, và có nhiều khiếm khuyết.

Gates tôn trọng tài năng thiết kế của Jobs: "Ông ta không biết nhiều về công nghệ, nhưng lại có bản năng tuyệt vời về những gì có hiệu quả".

Vào năm 1985, Steve Jobs rời khỏi Apple để lập công ty máy tính của mình mang tên NeXT. Nhưng điều đó không có nghĩa là mối quan hệ của ông với Gates đã được cải thiện.

Jobs nghĩ rằng nếu NeXT thua cuộc và Microsoft Windows giành phần thắng: "Chúng ta sẽ tiến vào thời kỳ tăm tối của máy tính trong khoảng 20 năm".

Sự thật là Windows đã chiến thắng. Vào cuối những năm 1980, rõ ràng là Microsoft không hề có đối thủ trong lĩnh vực máy tính cá nhân.

Đến năm 1996, khi Jobs xuất hiện trong một bộ phim tài liệu của PBS có tên "Triumph of the Nerds", ông đã công khai chỉ trích Gates và Microsoft, nói rằng họ chỉ sản xuất những "sản phẩm hạng ba".

Vào cuối thập niên 1990, Apple lâm vào tình thế cực kỳ khó khăn. Khi CEO lúc đó là Amelio quyết định mua NeXT vào năm 1996 và đưa Jobs quay trở lại Apple, Gates đã cố gắng thuyết phục Amelio thay đổi quyết định của mình.

Gates nói với Amelio: "Tôi biết công nghệ của anh ta, chẳng có gì hơn một hệ điều hành UNIX được trang hoàng lại, và ông sẽ không làm cho nó hoạt động được trên máy tính của mình đâu. Ông không hiểu là Steve chả biết gì về công nghệ à? Anh ta chỉ là một nhân viên kinh doanh lão luyện mà thôi… Anh ta chẳng biết gì về công nghệ và 99% những gì anh ta nói và nghĩ đều sai. Ông mua cái đống rác ấy về làm gì chứ?".

Vào năm 1997, Jobs đang là CEO của Apple. Trong lời phát biểu cho Macworld (tạp chí dành cho người dùng máy tính Macintosh) số đầu tiên, ông tuyên bố đã chấp nhận một khoản đầu tư từ Microsoft để giữ cho Apple tồn tại. Hình ảnh Bill Gates xuất hiện trên một màn hình lớn qua tín hiệu vệ tinh. Và cả khán phòng la ó phản đối.

Gates rõ ràng là rất nể phục Jobs, ngay cả khi họ tỏ ra bất đồng với nhau. Khi Apple giới thiệu iTunes, Gates gửi đi một email nội bộ nói rằng: "Khả năng tập trung vào những thứ có hiệu quả, tập hợp những người hiểu về giao diện người dùng, và giới thiệu các sản phẩm mang tính đột phá của Steve Jobs đều là những khả năng đáng kinh ngạc".

Khi Apple giới thiệu iPod vào năm 2001, Gates gửi đi một email khác: "Tôi nghĩ chúng ta cần có kế hoạch để chứng minh rằng, mặc dù Jobs lại khiến chúng ta bẽ mặt một chút, chúng ta có thể hành động thật nhanh và làm mọi việc tốt hơn".

Nhưng Jobs vẫn tỏ ra khá khinh thường Microsoft, đặc biệt là sau khi Steve Ballmer thay thế Bill Gates trở thành CEO vào năm 2000. Đã có lần Jobs nói: "Rõ ràng là họ đã không còn thống trị nữa. Họ đã trở thành một điều gần như không cần thiết… Tôi không nghĩ sẽ có bất kỳ sự thay đổi nào ở Microsoft khi Ballmer vẫn còn nắm quyền điều hành".

Trái lại, Gates cho rằng hầu hết thành công của Apple trong thời kỳ hậu iPhone là nhờ vào Jobs, chứ không phải triết lý "đóng" của Apple. "Phương thức liên hợp vẫn tỏ ra hiệu quả khi Steve nắm quyền điều khiển. Nhưng điều đó không có nghĩa là nó sẽ tiếp tục thành công trong tương lai", Gates nói.

Và Gates không coi trọng iPad lắm. "Không giống như tôi ngồi đây và cảm thấy y như khi đang dùng iPhone và nói ‘Trời ơi, Microsoft chả có tham vọng gì cả", Gates cho biết.

Nhưng Jobs cũng không tỏ ra tôn trọng hệ sinh thái Windows: "Tất nhiên, mô hình phân mảnh của ông ta hoạt động được, nhưng nó không tạo ra những sản phẩm tốt. Nó chỉ tạo ra những sản phẩm dở tệ mà thôi".

Jobs thậm chí còn không tỏ ra xuống nước khi Gates quyết định rời Microsoft vào năm 2006 để tập trung vào quỹ từ thiện của mình. "Bill về cơ bản là người không có óc sáng tạo, và chưa phát minh ra thứ gì cả, và đó là lý do tôi nghĩ ông ta sẽ thoải mái hơn với việc làm từ thiện", Jobs nói.

Trên thực tế, cả hai vẫn tôn trọng nhau. Khi cùng xuất hiện trong một cuộc hội thảo vào năm 2007, Gates nói: "Tôi sẽ đánh đổi rất nhiều thứ nếu có được thị hiếu như của Steve".

Và Jobs cũng đã từng nói rằng: "Tôi ngưỡng mộ ông ta vì đã xây dựng được Microsoft – điều đó rất ấn tượng – và tôi cũng thích làm việc với ông ta. Gates rất thông minh và dí dỏm".

Sau khi Jobs qua đời, Gates đã nói: "Tôi tôn trọng Steve, chúng tôi đã hợp tác cùng nhau. Chúng tôi khích lệ lẫn nhau, kể cả khi là đối thủ cạnh tranh. Không có điều gì ông ấy nói khiến tôi phiền lòng cả".

Và cả 2 người đàn ông vĩ đại này đều để lại những di sản ấn tượng: Jobs đã đưa Apple đến địa vị công ty có giá trị nhất trên thế giới như ngày nay, còn Gates vẫn luôn là người đàn ông giàu nhất thế giới.