Lý do Bắc Kinh vẫn "thở phào" nếu ông Biden đắc cử

[vuitoichat]

Theo tờ Thời báo Hoàn Cầu (Trung Quốc) có bài viết nhận định, Đại hội toàn quốc của đảng Dân chủ cho thấy sự thống nhất cao khi các thành viên cấp cao và một số cựu tổng thống của đảng Dân chủ ủng hộ ông Biden. Vì vậy dự thảo cương lĩnh hoạt động của đảng Dân chủ về quan hệ Mỹ-Trung cho thấy Mỹ không có ý định giảm căng thẳng với Trung Quốc.

Bưu điện Hoa Nam Buổi sáng (SCMP - Hồng Kông) nhận định, cuộc bầu cử tổng thống sắp tới của Mỹ có thể sẽ cho thấy một nước Mỹ chia rẽ trong nhiều vấn đề. Tuy nhiên, cương lĩnh hành động của đảng Dân chủ sẽ không mở đường cho việc giảm đối đầu với Trung Quốc.

Mặc dù khẳng định cuộc chiến thương mại do chính quyền tổng thống Donald Trump khởi xướng với Bắc Kinh 2 năm trước về cơ bản làm nền kinh tế Mỹ yếu đi, dự thảo cương lĩnh đảng Dân chủ chứa đựng những nội dung có phần tương tự với những thông điệp mà Trump từng sử dụng nhằm vào Trung Quốc.

Cương lĩnh "rắn" với Trung Quốc nhưng cách tiếp cận dễ đoán

Thời báo Hoàn Cầu (Trung Quốc) ngay sau đó có bài viết nhận định, Đại hội toàn quốc của đảng Dân chủ cho thấy sự thống nhất cao khi các thành viên cấp cao và một số cựu tổng thống của đảng Dân chủ ủng hộ ông Biden. Trong khi đó, đảng Cộng hòa bị chia rẽ nhiều hơn. Một số nhân vật cấp cao của đảng Cộng hòa, trong đó có cả cựu Bộ trưởng Ngoại giao Mỹ Colin Powell cũng ủng hộ đối thủ của ông Trump.

Nhiều nhà phân tích Trung Quốc cho rằng chiến thắng trong cuộc bầu cử Mỹ lần này dễ nghiêng về ông Joe Biden và lập tức phân tích những điều cần để "đối phó" với ông Biden trong ít nhất 4 năm tới.

Dự thảo cương lĩnh của đảng Dân chủ mới đây cho thấy nếu ông Joe Biden dành chiến thắng, chính sách đối ngoại của Mỹ vẫn sẽ cứng rắn với Trung Quốc. Tuy nhiên Hoàn Cầu dẫn nhận định của các nhà phân tích cho rằng về mặt chiến thuật, cách tiếp cận của Mỹ sẽ dễ đoán hơn nhiều so với các động thái của chính quyền ông Trump.

Rất có thể ông Biden sẽ sử dụng các chiến thuật hoàn toàn khác để tiếp tục cuộc cạnh tranh vị trí cường quốc số 1 thế giới với Trung Quốc, ví dụ như khôi phục các cuộc đàm phán về Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP). Tuy nhiên, các nhà phân tích Trung Quốc cho biết, miễn là Mỹ quay trở lại chủ nghĩa đa phương, hai nền kinh tế lớn nhất thế giới sẽ có thêm lý do để hợp tác và phát triển.

Gây chú ý với cuộc chiến thương mại, các vấn đề xoay quanh đại dịch Covid-19,... Trung Quốc trở thành một trong những vấn đề đối ngoại trọng tâm của cuộc bầu cử Mỹ năm 2020.

Trong dự thảo cương lĩnh của mình, đảng Dân chủ có lập trường mạnh mẽ chống lại các chính sách thương mại đối với Trung Quốc, mô tả những nỗ lực của tổng thống Trump với Bắc Kinh là chưa đủ cứng rắn, cũng như đề cập đến vấn đề thuế quan mà ông Trump áp dụng lên Trung Quốc 2 năm trước đã làm suy yếu nền kinh tế của chính nước Mỹ.

Chuyên gia về quan hệ Mỹ-Trung Quốc tại Đại học Bắc Kinh Diao Daming cho biết "theo cương lĩnh, có vẻ như đảng Dân chủ chấp nhận lập trường cơ bản về cạnh tranh quyền lực giữa hai cường quốc lớn nhất thế giới mà đảng Cộng hòa đặt ra. Chỉ có chiến thuật là thay đổi," nếu như ông Biden đắc cử.

Chuyên gia Diao chỉ ra với Hoàn Cầu, đảng Dân chủ sẽ gây áp lực lên Trung Quốc thông qua cách tiếp cận đa phương, nâng cao quan điểm về sự khác biệt ý thức hệ vào những vấn đề như Tân Cương, Tây Tạng và Hồng Kông. Ngay cả khi cuộc chiến thuế quan kết thúc, chính quyền mới có thể đưa ra nhiều quy tắc có lợi cho Mỹ và buộc Bắc Kinh phải tuân theo.

"Biden có lẽ sẽ vực dậy các ‘di sản’ của ông Obama. Các cuộc đàm phán về TPP và Hiệp ước Đối tác Thương mại và Đầu tư xuyên Đại Tây Dương (TTIP) có thể sẽ được khởi động lại rất sớm nếu ông Biden chiến thắng," Lu Xiang, nhà nghiên cứu tại Học viện Khoa học Xã hội Trung Quốc ở Bắc Kinh nói.

Đảng Dân chủ cũng có thể đưa ra những quy định chặt chẽ hơn để gây áp lực với các công ty công nghệ của Trung Quốc, trong khi đó, căng thẳng ở eo biển Đài Loan có thể sẽ được xoa dịu.

Ông Biden dễ "đối phó" hơn

Ứng viên Joe Biden trong đại hội toàn quốc Đảng Dân chủ. Ảnh: AP

Đài VOA (Mỹ) nhận định cương lĩnh có thể chỉ mang tính biểu tượng, tuy nhiên nó chỉ ra những ưu tiên về chính sách và tầm nhìn của đảng này.

Chuyên gia tại Viện Quan hệ Quốc tế tại Đại học Chính sách đối ngoại Trung Quốc Li Haidong nói "ông Biden chắc chắn dễ dàng đối phó hơn, điều này cả thế giới đồng ý. Do từng là phó tổng thống dưới thời ông Obama, ông Biden đã có nhiều kinh nghiệm làm việc với các nhà lãnh đạo Trung Quốc, chúng tôi hy vọng có thể tận dụng tối đa các cuộc đàm phán với ông Biden nếu như ông giành chiến thắng."

Nhà nghiên cứu Lu Xiang cho biết, Biden không chỉ có thể kích hoạt lại TPP mà rất có thể sẽ đưa Mỹ trở lại Hiệp định Khí hậu Paris, Thỏa thuận Hạt nhân Iran và các hiệp ước và tổ chức đa phương, quốc tế khác mà chính quyền ông Trump đã rút khỏi trong 4 năm qua.

"Mặc dù chủ nghĩa đơn phương của ông Trump đã khiến Trung Quốc nhận được những kì vọng cao hơn từ các quốc gia khác, thậm chí đối với cả các đồng minh của Mỹ, Trung Quốc vẫn hy vọng Mỹ trở lại con đường đa phương," ông Lu bổ sung.

Nếu ông Biden giành chiến thắng và thay đổi những chính sách của ông Trump, ít nhất Mỹ và Trung Quốc có nhiều lý do để nói chuyện và hợp tác hơn. Các chuyên gia cho rằng ông Trump sẽ còn là bài toán khó hơn cho Trung Quốc trong 4 năm tới, nếu ông tái đắc cử trong đợt bầu cử lần này.