Theo như trước đám đông nhiệt tình ủng hộ, Tổng thống Joe Biden lên án “những người Cộng hòa cực đoan MAGA (Làm nước Mỹ vĩ đại trở lại)”, đồng thời ca ngợi thành công mà chính quyền Mỹ đạt được, khi ông Joe Biden đang chuẩn bị cho một trong những thách thức lớn nhất giữa nhiệm kỳ. Liệu ông có thể cứu đảng Dân chủ?
Sau loạt chiến thắng về mặt lập pháp, Tổng thống Joe Biden khởi động chế độ vận động tranh cử bằng một bài phát biểu tại cuộc mít tinh của Ủy ban Quốc gia đảng Dân chủ (DNC), ở Maryland, vào ngày 25/8.
Trước đám đông nhiệt tình ủng hộ, ông Biden lên án “những người Cộng hòa cực đoan MAGA (Làm nước Mỹ vĩ đại trở lại)”, đồng thời ca ngợi thành công mà chính quyền Mỹ đạt được khi đáp ứng các ưu tiên chính về biến đổi khí hậu, súng đạn, việc làm và kiểm soát đại dịch Covid-19.
Đây là lần chỉ trích mạnh mẽ nhất của ông từ trước đến nay.
“Ông Trump và các đảng viên Cộng hòa MAGA cực đoan đã đưa ra lựa chọn của họ: Thụt lùi, giận dữ, bạo lực, thù hận và chia rẽ. Nhưng chúng tôi đã chọn một con đường khác: Tiến về phía trước, tương lai, sự đoàn kết, hy vọng và lạc quan”, ông nói trước khoảng 2.400 người tại phòng thể dục của một trường trung học ở ngoại ô Maryland.
“Nếu các đảng viên Cộng hòa cực đoan giành quyền kiểm soát Quốc hội, việc bạn sống ở đâu sẽ không còn quan trọng. Phụ nữ sẽ không có quyền lựa chọn ở bất kỳ đâu”, ông Biden nói, và nhận được sự ủng hộ từ khán giả.
Bài phát biểu bất ngờ của tổng thống Mỹ là khởi đầu cho việc xây dựng một hình ảnh mới năng nổ hơn, sẵn sàng khoe khoang thành tích và công kích đối thủ, nhằm lôi kéo cử tri cho đảng Dân chủ trong cuộc bầu cử giữa kì vào tháng 11.
Thách thức nội bộ
Tính đến nay, xếp hạng tín nhiệm của ông Biden vẫn ở mức thấp, thậm chí thấp hơn cả một số ứng viên mà ông muốn giúp đỡ. Và lạm phát vẫn ở mức cao.
Đảm nhận vai trò nhà vận động hàng đầu đồng nghĩa ông Biden phải đối mặt trực tiếp với các cuộc tấn công của đảng Cộng hòa, khi gần 3/4 cử tri cho rằng nước Mỹ đang đi sai hướng.
Điều đó cũng có nghĩa ông phải chịu sự thờ ơ từ một số ứng viên đảng Dân chủ - những người tỏ rõ thái độ tránh xa ông Biden.
Hạ nghị sĩ Tim Ryan, đại diện cho bang Ohio. Ảnh: New York Times.
Hạ nghị sĩ Tim Ryan, đảng viên Dân chủ đại diện cho Ohio đang tranh cử vào Thượng viện, đã từ chối xuất hiện cùng Tổng thống Biden khi ông có lịch trình ở Ohio vào tháng 7, dù ông Ryan đang loay hoay trong một trận chiến dần nghiêng về phe Cộng hòa.
Người phát ngôn của ông Ryan, Izzi Levy, cho biết tổng thống không phải là người mà nghị sĩ muốn vận động cùng.
“Chúng tôi không quan tâm đến ông ấy hoặc bất kỳ chính khách ngoại bang nào khác”, cô nói và lưu ý rằng xếp hạng tín nhiệm của ông Ryan ở Ohio cao hơn của ông Biden.
Ông Biden cũng phải đối mặt với sự chia rẽ trong nội bộ đảng Dân chủ trước một số chính sách của Nhà Trắng, chẳng hạn tuyên bố xóa nợ cho sinh viên.
Trong một quảng cáo vận động tranh cử, Nghị sĩ Kim Schrier, đại diện cho Washington, cũng nhấn mạnh “phản đối chính quyền Biden đình chỉ thuế khí đốt”.
Nghị sĩ Jared Golden, từ Maine, cũng lưu ý sự khác biệt giữa quan điểm của ông với “chương trình nghị sự của Tổng thống Biden”, khi tự nhận bản thân là một “chiến binh độc lập”.
Và trong một động thái đối lập rõ ràng, Nghị sĩ Marcy Kaptur, đảng viên Dân chủ đang tranh cử ở một quận của Ohio, đã tuyên bố “không làm việc cho Tổng thống Joe Biden mà làm việc cho người dân”, trên quảng cáo truyền hình.
Cơ hội trở mình
Ở Cánh Tây, các cố vấn của tổng thống đang đặt cược rằng ông có thể giúp ứng viên đảng Dân chủ bất chấp sự nổi tiếng bị kìm hãm.
Họ lưu ý rằng giá xăng đã giảm trong hơn 2 tháng, dịch Covid-19 cũng giảm, đúng như ông Biden đã hứa.
Vị tổng thống cũng giành được các chiến thắng lớn về biến đổi khí hậu, định giá thuốc và thuế đối với các tập đoàn. Hôm 24/8, ông tuyên bố xóa nợ hàng tỷ USD cho sinh viên - động thái được kỳ vọng sẽ thu hút các cử tri trẻ.
Các chiến lược gia của Nhà Trắng cũng tin rằng không ai có thể đối chọi với lý tưởng của "những đảng viên Cộng hòa cực đoan MAGA", hơn ông Biden.
Người ủng hộ ông Biden trong buổi mít tinh ở Maryland, vào ngày 25/8. Ảnh: New York Times.
“Những gì chúng ta đang phải lựa chọn là sự khởi đầu hoặc hồi chuông báo tử của phong trào MAGA cực đoan”, ông Biden nói tại DNC. “Đó không chỉ là về ông Trump, mà là toàn bộ triết lý làm nền tảng cho điều giống như chủ nghĩa bán phát xít”.
Việc FBI khám xét nhà của ông Trump ở Florida trong tháng 8 xảy ra vào thời điểm có lợi với ông Biden. Tuy nhiên, nó cũng khiến các thông điệp của Nhà Trắng bị lu mờ tin tức liên quan đến ông Trump.
Trong một bản ghi nhớ được Nhà Trắng công bố vào tháng 8, các cố vấn cam kết ông Biden, Phó tổng thống Kamala Harris và các thành viên trong nội các sẽ đi khắp nước Mỹ để tham gia các sự kiện tuyên truyền thành tích của tổng thống.
Trong đó, họ sẽ tập trung vào hai mục tiêu mới: Lời nhắc nhở rằng đảng Dân chủ đã "đánh bại các lợi ích đặc biệt" khi thông qua luật - vốn bị hầu hết đảng viên Cộng hòa phản đối, và một cuộc tấn công vào các chính sách cực đoan mà ông Trump và đồng minh áp dụng.
“Mục tiêu của chúng tôi trong vài tuần tới rất đơn giản: Thúc đẩy thông điệp và tiếp cận người dân Mỹ tại nơi họ đang sống”, Jen O'Malley Dillon, phó chánh văn phòng Nhà Trắng và Anita Dunn, cố vấn truyền thông hàng đầu, viết trong bản ghi nhớ.
4 tháng trước, các chiến lược gia và chuyên gia dường như đã ngừng hy vọng vào đảng Dân chủ trong cuộc bầu cử giữa kỳ vào mùa thu.
Giờ đây, các chiến lược gia tại Way to Win - nhóm tư vấn và tài trợ tiến bộ - lập luận rằng đảng Dân chủ có thể tránh thất bại chính trị và thậm chí thành công, nếu quyết liệt tuyên truyền về thành tích của Quốc hội và chính quyền ông Biden.
Cần thay đổi chiến lược
Trong bản thuyết trình trước các nhà hoạt động chính trị vào đầu tháng 8, Way to Win lập luận đảng Dân chủ nên thừa nhận “người Mỹ đang bị tấn công và choáng ngợp bởi các cuộc khủng hoảng”, nhưng nhấn mạnh “đảng Cộng hòa sẽ chỉ khiến nước Mỹ thụt lùi khi đảo ngược ý chí người dân, kiểm soát cuộc sống của họ và phục vụ số ít người giàu có".
Jenifer Fernandez Ancona, người sáng lập nhóm và là tác giả của bản thuyết trình, cho biết ông Biden có thể là một phần quan trọng trong việc truyền tải thông điệp đó, nếu ông vượt ra khỏi các chiến thuật thông thường.
Ông Biden trong buổi mít tinh ở Maryland, hôm 25/8. Ảnh: New York Times.
“Trong sự nghiệp của mình, ông Biden luôn là người âm thầm làm việc, không phải người thích phô diễn”, bà Fernandez Ancona cho biết.
“Tôi nghĩ (lần này), ông ấy cần sử dụng tất cả công cụ, không chỉ là báo chí truyền thống, mà còn cả các phương tiện truyền thông mới, các nền tảng mới nổi như podcast, TikTok và những người có ảnh hưởng. Ông ấy nên xuất hiện theo một cách khác”, bà nhận định.
Song, cho đến nay, có rất ít dấu hiệu cho thấy ông Biden và Nhà Trắng đang theo đuổi những chiến lược phi truyền thống.
Trong khi đó, một số chiến lược gia đảng Dân chủ thừa nhận ông Biden rất có thể sẽ đối mặt nhiều hơn với sự dè chừng trong nội bộ đảng. Tuy nhiên, các đồng minh của tổng thống Mỹ cũng lưu ý ông đã xuất hiện cùng một số đảng viên Dân chủ trong các cuộc vận động.
Các quan chức Nhà Trắng cho biết họ hy vọng ông Biden có thể cải thiện tỷ lệ cử tri của đảng Dân chủ bằng cách tập trung sự chú ý vào quyết định lật ngược vụ kiện Roe v Wade của Tòa án Tối cao, dẫn đến làn sóng cấm phá thai ở các bang bảo thủ.
Các nhà hoạt động vì quyền phá thai đã thất vọng vì chính quyền Mỹ không đủ quyết liệt trong vấn đề này, nhưng các phụ tá nói rằng họ có thể biến điều này thành sức mạnh để thúc đẩy cử tri.
“Phần lớn phụ thuộc vào cách mọi người nhìn nhận cuộc đua”, David Axelrod, cố vấn chính trị và chiến lược gia đã giúp ông Obama giành chiến thắng tại Nhà Trắng năm 2008, cho biết.
“Họ xem đây là một cuộc trưng cầu dân ý dựa trên tình hình hiện tại? Hay coi đây là sự lựa chọn giữa một đảng cầm quyền hiệu quả và một phe đối lập cản trở? Đó là một cuộc đấu tranh. Ông Biden có thể nhận thấy bản thân sẽ điều khiển được cán cân đó”, ông nói.
