Theo như không có kịch bản năm 2016 có nguy cơ lặp lại khi có vô số đối thủ ngày càng tăng của cựu Tổng thông Mỹ Donald Trump cho vị trí đại diện đảng Cộng hòa tranh cử tổng thống có thể không giúp cho ông giành lợi thế như trước đây.
Những ký ức về cuộc bầu cử sơ bộ đầy biến động của đảng Cộng hòa năm 2016 đã bao trùm phòng họp ở Las Vegas vào cuối tuần qua. Đó là buổi tập hợp lớn đầu tiên dành cho các ứng viên tiềm năng cho vị trí đại diện đảng này tranh cử tổng thống năm 2024, theo AP.
Khi đảng Cộng hòa tiếp tục quay cuồng với kết quả bầu cử giữa nhiệm kỳ đáng thất vọng, những người bảo thủ nổi tiếng đã tham gia cuộc họp lãnh đạo của Liên minh Do Thái thuộc đảng này hôm 19/11, theo ABC.
Lợi thế cho ông Trump
Khoảng 10 ứng viên tiềm năng đã bước lên sân khấu để trình bày kế hoạch khắc phục tình hình của đất nước, cũng như đảng của họ.
Các kế hoạch đó là khác nhau, nhưng trong hầu hết bài phát biểu, thông điệp chính của họ là ông Trump có thể và nên bị đánh bại.
Theo AP, đó là động thái thể hiện sự thách thức hiếm thấy kể từ khi ông Trump nắm quyền kiểm soát đảng Cộng hòa 6 năm trước.
Nikki Haley, cựu đại sứ tại Liên Hợp Quốc dưới thời ông Trump, đã cam kết vào tháng 4 rằng bà sẽ không là đối thủ của vị cựu tổng thống nếu ông tái tranh cử.
Tuy nhiên, vào tối 19/11, đối mặt với hàng trăm đảng viên Cộng hòa đang cổ vũ, bà thề sẽ quyết tâm “1.000%” trong cuộc chạy đua vào Nhà Trắng nếu quyết định tham gia.
Cựu Đại sứ Liên Hợp Quốc Nikki Haley phát biểu tại cuộc họp lãnh đạo thường niên của Liên minh Do Thái của đảng Cộng hòa vào ngày 19/11. Ảnh: AP.
Tuy nhiên, khi các nhà tài trợ và các nhà hoạt động tham dự hội nghị vỗ tay tán thưởng, có lẽ không ai cổ vũ điều đó lớn hơn chính ông Trump.
Đội ngũ của ông Trump tin rằng những người được đảng Cộng hòa khuyến khích cho cuộc đua vào năm 2024 có thể đã vô tình tạo ra các điều kiện vốn từng giúp ông Trump thành công trong năm 2016.
Vào năm đó, những ứng viên đảng Cộng hòa đã chia rẽ những người bỏ phiếu trong cuộc bầu cử sơ bộ và cho phép ông Trump trở thành ứng cử viên tổng thống của đảng này. Ông Trump từng chỉ nhận được khoảng 35% phiếu bầu trong 3 cuộc bầu cử sơ bộ đầu tiên.
AP nhận định có điểm tương đồng của năm 2016 so với những ngày đầu tiên trong mùa tranh cử tổng thống năm 2024.
Ông Trump bị nghi ngờ trong đảng của mình, vị thế của ông suy yếu đáng kể sau khi một số người được ông hậu thuẫn thất thế trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ vào tháng này. Và trên hết, một loạt đảng viên Cộng hòa đang chuẩn bị cạnh tranh chống lại ông.
Trước đó, cựu tổng thống Mỹ đã phải đối mặt với các cuộc công kích bất thường từ khắp đảng Cộng hòa vào hôm 9/11, sau chuỗi thất bại giữa nhiệm kỳ đối với các ứng cử viên mà ông đã lựa chọn và ủng hộ.
Theo New York Times, màn trình diễn này thể hiện sự suy yếu khi ông Trump chuẩn bị công bố chiến dịch tranh cử tổng thống lần thứ 3 vào tuần tới.
Kịch bản lặp lại
Eric Levine, một nhà tài trợ tại New York, đã kêu gọi đảng của mình không chấp nhận nhiều hơn 2-3 ứng cử viên.
Theo nhiều nguồn tin, Thống đốc bang Florida Ron DeSantis - người được coi là đối thủ lớn nhất với ông Trump trong đảng Cộng hòa - dường như sẽ không tham gia cuộc đua cho đến cuối mùa xuân.
Tuy nhiên, các báo cáo cho thấy ông DeSantis biết rằng ông không thể chiến thắng trong một cuộc chiến trực diện với ông Trump và có thể từ chối tham gia “võ đài chính trị” vào năm 2024.
Bên cạnh đó, trong một loạt cuộc phỏng vấn, một số ứng cử viên đảng Cộng hòa khác và các trợ lý của họ cho biết họ có thể đợi đến mùa xuân hoặc mùa hè năm sau để tham gia cuộc đua nếu quyết định tranh cử.
Thống đốc New Hampshire Chris Sununu cho biết thông báo tranh cử sớm của ông Trump không tạo ra cảm giác cấp bách. Điều đó chỉ đơn giản làm nổi bật vị thế chính trị suy yếu của vị cựu tổng thống. Ông Sununu cũng loại trừ khả năng tranh cử vào năm 2024.
Thống đốc bang Florida có thể là đối thủ hàng đầu của ông Trump cho đề cử này. Ảnh: AP.
Trong khi đó, Thống đốc bang Maryland Larry Hogan cho biết còn quá sớm để lo lắng về việc sàng lọc những ứng cử viên của đảng này.
“Tôi nghĩ sẽ có nhiều tiếng nói hơn, nhiều lựa chọn tiềm năng hơn”, ông Hogan, người đang công khai cân nhắc về khả năng tranh cử tổng thống, cho biết. “Ông Trump cần được thử thách. Mọi người cần sẵn sàng đứng lên chống lại ông ấy”.
Ban đầu, các cố vấn của Trump hy vọng ông có thể giành được lợi thế khi công bố tranh cử sớm. Tuy nhiên, họ hiện tin rằng số đối thủ đông đúc sẽ giúp ích cho ông bằng cách chia rẽ những lá phiếu chống lại vị cựu tổng thống, giống như những gì từng xảy ra vào năm 2016.
Ông Trump đã giành chiến thắng trong cuộc bầu cử sơ bộ ở New Hampshire và Nam Carolina năm đó với lần lượt chỉ 35% và 32% phiếu bầu.
Bên cạnh đó, đội ngũ của ông Trump lưu ý rằng những người được ông hậu thuẫn ở các cuộc bầu cử sơ bộ quan trọng từ Arizona, New Hampshire đến Pennsylvania đã giành được đề cử của đảng Cộng hòa với 30-40% phiếu bầu.
Họ tin rằng điều đó tiếp tục tạo nên cơ sở ủng hộ cho vị cựu tổng thống trong cuộc bầu cử sơ bộ năm 2024.
Jennifer Horn - cựu Chủ tịch đảng Cộng hòa của New Hampshire - nhận định số đối thủ ngày càng tăng của ông Trump trong đảng Cộng hòa đang tạo nên chính xác điều kiện mà vị cựu tổng thống cần để giành chiến thắng.
Cuộc tranh luận sơ bộ đầu tiên cho cuộc đua tổng thống có thể chỉ còn chín tháng nữa. Vào mùa hè năm 2015, đã có 17 ứng cử viên tham gia cuộc đua.
Một trong số họ là Thượng nghị sĩ Texas Ted Cruz, người đang cân nhắc tranh cử lần nữa vào năm 2024.
Phát biểu trước báo giới ở Las Vegas, ông Cruz cho biết cựu Tổng thống Trump và những người ủng hộ ông đáng phải chịu một số trách nhiệm về kết quả không như mong đợi trong cuộc bầu cử giữa kỳ.
Tuy nhiên, khi được hỏi về cuộc tranh cử tổng thống năm 2024, ông Cruz cho biết chỉ có một vài ứng cử viên “có định hướng rõ ràng để tranh cử” chống lại ông Trump.
“Tôi tin rằng các cử tri có thể và nên giải quyết vấn đề đó", ông nói.
