Toàn là các món ăn truyền thống và được ưa thích trong các mâm cơm người Việt. Tuy nhiên, hiểm họa từ sán thật là đáng sợ, v́ loài này sống rất dai, dù có đun sôi nấu chín thịt th́ sán vẫn sống. Sán là loài kí sinh có thể chui lên năo người, rất đáng sợ.
Sán làm "tổ" trong năo
Có rất nhiều nguyên nhân khiến con người bị nhiễm giun sán như khí hậu, ô nhiễm nguồn nước, môi trường... trong đó phải kể đến thói quen ăn uống không đảm bảo vệ sinh nên tạo điều kiện dễ dàng cho giun sán xâm nhập vào cơ thể.
Mới đây, các phương tiện thông tin đại chúng đă liên tiếp đưa tin về trường hợp có sán sống trong năo của một người đàn ông ở Anh. Người này trước đó mắc chứng nhức đầu kinh niên, dù đă được áp dụng các phương pháp khác nhau để chữa trong ṿng 1 năm nhưng bệnh t́nh vẫn không thuyên giảm, sau khi bác sĩ chụp MRI th́ phát hiện nguyên nhân chính là do trong năo bệnh nhân có sán tồn tại.

Sán liên tục di chuyển từ nơi này sang nơi khác trong bộ năo người đàn ông người Anh.
Các bác sĩ dường như không thể tin vào mắt ḿnh khi thấy h́nh ảnh sán đang ngoe nguẩy trong năo bệnh nhân, đặc biệt là chúng đă sinh sống trong năo người đàn ông này đến 4 năm. Sau đó, bác sĩ đă đưa ra chẩn đoán người này bị Sparganosis - bệnh nhiễm kư sinh trùng được gây ra bởi một loại sán xơ mít cực hiếm có tên là Spirometra erinaceieuropaei.
Chuyên gia cũng cho biết, ở trường hợp của bệnh nhân này, sán liên tục di chuyển từ nơi này sang nơi khác trong bộ năo, trong khi b́nh thường trong năo rất hiếm xảy ra hiện tượng di chuyển. Do không có phương pháp điều trị hiệu quả như những bệnh nhiễm trùng thông thường, các bác sĩ phải tiến hành phẫu thuật để gắp bỏ con sán có chiều dài 1,5m ra khỏi năo người đàn ông này.
Mầm họa giun sán từ thực phẩm quen thuộc
Về nguyên nhân khiến sán sống trong năo, các bác sĩ đă đưa ra kết luận có thể đến từ thói quen ăn thịt lợn hàng ngày của bệnh nhân. Dù là nguồn thực phẩm quen thuộc nhất của con người nhưng chuyên gia dinh dưỡng khẳng định thịt lợn dễ bị nhiễm sán nhất.
Kư sinh trùng được t́m thấy trong thịt lợn có tên gọi là Taenia solium, lây nhiễm sang cơ thể người theo hai đường:
- Khi bạn ăn thịt lợn chưa được nấu chín kỹ th́ nguy cơ bị sán dây rất cao. Sán dây trưởng thành phát triển rất nhanh trong ruột lợn, có thể ảnh hưởng đến năo bộ của con người.
- Qua ấu trùng như tiếp xúc với phân lợn, hoặc tiếp xúc với người bị nhiễm bệnh. Điều này có thể lây nhiễm sang một số mô trong cơ thể con người.

H́nh ảnh các nang sán có trong thịt lợn.
Nếu ấu trùng xâm nhập vào hệ thần kinh, điều này có thể khiến bạn mắc bệnh ấu trùng sán dây lợn ở năo (neurocysticercosis) , gây nhiễm trùng năo nghiêm trọng. Nếu sán xâm nhập vào năo th́ người bệnh c̣n có thể bị động kinh. Theo Tổ chức Y tế thế giới, gần 1/3 các trường hợp bị bệnh động kinh là do bị nhiễm sán dây lợn.
Theo chuyên gia, trong các loại thực phẩm có nguồn gốc từ động vật, thực phẩm chế biến từ lợn có nguy cơ nhiễm sán cao hơn cả, sau đó mới đến gà, vịt… Trứng sán thường sẽ theo thức ăn hoặc nước uống chưa chín kỹ đi vào dạ dày và sinh sôi, nảy nở. Đó là lư do v́ sao chúng ta không nên ăn thịt lợn chưa chín kỹ, c̣n tái hoặc ăn tiết canh, nội tạng lợn như ḷng non, ḷng già, dạ dày…

Nem thính là một trong những món ăn từ thịt lợn có khả năng nhiễm sán lợn cao.
Nếu ăn phải thức ăn có nhiễm trứng sán, ấu trùng sán sẽ chui qua niêm mạc dạ dày, xuyên qua thành ruột, theo ṿng tuần hoàn máu mà đi “chu du” khắp cơ thể rồi cư trú ở một cơ quan nào đó, đặc biệt là ở não.
Ngoài ra, môi trường đất đai trồng thực phẩm bị ô nhiễm cũng rất dễ khiến rau quả bị nhiễm sán, do đó rất khó để nhận định thực phẩm nào dễ bị sán hơn.
Người bị nhiễm sán thường có các biểu hiện như đau bụng từng cơn, mơ hồ, rối loạn tiêu hóa, đi ngoài phân lỏng, thiếu máu, móng tay biến dạng, người xanh xao, ngứa, mày đay, suy nhược cơ thể... Nếu có những dấu hiệu này, bạn cần đến ngay các cơ sở y tế để khám chữa kịp thời.

Trứng sán thường sẽ theo thức ăn hoặc nước uống chưa chín kỹ đi vào dạ dày và sinh sôi, nảy nở.
Để bảo vệ sức khỏe của mình, việc quan trọng là người dân cần thực hiện đúng nguyên tắc ăn chín uống sôi để đề pḥng nhiễm ấu trùng sán từ các loại thực phẩm. Tuyệt đối không được ăn các loại thịt sống hoặc thịt chưa chín kĩ (ví dụ như nem chua hay các món tái…).
Do nhiều nguyên nhân khác nhau, trẻ nhỏ luôn là đối tượng dễ bị nhiễm giun sán cho dù cha mẹ đă chăm sóc và cho con ăn uống cẩn thận. Giun sán ẩn nấp trong nhiều loại thực phẩm, trong khi đó, trẻ nhỏ là đối tượng rất hiếu động, chưa ư thức được cái ǵ sạch, cái ǵ bẩn nên có thể vô t́nh bị nhiễm giun sán. Bởi vậy, các bậc phụ huynh cần hết sức chú ư giữ vệ sinh sạch sẽ và quan tâm tới thói quen ăn uống, sinh hoạt của con.