CHIẾN DỊCH “EPIC FURY” GỬI THÔNG ĐIỆP CỨNG RẮN ĐẾN TRUNG CỘNG, HOA KỲ GIA TĂNG ĐÒN BẨY ĐỊA CHÍNH TRỊ

[nguoiduatinabc]

Theo một phân tích chiến lược, chiến dịch quân sự “Epic Fury” của Hoa Kỳ nhắm vào Iran không chỉ làm suy yếu năng lực quân sự của Tehran mà còn được xem là tín hiệu trực tiếp gửi đến Trung Cộng và Chủ tịch Tập Cận Bình về sự thay đổi cán cân quyền lực tại Trung Đông và toàn cầu.

Phân tích cho rằng sau nhiều tuần giữ khoảng cách ngoại giao trong khi Hoa Kỳ tiến hành chiến dịch, Chủ tịch Tập Cận Bình đã có động thái công khai khi liên lạc với Thái tử Saudi Arabia Mohammed bin Salman, kêu gọi mở lại eo biển Hormuz. Động thái này được xem là dấu hiệu cho thấy áp lực đang gia tăng đối với Bắc Kinh.

Cùng lúc đó, ít nhất 5 tàu chở dầu có liên hệ đến Iran trên hành trình từ Vịnh Oman đến Malaysia đã đổi hướng sau khi Hải quân Hoa Kỳ cảnh báo sẽ chặn mọi tàu vận chuyển dầu Iran ở bất cứ khu vực nào trên thế giới.

Chiến dịch Epic Fury được tường trình đã phá hủy phần lớn năng lực quân sự mà Iran từng sử dụng để đe dọa đóng eo biển Hormuz, đồng thời làm suy yếu cấu trúc mà lực lượng Vệ Binh Cách Mạng xây dựng nhằm duy trì quyền lực sau các biến động lãnh đạo.

Theo phân tích, những gì còn lại là một hệ thống suy yếu, thiếu năng lực quân sự, tài chánh và khả năng điều hành, làm giảm đáng kể sức nặng của các đe dọa trước đây.
Một trong những khía cạnh quan trọng được nêu ra là yếu tố quân sự. Hoa Kỳ được cho là đã phá hủy hệ thống vũ khí mà các mạng lưới công nghiệp Trung Cộng đã hỗ trợ xây dựng cho Iran trong nhiều năm, bao gồm các thành phần liên quan đến chương trình hỏa tiễn đạn đạo như hóa chất sản xuất nhiên liệu rắn, hệ thống dẫn đường và thông tin vệ tinh.

Các biện pháp chế tài trước đây của Bộ Ngân Khố Hoa Kỳ đã nhắm vào các thực thể Trung Cộng bị cáo buộc cung cấp hóa chất cho Iran, trong đó có các lô hàng sodium perchlorate được tường trình đủ để sản xuất khoảng 800 hỏa tiễn.

Ngoài ra, Trung Cộng còn được cho là đang đàm phán cung cấp hỏa tiễn chống hạm siêu thanh CM-302, loại vũ khí có khả năng đe dọa các hàng không mẫu hạm. Một chiến dịch đặc biệt của Hoa Kỳ vào tháng 12 đã chặn một tàu chở hàng mang vật tư từ Trung Cộng đến Iran tại Ấn Độ Dương.

Khía cạnh thứ hai là tài chánh. Iran được xem là môi trường thử nghiệm cho các phương thức né tránh chế tài của Trung Cộng. Tuy nhiên, các biện pháp mà chính quyền Tổng thống Trump triển khai đã nhắm vào mạng lưới này, bao gồm việc gửi cảnh báo đến các định chế tài chánh tại Oman, Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất, Hồng Kông và Trung Cộng về việc liên hệ đến các giao dịch tài chánh của Iran.
Những bước đi này có thể dẫn đến các biện pháp chế tài thứ cấp, có nguy cơ cắt đứt các định chế liên hệ khỏi hệ thống tài chánh Hoa Kỳ.

Khía cạnh thứ ba là ngoại giao. Trung Cộng từng đóng vai trò trung gian trong việc bình thường hóa quan hệ giữa Iran và Saudi Arabia vào năm 2023, được xem là minh chứng cho ảnh hưởng ngoại giao gia tăng của Bắc Kinh.



Các cuộc tấn công bằng hỏa tiễn và phi cơ không người lái của Iran trong thời gian gần đây đã làm suy yếu thỏa thuận này, trong khi các quốc gia vùng Vịnh, bao gồm Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất, đã có xu hướng nghiêng về phía liên minh do Hoa Kỳ dẫn đầu.

Phân tích cho rằng các quốc gia trong khu vực đã nhìn nhận lại giá trị của các cam kết an ninh từ Trung Cộng khi đối diện với các mối đe dọa thực tế.

Ngoài Trung Đông, ảnh hưởng của Trung Cộng tại các khu vực khác cũng được cho là bị suy giảm. Tại Tây bán cầu, tình hình tại Venezuela được nhắc đến như một ví dụ, trong khi tại châu Á, Hoa Kỳ đã đạt được các bước tiến trong hợp tác an ninh với Indonesia và Philippines.

Indonesia đã ký kết một thỏa thuận hợp tác quốc phòng quan trọng vào Ngày 13 tháng 4 năm 2026, trong khi Philippines tham gia vào các cấu trúc an ninh mới, bao gồm việc xây dựng các cơ sở công nghiệp quy mô lớn.

Vị trí địa lý của các quốc gia này, đặc biệt là Indonesia gần eo biển Malacca, được xem là có ý nghĩa chiến lược đối với các tuyến vận chuyển năng lượng của Trung Cộng.
Phân tích cho rằng việc Hoa Kỳ chứng minh khả năng kiểm soát một điểm nghẽn chiến lược như eo biển Hormuz có thể tạo ra tiền lệ trong cách tiếp cận các tuyến hàng hải quan trọng khác.

Trong bối cảnh đó, Tổng thống Trump được cho là đang duy trì thế chủ động trong quan hệ với Trung Cộng, bao gồm cả việc trì hoãn các chuyến công du và thiết lập điều kiện trước khi bước vào đối thoại.

Diễn biến này phản ánh một sự tái cấu trúc rộng lớn trong cán cân quyền lực quốc tế, với các tác động lan rộng từ Trung Đông sang châu Á và các khu vực khác.