Xưa nay vẫn có câu "Đồng tiền liền khúc ruột", chẳng ai vui vẻ gì khi túi tiền của mình bị vơi đi, nhất là khi số tiền đó rơi vào tay nhà chức trách dưới danh nghĩa "thuế". Thế nhưng, cuộc đối đầu mới đây tại New York không chỉ dừng lại ở những con số khô khan trên hóa đơn, mà đã bùng nổ thành một cuộc chiến tâm lý đầy kịch tính, nơi những ngôn từ nặng nề nhất được ném vào nhau giữa một bên là vị Thị trưởng trẻ tuổi đầy tham vọng và một bên là tầng lớp tinh hoa nắm giữ huyết mạch kinh tế của cả thành phố.
"Đòn đánh" từ vị Thị trưởng theo đuổi chủ nghĩa dân túy
Thị trưởng New York, Zohran Mamdani, một chính trị gia thuộc phe xã hội dân chủ, vừa qua đã tung ra một đòn tấn công trực diện vào túi tiền của giới siêu giàu. Ông công bố kế hoạch đánh thuế đối với các "căn nhà thứ hai" (pied-à-terre) sang trọng có giá trị thị trường trên 5 triệu USD. Để minh họa cho sự "bất công cơ bản" của hệ thống thuế hiện tại, Mamdani đã thực hiện một video ngay phía trước tòa căn hộ penthouse trị giá 238 triệu USD của tỷ phú quản lý quỹ đầu cơ Ken Griffin.

Theo Mamdani, những tòa nhà chọc trời này thực chất chỉ là "kho chứa tài sản" của giới siêu giàu, nơi họ cất giữ của cải nhưng lại thường xuyên bỏ trống, trong khi không phải đóng góp tương xứng vào ngân sách thành phố và bang. Ước tính, sắc thuế này có thể mang về cho New York khoảng 500 triệu USD mỗi năm từ khoảng 11.200 căn nhà xa xỉ. Tuy nhiên, hành động này chẳng khác nào "Chọc gậy bánh xe" đối với giới kinh doanh, thổi bùng lên một cơn thịnh nộ hiếm thấy.
Phản ứng gay gắt: Khi "Đánh thuế người giàu" bị ví như sự kỳ thị
Phản pháo lại chiến dịch của Mamdani, các ông trùm tài phiệt đã không tiếc lời chỉ trích. Tỷ phú Ken Griffin gọi video của Thị trưởng là một hành động "kỳ quặc và rợn người", đồng thời tuyên bố New York dưới thời Mamdani là một nơi "không chào đón sự thành công". Thậm chí, Steven Roth – CEO của gã khổng lồ bất động sản Vornado – còn đi xa hơn khi so sánh cụm từ "đánh thuế người giàu" với những lời thù ghét tồi tệ nhất.
Ông Roth phát biểu đầy cay nghiệt: "Tôi coi cụm từ 'đánh thuế người giàu' khi được thốt ra với sự giận dữ và khinh bỉ bởi các chính trị gia, cũng độc hại và đáng ghê tởm không kém gì những lời nhục mạ sắc tộc hay những khẩu hiệu cực đoan." Theo giới doanh nhân, những người giàu bị nhắm tới chính là "hiện thân của giấc mơ Mỹ", là những nhà từ thiện và nhà tuyển dụng lớn nhất. Họ cho rằng vị thế của mình ở đỉnh tháp kinh tế là có lý do, và thay vì bị trừng phạt, họ xứng đáng nhận được lời cảm ơn.
"Trauma" từ Chicago và bóng ma tháo chạy tài chính
Cuộc chiến này không chỉ là chuyện khẩu chiến đơn thuần mà đang đe dọa trực tiếp đến tương lai kinh tế của New York. Ken Griffin chia sẻ rằng những gì Mamdani đang làm khiến ông nhớ lại những "trấn thương tâm lý" tại Chicago – nơi ông đã dời trụ sở tập đoàn Citadel đi vào năm 2022 vì tình trạng tội phạm và thái độ thù địch với doanh nghiệp. Giờ đây, bóng ma đó đang lặp lại tại New York.
Giới tinh hoa cảnh báo rằng: "Đất lành chim đậu", nếu New York trở nên khắc nghiệt, dòng vốn sẽ tìm đường chảy về những nơi hiếu khách hơn như Miami. Sự tháo chạy của những người đóng thuế cao nhất có thể để lại một lỗ hổng ngân sách khổng lồ, khiến nỗ lực làm cho thành phố "vừa túi tiền hơn" của Mamdani trở thành gậy ông đập lưng ông.
Xu hướng toàn cầu và sự phản kháng của những "người khổng lồ"
New York không phải là chiến trường duy nhất. Từ Massachusetts, Washington đến Rhode Island, làn sóng đánh thuế thu nhập trên 1 triệu USD đang lan rộng. Tại California, các cử tri sắp quyết định số phận của sắc thuế đánh vào các tỷ phú. Để đáp trả, những "gã khổng lồ" công nghệ như nhà đồng sáng lập Google - Sergey Brin đã đổ hàng chục triệu USD vào các chiến dịch nhằm ngăn chặn những dự luật này.
Cuộc đối đầu giữa chính quyền Mamdani và giới siêu giàu New York là biểu tượng cho sự chia rẽ sâu sắc về quan điểm công bằng xã hội. Một bên kiên quyết đòi lại công bằng cho đa số cư dân, một bên bảo vệ thành quả của sự thành công cá nhân. Kết cục của cuộc chiến này sẽ trả lời cho câu hỏi: Liệu New York sẽ tiếp tục là kinh đô của sự thịnh vượng, hay sẽ trở thành nơi mà các tỷ phú chỉ muốn ghé thăm nhưng không muốn dừng chân? Dân gian ta có câu "Có tiền mua tiên cũng được", nhưng ở New York hiện tại, có lẽ tiền cũng không mua được sự bình yên trước những cơn sóng gió chính trị.