Nổ súng đầy kịch tính trong tòa nhà Thượng viện Philippines

[pizza]

Giới chức Thượng viện Philippines cho biết đã có tiếng súng vang lên bên trong tòa nhà Thượng viện vào tối thứ Tư, trong bối cảnh Thượng nghị sĩ Ronald Dela Rosa – người đang bị Tòa án Hình sự Quốc tế (ICC) truy nã – cố thủ tại đây để tránh bị bắt.

Chưa rõ ai là người nổ súng và chưa có báo cáo thương vong, theo lời nhiều thượng nghị sĩ nói với báo giới.



“Tôi không biết chuyện gì đang xảy ra. Tôi không biết liệu mình có thể bảo đảm an toàn cho mọi người ở đây hay không” - tân Chủ tịch Thượng viện Alan Peter Cayetano nói trong buổi phát trực tiếp trên Facebook ngay sau vụ việc. “Tôi sẵn sàng đối mặt với bất kỳ ai đến thực thi lệnh bắt giữ… nhưng đừng làm theo cách này”.

Trước đó hôm thứ Hai, camera an ninh ghi lại cảnh ông Dela Rosa - đồng minh thân cận lâu năm của cựu Tổng thống Rodrigo Duterte - chạy qua các hành lang của Thượng viện để tránh lực lượng điều tra địa phương. Sau khi không thể bắt giữ nghị sĩ 64 tuổi này, cảnh sát chống bạo động đã bao vây khuôn viên Thượng viện.

Các công tố viên ICC cáo buộc ông Dela Rosa cấu kết với ông Duterte trong các tội ác chống lại loài người liên quan đến chiến dịch chống ma túy đẫm máu khiến hàng nghìn người thiệt mạng. Hôm thứ Hai, ICC xác nhận đã phát lệnh bắt giữ ông Dela Rosa, viện dẫn các vụ việc khiến 32 người thiệt mạng trong giai đoạn 2016-2018.

Ông Dela Rosa vẫn ở bên trong khuôn viên Thượng viện kể từ hôm thứ Hai.

Bộ trưởng Nội vụ Philippines Jonvic Remulla đã vào tòa nhà Thượng viện tối thứ Tư sau khi được Chủ tịch Thượng viện Cayetano – cũng được xem là đồng minh của ông Duterte – cho phép. Ông Remulla nói với truyền thông địa phương rằng tất cả các thượng nghị sĩ bên trong đều an toàn và ông đang điều tra nguồn gốc tiếng súng.

Ông Remulla cũng bảo đảm với ông Dela Rosa rằng lệnh bắt giữ sẽ chưa được thực thi ngay, đồng thời cho biết nghị sĩ này sẽ tiếp tục ở lại bên trong tòa nhà trong khi lực lượng chức năng tiến hành rà soát an ninh.

Trong khi đó, cảnh sát đã tiến vào tòa nhà Thượng viện và yêu cầu toàn bộ phóng viên cùng nhân viên rời đi, theo các nhà báo địa phương nói với CNN. Nhân viên an ninh Thượng viện cũng hạ cửa thép để cố thủ bên trong sau khi báo giới rút ra ngoài.

Cố thủ trong Thượng viện từ hôm thứ Hai
Trước vụ nổ súng, ông Dela Rosa đã cố thủ trong tòa nhà Thượng viện suốt hai đêm và kêu gọi trong một buổi họp báo phát trực tiếp trên Facebook rằng ông không muốn bị đưa tới La Hay để đối mặt với các cáo buộc.

Ông tiếp tục khẳng định ICC không có thẩm quyền bắt giữ mình nếu không có sự chấp thuận của Tòa án Tối cao Philippines. Khi được hỏi về khả năng bị bắt, vị thượng nghị sĩ rưng rưng nước mắt và nói đây là “thời điểm tồi tệ nhất trong cuộc đời”.

Bị truy nã vì chiến dịch chống ma túy đẫm máu
Ông Dela Rosa, biệt danh “Bato” (nghĩa là “Đá tảng”), xuất thân từ khu vực Davao ở miền nam Philippines và từ lâu là đồng minh trung thành của ông Duterte.

Cựu cảnh sát trưởng này nổi tiếng nhờ mối quan hệ gần gũi với ông Duterte, người lãnh đạo Philippines từ năm 2016 đến 2022 bằng đường lối cứng rắn, đặc biệt trong chiến dịch chống ma túy gây nhiều tranh cãi.

Ông Dela Rosa từng làm cảnh sát trưởng khi ông Duterte còn là thị trưởng thành phố Davao, nơi cảnh sát bị cáo buộc ép các đối tượng buôn bán ma túy đầu thú rồi sau đó hành quyết, chiến thuật được gọi là “oplan tokhang”.

Trong cuộc phỏng vấn với CNN năm 2016, ông từng nói cảnh sát sẽ bắn chết những kẻ bị nghi buôn ma túy “nếu điều đó đe dọa tính mạng của chúng tôi”.

Theo dữ liệu cảnh sát, hơn 6.000 người đã thiệt mạng trong các chiến dịch chống ma túy sau khi ông Duterte lên nắm quyền. Nhiều tổ chức độc lập cho rằng con số thực tế có thể còn cao hơn nhiều.

Bản thân ông Duterte đã bị bắt tại sân bay quốc tế Manila hồi tháng 3/2025 và được đưa tới La Hay, nơi ông hiện bị ICC giam giữ. Phiên tòa xét xử vẫn chưa được ấn định ngày bắt đầu.

Ông Duterte từ lâu phủ nhận các cáo buộc vi phạm nhân quyền và cho rằng vấn đề ma túy nên do cơ quan thực thi pháp luật trong nước xử lý, chứ không thuộc thẩm quyền của ICC.

Philippines từng là thành viên ICC, nhưng ông Duterte đã rút khỏi tòa án này sau khi ICC bắt đầu điều tra cuộc chiến chống ma túy. Tuy nhiên, theo cơ chế của ICC, tòa vẫn có thẩm quyền đối với các tội danh xảy ra trong giai đoạn Philippines còn là thành viên, tức từ năm 2016 đến 2019.

Trong nhiều tháng xuất hiện đồn đoán về lệnh bắt giữ của ICC, ông Dela Rosa gần như biến mất khỏi công chúng.

Ông chỉ xuất hiện trở lại hôm thứ Hai tại Thượng viện, trong bối cảnh căng thẳng chính trị leo thang giữa Tổng thống Ferdinand Marcos Jr. và Phó Tổng thống Sara Duterte – con gái của ông Rodrigo Duterte.

Cùng ngày, Hạ viện Philippines đã bỏ phiếu áp đảo để luận tội bà Sara Duterte với các cáo buộc như sử dụng sai quỹ công, làm giàu bất minh và âm mưu ám sát tổng thống. Nếu bị Thượng viện phế truất, cơ hội tranh cử tổng thống năm 2028 của bà có thể chấm dứt.

Trong nỗ lực bảo vệ ảnh hưởng chính trị của gia tộc Duterte, ông Dela Rosa cùng một số thượng nghị sĩ đã bỏ phiếu phế truất Chủ tịch Thượng viện cũ và đưa ông Cayetano – đồng minh của gia đình Duterte – lên nắm quyền lãnh đạo Thượng viện.

Không lâu sau cuộc bỏ phiếu, ông Dela Rosa được đặt dưới “sự bảo vệ” của Thượng viện, theo hãng thông tấn nhà nước Philippines News Agency, động thái được cho là nhằm giúp ông tránh nguy cơ bị bắt giữ.

Vietbf @ Sưu tầm