Al-Qaeda sẽ ra đòn khiến Mỹ choáng váng?

Chi nhánh Al-Qaida ở Bán đảo Ả-rập (AQAP) có thể sẽ giành được một chỗ đứng vững chắc tại Yemen. Điều này sẽ cho phép nhóm khủng bố thực hiện một “cuộc tấn công gây choáng váng” nhằm vào nước Mỹ hoặc các quyền lợi của Mỹ. Đây là nhận định được đưa ra trong một bản báo cáo vừa được công bố hôm 17/5.

AQAP vốn là một chi nhánh nhỏ được thành lập bởi chính thủ lĩnh Osama bin Laden – kẻ đã bị các lực lượng đặc nhiệm Mỹ tiêu diệt hồi đầu tháng này. AQAP đã từng thực hiện nhiều cuộc tấn công vào Mỹ. Một trong những vụ đáng chú ý là vụ đánh bom bất thành vào Mỹ đúng dịp Giáng sinh năm 2009. Trong kế hoạch này, AQAP đã định cho nổ tung một chiếc máy bay chở khách đang trên đường đến Detroit.

"Nếu Al-Qaeda đang tìm cách tấn công chúng ta, họ sẽ tích cực làm việc đó và sẽ tiến hành một vụ tấn công trong năm nay," bà Katherine Zimmerman, đồng tác giả của bản báo cáo nói trên và là một nhà phân tích ở Washington, cho biết.

Trên thực tế, những sự kiện gần đây trong khu vực đang làm lợi cho AQAP và đặt nhóm này vào một vị trí thuận lợi về mặt chiến lược. Đối với Mỹ, tình huống nguy hiểm nhất xuất phát từ cái mà Al-Qaeda ở bán đảo Ả-rập có được từ sự bất ổn đang diễn ở Yemen", bà Zimmerman cho biết, ám chỉ đến các cuộc biểu tình đang nổ ra khắp thế giới Ả-rập và lan sang Yemen. Cái chết của Bin Laden cũng đang làm lợi cho AQAP.

Tình hình bất ổn ở Yemen đã khiến các lực lượng chống khủng bố của nước này phải chuyển từ những khu vực thành trì của Al-Qaeda về thủ đô để bảo vệ các cơ sở hạ tầng ở đây. Sự chuyển hướng tập trung này sẽ giúp mở rộng phạm vi hoạt động của Al-Qaida.

"Diễn biến trên sẽ cho phép nhóm khủng bố AQAP có điều kiện đào tạo, rèn luyện, lên kế hoạch và tấn công nước Mỹ hoặc các quyền lợi của Mỹ," bà Zimmerman cho biết.

Ngoài ra, chi nhánh khủng bố AQAP còn đang muốn “đánh bóng hình ảnh” của mình để giành lợi thế trong cuộc đấu tranh quyền lực giữa các phe nhóm trong Al-Qaeda sau cái chết của tên trùm Bin Laden.

"AQAP đang sử dụng cái chết của Bin Laden như một cách để củng cố hình ảnh riêng của chi nhánh này", một quan chức Mỹ đã nhận định như vậy. Có nhiều dấu hiệu rõ ràng cho thấy AQAP đang gửi đi các thông điệp và tuyên bố sử dụng cái chết của Bin Laden như một lời “hiệu triệu” để tập hợp tiền của, con người và các nguồn lực nhằm củng cố sức mạnh cho tổ chức này.

Họ rõ ràng đang tìm cách củng cố năng lực, thậm chí kể cả trước khi Bin Laden chết. Cái chết của Bin Laden ngay sau diễn biến căng thẳng và bất ổn ở Yemen đã tạo cơ hội cho AQAP vừa củng cố hình ảnh vừa hoạt động tự do hơn. Vì thế, người ta tin rằng, AQAP đang rất mong muốn và cũng đang chuẩn bị để phát động những cuộc tấn công “gây tiếng vang” nhằm vào nước Mỹ. Có như vậy, AQAP mới chứng tỏ được rằng chi nhánh này xứng đáng trở thành đầu tàu của Al-Qaeda.

AQAP còn có một lý do khác để hướng mũi tấn công vào nước Mỹ. Đó là, một trong những nhà lãnh đạo của AQAP là một giáo sĩ Yemen gốc Mỹ - Anwar al-Awlaki. Tên này thường xuyên khích động các cuộc tấn công nhằm vào Mỹ.

Mỹ từ lâu đã cảm thấy rằng AQAP đang trở thành mối đe dọa ngày càng lớn đối với họ, và những diễn biến gần đây càng làm họ cảm nhận rõ hơn thực tế đó. Hiểu được tình thế nguy hiểm của mình, Mỹ đã tăng cường các biện pháp an ninh và lên kế hoạch hành động để ngăn chặn một kịch bản như thế xảy ra.

Mỹ chuẩn bị như thế nào?

Trong bản báo cáo “Cuộc khủng hoảng ở Yemen và các mục tiêu của Mỹ”, các nhà phân tích đã nhận định, Washington có thể sẽ vấp phải phản ứng dữ dội vì bất kỳ sự ủng hộ nào dành cho Tổng thống Yemen Ali Abdullah Saleh nếu chính phủ nước này thay đổi.

Những người biểu tình Yemen tiếp tục kêu gọi Tổng thống Saleh từ chức trong tháng thứ 3 của cuộc biểu tình trong khi ông này kêu gọi phe đối lập “đừng chơi với lửa”. Hơn nữa, bất kỳ chính phủ mới nào được dựng lên ở Yemen sẽ có rất nhiều mối quan tâm khác cần phải tập trung vào ví dụ như giải quyết khó khăn của nền kinh tế. Điều đó có thể tạo cho AQAP có nhiều đất để vùng vẫy.

Mỹ đã tiến hành nhiều cuộc không kích vào những khu vực lãnh thổ của Yemen trong một nỗ lực nhằm tiêu diệt các thành viên chủ chốt của AQAP. Một trong những cuộc tấn công mới nhất của Mỹ đã tiêu diệt được hai thành viên của nhóm này nhưng trượt mất mục tiêu quan trọng là giáo sĩ Anwar al-Awlaki.

Tuy nhiên, theo các nhà phân tích, phương pháp tiếp cận hiện nay của Mỹ ở Yemen có khả năng không thành công. Lập luận mà họ đưa ra là Mỹ đã thực hiện các cuộc không kích bằng máy bay không người lái vào Yemen từ khá lâu rồi mà kết quả vẫn hạn chế. Mỹ vẫn chẳng thể ngăn chặn được các hoạt động của Al-Qaida ở đây. Việc triển khai một lực lượng lớn bộ binh Mỹ vào đây cũng không khôn ngoan bởi nó có thể phản tác dụng và gây ra những hậu quả không mong muốn. Vậy liệu có phải là Mỹ không có chiến lược gì ở Yemen?

Trên thực tế, Washington đã phải đối mặt với những chỉ trích vì thiếu một chiến lược ở đất nước Yemen – nơi mối đe dọa với Mỹ đang hiện hữu. Chính Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Robert Gates gần đây cũng thừa nhận, Washington không có chiến lược nào mà không có sự góp mặt của Tổng thống Saleh. Mỹ dựa vào Tổng thống Saleh trong cuộc chiến chống khủng bố ở Yemen. Tuy nhiên, trong bối cảnh ông Saleh đang gặp khó ở trong nước thì mối nguy hiểm đối với Mỹ từ Al-Qaeda đang ngày tăng lên.

theo vnm