"Sổ Nam Tào" phát xuống mỗi hộ có 8 khoản thu phải nộp cho xă, 2 khoản cho hợp tác, thôn cũng thêm vô số khoản khác - người dân xă Thiệu Phúc, huyện Thiệu Hóa đang phải gồng ḿnh “gánh” hàng chục khoản thu vô lư
Thu từ xă xuống thôn
Theo phản ánh của người dân xă Thiệu Phúc, huyện Thiệu Hóa, liên tục trong nhiều năm qua, từ xă xuống thôn thực hiện hàng loạt khoản thu, trong đó có những khoản vô lư khiến người dân rất bất b́nh.
Dân nghèo "cơng" theo hàng chục khoản thu.
Chúng tôi t́m về xă Thiệu Phúc một ngày nắng nực giữa tháng 7. Bà con đang vụ làm đồng nhưng trong thôn, ngoài xóm những ngày này đang rộn ràng thu sản thuế các loại.
Bà Đỗ Thị Xứng (làng Mật Thôn, xă Thiệu Phúc) bức xúc: “Nhà có 3 sào ruộng. Vụ trước tôi đi làm ăn ở miền Nam ở nhà vẫn thu 500.000 đồng cho các khoản. Không đóng là lúc nào cũng bị "bêu" trên loa. Đi họp, không ai đồng ư, nhưng tối đến, kết quả phát trên loa lại là dân đă đồng t́nh".
Bà Xứng than, nhà có 2 bà cháu, c̣n 2 con đi làm ăn xa cũng vẫn phải đóng. Xă c̣n thu cả tiền lăi mua 2 cân lúa giống. Thậm chí c̣n có việc đi mượn cả tiền của dân nữa, nhưng mượn rồi không thấy trả. Than vậy nhưng bà Xứng vẫn cuống quưt dặn với theo, xin không nói lại xă v́ sợ "họ thù". Không khỏi xót ḷng khi nh́n khuôn mặt khắc khổ của người đàn bà đă qua nửa đời vất vả, vẫn nơm nớp những nỗi lo toan.
Sổ giao nộp thanh toán hộ.
Tại gia đ́nh anh Lê Văn Hóa (làng Vỹ Thôn), đôi vợ chồng trẻ không giấu nỗi bức xúc tŕnh bày với phóng viên: “Vụ nào cũng phải đóng cả. Không đóng th́ lên xă xin dấu không được. Gia đ́nh tôi nhận thầu khoán ruộng cao, tự t́m nguồn nước tưới tiêu nhưng vụ nào cũng bị thu 41.000đ/sào tiền thủy lợi. Cháu nhỏ nhà tôi mới 3 tuổi cũng phải đóng góp các khoản như người lớn”.
Lật giở từng trang của cuốn sổ, các khoản thu, mức thu, thời gian thu… được tŕnh bày rất cặn kẽ chi tiết và không quên bỏ qua mục ghi nợ. Tính sơ một lượt từ cấp xă xuống đến thôn, có đến trên 20 khoản cả thảy.
Theo t́m hiểu của chúng tôi, tại địa phương, chính quyền xă và thôn đề ra chủ trương là thu trên tinh thần tự nguyện của người dân. Tuy nhiên trên thực tế, cứ đến mỗi vụ thu, cuốn sổ kê các khoản thu được gửi xuống các hộ, cứ thế mà thực hiện.
Mỗi vụ, các hộ đóng không dưới 15 khoản thu từ xă đến thôn.
Chị Nguyễn Thị Hoa ch́a cuốn sổ thu sản của gia đ́nh ḿnh, tŕnh bày: “Gia đ́nh có 4 con đang ăn học, phải mượn cả ruộng người ta làm vẫn không đủ ăn, thế mà phải đóng sản không trừ một khoản nào”.
Trong cuốn sổ của chị Hoa đưa, có thể thấy rất nhiều khoản thu: Quỹ đền ơn đáp nghĩa: 22.000đ; Tiêm pḥng gia súc: 21.500đ; Mua vật tư pḥng chống lụt băo: 10.000đ; Qũy bảo trợ bà mẹ trẻ em: 2.500đ; Qũy khuyến học: 10.000đ; Thu nợ: 150.000đ; Thu ngân sách xă hội hóa: 250.000đ; Qũy bảo đảm xă hội lương thực 66.700đ. Tổng cộng các khoản mà gia đ́nh chị Hoa phải nộp cho xă là 513.000đ.
Tiếp đến, phần Hợp tác xă thu cũng gồm nhiều khoản: Thu trong định mức: 249.500đ; Thu nợ hợp tác xă 50.000đ. Rồi đến phần thôn cũng thu các khoản như: Qũy văn hóa: 25.000đ; Quỹ phụng dưỡng người già: 2.500đ; Thủy lợi: 42.500đ…
Trạm y tế đă có, nhưng xă xây thêm, rồi tiến hành thu 100.000đ/khẩu trong toàn xă.
Ngoài các khoản thu trên, nhiều gia đ́nh c̣n phải đóng các khoản khác như thuế nhà đất, xây dựng khu trạm xá xă (thống nhất trong toàn xă, mỗi khẩu 100.000đ); Qũy bảo đảm về lương thực 2kg thóc/sào; Thu trong định mức: 41.000đ/sào, thu bảo vệ hoa màu, xây dựng đường bê tông nông thôn, Qũy đào huyệt…
Không riêng ǵ một vài gia đ́nh này, 1.100 hộ dân ở xă Thiệu Phúc đều phải tham gia đóng góp theo các khoản, mức thu với số khẩu được “niêm yết” rơ ràng trong một cuốn sổ đứng tên ông chủ tịch UBND xă. Chưa hết, tùy từng thôn lại có thêm các khoản thu, mức thu khác nhau. Tất cả được ghi rơ ràng trong cuồn "sổ Nam Tào” do xă cấp.
Người dân không đồng t́nh với các khoản thu.
"Làm cán bộ, không ai muốn ép dân đóng góp!?"
Vợ chồng ông Lê Văn Vận (sinh năm 1954, làng Vỹ Thôn) cũng chia sẻ những khó khăn, bức xúc của gia đ́nh. Năm 2010, khi gia đ́nh ông không đóng các khoản thu, xă đă cho người xuống tận gia đ́nh tịch thu ti vi, xe đạp, và bắt cả ông Vận về UB. Sau khi gia đ́nh làm đơn lên huyện, trên chỉ đạo về, xă mới giải quyết trả lại những đồ dùng đă thu trước đó.
Trao đổi với phóng viên Dân trí, ông Vũ Kim Đồng - Phó Chủ tịch UBND xă Thiệu Phúc xác nhận có những khoản thu như người dân phản ánh. Nếu theo quy định của nhà nước, nhiều khoản thu chưa phù hợp.
Tuy nhiên, ông Đồng lư giải, những khoản thu "nhà nước và nhân dân cùng làm", nhưng khi họp dân, có nhiều hộ không đi. "Anh em chúng tôi muốn dân chủ, nhưng người dân đi không đảm bảo quân số. Bán đất th́ không bán được mà nếu không làm th́ huyện "quy" là thiếu động viên nhân dân. Thực ra làm lănh đạo địa phương không ai muốn ép dân đóng góp" - ông Đồng quả quyết. C̣n việc mượn tiền của dân, Phó Chủ tịch xă cho rằng có thể do công tác giải thích của cán bộ chưa đảm bảo, nhiều khi nguồn vốn hỗ trợ chưa về kịp nên buộc phải huy động của người dân.
Ông Vũ Kim Đồng - PCT UBND xă Thiệu Phúc trao đổi với PV.
Ông Đồng cũng khẳng định, tất cả các khoản thu của thôn đều báo cáo qua xă, được Chủ tịch xă thống nhất cho thu. Phó Chủ tịch xă than khó khi xă c̣n nghèo, không đáp ứng với những yêu cầu huyện giao, ngân sách trên rót xuống c̣n chưa kịp, mời họp dân lại không đi. Để người dân đồng t́nh 100%, ông Đồng cho là... quá khó.
T́nh trạng dân nghèo phải "gồng ḿnh" gánh nhiều khoản thu có lẽ không chỉ riêng xă Thiệu Phúc...
Duy Tuyên - Nguyễn Thùy
Theo DânTrí