Từ chuyện đàn c̣ trắng bay ngang qua hang núi bỗng bị rơi rụng xuống đất đến chuyện ḥn đá mài có thể trị bệnh hoặc trừng phạt khi ai đó dịch chuyển… đều mang đầy màu sắc huyền bí, khó lư giải không chỉ với người dân Đồng Hội, xă Thành Công, huyện Thạch Thành (Thanh Hóa).
Những chuyện kỳ bí quanh hang núi “bạc”
Hang Núi “Bạc” nằm ngay dưới chân núi Đá Bạch thuộc bản Đồng Hội, xă Thành Công, huyện Thạch Thành (Thanh Hóa). Những bí ẩn về hang Núi “Bạc” được gắn với truyền thuyết về mối t́nh giữa sơn nữ “Nàng Áo Trắng” và vị thần Cao Sơn ở thời Hùng Vương thứ 18.
 |
| Ngôi miếu thờ “nàng áo trắng” ở làng Đồng Hội. |
Cụ Quách Thế Thanh (80 tuổi) ở bản Đồng Hội, nguyên Chủ tịch xă Thành Công (nhiệm kỳ từ năm 1970-1975) kể: “Theo cha ông kể lại, ngày xưa ở làng này có một sơn nữ áo trắng sống một ḿnh ở hang núi. Đến lúc loạn lạc, xuất hiện một tướng quân tên Cao Sơn đem quân đến đây dẹp giặc nên hai người đă gặp và nảy sinh t́nh cảm với nhau. Sau một thời gian t́m hiểu, họ kết duyên vợ chồng.
Họ sống với nhau chưa được bao lâu th́ quân giặc tấn công bất ngờ. Cả đoàn quân đă hi sinh để bảo vệ dân làng, c̣n “Nàng Áo Trắng” lại được sống sót bởi có sắc đẹp nghiêng trời. Tướng giặc t́m mọi cách để chinh phục trái tim nàng, kể cả những thủ đoạn đê tiện, hèn hạ nhất. Nhưng tất cả đều vô ích, “Nàng Áo Trắng” vẫn chỉ dành trọn t́nh yêu cho người chồng đă mất.
Về sau, v́ quá đau buồn, người phụ nữ này trốn vào rừng núi tự vẫn và hóa thành núi Đá Bạch.
Khi cuộc sống người dân yên b́nh trở lại, người dân chứng kiến nhiều chuyện lạ xuất hiện xung quanh hang núi Đá Bạch. Từ chuyện đàn c̣ trắng bay ngang qua cửa hang đều bị rơi xuống đất, đến chuyện người dân mặc áo, đội mũ hay bất kỳ mang thứ ǵ màu trắng theo người vào cửa hang khi quay lại đều bị đau ốm, bệnh tật và gặp tai ương…
Xâu chuỗi các câu chuyện lạ với nhau, người dân nơi đây đều cho rằng những điều này nhất định liên quan đến “Nàng Áo Trắng”. V́ vậy, họ lập miếu ngay dưới chân núi Đá Bạch để thờ cúng nàng và thần Cao Sơn. Cũng từ đó, dân làng không ai dám mang bất kỳ thứ ǵ màu trắng theo người khi đến quanh hang núi trồng trọt, lấy củi.
Không những thế, khi đến quanh miếu người dân c̣n kiêng nhắc đến từ “trắng” và thay đổi thành từ “bạc” hay “bạch”. Ngày xưa, ngọn núi này gọi là núi Đá Trắng nhưng từ khi những câu chuyện kỳ lạ này xuất hiện người dân mới đổi thành núi Đá Bạch”.
Cụ Thanh cho biết từng chứng kiến điều lạ lùng trên ở hang núi Đá Bạch vào những năm 1950 khi cụ c̣n là một thanh niên trai tráng. Cụ Thanh kể: “Hang Núi “Bạc” nằm ngay phía sau làng, đường đi lên rất khó khăn, dốc tiếp dốc, vực nối vực. Hôm tôi cùng mấy cụ cao niên trong làng khai phá đường lên hang núi để chọn hướng dựng miếu th́ xảy ra một chuyện lạ. Trong khi mọi người leo vào đến cửa hang một cách dễ dàng, tôi lại không tài nào đi lên được.
Cố gắng bám chắc từng khối đá, dây rừng mà đi măi vẫn quay trở lại vị trị cũ. Khi đó, mọi người mới nhận ra tôi đang mặc cái áo màu trắng trên người nên bảo đứng đợi ở dưới cả buổi sáng”.
Một câu chuyện khác cũng khiến người dân hoang mang và rỉ tai nhau quanh hang núi ḱ bí:
Cách đây ít năm, có một cậu thanh niên tên Bùi Văn Hai (sinh năm 1986) đi chặt củi ở ngọn núi đằng sau miếu bỗng dưng bị ngă xuống vực núi. Buổi tối không thấy về nhà nên gia đ́nh, dân làng mới đi t́m. Khi lên đến nơi đă thấy máu be bét khắp người, không c̣n hơi thở nào nữa. Lúc đó, mọi người cho rằng cậu ta đă xúc phạm tới “Nàng Áo Trắng” v́ mặc đồ trắng vào miếu.
Cũng chính v́ những sự việc trên, câu chuyện càng lan truyền rộng khắp không chỉ ở bản làng người Mường xă Thành Công.
Cả làng bảo vệ… một ḥn đá
Một câu chuyện cũng mang màu sắc không kém phần liêu trai nữa được người dân kể lại rằng: Ngày xưa, có người phụ nữ vào rừng t́m hái cây thuốc ở quanh miếu, bà nh́n thấy một ḥn đá nhẵn, nhỏ gọn nên đă bê về nhà làm đá mài.
Không ngờ, ngay đêm hôm đó người phụ nữ đột nhiên ốm nặng. Mọi người đều cho rằng, nguyên nhân chính là ḥn đá người phụ nữ này mang về và mách nước nên đem đặt chỗ cũ rồi tạ tội với thần linh.
 |
| Ḥn đá mài và miếu thờ thần núi Cao Sơn |
Lập tức, gia đ́nh người phụ nữ này bê ḥn đá đến đặt chỗ cũ và thắp hương vái lạy. Không ngờ, người phụ nữ bỗng chốc khỏi bệnh và từ đó không dám xúc phạm đến thần linh nữa.
Theo một cao niên trong làng, ḥn đá ở gốc cây si chính là ḥn đá mài năm xưa tướng Cao Sơn và quân lính dùng để mài gươm đánh giặc. Bên trên ḥn đá mài có nguồn nước trong mát chảy ra chưa bao giờ cạn.
Xoay quanh ḥn đá mài này c̣n có câu chuyện nhuốm đầy màu liêu trai, truyền thuyết. Bà Bùi Thị Đạo (55 tuổi) ở làng Đồng Hội, kể: “Ḥn đá này c̣n dự báo được người chết ở làng thông qua hiện tượng tự tiết ra những giọt nước màu đen sẫm. Nếu thấy hiện tượng này ở làng nhất định vài ngày sau sẽ có đám tang”.
Sau nhiều chuyện kỳ lạ xuang quanh ḥn đá mài, nhiều người dân cho rằng phiến đá đă được thần Cao Sơn “trấn yểm” để bảo vệ nguồn nước, hang núi và cả dân làng, giúp người dân tránh khỏi bệnh tật và làm ăn thuận lợi. Ngoài ra, có người cho rằng ḥn đá được “trấn yểm” để trừng phạt những ai xúc phạm thần núi hoặc mang theo đồ màu trắng vào gần miếu.
Theo người dân nơi đây, hang Núi “Bạc” gắn với một chuyện t́nh huyền thoại được người dân lập miếu thờ cúng dưới chân núi để thần linh canh giữ cho bản. Đền này linh thiêng lắm, người dân cầu được khỏi bệnh tật th́ bệnh biến mất, cầu hạnh phúc có hạnh phúc, cầu an lành được an lành. Hàng tháng, cứ đến ngày rằm dân làng nườm nượp kéo ra cúng bái, thắp hương xin lộc.
Vén màn bí mật
Phần nhiều những lời giải thích ấy thực chất chỉ mang màu sắc tưởng tượng và không có căn cứ khoa học. Thực tế cũng không có ai t́m hiểu, nghiên cứu và khẳng định về sự kỳ lạ của ḥn đá mài đó. Tuy nhiên, người dân Đồng Hội vẫn truyền miệng những câu chuyện nửa thực nửa hư ấy và vẫn tin bằng một niềm tin tâm linh không cần giải thích.
 |
| Cụ Quách Công Khanh (82 tuổi) đang kể lại sự tích ḥn đá mài. |
Chúng tôi đă t́m đến nhà anh Quách Văn Thượng, Phó Chủ tịch xă Thành Công để hỏi những thắc mắc về chuyện này. Anh cho biết: “Chuyện người làng Đồng Hội thờ cúng “Nàng Áo Trắng” và thần Cao Sơn là có thật. Sự tích về câu chuyện này tôi cũng đă được nghe qua, nhiều câu chuyện lắm nhưng cũng chỉ được truyền miệng từ đời xưa.
C̣n chuyện anh thanh niên ở làng này đi chặt củi bị ngă xuống vực núi chết tôi cho rằng chỉ là sự trùng hợp ngẫu nhiên và được người dân đồn thổi mà thôi”.
T́m hiểu thêm về hang núi Đá Bạch và ḥn đá mài thiêng, chúng tôi t́m gặp ông Quách Công Đạm (56 tuổi) là người phụ trách trông coi hai ngôi miếu của làng.
Ông Đạm cho hay: “Đồng Hội là một vùng đất linh thiêng. Hang Núi “Bạc” và ḥn đá mài cũng mang màu sắc tâm linh từ vùng đất linh thiêng của quê hương. Mọi câu chuyện mà người dân nơi đây truyền miệng, kể cho nhau nghe đều mang yếu tố tâm linh của một đồ vật cổ của quê hương, phần nhiều nhuốm màu liêu trai, tưởng tượng.
C̣n chuyện về đàn c̣ bay ngang qua cửa hang “bạc” bị rơi rụng xuống đất tôi cũng được nghe các cụ kể lại. Và chuyện những ai mặc đồ trắng không thể bước đến cửa hang đă có người khẳng định nhưng vẫn chưa có ai kiểm chứng, chứng minh được điều này.”
Hang Núi “Bạc” và ḥn đá mài có từ lâu đời. Hai ngôi miếu thờ thần núi và “Nàng Áo Trắng” cũng đă có thời gian tồn tại từ rất lâu đời. Người dân nơi đây luôn coi là di tích, tài sản thiêng liêng và quư báu. Ai cũng có ư thức, trách nhiệm bảo vệ, giữ ǵn và kính trọng những vật báu của làng.
Lưu Vĩnh - Minh Phượng
Thực hư chuyện mặc áo trắng qua hang núi là chết ở xứ Mường
