Dầu thô WTI về sát 100 USD một thùng khi Iran gửi đề xuất đàm phán mới cho Mỹ, trong khi cổ phiếu Apple giúp Wall Street lập kỷ lục.

Đóng cửa phiên giao dịch 1/5, giá dầu Brent giảm 2% về 108 USD một thùng. Dầu thô Mỹ WTI hạ 3% còn 102 USD.

Thị trường đi xuống sau khi hãng thông tấn nhà nước Iran IRNA cho biết nước này đã chuyển đề xuất đàm phán mới nhất cho Mỹ thông qua Pakistan. Việc này được kỳ vọng phá vỡ thế bế tắc trong nỗ lực chấm dứt chiến sự.

Tổng thống Mỹ Donald Trump cũng tuyên bố chiến sự với Iran "đã chấm dứt", khi "không có cuộc giao tranh nào xảy ra giữa lực lượng Mỹ và Iran kể từ ngày 7/4/2026". Tuy nhiên, ông thừa nhận xung đột có thể không được giải quyết, nói rằng Iran vẫn là "mối đe dọa đáng kể" đối với đất nước và quân đội Mỹ.



Tính chung cả tuần, dầu Brent và WTI vẫn tăng gần 3%. Giá Brent hôm 30/4 thậm chí lên cao nhất 4 năm, tại 126 USD một thùng. Tehran vẫn phong tỏa eo biển Hormuz và Hải quân Mỹ đang chặn xuất khẩu dầu thô của Iran.

Xung đột nổ ra từ ngày 28/2, gây gián đoạn 20% nguồn cung dầu thô và khí hóa lỏng (LNG) toàn cầu. Dù vậy, hai bên sau đó công bố lệnh ngừng bắn, áp dụng từ 8/4. "Thị trường tăng hay giảm phụ thuộc vào triển vọng giải quyết xung đột. Hiện tại, tình hình đang bế tắc", John Kilduff - nhà phân tích tại Again Capital đánh giá.

Trên thị trường chứng khoán Mỹ, chỉ số S&P 500 chốt phiên cuối tuần tăng 0,5% lên kỷ lục 7.230 điểm. Nasdaq Composite cũng lên mức đỉnh mới, khi tăng gần 0,9% lên 25.114 điểm. Trong khi đó, DJIA giảm 0,3%.

S&P 500 và Nasdaq tăng tốc nhờ cổ phiếu Apple tăng hơn 3%. Táo Khuyết vừa công bố doanh thu và lợi nhuận quý I vượt kỳ vọng. Bên cạnh đó, triển vọng doanh thu quý hiện tại của họ cũng được nâng lên.

Tính chung cả tháng, cả S&P 500 và Nasdaq đều ghi nhận tháng tăng mạnh nhất kể từ năm 2020. DJIA cũng có tháng diễn biến tốt nhất kể từ tháng 11/2024.

Báo cáo tài chính quý I lạc quan và kỳ vọng căng thẳng Trung Đông hạ nhiệt đang kéo chứng khoán Mỹ đi lên thời gian qua. Dù các chỉ số giảm mạnh đầu chiến sự, đến nay cả ba đều cao hơn thời điểm đầu năm.

David Krakauer - nhà phân tích tại Mercer Advisors cho rằng xu hướng tích cực của thị trường cổ phiếu có thể tiếp diễn trong dài hạn. Tiềm năng tăng trưởng lợi nhuận tại Mỹ cũng như thế giới tiếp tục tạo động lực cho cổ phiếu, kể cả khi xung đột vẫn kéo dài.

"Luôn có các tin tức khiến thị trường đi xuống sau một đợt tăng mạnh. Nhưng nhìn chung, chúng tôi vẫn lạc quan về cổ phiếu", ông kết luận.

VietBF@sưu tập

Một nghệ sĩ người Mỹ vừa ra mắt triển lãm kỳ dị với dàn chó robot mang gương mặt siêu thực của các tỷ phú công nghệ như Elon Musk, Mark Zuckerberg.

Những chú chó robot này có phần đầu được làm bằng silicone siêu thực, mô phỏng gương mặt của nhiều người nổi tiếng.
Tại bảo tàng Neue Nationalgalerie (Berlin, Đức), khách tham quan đang đổ dồn sự chú ý vào những sinh vật kỳ lạ. Đó là những chú chó robot với phần đầu được làm bằng silicone siêu thực, mô phỏng gương mặt của các tỷ phú công nghệ như Elon Musk, Mark Zuckerberg hay Jeff Bezos...

Đây là tác phẩm trung tâm trong triển lãm mang tên "Regular Animals" của nghệ sĩ kỹ thuật số nổi tiếng Beeple (Mike Winkelmann).

Điểm đặc biệt của đàn chó robot này nằm ở khả năng tương tác độc đáo. Chúng di chuyển quanh bảo tàng và định kỳ "thải" ra những bức ảnh in đen trắng từ phía sau.


Chó robot "thải" ra bức ảnh chụp được AI chỉnh sửa. Ảnh: Beeple Studios/Mike Winkelmann.
Mỗi bức ảnh là một góc nhìn về thực tại đã được trí tuệ nhân tạo (AI) xử lý theo "thế giới quan" của nhân vật mà robot đại diện. Ví dụ, chó robot Picasso sẽ tạo ra ảnh theo phong cách trừu tượng, trong khi phiên bản Andy Warhol cho ra đời các tác phẩm Pop Art.

Thông qua sắp đặt nghệ thuật này, Beeple đưa ra lời cảnh báo về cách các nền tảng công nghệ đang định hình nhận thức của con người. Ông cho rằng trong quá khứ, các nghệ sĩ vĩ đại là người thay đổi cách chúng ta nhìn thế giới. Tuy nhiên, quyền lực đó giờ đây đã chuyển sang tay các tỷ phú công nghệ và thuật toán.

Nghệ sĩ này nhấn mạnh thêm rằng các chủ sở hữu nền tảng có thể thay đổi cách vận hành của thế giới chỉ bằng một cú nhấp chuột mà không cần thông qua bất kỳ cơ quan quản lý nào.


Ngoài các trùm công nghệ, những sinh vật này còn sở hữu gương mặt của nhiều người nổi tiếng khác như họa sĩ Picasso hay chính nghệ sĩ Beeple. Ảnh: Beeple Studios.
Bà Lisa Botti - quản lý của triển lãm, nhận định bảo tàng là không gian lý tưởng để xã hội suy ngẫm về những tác động mạnh mẽ của AI. Theo bà, việc đưa các tác phẩm của Beeple vào không gian trưng bày truyền thống giúp công chúng có cái nhìn trực diện hơn về những biến đổi công nghệ đang diễn ra hàng ngày.

Beeple hiện là một trong 3 nghệ sĩ đương đại có tác phẩm đấu giá đắt nhất thế giới. Ông nổi tiếng toàn cầu sau khi bán một bức ảnh kỹ thuật số (NFT) với giá 69 triệu USD vào năm 2021. Với triển lãm lần này, ông tiếp tục khẳng định phong cách châm biếm đặc trưng, pha trộn giữa công nghệ cao và những yếu tố gây sốc.

Tại sự kiện, những bức ảnh do robot in ra được nghệ sĩ tặng miễn phí cho khán giả. Đi kèm với đó là một bản "chứng nhận sở hữu" nhằm chế giễu tính thương mại hóa của các sản phẩm kỹ thuật số.

VietBF@ sưu tập

Dù giá xăng tại Mỹ đang ở mức cao nhất 4 năm qua, người tiêu dùng nước này vẫn trả ít hơn rất đáng kể so với nhiều quốc gia ở châu Âu và châu Á.

Xung đột tại Iran đẩy giá xăng tại Mỹ vượt mốc 4 USD/gallon (khoảng 3,785 lít), mức trung bình cao nhất trong vòng 4 năm, tuy nhiên người tiêu dùng nước này vẫn đang hưởng mức giá xăng rẻ hơn nhiều nước châu Âu và châu Á. Theo phân tích của Wall Street Journal, nguyên nhân chủ yếu đến từ sản lượng dầu nội địa lớn và mức thuế nhiên liệu thấp hơn đáng kể so với nhiều nước phát triển khác.

Mỹ hiện là quốc gia sản xuất dầu mỏ lớn nhất thế giới, với sản lượng cao hơn nhiều so với thời kỳ khủng hoảng dầu mỏ những năm 1970. Nhờ đó, nền kinh tế Mỹ có khả năng chống chịu tốt hơn trước các cú sốc nguồn cung toàn cầu so với nhiều quốc gia phụ thuộc vào nhập khẩu năng lượng.

Dù vậy, giá nhiên liệu vẫn là vấn đề nhạy cảm tại Mỹ, nơi người dân phụ thuộc nhiều vào ô tô cá nhân. Theo dữ liệu của chính phủ liên bang, trung bình mỗi người Mỹ lái xe khoảng 13.000 dặm (tương đương 20.900km) mỗi năm. Trong nhiều năm qua, người tiêu dùng Mỹ thường xuyên được hưởng mức giá xăng thấp hơn đáng kể so với người dân tại nhiều quốc gia phát triển khác.

Yếu tố tạo ra khác biệt lớn nhất là thuế. Theo dữ liệu của S&P Global Energy, Mỹ là một trong những quốc gia áp thuế nhiên liệu thấp nhất thế giới. Trong tháng 3, giá xăng trung bình tại Mỹ ở mức 3,64 USD/gallon, trong đó chỉ khoảng 60 cent là thuế liên bang và tiểu bang. Đến cuối tháng, mức giá này đã tăng lên khoảng 4 USD/gallon.


Giá xăng được niêm yết tại một trạm xăng Mobil ở Portland, bang Oregon, ngày 29/4/2026. (Ảnh: AP/Jenny Kane)

Trong khi đó, tại nhiều quốc gia châu Âu, thuế chiếm tới 50%-60% giá bán lẻ nhiên liệu, theo ông Rob Smith, Giám đốc mảng bán lẻ nhiên liệu toàn cầu của S&P Energy.

Tại Đức, người tiêu dùng phải trả trung bình 8,75 USD/gallon trong tháng 3, trong đó hơn một nửa là thuế giá trị gia tăng và thuế tiêu thụ đặc biệt đối với nhiên liệu.

Tại Mexico, giá xăng trung bình ở mức 5,07 USD/gallon, với gần 2 USD trong số đó là thuế. Chênh lệch giá khiến nhiều người dân sống gần biên giới sang các thành phố của bang Texas như El Paso và Brownsville để đổ xăng rẻ hơn.

Theo ông Smith, trong khi Mỹ chủ yếu sử dụng nguồn thu từ thuế nhiên liệu để duy tu đường sá và hệ thống cao tốc, nhiều quốc gia khác từ lâu đã dùng khoản thu này cho phạm vi rộng hơn, từ tài trợ giao thông công cộng đến bổ sung ngân sách nhà nước.

Chỉ trong những năm gần đây, một số bang như California mới bắt đầu áp thêm các khoản phí và quy định liên quan đến môi trường nhằm hạn chế sử dụng nhiên liệu hóa thạch. Tuy nhiên, các chính sách này tại Mỹ vẫn còn hạn chế và nhìn chung ít nghiêm ngặt hơn đáng kể so với châu Âu.

Giá xăng tại Mỹ tăng gần 30 cent chỉ trong một tuần, trong bối cảnh căng thẳng tại eo biển Hormuz tiếp diễn và bế tắc ngoại giao giữa Washington và Tehran chưa có dấu hiệu hạ nhiệt. Theo Hiệp hội Ô tô Mỹ (AAA), giá trung bình của một gallon xăng tại Mỹ là 4,3 USD vào ngày 30/4, tăng mạnh so với mức dưới 3 USD trước khi xung đột Mỹ - Israel với Iran bùng phát hôm 28/2.

Mức giá mới được công bố trong bối cảnh Tổng thống Mỹ Donald Trump tiếp tục khẳng định Washington đang nắm lợi thế trong thế đối đầu với Iran, đồng thời bác bỏ đề xuất về một thỏa thuận sơ bộ từ Tehran nhằm mở lại eo biển Hormuz.

Theo AAA, giá xăng tại Mỹ đã tăng thêm 27 cent trong tuần qua khi bế tắc ngày càng nghiêm trọng, với việc Iran phong tỏa eo biển Hormuz trong khi Mỹ áp đặt lệnh phong tỏa hải quân nhằm vào các cảng của Tehran.

“Giá xăng trung bình trên toàn quốc hiện cao hơn 1,12 USD so với cùng kỳ năm ngoái, trong bối cảnh giá dầu vượt mốc 100 USD/thùng và chưa có dấu hiệu cho thấy khi nào eo biển Hormuz sẽ được mở lại”, AAA cho biết trong báo cáo ngắn công bố ngày 30/4.

Tổ chức này nhấn mạnh đây là mức giá xăng cao nhất tại Mỹ trong vòng 4 năm, kể từ cuối tháng 7/2022.

Tại bang California, nơi có gần 40 triệu dân, giá xăng đã vượt mốc 6 USD/gallon trong ngày 30/4.

Đà tăng của giá năng lượng đang làm gia tăng áp lực lạm phát và khiến triển vọng kinh tế Mỹ thêm bất ổn, đồng thời tạo thêm sức ép chính trị đối với ông Trump.

Các cuộc thăm dò dư luận gần đây cho thấy tỷ lệ ủng hộ của ông Trump đã rơi xuống mức thấp kỷ lục trong bối cảnh ngày càng nhiều cử tri bất mãn với cuộc xung đột với Iran.

Kể từ khi chiến sự bùng phát, ông Trump và các đồng minh liên tục cho rằng việc giá xăng tăng chỉ là tác động tạm thời để đạt được các mục tiêu quân sự trong chiến dịch. Khi được hỏi về đợt tăng giá mới nhất hôm 30/4, ông Trump tiếp tục bảo vệ quan điểm này.

“Và các bạn biết không? Chúng ta sẽ không để Iran sở hữu vũ khí hạt nhân”, ông Trump nói với các phóng viên. “Giá xăng sẽ giảm. Ngay khi chiến tranh kết thúc, giá sẽ lao dốc".

Tuy nhiên, giá dầu không tự động giảm ngay sau khi giao tranh chấm dứt. Dù lệnh ngừng bắn đã được thiết lập từ ngày 8/4, giá xăng tại Mỹ vẫn tiếp tục leo thang.

Dù Mỹ là một trong những quốc gia sản xuất dầu lớn nhất thế giới và không phụ thuộc quá nhiều vào nguồn năng lượng từ Trung Đông, biến động giá dầu toàn cầu vẫn ảnh hưởng trực tiếp đến giá xăng mà người dân Mỹ phải trả.

VietBF@sưu tập

Sáng 2/5, giá vàng thế giới được niêm yết trên Kitco ở mức 4.613 USD/ounce, giảm 15 USD/ounce so với đầu giờ sáng qua.

Các nhà phân tích cho biết, đợt điều chỉnh gần đây của vàng có thể phản ánh sự đảo chiều một phần của làn sóng đầu cơ - đã chi phối thị trường kim loại quý trong thời gian gần đây.

Đà tăng của vàng đã chậm lại trong những tháng gần đây khi tình hình ở Trung Đông tiếp tục đẩy giá năng lượng lên cao, làm dấy lên lo ngại về lạm phát và gia tăng kỳ vọng tăng lãi suất. Tuy nhiên, WB dự báo giá vẫn sẽ có thêm một năm tăng trưởng vững chắc.

Trong dự báo cập nhật, các nhà phân tích cho rằng giá vàng trung bình khoảng 4.700 USD/ounce trong năm nay, tăng 37% so với năm ngoái. Tuy nhiên, tổ chức này dự kiến giá sẽ giảm 7% vào năm 2027.


Giá vàng hôm nay 2/5 quay đầu đi xuống. (Ảnh minh họa: Công Hiếu).

Bên cạnh đó, giá vàng giảm do Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) đã giữ nguyên lãi suất trong tuần này và đưa ra lập trường cứng rắn, khiến thị trường từ bỏ kỳ vọng về việc cắt giảm lãi suất trong năm nay.

Diễn biến giá vàng hôm nay

+ Giá vàng trong nước

Lúc 6h ngày 2/5, giá vàng miếng tại Doji và SJC được niêm yết ở mức 163 triệu đồng/lượng (mua) - 166 triệu đồng/lượng (bán), không đổi so với phiên giao dịch trước.

Trong khi đó, giá vàng nhẫn hiện được Doji niêm yết ở mức 162,5 triệu đồng/lượng (mua) - 165,5 triệu đồng/lượng (bán), không đổi.

+ Giá vàng quốc tế

Giá vàng thế giới niêm yết trên Kitco ở mức 4.613 USD/ounce, giảm 15 USD/ounce so với đầu giờ sáng qua.

Dự báo giá vàng

Theo các chuyên gia thế giới, mặc dù vàng vẫn đang trong xu hướng giảm ngắn hạn trên biểu đồ hằng ngày nhưng về cơ bản thị trường vẫn lạc quan. Các ngân hàng trung ương trên toàn thế giới tiếp tục tích trữ vàng khi xung đột giữa Mỹ và Iran vẫn tiếp diễn.

“Tôi nghĩ chúng ta đang trong giai đoạn chờ đợi. Các nhà giao dịch không biết chuyện này sẽ kéo dài bao lâu. Chúng ta chỉ cần chờ xem mọi việc sẽ diễn biến thế nào”, Kevin Grady, Chủ tịch của Phoenix Futures and Options, nhận định.

VietBF@sưu tập

iPhone 17 là dòng smartphone bán chạy nhất lịch sử Apple trong quý II năm tài khóa 2026, dù doanh số thực tế còn bị hạn chế bởi tình trạng thiếu chip.


iPhone 17 lập kỷ lục khi trở thành dòng sản phẩm bán chạy nhất của Apple trong một quý. Ảnh: The Verge.
Ông Kevan Parekh, Giám đốc tài chính của Apple xác nhận với Financial Times iPhone 17 hiện là dòng sản phẩm phổ biến nhất trong lịch sử công ty. "Dòng iPhone 17 hiện là dòng sản phẩm phổ biến nhất trong lịch sử của chúng tôi. Nó đã giúp Apple gia tăng thị phần trong quý", Parekh cho biết.

Trong khi đó, CEO Tim Cook cũng xác nhận với Reuters rằng nhu cầu iPhone 17 "vượt ngoài mọi dự đoán" trong quý vừa qua.

Tuyên bố này được đưa ra trong bối cảnh Táo khuyết công bố kết quả tài chính quý II năm tài khóa 2026 với doanh thu iPhone đạt kỷ lục. Tuy nhiên, đây cũng là lần thứ hai trong 3 quý gần đây doanh số iPhone hụt so với ước tính của giới phân tích.

Lý do của tình trạng này nằm ở nguồn cung. Apple đang gặp khó khăn trong việc nhận đủ chip A19 và A19 Pro từ TSMC. Nhà sản xuất chip Đài Loan (Trung Quốc) đang sản xuất các chip AI cho nhiều khách hàng lớn khác trên cùng dây chuyền 3 nm tiên tiến, tạo ra sự cạnh tranh về công suất sản xuất.

"Chuỗi cung ứng hiện tại không có nhiều linh hoạt trong việc tăng công suất", Cook cho biết. Nói cách khác, nếu không bị ràng buộc bởi nguồn cung, doanh số iPhone 17 còn có thể cao hơn nhiều so với con số đã ghi nhận.

Parekh cũng đưa ra cảnh báo quan trọng về tác động ngày càng tăng của khủng hoảng chip nhớ. Tình trạng này có thể ảnh hưởng đến dòng iPhone 18 dự kiến ra mắt tháng 9, bao gồm cả chiếc iPhone gập đầu tiên trong lịch sử Apple.

Dù vậy, thành tích tổng thể của Apple trong quý vừa qua rất ấn tượng. Công ty ghi nhận doanh thu 111,2 tỷ USD, tăng 17% so với cùng kỳ năm ngoái. Mảng dịch vụ cũng đạt đỉnh khi đem về 30,98 tỷ USD cho Táo khuyết. Lợi nhuận ròng đạt 29,6 tỷ USD với biên lợi nhuận gộp 49,3%, cao hơn cả kỳ vọng của giới phân tích.

Về triển vọng quý tới, nhà sản xuất iPhone dự báo doanh thu tăng 14-17% so với cùng kỳ năm ngoái, với điều kiện chính sách thuế quan toàn cầu giữ nguyên như hiện tại.

VietBF@ sưu tập

Trong lúc làm nhiệm vụ trên bãi biển Nha Trang, lực lượng cứu hộ phát hiện thi thể một người đàn ông nước ngoài trôi cách bờ khoảng 70 m, sau đó đưa vào bờ và bàn giao cho công an.
Chiều 1/5, Công an phường Nha Trang, tỉnh Khánh Hòa cho biết lực lượng chức năng đang khẩn trương truy tìm tung tích và danh tính một thi thể nam giới nước ngoài được phát hiện trôi dạt trên vịnh Nha Trang.


Khu vực thi thể người đàn ông nước ngoài được đưa vào bờ.
Theo thông tin ban đầu, vào lúc 13h45 cùng ngày, trong khi làm nhiệm vụ tại khu vực bãi biển trước quán cà phê Bốn Mùa (đường Trần Phú, phường Nha Trang), lực lượng cứu hộ phát hiện thi thể một người đàn ông trôi trên biển, cách phao an toàn khoảng 70 m. Ngay sau đó, các nhân viên cứu hộ đã tiếp cận, đưa thi thể vào bờ và báo cho cơ quan chức năng địa phương.

Theo thông tin ban đầu, nạn nhân mặc quần dài màu đen, áo phông trắng, trong túi quần có một bao thuốc lá. Thi thể đã được bàn giao cho cơ quan công an để khám nghiệm, xác định nguyên nhân tử vong và truy tìm danh tính.

Vụ việc đang được Công an phường Nha Trang phối hợp với các đơn vị liên quan điều tra, làm rõ.

VietBF@ sưu tập

Chính phủ Mỹ đã ban bố sắc lệnh hành pháp mới nhằm mở rộng các biện pháp trừng phạt nhằm vào Cuba, qua đó tiếp tục gia tăng sức ép lên chính quyền La Havana.
Theo đài CBS, Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 1/5 đã ký sắc lệnh hành pháp mới, cho phép Washington áp đặt lệnh trừng phạt lên chính phủ Cuba và các thực thể nước ngoài có quan hệ làm ăn với đảo quốc này.

"Các biện pháp trừng phạt sẽ nhắm vào quan chức chính phủ Cuba... cũng như những cá nhân hoạt động trong các lĩnh vực năng lượng, quốc phòng và dịch vụ tài chính. Sắc lệnh cũng cho phép triển khai các biện pháp trừng phạt thứ cấp nhằm vào những tổ chức hoặc cá nhân thực hiện hoặc tạo điều kiện cho các giao dịch với các đối tượng bị liệt kê", nguồn tin của CBS cho biết.


Mỹ mở rộng các biện pháp trừng phạt Cuba. Ảnh: NYT

Trước đó, chính quyền Tổng thống Trump đã liên tục gia tăng sức ép với Cuba, gồm cả phong tỏa nguồn cung dầu mỏ cho quốc gia Nam Mỹ này, gây ra tình trạng thiếu hụt năng lượng nghiêm trọng. Nhà Trắng cũng không loại trừ khả năng can thiệp quân sự trong khi Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio kêu gọi Cuba tiến hành cải cách kinh tế và chính trị sâu rộng.

Về phía Cuba, Chủ tịch Miguel Díaz-Cane cáo buộc sắc lệnh mới của Mỹ mang tính "ép buộc", đe dọa trực tiếp tới sự ổn định của quốc gia này. Trong khi đó, Ngoại trưởng Cuba Bruno Rodriguez khẳng định các biện pháp trừng phạt của Mỹ đã vi phạm Hiến chương Liên Hợp Quốc.

"Chính phủ Mỹ không có quyền áp đặt các biện pháp như vậy đối với Cuba hay các bên thứ ba. Đó là lệnh trừng phạt phi pháp, mang tính cưỡng ép đơn phương. Chúng tôi sẽ không sợ hãi trước những thứ như vậy", ông Rodriguez nhấn mạnh.

Cùng ngày 1/5, Tổng thống Mỹ Trump đã đưa ra bình luận riêng rẽ về khả năng triển khai tàu sân bay tới gần vùng biển Cuba. "Sau khi hoàn thành nhiệm vụ ở Iran, các tàu sân bay Mỹ có thể được điều động tới gần Cuba. La Havana có nhiều vấn đề và việc gia tăng áp lực có thể khiến họ phải nhượng bộ", ông Trump nói.

Giới chức Cuba hiện chưa lên tiếng phản hồi phát biểu trên của ông Trump.

VietBF@sưu tập

Ấn ĐộChủ trang trại gia cầm đệ đơn khiếu nại và đòi bồi thường sau khi 140 con gà của ông chết vì 'tiếng nhạc quá lớn' phát ra từ đám cưới gần đó.

Sabir Ali, chủ trang trại gia cầm ở bang Uttar Pradesh, nói với cảnh sát rằng đoàn rước dâu của một người dân cùng làng đã đi ngang qua trang trại của ông vào khoảng 21h30 ngày 25/4, đi cùng có một DJ chơi nhạc với âm lượng rất lớn, khiến đàn gà của ông hoảng loạn.

"Tiếng ồn quá lớn khiến đàn gà hoảng sợ và chết hết", ông Ali nói.

Sau khi nhận được đơn khiếu nại, cảnh sát cho biết đang điều tra DJ đám cưới, Kavi Yadav, để xem dàn loa của anh ta có vượt quá giới hạn tiếng ồn cho phép vào thời điểm đó hay không, đồng thời dựng lại trình tự các sự kiện để xác định nguyên nhân chính xác khiến đàn gà chết.

DJ Yadav và ông Ali chưa cung cấp thêm thông tin về cuộc điều tra đang diễn ra, nhưng chủ trang trại khẳng định 140 con gà của ông chết do tiếng nhạc dữ dội.


Chủ trại gia cầm Sabir Ali đang đòi bồi thường thiệt hại từ DJ đám cưới và gia đình cô dâu. Ảnh: Metro

Nhạc có âm lượng cao có thể giết chết động vật, gây tổn thương thính giác và khiến chúng rơi vào trạng thái căng thẳng nghiêm trọng.

Theo Hiệp hội Giết mổ Nhân đạo (Anh), một số yếu tố có thể khiến động vật bị stress, bao gồm môi trường xa lạ, tiếng ồn, sự cách ly, tiếng ồn từ các động vật khác, tình trạng quá đông đúc, thiếu thức ăn, nhiệt độ quá lạnh hoặc quá nóng, bị giam cầm và thiếu nước.

Dù nhiều loài động vật có thể chịu đựng một tác nhân gây stress trong thời gian ngắn, việc tích tụ nhiều yếu tố như vậy kéo dài có thể khiến chúng rơi vào trạng thái căng thẳng nghiêm trọng và đau đớn.

Hầu hết vật nuôi, như chó mèo, đều sợ tiếng ồn lớn như tiếng pháo hoa nổ. Ngay cả động vật hoang dã cũng có thể bị stress nghiêm trọng do tiếng ồn lớn.

Năm 2016, Hiệp hội Bảo vệ Động vật Nuôi nhốt (CAPS) cáo buộc sự kiện âm nhạc trực tiếp tại sở thú Bristol Zoo Gardens ở Anh đã khiến những con sư tử bị kích động và căng thẳng, đi đi lại lại không ngừng trong chuồng. Vườn thú bị chỉ trích vì phục vụ nhạc sống sôi động, đồ uống có cồn và cho phép 1.400 khách tham quan tiếp cận các loài động vật tới khuya.

VietBF@sưu tập

Giai đoạn tiếp theo của cuộc đối đầu giữa Iran và Mỹ có thể không được quyết định trên chiến trường, mà bởi mức độ áp lực kinh tế mà mỗi bên có thể chịu đựng.
Theo kênh Iran International ngày 1/5, điều vẫn chưa rõ là áp lực đó sẽ diễn biến ra sao. Liệu giá nhiên liệu tăng cao và sự bất ổn thị trường tại Mỹ có buộc Tổng thống Donald Trump phải nhượng bộ, hay tình trạng căng thẳng kinh tế ngày càng gia tăng sẽ khiến Tehran chấp nhận các yêu cầu của Washington?

Trong phát biểu với các phóng viên hôm 30/4, Tổng thống Trump cho rằng: “Nền kinh tế Iran là một thảm họa. Vì vậy, chúng ta sẽ xem họ cầm cự được bao lâu”.

Tại cả Iran và Mỹ, các thông điệp chính trị đã hướng tới việc cuối cùng sẽ có tuyên bố chiến thắng. Tuy nhiên, đối với người dân Iran bình thường, kết quả tích cực duy nhất là khi đời sống của họ được cải thiện.

Giáo sư khoa học chính trị Ali Asghar Zargar tại Tehran, mô tả thời điểm hiện tại là “nguy hiểm không kém gì chiến tranh”.

Phát biểu với trang Fararu theo khuynh hướng cải cách, Giáo sư Zargar cảnh báo rằng “khi ngoại giao sụp đổ, khả năng hành động quân sự sẽ gia tăng”.

Tuy vậy, Giáo sư Zargar cũng lưu ý rằng dù thiếu tiến triển, nhưng “cánh cửa đối thoại vẫn chưa hoàn toàn bị đóng lại”.

Giáo sư Zargar cho rằng trạng thái ngoại giao “nửa hoạt động” hiện nay đóng vai trò như một van an toàn làm chậm nguy cơ trượt vào xung đột công khai.

Nhưng ông cảnh báo rằng “một sai lầm từ bất kỳ phía nào cũng có thể kích hoạt đụng độ bất cứ lúc nào”, đồng thời chỉ ra tính chất dễ biến động của tình hình tại eo biển Hormuz.

Lệnh ngừng bắn kéo dài hai tuần giữa Tehran và Washington đã hết hạn vào ngày 22/4, dù sau đó được Tổng thống Trump gia hạn nhằm tạo điều kiện cho đàm phán, nhưng tới nay chưa có dấu hiệu rõ ràng cho thấy các cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran sẽ sớm được nối lại.

Hoạt động ngoại giao của Iran, đặc biệt là các chuyến thăm gần đây của Ngoại trưởng Abbas Araghchi tới Pakistan, Oman và Liên bang Nga, đã làm dấy lên suy đoán về cả khả năng tái khởi động đàm phán lẫn nguy cơ leo thang tiếp theo.

Một số nhà phân tích Iran cho rằng không thể loại trừ khả năng Mỹ và Israel tiến hành thêm các đợt tấn công mới.

Vào hôm 30/4, Bộ trưởng Quốc phòng Israel, ông Israel Katz cho biết Iran đã chịu “những đòn đánh rất nặng nề” trong năm ngoái và cảnh báo rằng có thể cần thêm hành động “để đảm bảo đạt được các mục tiêu của chúng tôi”.

Cũng trong ngày 30/4, Chủ tịch Quốc hội, đồng thời là trưởng đoàn đàm phán Iran, ông Mohammad Bagher Ghalibaf cho biết Tehran có thể sử dụng vị thế của mình tại eo biển Hormuz để định hình lại cục diện khu vực và giảm ảnh hưởng của Mỹ.

Ông Ghalibaf viết trên mạng xã hội X rằng: “Bằng việc thực thi quyền kiểm soát đối với eo biển Hormuz, Iran sẽ đảm bảo rằng nước này và các nước láng giềng được hưởng lợi từ tương lai quý giá không có sự hiện diện và can thiệp của Mỹ”.

Nhà bình luận Abbas Abdi theo khuynh hướng cải cách - người phần lớn tránh viết về chính trị nội bộ trong những tháng gần đây - đã quay lại trong tuần này với một đánh giá thẳng thắn: “Chúng ta đang ở trong một tình huống đặc biệt, nơi mọi thứ đều xoay quanh sự sống còn”.

Ông Abdi cho rằng Iran cần một khuôn khổ mới, trong đó ưu tiên hàng đầu là chấm dứt chiến tranh.


Eo biển Hormuz và tầm quan trọng với nguồn cung dầu mỏ của thế giới. Đồ hoạ thực hiện dựa trên thông tin của hãng Al Jazeera (Qatar).
Chi phí kinh tế của cuộc đối đầu đã rất đáng kể đối với cả hai phía. Tại Mỹ, sự phản đối chiến tranh và các hệ lụy tài chính của nó đang gia tăng, trong khi ông Trump tuyên bố Iran đang “mất 500 triệu USD mỗi ngày” do lệnh phong tỏa eo biển Hormuz của Mỹ.

Khi Tehran và Washington thử thách khả năng chịu đựng của nhau, sự thiếu tin tưởng tiếp tục gia tăng.

Một phân tích của trang tin Fararu đã mô tả tình hình hiện nay là trạng thái “đình trệ chủ động”: quan hệ không tiến tới đối đầu toàn diện, nhưng cũng không có con đường rõ ràng nào dẫn đến thỏa thuận.

Hiện tại, cả hai bên dường như đang thăm dò xem đối phương có thể chịu đựng áp lực đến mức nào mà không sụp đổ.

Nhưng tính toán này càng kéo dài thì nguy cơ áp lực kinh tế cùng với chỉ một sai lầm có thể khiến cán cân nghiêng về phía leo thang thay vì thỏa hiệp.

VietBF@ sưu tập

Trần Văn Dũng cầm dao tấn công chủ tiệm cùng nhiều người để giải vây cho Nguyễn Thị Mỹ Linh sau khi cướp giật một cây vàng, song cả hai đã bị bắt ở nhà hoang.

Ngày 2/5, Dũng (39 tuổi, quê xã Đức Thọ, trú TP HCM) và Linh (46 tuổi, trú TP Cần Thơ) đang bị Công an tỉnh Hà Tĩnh tạm giữ hình sự để điều tra hành vi Cướp giật tài sản, theo Điều 171 Bộ luật Hình sự.

Theo điều tra, khoảng 12h30 ngày 1/5, Dũng lái xe máy Exciter màu xanh xám biển Hà Tĩnh chở Linh đến tiệm vàng Huế Thương trên đường Nguyễn Thị Minh Khai, thuộc thôn 4, xã Đức Thọ (trước đây thuộc huyện Đức Thọ). Linh sau đó đeo balô đi vào tiệm, giả vờ hỏi mua hai nhẫn vàng 9999 (loại 5 chỉ).


Nghi phạm Dũng và Linh đeo khẩu trang, di chuyển gần tiệm vàng trước lúc gây án, chiều 1/5. Ảnh:Công an cung cấp

Nhà chức trách cáo buộc, khi vừa cầm được hai nhẫn vàng với tổng trọng lượng 10 chỉ (trị giá 154 triệu đồng), Linh bất ngờ đẩy cửa tháo chạy ra ngoài. Bà Huế (chủ tiệm) đuổi theo, giằng co và hô hoán.

Dũng lúc này đang đứng chờ sẵn trên xe máy cách đó vài mét, đã nhảy xuống, dùng dao nhọn dài 40 cm tấn công chị Huế và những người xung quanh để giải vây cho đồng phạm. Mọi người né tránh nên không ai bị thương.

Trước sự truy cản quyết liệt của người dân, Dũng và Linh bỏ lại xe máy tại hiện trường, chạy bộ vào các khu dân cư rồi tẩu thoát.

Nhận tin báo, Phòng Cảnh sát hình sự Công an tỉnh Hà Tĩnh phối hợp công an các xã, phường trên địa bàn, cử nhiều tổ công tác chốt chặn các ngả đường để truy tìm hai nghi phạm. Đầu giờ tối cùng ngày, Linh bị bắt khi đang lẩn trốn tại một ngôi nhà hoang trên địa bàn xã Đức Thọ, cách hiện trường gây án hơn một km.

Đến hơn 21h30, Dũng sa lưới tại khu vực gần quốc lộ 1, đoạn qua ngã ba Thạch Long, xã Thạch Hà (trước đây thuộc huyện Thạch Hà), cách hiện trường hơn 50 km. Theo trinh sát, thời điểm này hắn đang tìm cách bắt xe khách ra miền Bắc.

Hiện toàn bộ tang vật đã được nhà chức trách thu hồi. Vụ án đang được mở rộng điều tra, cảnh sát chưa công bố lời khai của hai nghi phạm.

VietBF@sưu tập

Tehran đã từ bỏ điều kiện tiên quyết quan trọng nhất để quay lại bàn đàm phán, đó là yêu cầu Washington chấm dứt phong tỏa các cảng của Iran trước khi nối lại đối thoại và đã bày tỏ sẵn sàng gặp mặt tại Islamabad sớm nhất vào ngày 4/5.


Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi và phái đoàn Iran tới dự vòng đàm phán với phái đoàn Mỹ tại Muscat, Oman, ngày 6/2/2026.
Theo báo Thổ Nhĩ Kỳ Hôm nay tối 1/5, các nguồn thạo tin nói với báo Wall Street Journal rằng Tehran đã từ bỏ điều kiện tiên quyết quan trọng nhất để quay lại bàn đàm phán, đó là yêu cầu Washington chấm dứt phong tỏa các cảng của Iran trước khi nối lại đối thoại, và đã bày tỏ sẵn sàng gặp mặt tại thủ đô Islamabad của Pakistan sớm nhất vào ngày 4/5.

Thay vì yêu cầu dỡ bỏ hoàn toàn lệnh phong tỏa, Tehran hiện chấp nhận các bảo đảm từ Mỹ - một sự thay đổi đáng kể, giúp tháo gỡ một trong những trở ngại cứng rắn nhất đối với việc khởi động lại ngoại giao.

Trong một phát biểu với báo chí hôm 1/5, Tổng thống Mỹ Donald Trump, tỏ ra hoài nghi thận trọng: “Họ muốn đạt được thỏa thuận, nhưng tôi không hài lòng với nó. Chúng ta sẽ xem điều gì xảy ra”.

Hai bên vẫn còn bất đồng sâu sắc về các vấn đề cốt lõi, dù cả hai vẫn tiếp tục trao đổi thông điệp thông qua các bên trung gian, bao gồm Pakistan, Qatar, Ai Cập và Thổ Nhĩ Kỳ, và chưa bên nào loại trừ khả năng đàm phán.

Sự thay đổi về trình tự có thể mở đường cho đàm phán
Đề xuất sửa đổi của Iran đánh dấu một bước lùi mang tính chiến thuật đáng kể so với lập trường trước đó của Tehran. Trước đây, Iran kiên quyết yêu cầu Mỹ phải dỡ bỏ phong tỏa các cảng của mình như một điều kiện tiên quyết cứng rắn trước khi bất kỳ cuộc thảo luận nào có thể bắt đầu, đồng thời yêu cầu phải đạt được thỏa thuận chấm dứt chiến tranh trước khi đề cập đến các vấn đề về eo biển Hormuz và hạt nhân.

Theo khuôn khổ mới, Iran sẵn sàng thảo luận về các điều kiện để mở lại eo biển Hormuz đồng thời với các bảo đảm của Mỹ về việc chấm dứt xung đột, thay vì yêu cầu hành động cụ thể trước. Đề xuất này sau đó liên kết các cuộc thảo luận về hồ sơ hạt nhân của Iran với việc Mỹ nới lỏng trừng phạt.

Truyền thông nhà nước Iran xác nhận Tehran đã gửi đề xuất mới tới các bên trung gian và cho biết nước này sẵn sàng quay lại con đường ngoại giao nếu Washington giảm giọng điệu cứng rắn.

Hy vọng về một cuộc gặp sớm giữa Mỹ và Iran tại Pakistan trước đó đã đổ vỡ sau khi Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi hai lần tới Islamabad, nhưng Tổng thống Trump đã hủy việc cử các trợ lý cấp cao tới Pakistan khi Tehran không xác nhận sẵn sàng gặp mặt.

Cuộc chiến tiêu hao kinh tế tại eo biển Hormuz
Nỗ lực ngoại giao diễn ra trong bối cảnh cả hai quốc gia đều đang gánh chịu chi phí ngày càng tăng của một cuộc đối đầu kéo dài trên vùng biển xung quanh Iran.

Tehran trên thực tế đã đóng eo biển Hormuz trong nhiều tuần thông qua các cuộc tấn công liên tục vào tàu chở dầu và tàu thương mại, làm gián đoạn tuyến đường mà khoảng một phần năm nguồn cung dầu mỏ toàn cầu đi qua. Sự gián đoạn này đã khiến giá dầu Brent duy trì trên mức 100 USD/thùng.

Mỹ đã đáp trả vào tháng trước bằng cách áp đặt phong tỏa đối với các cảng và tàu thuyền của Iran, nhằm bóp nghẹt nguồn ngoại tệ chính của Tehran. Theo các quan chức Mỹ, Trump đã chỉ đạo các trợ lý chuẩn bị cho một lệnh phong tỏa kéo dài. Hoạt động vận tải thương mại vẫn bị tê liệt gần eo biển Hormuz, với các tàu neo đậu tại Vịnh Oman chờ đợi giải pháp.

Vào ngày 1/5 Văn phòng Kiểm soát Tài sản Nước ngoài (OFAC) thuộc Bộ Tài chính Mỹ đã cảnh báo các chủ tàu không được trả phí cho Iran để được đi lại an toàn, dù trực tiếp hay thông qua các hình thức trao đổi không chính thức hoặc thanh toán bằng hiện vật, bao gồm cả việc quyên góp cho các tổ chức Iran như Hội Trăng lưỡi liềm đỏ Iran.

Yêu cầu hạt nhân vẫn là trở ngại trung tâm
Trong khi hai chính phủ tiến gần hơn tới khả năng gặp mặt, vấn đề hạt nhân vẫn bao trùm mọi khía cạnh của đàm phán. Washington đang tìm cách yêu cầu Iran ngừng làm giàu nhiên liệu hạt nhân trong tối đa 20 năm và từ bỏ kho dự trữ uranium làm giàu ở mức cao - những điều kiện mà Iran đã thẳng thừng bác bỏ.

Tehran cho biết họ không sẵn sàng đưa ra những nhượng bộ đáng kể đối với chương trình hạt nhân của mình và, trong một đề xuất gửi vào cuối tuần trước, nhấn mạnh rằng các vấn đề hạt nhân chỉ nên được giải quyết sau khi tất cả các vấn đề liên quan đến eo biển Hormuz và việc chấm dứt xung đột đã được giải quyết.

Nhà Trắng xác nhận các nét chính của các cuộc trao đổi nhưng không đi vào chi tiết. Người phát ngôn Anna Kelly nói: “Chúng tôi không công bố chi tiết các cuộc trao đổi ngoại giao riêng tư. Tổng thống Trump đã nói rõ rằng Iran không bao giờ được sở hữu vũ khí hạt nhân, và các cuộc đàm phán vẫn đang tiếp diễn nhằm đảm bảo an ninh quốc gia của Mỹ trong ngắn hạn và dài hạn”.

VietBF@ sưu tập

Mong muốn xây dựng phòng khiêu vũ tại Nhà Trắng của Tổng thống Mỹ Donald Trump vô tình thu hút sự chú ý đến việc xây dựng một boongke quân sự bên dưới khu Cánh Đông.

Chính quyền Mỹ bắt đầu phá bỏ Cánh Đông vào tháng 10/2025 để nhường chỗ cho dự án phòng khiêu vũ mà Tổng thống Trump mong muốn từ lâu, với chi phí ít nhất 300 triệu USD. Kế hoạch này vấp phải sự phản đối từ các tổ chức kiến trúc, bảo tồn; một trong số đó thậm chí đệ đơn kiện nhằm ngăn chặn dự án từ tháng 12 cùng năm.

Một thẩm phán liên bang, Richard Leon, đứng về phía Quỹ Quốc gia Bảo tồn Di tích Lịch sử Mỹ khi phán quyết rằng việc xây dựng phải dừng lại cho đến khi Quốc hội cho phép. Tuy nhiên, trong lúc Nhà Trắng kháng cáo, ông vẫn cho phép tiếp tục thi công vì “an toàn và an ninh của Nhà Trắng”.

Điều đó cho thấy dự án không chỉ đơn thuần là thẩm mỹ.

Theo các tài liệu tòa án cũng như phát biểu công khai của ông Trump, công trình này còn liên quan đến các yếu tố quân sự. Trên chuyên cơ Air Force One, ông Trump cho biết quân đội đang xây dựng tổ hợp lớn bên dưới phòng khiêu vũ, và bản thân phòng này về cơ bản chỉ là lớp vỏ phía trên cho những gì được xây dựng bên dưới, với cửa sổ kính chống đạn cao cấp để bảo vệ khỏi drone và các mối đe dọa khác.

Cơ sở từ Thế chiến II

Sự tồn tại của một cơ sở từ thời Thế chiến II, gọi là Trung tâm Điều hành Khẩn cấp của Tổng thống (PEOC), thực ra đã được biết đến từ lâu, đặc biệt sau khi chính phủ công bố ảnh năm 2015 cho thấy các quan chức trú ẩn tại đây trong vụ tấn công ngày 11/9. Tuy vậy, tình trạng hiện tại của boongke này vẫn ít được biết đến; có thông tin cho rằng nó đã bị tháo dỡ trong quá trình cải tạo, nhưng Nhà Trắng không xác nhận chi tiết.

Thư ký báo chí Karoline Leavitt chỉ nói ngắn gọn rằng quân đội đang nâng cấp cơ sở vật chất tại Nhà Trắng và từ chối cung cấp thêm thông tin. Trong khi đó, ông Trump lại tiết lộ nhiều hơn khi ký các sắc lệnh hành pháp tại Phòng Bầu dục, nói rằng dự án bao gồm mái chống drone, hệ thống không khí an toàn, phòng thủ sinh học, viễn thông bảo mật, hầm trú bom, thậm chí cả bệnh viện và cơ sở y tế lớn.

Boongke dưới Nhà Trắng có nguồn gốc từ thời Franklin D. Roosevelt trong Thế chiến II, khi có lo ngại rằng tòa nhà có thể trở thành mục tiêu không kích. Không gian bí mật này được thiết kế với tường bê tông dày, trần thép, có phòng ngủ và phòng tắm nhỏ cho tổng thống, cùng các khu vực chứa mặt nạ, thực phẩm và thiết bị liên lạc. Nó đã được nâng cấp qua nhiều thập kỷ.

Trong ngày xảy ra vụ khủng bố 11/9, các quan chức dưới thời George W. Bush đã trú ẩn tại đây. Cựu Đệ nhất phu nhân Laura Bush mô tả trong hồi ký năm 2010 rằng bà được đưa xuống qua những cánh cửa thép kín khí vào một hành lang ngầm chưa hoàn thiện dẫn tới PEOC, nơi đóng vai trò trung tâm chỉ huy khẩn cấp với đầy đủ thiết bị liên lạc. Các quan chức cấp cao như Dick Cheney và Condoleezza Rice cũng có mặt tại đó.


Tổng thống George W. Bush nói chuyện với Phó Tổng thống Dick Cheney tại Trung tâm Điều hành Khẩn cấp của Tổng thống vào ngày 11/9/2001. (Ảnh: AP)

Một đặc vụ khi đó đã xông vào phòng ở Cánh Tây, nắm lấy thắt lưng và vai của Phó Tổng thống Dick Cheney rồi dẫn ông xuống thẳng boongke bên dưới Nhà Trắng. “Anh ấy không nói gì kiểu như ‘Chúng ta đi chứ?’. Không cần phép lịch sự nào”, Cheney sau này kể với NBC News.

Một thập kỷ sau, dưới thời Barack Obama, Nhà Trắng tiến hành một dự án cải tạo lớn kéo dài nhiều năm, đào sâu dưới Phòng Bầu dục và làm lộ ra cấu trúc giống như đường hầm. Dù Cơ quan Quản lý Dịch vụ Tổng hợp Mỹ (GSA) khẳng định đây chỉ là nâng cấp hệ thống điều hòa và điện, nhiều nhà quan sát tin rằng quy mô công trình vượt xa lời giải thích chính thức.

Bí ẩn tiếp tục

Những nghi vấn về boongke tiếp tục xuất hiện trong nhiệm kỳ đầu của Trump, khi có tin ông được đưa xuống khu vực này trong các cuộc biểu tình của Black Lives Matter năm 2020. Ông Trump sau đó xác nhận có vào PEOC nhưng nói đó chỉ là để kiểm tra.

Garrett Graff, một nhà sử học và tác giả chuyên về an ninh quốc gia, cho biết Trung tâm Điều hành Khẩn cấp của Tổng thống (PEOC) nằm dưới Cánh Đông vốn luôn được thiết kế chỉ để sử dụng trong thời gian ngắn.

“Toàn bộ mục đích của việc sơ tán tổng thống và duy trì tính liên tục của chức vụ tổng thống là đưa ông ấy ra khỏi nơi mà ai cũng biết, đến một nơi mà người ta không biết”, Graff nói.

Matthew Quinn, Phó Giám đốc Mật vụ Mỹ, viết trong các hồ sơ nộp lên tòa rằng việc tiếp tục dự án phòng khiêu vũ là rất quan trọng đối với an ninh tại Nhà Trắng. “Một kết cấu dạng sàn bê tông và phần công trình phía trên mặt đất là cần thiết để đảm bảo rằng các cấu trúc quan trọng dưới lòng đất có mục đích an ninh được bảo vệ và gia cố đúng cách”.

Khi ông Trump bắt đầu phá dỡ Cánh Đông vào năm ngoái, phần lớn sự chú ý của công chúng không tập trung vào boongke mà vào quy mô dự án, tác động môi trường, việc thiếu tham vấn công chúng và chưa được Quốc hội phê duyệt. Dù ông Trump từng viết trên Truth Social rằng dự án có sự thiết kế và chấp thuận từ các cấp cao nhất của quân đội và mật vụ, ông than phiền rằng vụ kiện vô tình làm lộ một bí mật từng được xếp loại tối mật.

Trong các tài liệu nộp lên tòa, cơ quan mật vụ xác nhận có tham gia nhưng giữ kín chi tiết. Một quan chức cấp cao cho biết việc tạm dừng thi công có thể ảnh hưởng đến khả năng thực hiện nhiệm vụ bảo vệ của họ, và đề nghị cung cấp thêm thông tin mật riêng cho thẩm phán.

Các đồng minh của Trump cũng tỏ ra mơ hồ khi nói về dự án, cho rằng có những yếu tố mang tính tuyệt mật. Cuối cùng, sau khi lấy ý kiến công chúng, Ủy ban Quy hoạch Thủ đô Quốc gia Mỹ vẫn bỏ phiếu thông qua phiên bản điều chỉnh của kế hoạch phòng khiêu vũ.

VietBF@sưu tập

Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố chiến sự với Iran “đã chấm dứt”, ngay trước khi hết thời hạn cho phép ông tiến hành hoạt động quân sự mà không cần Quốc hội phê chuẩn.

Trong thư gửi Chủ tịch Hạ viện Mike Johnson và quyền Chủ tịch Thượng viện Chuck Grassley ngày 1/5, ông Trump cho biết kể từ ngày 7/4/2026 không còn xảy ra giao tranh giữa lực lượng Mỹ và Iran, đồng thời khẳng định chuỗi hành động thù địch khởi phát từ cuối tháng 2 đã kết thúc, theo AFP.

Dù vậy, nhà lãnh đạo Mỹ cũng thừa nhận xung đột chưa được giải quyết triệt để, khi Tehran vẫn bị xem là “mối đe dọa đáng kể” đối với an ninh quốc gia và lực lượng quân sự Mỹ.

Động thái trên diễn ra trong bối cảnh thời hạn 60 ngày theo Đạo luật Quyền lực Chiến tranh sắp khép lại - mốc cho phép tổng thống tự triển khai chiến dịch quân sự mà không cần sự chấp thuận của Quốc hội. Sau thời gian này, Nhà Trắng buộc phải chấm dứt hoặc xin phép kéo dài chiến dịch, trừ trường hợp cần gia hạn thêm 30 ngày để bảo đảm an toàn rút quân.

Cuộc chiến bắt đầu vào ngày 28/ 2, khi Israel và Mỹ mở màn các cuộc không kích vào Iran. Ông Trump đã chính thức thông báo cho Quốc hội Mỹ về cuộc xung đột 48 giờ sau các cuộc không kích đầu tiên, do vậy, thời hạn 60 ngày kết thúc vào 1/5.

Dù Hiến pháp Mỹ trao quyền tuyên chiến cho Quốc hội, các ngoại lệ vẫn tồn tại đối với những chiến dịch ngắn hạn hoặc nhằm ứng phó nguy cơ khẩn cấp.

Tuyên bố của ông Trump lập tức vấp phải phản ứng từ phe Dân chủ. Nhiều nghị sĩ cho rằng việc thiết lập ngừng bắn không đồng nghĩa với chấm dứt chiến sự, đặc biệt khi Mỹ vẫn duy trì hiện diện quân sự và phong tỏa các cảng của Iran.

Thượng nghị sĩ Jeanne Shaheen, thành viên cấp cao của Ủy ban Đối ngoại Thượng viện, chỉ trích Nhà Trắng chưa đưa ra được chiến lược rõ ràng hay lối thoát cho cuộc xung đột mà bà cho là được chuẩn bị thiếu kỹ lưỡng.

Trong một diễn biến liên quan, hãng thông tấn nhà nước Iran IRNA ngày 1/5 cho biết Tehran đã gửi đề xuất đàm phán mới tới Washington thông qua Pakistan, trong bối cảnh tiến trình thương lượng rơi vào bế tắc.

Cùng ngày, ông Trump bày tỏ không hài lòng với đề xuất này và cảnh báo khả năng Mỹ sẽ tung ra các biện pháp quân sự mạnh nếu hai bên không đạt được đồng thuận. “Họ đang đưa ra những yêu cầu mà tôi không thể chấp nhận”, ông nói, song không nêu chi tiết.

VietBF@ sưu tập

Chính quyền Tổng thống Donald Trump cho rằng lệnh ngừng bắn với Iran khiến mốc thời gian pháp lý theo Đạo luật Quyền lực Chiến tranh không còn ý nghĩa, trong khi nhiều nghị sĩ và chuyên gia phản đối cách diễn giải này.


Tòa nhà Quốc hội Mỹ ở Washington, DC. Ảnh: AFP/TTXVN

Tranh cãi quanh “đồng hồ 60 ngày”

Chính quyền Mỹ đang lập luận rằng thời hạn chót ngày 1/5 để xin Quốc hội phê chuẩn chiến dịch quân sự liên quan đến xung đột với Iran không còn áp dụng, do hai bên đã đạt được một thỏa thuận ngừng bắn mong manh.

Theo Đạo luật Quyền lực Chiến tranh năm 1973, tổng thống Mỹ phải thông báo với Quốc hội trong vòng 48 giờ sau khi đưa lực lượng vào tình huống giao tranh. Kể từ thời điểm đó, một “đồng hồ” 60 ngày bắt đầu chạy, buộc Nhà Trắng phải xin phê chuẩn hoặc rút quân.

Trong trường hợp này, dù chiến dịch quân sự bắt đầu từ cuối tháng 2, chính quyền chỉ thông báo Quốc hội vào ngày 2/3, khiến hạn chót rơi vào ngày 1/5.

Tuy nhiên, tại phiên điều trần trước Thượng viện, Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth cho rằng lệnh ngừng bắn đã “tạm dừng hoặc chấm dứt” đồng hồ này.

Lập luận của Nhà Trắng

Theo ông Hegseth, kể từ đầu tháng 4, Mỹ và Iran gần như không còn các cuộc tấn công trực tiếp, do các cuộc đàm phán ngừng bắn được khởi động. Một số quan chức trong chính quyền cũng nhấn mạnh rằng việc không có trao đổi hỏa lực đồng nghĩa với việc tình trạng thù địch đã chấm dứt theo cách hiểu của đạo luật.

Dù vậy, thực tế trên thực địa vẫn phức tạp. Iran tiếp tục phong tỏa eo biển Hormuz, trong khi Mỹ duy trì phong tỏa hải quân đối với tàu và cảng của Tehran. Tổng thống Trump cũng nhiều lần cảnh báo khả năng nối lại các cuộc không kích.

Theo kênh Al Jazeera, một số cố vấn thậm chí đề xuất cách “lách luật” bằng cách đổi tên chiến dịch quân sự. Ông Richard Goldberg, cựu quan chức Hội đồng An ninh Quốc gia, cho rằng chính quyền có thể chuyển sang một chiến dịch mới mang tên “Epic Passage”, với mục tiêu tự vệ và bảo đảm tự do hàng hải.

Phản ứng từ Quốc hội

Cách diễn giải của Lầu Năm Góc vấp phải phản ứng mạnh từ các nghị sĩ Dân chủ. Thượng nghị sĩ Tim Kaine cho rằng không có điều khoản nào trong luật cho phép “tạm dừng” thời hạn 60 ngày.

Trong khi đó, Thượng nghị sĩ Adam Schiff nhấn mạnh rằng việc giảm cường độ tấn công không đồng nghĩa với việc chấm dứt chiến sự, khi lực lượng Mỹ vẫn hoạt động tại khu vực.

Thực tế, các hoạt động quân sự vẫn tiếp diễn quanh eo biển Hormuz. Mỹ từng nổ súng và bắt giữ một tàu treo cờ Iran vào ngày 20/4, còn Tehran sau đó đáp trả bằng việc bắt giữ tàu thương mại nước ngoài.

Dù phần lớn nghị sĩ Cộng hòa ủng hộ chính quyền, một số tiếng nói phản biện vẫn xuất hiện. Thượng nghị sĩ Susan Collins cho rằng quyền tổng tư lệnh của tổng thống “không phải là vô hạn”, đồng thời nhấn mạnh mốc 60 ngày là yêu cầu bắt buộc, không phải khuyến nghị.

Góc nhìn pháp lý: Không có chuyện “dừng đồng hồ”

Các chuyên gia pháp lý cũng bác bỏ quan điểm của chính quyền. Ông Bruce Fein, chuyên gia luật hiến pháp và quốc tế, khẳng định Đạo luật Quyền lực Chiến tranh không hề đề cập việc dừng thời hạn nếu có lệnh ngừng bắn.

Ông cảnh báo cách diễn giải này có thể khiến đạo luật trở nên vô hiệu. Theo ông, việc không đưa vấn đề ra Quốc hội cho thấy Nhà Trắng lo ngại không đủ phiếu ủng hộ.

Ông Fein cũng liên hệ với tiền lệ lịch sử, khi đạo luật này được thông qua sau chiến tranh Việt Nam nhằm hạn chế quyền phát động chiến tranh của tổng thống, trong bối cảnh Quốc hội muốn tăng cường giám sát.

Thế bế tắc pháp lý và chính trị

Trong bối cảnh Quốc hội Mỹ chia rẽ sâu sắc giữa hai đảng, khả năng thông qua một nghị quyết cho phép tiếp tục chiến dịch quân sự là rất thấp. Một nỗ lực gần đây tại Thượng viện nhằm hạn chế quyền của Tổng thống Trump theo đạo luật này đã thất bại sít sao.

Cuộc tranh cãi hiện nay không chỉ xoay quanh cách hiểu một điều luật, mà còn phản ánh xung đột lâu dài giữa nhánh hành pháp và lập pháp trong việc kiểm soát quyền lực chiến tranh.

Khi lệnh ngừng bắn vẫn mong manh và nguy cơ xung đột tái bùng phát chưa được loại trừ, câu hỏi liệu “đồng hồ 60 ngày” có thực sự dừng lại hay không vẫn tiếp tục là tâm điểm tranh luận tại Washington.

Trong thư gửi Quốc hội Mỹ ngày 1/5, Tổng thống Trump nhấn mạnh các hành động thù địch bắt đầu từ cuối tháng 2 “đã chấm dứt”, lập luận này giúp chính quyền tránh phải xin phê chuẩn của Quốc hội trước hạn chót 60 ngày theo luật.

Bức thư được gửi tới Chủ tịch Hạ viện Mike Johnson và Chủ tịch Thượng viện tạm quyền Chuck Grassley, trong bối cảnh thời hạn pháp lý đã hết mà Quốc hội không có động thái phê chuẩn chiến dịch quân sự.

Tuy nhiên, cùng lúc, ông Trump cũng thừa nhận nguy cơ xung đột chưa hoàn toàn khép lại khi cảnh báo Iran vẫn là mối đe dọa đáng kể đối với Mỹ và lực lượng vũ trang. Điều này cho thấy chiến sự có thể tiếp tục nếu căng thẳng leo thang trở lại.

VietBF@sưu tập

Hình ảnh một đặc vụ thuộc cơ quan Mật vụ Mỹ sử dụng súng tiểu liên MP7 để bảo vệ Tổng thống Donald Trump tại buổi tiệc chiêu đãi báo chí ở Nhà Trắng đã thu hút sự chú ý của đông đảo dư luận.

Theo trang tin quân sự TWZ, khi vụ nổ súng xảy ra tại buổi tiệc chiêu đãi báo chí của ông Trump tại Nhà Trắng ngày 25/4, người đặc vụ này đã bình tĩnh rút khẩu MP7 từ ba lô chiến thuật, sau đó nhanh chóng vào vị trí trong lúc lực lượng an ninh triển khai phương án sơ tán tổng thống và các quan chức cấp cao khác của Mỹ.


Một đặc vụ của Cơ quan Mật vụ Mỹ sử dụng tiểu liên MP7 trong vụ nổ súng tại Nhà Trắng. Ảnh: TWZ

Trong những hình ảnh được chia sẻ trên mạng xã hội, khẩu MP7 của đặc vụ Mỹ được trang bị đầy đủ các phụ kiện tiên tiến nhất, bao gồm ống ngắm chấm đỏ và tay cầm có đèn laser.

MP7 là súng tiểu liên do hãng Heckler & Koch phát triển từ đầu những năm 2000, được phân loại vào nhóm "vũ khí phòng vệ cá nhân" (PDW), chuyên dùng cho các nhiệm vụ bảo vệ yếu nhân. Điểm nổi bật nhất của MP7 là sự nhỏ gọn, dễ ngụy trang nhưng vẫn đảm bảo hỏa lực đáng kể.

Với phiên bản tiêu chuẩn, MP7 có chiều dài chỉ hơn 40cm khi thu gọn báng, nặng chưa tới 2kg nếu không gắn phụ kiện. So với các dòng tiểu liên truyền thống như MP5, MP7 nhẹ hơn, hiện đại hơn về công thái học và đặc biệt phù hợp với các tình huống cần phản ứng nhanh trong không gian hẹp.

Một điểm đáng chú ý khác là loại đạn 4.6×30mm mà MP7 sử dụng. Đây là loại đạn được thiết kế để giảm độ giật nhưng vẫn có khả năng xuyên giáp tốt, điều mà các loại súng ngắn hay tiểu liên cỡ đạn thông thường khó đáp ứng. Chính vì vậy, MP7 thường được so sánh với FN P90, một mẫu tiểu liên khác có triết lý tương tự dù thiết kế hoàn toàn khác biệt.

Trong bối cảnh các lực lượng an ninh ngày càng phải đối mặt với những mối đe dọa phức tạp hơn, bao gồm việc đối tượng tấn công có thể trang bị áo chống đạn, các dòng vũ khí như MP7 đã trở thành lựa chọn hàng đầu bởi chúng mang lại sự cân bằng giữa tính cơ động, độ chính xác và hỏa lực.

VietBF@sưu tập

Ngày 1/5 (giờ địa phương), Tổng thống Mỹ Donald Trump thông báo sẽ tăng thuế quan đối với các loại ô tô và xe tải từ Liên minh châu Âu (EU) lên mức 25% vào tuần tới, với cáo buộc rằng khối này đang không tuân thủ thỏa thuận thương mại song phương với Washington.


Một bãi đỗ xe ở thành phố Atlanta (Mỹ). Ảnh: Ngọc Quang/PV TTXVN tại Mỹ

Tổng thống Trump cũng nhắc lại rằng các quốc gia sản xuất ô tô tại Mỹ sẽ không phải chịu thuế quan.
Thông báo trên được đưa ra một ngày sau khi ông Trump tiếp tục chỉ trích Thủ tướng Đức Friedrich Merz, cho rằng nhà lãnh đạo này nên tập trung vào việc chấm dứt cuộc xung đột ở Ukraine thay vì can thiệp vào tình hình Iran.

Đức có thể sẽ chịu ảnh hưởng nặng nề bởi mức thuế cao đối với ô tô và phụ tùng, do đóng góp lớn vào lượng ô tô xuất khẩu của EU. Theo thỏa thuận thương mại vào năm 2025, chính quyền Mỹ đã giảm thuế đối với ô tô của EU xuống còn 15%. Trước đó, ô tô từ EU từng phải chịu tổng mức thuế lên tới 27,5%.

VietBF@sưu tập

Lầu Năm Góc tuyên bố sẽ rút 5.000 binh sĩ khỏi Đức, chỉ vài ngày sau khi Thủ tướng Đức Friedrich Merz cho rằng Washington đang bị Iran “làm bẽ mặt”. Điều này có ảnh hưởng gì khi Đức đóng vai trò then chốt trong chiến lược quân sự của Mỹ ở châu Âu?


Tổng thống Trump đã quyết định rút bớt binh sĩ tại Đức, vài ngày sau khi Thủ tướng Friedrich Merz nói rằng Iran đang "làm bẽ mặt" Mỹ trong các cuộc đàm phán về việc chấm dứt chiến tranh. Ảnh: Getty Images

Nằm ở trung tâm châu Âu và sở hữu mạng lưới căn cứ quy mô lớn, Đức từ lâu đã trở thành điểm trung chuyển chiến lược giúp Mỹ triển khai lực lượng, hậu cần và các chiến dịch quân sự toàn cầu, từ thời Chiến tranh Lạnh đến các cuộc xung đột hiện đại.

Nhưng ngày 1/5, Bộ Chiến tranh Mỹ cho biết họ sẽ rút 5.000 binh sĩ khỏi Đức trong bối cảnh căng thẳng leo thang với đồng minh chủ chốt của châu Âu liên quan đến cuộc chiến của Mỹ chống lại Iran.

Trước đó, Tổng thống Donald Trump cho biết một “quyết định” về sự hiện diện quân sự của Mỹ tại Đức – vốn được coi là một phần quan trọng trong hệ thống phòng thủ của NATO nhưng cũng rất thiết yếu cho việc triển khai sức mạnh của Mỹ trên toàn cầu – sẽ được đưa ra “trong thời gian ngắn tới”.

Dưới đây là tổng hợp của tờ The Guardian (Anh) về lý do Mỹ duy trì hệ thống căn cứ quân sự tại Đức, vai trò của chúng, và vì sao việc ông Trump đe dọa thu hẹp quy mô có thể không mang lại lợi ích cho Mỹ.

Vì sao Mỹ có các căn cứ quân sự tại Đức?

Sự hiện diện quân sự của Mỹ tại Đức bắt nguồn từ sau Thế chiến II năm 1945. Khi chế độ phát xít đầu hàng, có tới 1,6 triệu binh sĩ Mỹ ở Đức, con số này giảm xuống dưới 300.000 trong vòng một năm, chủ yếu quản lý khu vực chiếm đóng của Mỹ.

Lực lượng Mỹ tiếp tục giảm cho đến thời kỳ Chiến tranh Lạnh, khi nhiệm vụ chuyển từ phi phát xít hóa sang tái thiết Đức như một lá chắn lại Liên Xô. Các căn cứ trở thành hiện diện lâu dài với sự ra đời của NATO và Tây Đức vào năm 1949.

Ở đỉnh cao Chiến tranh Lạnh, Mỹ vận hành khoảng 50 căn cứ lớn và hơn 800 địa điểm tại Đức, từ các sân bay quân sự khổng lồ và doanh trại cho tới các trạm nghe lén. Nhiều cơ sở đã đóng cửa kể từ khi Bức tường Berlin sụp đổ năm 1989 và Liên Xô tan rã hai năm sau đó.

Trong các thập niên 1960, 1970 và 1980, quân số Mỹ tại Đức thường vượt quá 250.000 người, với hàng trăm nghìn thân nhân sống trong và xung quanh các căn cứ, hình thành những “thị trấn Mỹ” khép kín với trường học, cửa hàng và rạp chiếu phim riêng.

Quy mô và hoạt động của hệ thống căn cứ Mỹ

Theo Trung tâm Dữ liệu Nhân lực Quốc phòng Mỹ, vào cuối năm ngoái, quân đội Mỹ có 68.000 binh sĩ thường trực được phân công tại các căn cứ ở nước ngoài tại châu Âu, trong đó hơn một nửa – khoảng 36.400 người – đóng tại Đức.

Họ được phân bố tại 20 đến 40 căn cứ, bao gồm các trụ sở tại Stuttgart của Bộ Tư lệnh châu Âu và Bộ Tư lệnh châu Phi, nơi điều phối hoạt động của toàn bộ lực lượng quân sự Mỹ trên hai châu lục này.

Năm trong số bảy cơ sở đồn trú của lục quân Mỹ tại châu Âu nằm ở Đức (các đồn còn lại ở Bỉ và Italy). Ngoài Stuttgart, các cơ sở lớn nhất bao gồm căn cứ không quân Ramstein – trụ sở của lực lượng không quân Mỹ tại châu Âu – nơi có 8.500 quân nhân không quân.

Grafenwöhr, Vilseck và Hohenfels, do đồn trú Bavaria quản lý, là một phần của khu huấn luyện quân sự lớn nhất của Mỹ tại châu Âu, trong khi đồn trú Wiesbaden là tổng hành dinh của lục quân Mỹ tại châu Âu và châu Phi. Trung tâm y tế Landstuhl là bệnh viện quân sự lớn nhất của Mỹ bên ngoài lãnh thổ nước này.

Vai trò của các căn cứ đã thay đổi mạnh mẽ kể từ Chiến tranh Lạnh: chúng trở thành các điểm trung chuyển tiền phương và trung tâm hậu cần thiết yếu cho các hoạt động quân sự của Mỹ, triển khai và hỗ trợ các cuộc chiến của Mỹ, bao gồm tại Iraq, Afghanistan và gần đây nhất là Iran.

Những đe dọa của Tổng thống Trump

Tổng thống Donald Trump đã nhiều lần đe dọa về việc giảm lực lượng Mỹ tại Đức. Năm 2020, trong nhiệm kỳ đầu tại Nhà Trắng, dường như tức giận vì chi tiêu quốc phòng thấp của Đức và sự ủng hộ đối với dự án đường ống khí đốt Nord Stream 2, ông Trump đã gọi Đức là “kẻ chây ì” và nói sẽ cắt giảm 1/3 quân số Mỹ tại đây.

Thông báo của ông Trump không đưa ra bất kỳ chi tiết nào và được cho là đã khiến cả Lầu Năm Góc và Bộ Ngoại giao Mỹ, chưa kể các đối tác tại Berlin và các quan chức cấp cao của NATO, hoàn toàn bất ngờ. Không ai được thông báo trước về quyết định này.

Kế hoạch của ông Trump là đưa một phần binh sĩ về nước và điều chuyển phần còn lại tới các quốc gia như Ba Lan và Ý. Nhưng kế hoạch này vấp phải sự phản đối từ cả hai đảng trong Quốc hội Mỹ, cùng những trở ngại hậu cần lớn. Tổng thống Joe Biden đã đóng băng kế hoạch này vào tháng 2/2021 và sau đó chính thức hủy bỏ.

Cái giá của việc rút quân đối với Mỹ

Những trở ngại đối với việc cắt giảm lớn quân số Mỹ tại Đức vẫn còn tồn tại.

Anitta Hipper, người phát ngôn về an ninh và đối ngoại của Ủy ban châu Âu, nhận định hôm 29/4, trong khi Mỹ là “một đối tác thiết yếu trong an ninh và quốc phòng của châu Âu”, thì việc triển khai quân Mỹ tại châu Âu “cũng phục vụ lợi ích của chính Mỹ trong vai trò toàn cầu của mình”.

Jeff Rathke của Viện Mỹ - Đức thuộc Đại học Johns Hopkins cũng đưa ra quan điểm tương tự, cho rằng Mỹ hưởng lợi rất lớn từ việc duy trì sự hiện diện tiền phương tại các căn cứ như Ramstein, nếu không nhiều hoạt động của họ sẽ trở nên khó khăn hơn rất nhiều.

“Lực lượng Mỹ tại châu Âu không phải là một sự đóng góp từ thiện cho những người châu Âu vô ơn – đó là công cụ để Mỹ vươn tầm sức mạnh quân sự toàn cầu”, ông Rathke nói. Thỏa thuận, nói ngắn gọn, là: Mỹ giúp bảo vệ châu Âu; châu Âu cung cấp hạ tầng cho các hoạt động quân sự toàn cầu của Mỹ.

Về nguyên tắc, quân đội Mỹ có thể điều chuyển lực lượng trong châu Âu: hiện có khoảng 13.000 quân tại Italy, 10.000 tại Anh và 4.000 tại Tây Ban Nha. Tuy nhiên, theo Đạo luật Ủy quyền Quốc phòng năm 2026, tổng số này không được giảm xuống dưới 75.000.

Nhưng các nhà phân tích quốc phòng lưu ý rằng việc cắt giảm đáng kể nhân sự tại các căn cứ như Stuttgart và Ramstein – vốn đã được phát triển qua nhiều thập kỷ thành những trung tâm chiến lược quan trọng cho hoạt động của Lầu Năm Góc – sẽ gây tổn thất lớn đối với khả năng triển khai sức mạnh quân sự toàn cầu của Mỹ.

VietBF@sưu tập

Ngày 1/5 (giờ địa phương), một quan chức Mỹ thông báo tàu sân bay USS Gerald R. Ford đã rời Trung Đông sau khi tham gia các hoạt động chống lại Iran, để lại hai tàu chiến lớn khác của Washington tại khu vực này. Trong diễn biến liên quan, cùng ngày 1/5, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã gửi thư thông báo với các nhà lập pháp nước này rằng cuộc chiến chống lại Iran đã "chấm dứt", khi thời gian pháp lý 60 ngày tiến hành chiến dịch quân sự đã hết.



Tàu sân bay USS Gerald R. Ford của hải quân Mỹ nhận nhiên liệu từ tàu tiếp dầu trên biển USNS Laramie ở phía Đông Địa Trung Hải. Ảnh tư liệu: Reuters/TTXVN

Theo quan chức trên, tàu Ford đang nằm trong khu vực chịu trách nhiệm của Bộ Tư lệnh Mỹ tại châu Âu. Số lượng tàu hải quân Mỹ còn lại ở Trung Đông là 20 chiếc, bao gồm các tàu sân bay USS Abraham Lincoln và USS George H.W. Bush.

Trong hơn 10 tháng, tàu Ford đã tham gia vào các hoạt động của Mỹ ở Caribe, nơi các lực lượng của Washington tấn công tàu bị nghi ngờ buôn lậu ma túy, chặn tàu chở dầu bị trừng phạt và bắt giữ nhà lãnh đạo Venezuela Nicolas Maduro.

Theo quân đội Mỹ, một vụ hỏa hoạn đã bùng phát tại phòng giặt là trên tàu sân bay vào ngày 12/3, khiến hai thủy thủ bị thương và gây hư hỏng nặng cho khoảng 100 chiếc giường. Con tàu cũng được cho là đã gặp phải những vấn đề nghiêm trọng với hệ thống vệ sinh khi đang ở trên biển, khiến mọi người trên tàu phải xếp hàng dài chờ đợi để sử dụng.

* Trong diễn biến liên quan, cùng ngày 1/5, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã gửi thư thông báo với các nhà lập pháp nước này rằng cuộc chiến chống lại Iran đã "chấm dứt", khi thời gian pháp lý 60 ngày tiến hành chiến dịch quân sự đã hết. Theo tờ Politico, động thái mới nhất này là nỗ lực nhằm xoa dịu cuộc tranh cãi về việc liệu Quốc hội Mỹ có cần phê chuẩn việc tiến hành xung đột hay không.

Tuy nhiên, ông Trump cũng chỉ rõ rằng cuộc chiến ở Trung Đông có thể còn lâu mới kết thúc, nhấn mạnh bất chấp việc chiến dịch chống lại Iran đã thành công và những nỗ lực nhằm đảm bảo một nền hòa bình lâu dài, song mối đe dọa mà Tehran gây ra cho Mỹ và lực lượng vũ trang của nước này vẫn còn "rất đáng kể".

Theo Nghị quyết về Quyền hạn Chiến tranh được thông qua năm 1973, Tổng thống Mỹ - sau khi thông báo cho Quốc hội về việc sử dụng lực lượng quân sự - phải chấm dứt chiến dịch trong vòng 60 ngày, trừ khi Quốc hội cho phép tiếp tục hành động quân sự. Chính quyền Trump đã chính thức thông báo cho Quốc hội về hành động quân sự vào ngày 2/3, đồng nghĩa thời gian pháp lý 60 ngày kết thúc vào ngày 1/5.

VietBF@sưu tập

Ngày 1/5, thỏa thuận ngừng bắn Mỹ-Iran sẽ hết hạn, nhưng tới thời điểm này chỉ có một điều chắc chắn là cả hai bên đều đã sẵn sàng cho khả năng quay trở lại xung đột nếu không thể đạt được các điều khoản hòa bình.


Tổng thống Mỹ Donald Trump phát biểu họp báo tại Nhà Trắng. Ảnh tư liệu: THX/TTXVN

Đài CNN của Mỹ cho biết khi thế bế tắc giữa Washington và Iran kéo dài và thế giới chờ đợi trong hy vọng vào một thỏa thuận, khả năng rất thực tế về một kịch bản khác - chiến tranh tái bùng phát - đang lơ lửng phía trên.

Thời gian đang trôi nhanh, với việc ngày 1/5 được coi là hạn chót để Pakistan nhận đề xuất hòa bình sửa đổi của Iran, sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump bác bỏ phiên bản trước đó.

Các bên trung gian tại Islamabad tin rằng một thỏa thuận công bằng là trong tầm tay, nhưng theo các nguồn thạo tin, giờ đây phụ thuộc vào phản hồi của Tehran.

Họ đã làm việc không mệt mỏi để đạt được thỏa thuận, nhưng trong khi chờ đợi phản hồi suốt phần lớn tuần này, Mỹ và Iran lại gia tăng các lời đe dọa và công kích lẫn nhau.

Mới đây nhất vào ngày 29/4 - thời điểm sớm nhất Iran được kỳ vọng sẽ phản hồi – Tổng thống Trump đã đăng trên Truth Social một hình ảnh chế cho thấy ông cầm súng, kêu gọi lãnh đạo Iran “chỉnh đốn lại hành động”, đồng thời cảnh báo: “Sẽ không còn là một người tốt bụng nữa”.

Sau đó, từ Phòng Bầu dục, Tổng thống Trump nói thêm: “Ở thời điểm này, sẽ không bao giờ có thỏa thuận trừ khi họ đồng ý rằng sẽ không có vũ khí hạt nhân”.

Nhưng Iran đã phản đối mạnh mẽ yêu cầu cốt lõi này.

Trong thông điệp trên truyền thông nhà nước vào hôm 30/4, Lãnh tụ Tối cao Iran, ông Mojtaba Khamenei cho biết Iran sẽ “bảo vệ” năng lực hạt nhân và tên lửa của mình, đồng thời nhấn mạnh rằng các “tác nhân bên ngoài” không có chỗ ở Vịnh Ba Tư ngoại trừ “dưới đáy của nó”.

Hơn bảy tuần sau khi ông Mojtaba Khamenei được công bố là Lãnh tụ Tối cao mới sau vụ ám sát cha mình, người dân Iran vẫn chưa được thấy hoặc nghe trực tiếp vị Lãnh tụ Tối cao mới, nhưng ông đã đưa ra một số thông điệp bằng văn bản.

Những màn công kích qua lại này dường như đang khiến khoảng cách giữa hai bên ngày càng lớn, gần bốn tuần sau khi Mỹ và Iran đạt được lệnh ngừng bắn tạm thời đầu tiên.

Tối 30/4, Tổng thống Trump cho biết không ai ngoài ông và một số ít người biết rõ tình trạng đàm phán với Iran, ám chỉ rằng tiến trình vẫn đang tiến triển bất chấp bề ngoài có vẻ bế tắc.

Tuy nhiên, năng lực hạt nhân của Iran vẫn là điểm nghẽn lớn, khi ông Trump yêu cầu các đảm bảo về việc kiềm chế chương trình hạt nhân, trong khi Tehran khẳng định họ có quyền làm giàu uranium vì mục đích hòa bình.

Đây là “lằn ranh đỏ” quan trọng đối với cả hai bên, khiến tình hình rơi vào bế tắc.

Tehran dường như đang câu giờ, kéo dài các cuộc đàm phán về đàm phán và đưa ra nhiều đề xuất với tiến triển nhỏ giọt, có thể với hy vọng ông Trump sẽ dần mất kiên nhẫn, hoặc áp lực chính trị trong nước do giá xăng tăng cao sẽ buộc ông phải nhượng bộ.

Tuy nhiên, Tổng thống Trump được cho là đang cân nhắc các lựa chọn nhằm buộc Tehran quay lại bàn đàm phán, bao gồm việc được các quan chức quân sự báo cáo về khả năng tiến hành một vòng không kích mới vào Iran.

Chiến lược ưu tiên hiện tại của ông, theo các nguồn tin, là gây áp lực kinh tế tối đa. Đội ngũ của Tổng thống Trump đang chuẩn bị mở rộng phong tỏa hải quân của Mỹ đối với các cảng Iran, bao gồm cả việc đóng cửa dài hạn eo biển Hormuz.

Kể từ khi phong tỏa bắt đầu đầu tháng này, Mỹ đã chặn hoặc chuyển hướng gần 40 tàu cố gắng ra vào các cảng Iran với việc Tổng thống Trump nói với các phóng viên đầu tuần này rằng “phong tỏa là một ý tưởng thiên tài”.

Chính quyền của Tổng thống Trump cũng đang thúc đẩy các chính phủ nước ngoài tham gia một liên minh mới nhằm bảo vệ tự do hàng hải tại eo biển Hormuz, trong khi cả Mỹ và Iran đều duy trì các biện pháp phong tỏa riêng.

Tuy nhiên, hệ quả kinh tế cũng ngày càng gia tăng, với giá dầu tăng lên mức cao nhất trong bốn năm và giá xăng tại Mỹ tăng vọt trong tuần này khi thị trường lo ngại các cuộc đàm phán hòa bình có thể thất bại trong việc mở lại eo biển Hormuz.

Phong tỏa của Mỹ rõ ràng đang gây khó chịu cho một số bên tại Tehran, khi cả lãnh đạo quân đội lẫn cố vấn quân sự cấp cao của lãnh tụ tối cao, ông Moshen Rezaei, trong tuần này đã công khai đe dọa trả đũa nếu tình trạng này tiếp diễn.

Tuy nhiên, vào hôm 30/4, Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf - người dẫn đầu đoàn đàm phán của Tehran và nổi lên như là tiếng nói chủ chốt của chính phủ - đã chỉ trích việc phong tỏa Iran, chỉ ra rằng nước này có đường biên giới trên bộ và trên biển rất dài.

“Nếu bạn xây hai bức tường, một từ thành phố New York đến bờ Tây và một từ thành phố Los Angeles đến bờ Đông, tổng chiều dài sẽ là 7.755 km, vẫn còn thiếu khoảng 1.000 km so với tổng chiều dài biên giới của Iran”, ông Ghalibaf viết trên X.

Hiện chưa rõ điều gì sẽ xảy ra sau ngày 1/5 nếu Iran không đưa ra phản hồi tích cực với một đề xuất mới. Tuy nhiên, có một điều chắc chắn: cả hai bên đều đã sẵn sàng cho khả năng quay trở lại xung đột nếu không thể đạt được các điều khoản hòa bình.

VietBF@sưu tập

Nợ công của Mỹ đã vượt tổng sản phẩm quốc nội (GDP) và sắp phá vỡ kỷ lục được thiết lập cách đây 80 năm, thời hậu Thế chiến 2.

Tính đến ngày 31.3, nợ công của Mỹ là 31.265 tỉ USD trong khi GDP trong năm trước đó là 31.216 tỉ USD, tờ The Wall Street Journal dẫn số liệu được công bố ngày 30.4 cho biết.

Như vậy, nợ công của Mỹ đang ở mức 100,2% GDP, tăng lên từ mức 99,5% vào cuối năm tài khóa gần nhất (bắt đầu từ ngày 1.10.2024 và kết thúc vào ngày 30.9.2025).


Bảng hiển thị mức nợ công của Mỹ tại Washington D.C hồi tháng 1.2023

ẢNH: REUTERS

Tỷ lệ nợ so với GDP của Mỹ leo lên mức cao kỷ lục vào năm 1946 là 106,1%. Tỷ lệ này giảm dần đều trong thập niên sau đó nhờ tăng trưởng bùng nổ hậu Thế chiến 2, lạm phát và giảm chi tiêu quân sự. Năm 1957, nợ công của Mỹ chỉ bằng 50% GDP.

Năm 2008, nợ công dưới mức 40% GDP. Từ đó, Mỹ bắt đầu vay nhiều để vượt qua cuộc khủng hoảng tài chính và sau này là đại dịch Covid-19.

Quốc hội Mỹ giảm thuế vào các năm 2013, 2017 và 2025, mở rộng chương trình bảo hiểm y tế và phúc lợi cho cựu binh nhưng ít có hành động để điều chỉnh các chương trình chi tiêu lớn.

Mỹ tiêu tốn 25 tỉ USD vào cuộc chiến Iran, Bộ trưởng Chiến tranh nói không 'sa lầy'

Trong thời kỳ đại dịch Covid-19 năm 2020, nợ công của Mỹ đã vượt quá 100% GDP trong một thời gian ngắn, khi GDP giảm và chính phủ vay nợ nhiều để hỗ trợ các hộ gia đình Mỹ. Tỷ lệ này sau đó đã giảm xuống khi các biện pháp kích thích kinh tế kết thúc, tăng trưởng kinh tế phục hồi và lạm phát cao đã đẩy mức GDP danh nghĩa lên.

Hiện tại, chính phủ Mỹ đang chi 1,33 USD cho mỗi USD thu được. Theo dự báo, thâm hụt ngân sách năm nay sẽ là 1.900 tỉ USD. Tình hình hầu như không thay đổi so với năm 2025 khi các khoản giảm thuế của đảng Cộng hòa có hiệu lực trước khi những khoản cắt giảm chi tiêu được thực hiện. Con số cuối cùng sẽ còn phụ thuộc vào chi phí cho xung đột Iran, hoàn trả thuế quan và sức mạnh của nền kinh tế.

Theo The Wall Street Journal, cột mốc tương quan nợ công và GDP có thể dao động trong những quý tới khi thu thuế tăng lên, tiền hoàn thuế quan được chi trả và GDP biến động theo lạm phát và các điều chỉnh.

Tuy nhiên, việc tỷ lệ này chạm mức 3 con số là một biểu tượng cho thấy những áp lực tài chính mà Mỹ đã phải đối mặt trong nhiều thập niên qua. Các nghị sĩ thuộc cả hai đảng đều bày tỏ sự lo ngại nhưng ưu tiên việc cắt giảm thuế và tăng chi tiêu vì những lợi ích chính trị ngắn hạn rõ ràng hơn.

VietBF@sưu tập