CUỘC CHIẾN IRAN : THẢM HỌA QUÂN SỰ TỆ HẠI HƠN CẢ VIỆC MỸ RÚT QUÂN KHỎI VIỆT NAM


https://www.youtube.com/watch?v=hFFL8fOuTw0







******

Từ một cuộc ẩu đả, một bữa tiệc trái phép đã hóa thảm kịch xả súng kinh hoàng. Sự việc khiến 23 người bị thương.

Sự việc xảy ra tại khu cắm trại Scissortail ven hồ Arcadia, thuộc thành phố Edmond, bang Oklahoma. Được quảng bá rầm rộ trên mạng xã hội với tên gọi "Sunday Funday" (Chủ nhật Vui vẻ), sự kiện này đã thu hút khoảng 250 thanh thiếu niên từ các khu vực lân cận đổ về. Mặc dù đại diện ban tổ chức, cô Shamia McKinney, khẳng định bữa tiệc chỉ dành cho người trên 18 tuổi, nhưng thực tế có rất nhiều trẻ vị thành niên vẫn lén lút tham gia.

Không khí vui vẻ của buổi tiệc nhanh chóng bị phá vỡ khi mâu thuẫn bùng phát. Theo lời một nhân chứng 18 tuổi, nguồn cơn của thảm kịch bắt đầu từ việc một nhóm các cô gái cãi vã, tranh giành bạn trai. Sự việc nhanh chóng leo thang thành một cuộc ẩu đả, kéo theo sự hoảng loạn tột độ của đám đông.

Trong cảnh hỗn loạn đó, cô McKinney xót xa chia sẻ rằng nhiều người tham dự không biết cách thoát thân an toàn. Thay vì tìm lối thoát hiểm, họ lại mất bình tĩnh và nhào lên phía trước, vô tình đưa mình vào ngay giữa tâm điểm của vụ nổ súng.



Cảnh sát thành phố Edmond nhận định đã có ít nhất hai tay súng bóp cò trong vụ hỗn chiến này. Hậu quả để lại vô cùng nặng nề với 23 người bị thương, trong đó có nhiều người trúng đạn và một số rơi vào tình trạng nguy kịch. Lực lượng y tế đã phải gấp rút chuyển 18 nạn nhân đến bệnh viện để cấp cứu.

Tính đến thời điểm hiện tại, danh tính của các nghi phạm cũng như nguyên nhân chính thức châm ngòi cho việc nổ súng vẫn là một ẩn số. Cơ quan chức năng cho biết họ đang nắm được rất ít thông tin.

Bà Emily Ward, phát ngôn viên cảnh sát Edmond, thừa nhận đây là một tình huống cực kỳ đáng sợ. Bà cũng cho biết lực lượng điều tra đang nỗ lực rà soát khắp khu vực đô thị, tiến hành lấy lời khai từ các nhân chứng và nạn nhân để nhanh chóng làm sáng tỏ vụ việc, nhằm xoa dịu nỗi lo sợ của công chúng.

Sự kiện đẫm máu ngày 3/5 một lần nữa gióng lên hồi chuông cảnh báo về vấn nạn bạo lực tại Mỹ. Theo tiêu chí của tổ chức thống kê bạo lực súng đạn Gun Violence Archive, một vụ xả súng được xác lập khi có từ 4 người thương vong trở lên (không tính kẻ tấn công). Dựa trên định nghĩa này, vụ hỗn chiến tại Edmond đã chính thức trở thành vụ xả súng thứ 131 xảy ra tại nước Mỹ chỉ tính từ đầu năm nay.

Mỹ kêu gọi Trung Quốc dùng ảnh hưởng kinh tế thuyết phục Iran mở cửa eo biển Hormuz, chuẩn bị cho chương trình nghị sự quan trọng tại thượng đỉnh Trump - Tập tuần tới.

Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent đã đưa ra lời kêu gọi mạnh mẽ tới Bắc Kinh. Ông nhấn mạnh rằng với tư cách là quốc gia tiêu thụ tới 90% sản lượng năng lượng của Iran, Trung Quốc cần phát huy vai trò ngoại giao để khai thông eo biển Hormuz. Đồng thời, Washington kỳ vọng cả Trung Quốc và Nga sẽ ngừng cản trở các sáng kiến tại Liên Hợp Quốc về bảo vệ an ninh hàng hải cho tàu thương mại qua tuyến đường chiến lược này.

Vấn đề Iran dự kiến sẽ là trọng tâm trong cuộc gặp trực tiếp giữa Tổng thống Donald Trump và Chủ tịch Tập Cận Bình tại Bắc Kinh vào tuần tới. Theo ông Bessent, hai nhà lãnh đạo vẫn thường xuyên duy trì trao đổi về tình hình Trung Đông, bên cạnh những nỗ lực nhằm giữ vững sự ổn định trong quan hệ song phương Mỹ - Trung.

Về mặt quân sự và kinh tế, Bộ trưởng Tài chính Mỹ khẳng định Washington hiện đang kiểm soát hoàn toàn eo biển Hormuz thông qua việc phong tỏa hàng hải các cảng biển của Iran. Chiến dịch bảo vệ tàu thuyền đang được Hải quân Mỹ triển khai tích cực với mục tiêu không chỉ đảm bảo an ninh mà còn giúp hạ nhiệt giá năng lượng trên thị trường toàn cầu.



Trước đó, Trung Quốc từng đóng vai trò trung gian quan trọng trong việc đưa Iran vào vòng đàm phán đầu tiên với Mỹ tại Pakistan. Mặc dù Washington và Tehran đã đạt được một lệnh ngừng bắn tạm thời sau cuộc gặp ở Islamabad, nhưng các nhà quan sát nhận định triển vọng về một thỏa thuận lâu dài và bền vững hiện vẫn chưa rõ ràng.

Liên quan đến chuyến công du châu Á sắp tới của Tổng thống Mỹ, Nhà Trắng cũng đưa ra thông báo chính thức vào ngày 4/5 rằng ông Donald Trump hiện "chưa có kế hoạch" cho một cuộc gặp mặt với nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong Un.

HEGSETH BỊ DÂN BIỂU DEREK TRẦN " NƯỚNG KHÉT " ĐUỔI TƯỚNG GIỎI , " TÔ HỒNG " CHIẾN SỰ


https://www.youtube.com/watch?v=hYPiqkmu-OI








*********

Trong lúc lực lượng chức năng đang thực hiện cưỡng chế nhà theo lệnh tòa, một người phụ nữ bất ngờ lái xe chở đầy tổ ong tới hiện trường và thả ra, khiến hàng loạt cảnh sát bị tấn công.

Rebecca Woods, 59 tuổi, một người nuôi ong tại bang Massachusetts, Mỹ, đã bị tuyên án 6 tháng tù vào cuối tháng 4 sau khi dùng hàng nghìn con ong tấn công lực lượng cảnh sát.

Sự việc xảy ra ngày 12/10/2022 tại Longmeadow, Massachusetts, khi cơ quan thi hành án đang tiến hành cưỡng chế di dời một căn nhà theo lệnh của tòa án. Trong lúc lực lượng chức năng làm nhiệm vụ, Rebecca bất ngờ lái xe tải tới hiện trường, kéo theo một xe moóc chở đầy các thùng tổ ong.

Theo cáo trạng, bà bước xuống xe rồi đập vỡ các thùng ong và hất chúng ra ngoài, khiến ong bay tán loạn khắp khu vực. Khi được thông báo rằng một số sĩ quan bị dị ứng với ong, bà đã đáp lại: “Ồ, các anh bị dị ứng à, tốt quá”.


Bà Rebecca Woods (giữa) bị khống chế. Ảnh: Hampden county sheriff's office
Hành động này khiến nhiều cảnh sát và nhân viên thi hành án bị ong đốt nhiều lần vào mặt và đầu. Một người trong số đó phải được đưa đến bệnh viện để điều trị. Trong khi đó, Rebecca không bị ảnh hưởng do đã mặc sẵn bộ đồ bảo hộ của thợ nuôi ong.

Khi lực lượng chức năng truy đuổi để bắt giữ, bà tiếp tục thả thêm các thùng ong còn lại. Tổng cộng hơn 1.000 con ong đã chết sau vụ việc.

Cảnh sát trưởng quận cho biết đây là tình huống chưa từng có tiền lệ đối với lực lượng của họ. Toàn bộ diễn biến đã được ghi lại bằng video do văn phòng cảnh sát công bố.

Ông cũng nhấn mạnh việc cưỡng chế nhà là quyết định của tòa án, còn lực lượng cảnh sát chỉ thực hiện nhiệm vụ theo quy định.

Tại phiên tòa, Rebecca cho biết người bạn của bà, chủ căn nhà bị cưỡng chế, đã ngoài 80 tuổi và đang điều trị ung thư. Người này đối mặt nguy cơ mất nhà do các khoản nợ thế chấp với lãi suất cao.

Luật sư của bị cáo cho biết Rebecca hành động như vậy do từng trải qua nhiều lần bị cưỡng chế nhà trong quá khứ. Bà muốn bảo vệ bạn mình khỏi những người cho vay với mức lãi suất cao đối với các khoản thế chấp không chính thống.

Vụ án kéo dài nhiều năm do Rebecca vắng mặt tại một số phiên tòa trước đó và rời khỏi tiểu bang, đồng thời chống lại việc dẫn độ. Tính đến thời điểm bị tuyên án, bà đã bị tạm giam hơn 5 tháng và dự kiến chỉ còn phải chấp hành thêm khoảng 2 tuần nữa.

VietBF@ sưu tập

Ít nhất 11 người đã thiệt mạng và 31 người khác bị thương sau khi một xe buýt chở khách du lịch mất kiểm soát, lao khỏi đường cao tốc rồi lật úp tại bang Nayarit, Mexico.

Theo thông tin từ Văn phòng Tổng chưởng lý bang Nayarit, có 6 nạn nhân tử vong tại chỗ, 5 người còn lại qua đời tại bệnh viện dù đã được cấp cứu.

Hình ảnh do Reuters ghi lại cho thấy chiếc xe buýt màu trắng nằm nghiêng trên sườn đồi, phủ đầy bùn đất. Đồ đạc của hành khách văng ra ngoài, nằm rải rác quanh khu vực cửa sổ. Hiện trường được phong tỏa bằng dây cảnh báo, trong khi lực lượng chức năng tiến hành khám nghiệm chiếc xe hư hỏng nặng.

Theo chính quyền địa phương, chiếc xe đang di chuyển từ bang Jalisco đến một khu vui chơi ở Nayarit thì bất ngờ mất lái, lao ra khỏi cao tốc và lật gần khu vực Amatlán de Cañas.


Hiện trường vụ tai nạn
Danh tính 5 trong số các nạn nhân đã được xác định, gồm Margarita Gutiérrez Villegas, Mario Reyna Chávez, Alejandro Lozano Morales (47 tuổi), Paola Núñez Flores (33 tuổi) và Martha Gutiérrez (62 tuổi). Các nạn nhân còn lại đang được tiếp tục xác minh.

Ngoài ra, 31 người bị thương đã được đưa đến nhiều bệnh viện trong khu vực để điều trị, với độ tuổi từ 4 đến 47. Một số nạn nhân đến từ Amatlán de Cañas và bang Jalisco.

Lực lượng cứu hộ từ hai bang Nayarit và Jalisco đã nhanh chóng có mặt, phối hợp cùng cảnh sát, công tố viên và các chuyên gia pháp y triển khai công tác cứu nạn và điều tra.

Nguyên nhân vụ tai nạn hiện vẫn đang được cơ quan chức năng làm rõ.

VietBF@ sưu tập

Dữ liệu mới từ Cục Phân tích Kinh tế (BEA) cho thấy vào cuối tháng 3/2026, nợ quốc gia của Mỹ tăng lên 31.270 tỷ USD, trong khi Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) đạt
Theo phóng viên TTXVN tại Washington, khi cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ năm 2026 chỉ còn 6 tháng nữa, Mỹ đã chạm tới một cột mốc tài khóa đáng lo ngại. Lần đầu tiên kể từ sau Thế chiến II, nợ quốc gia đã vượt quy mô toàn bộ nền kinh tế Mỹ.

Dữ liệu mới từ Cục Phân tích Kinh tế (BEA) cho thấy vào cuối tháng 3/2026, nợ quốc gia của Mỹ tăng lên 31.270 tỷ USD, trong khi Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) đạt 31.220 tỷ USD. Điều này đưa tỷ lệ nợ trên GDP vượt 100%, cao gấp khoảng 2 lần mức trung bình lịch sử.

Mỹ đã vượt qua một cột mốc mang tính biểu tượng: nợ quốc gia hiện lớn hơn GDP. Tuy nhiên, điều đáng lo không phải là mức tỷ lệ này mà là xu hướng. Điều quan trọng là lý do khiến tỷ lệ nợ/GDP cao như vậy, triển vọng vay nợ trong tương lai và dự báo về tăng trưởng cũng như chi phí vay.

Theo Axios, xét trên các yếu tố đó, triển vọng tài khóa của Mỹ đang đặc biệt u ám, theo những cách chưa được phản ánh đầy đủ trong các cuộc thảo luận chính trị hàng ngày.

Tỷ lệ nợ/GDP của Mỹ từng vượt 100% trong những ngày đầu của đại dịch COVID-19 khi hoạt động kinh tế sụp đổ. Tuy nhiên, trước đó, tỷ lệ này chưa từng vượt mức đó kể từ sau Thế chiến II.

Tỷ lệ này được dự báo sẽ tiếp tục tăng, với Văn phòng Ngân sách Quốc hội (CBO) dự đoán sẽ đạt 120% vào năm 2036. CBO dự báo nguồn thu liên bang trong những năm tới sẽ ở mức 17-18% GDP, trong khi chi tiêu vượt 23% GDP.

Khoảng chênh lệch 6% GDP này cao hơn mức tăng trưởng GDP dự báo, đồng nghĩa với việc tỷ lệ nợ/GDP sẽ tiếp tục tăng. Trong các dự báo đó, chi phí trả lãi của chính phủ liên bang tăng vọt, vượt 1.500 tỷ USD và chiếm hơn 4% GDP vào năm 2031.

Sau Thế chiến II, tỷ lệ nợ/GDP của Mỹ đã giảm mạnh khi chi tiêu thời chiến kết thúc và lực lượng lao động khu vực tư nhân bùng nổ nhờ binh sĩ trở về và bùng nổ dân số. Hiện nay, tỷ lệ người Mỹ đến tuổi nghỉ hưu đang tăng nhanh, tăng trưởng lực lượng lao động chậm lại đáng kể do chính sách nhập cư hạn chế, và chính quyền của Tổng thống Donald Trump tìm cách tăng chi tiêu quân sự.

Tuy nhiên, một yếu tố có thể giúp cải thiện tình hình là nếu trí tuệ nhân tạo (AI) tạo ra bước nhảy vọt về năng suất như những người ủng hộ kỳ vọng. Điều đó sẽ giúp cải thiện mẫu số của tỷ lệ nợ/GDP bằng cách mở rộng hoạt động kinh tế. Dù vậy, cũng có thể có vấn đề vì nguồn thu của chính phủ liên bang phụ thuộc lớn vào việc đánh thuế thu nhập lao động.

Axios nhận định việc nợ quốc gia của Mỹ đạt 100% GDP tự thân không phải là vấn đề đáng lo và cũng không phải là một ngưỡng “ma thuật”. Điều đáng lo là cách mà mức nợ này hình thành và những gì sẽ xảy ra tiếp theo./.

VietBF@ sưu tập

Ba công dân Ấn Độ đã bị thương trong vụ tấn công, theo giới chức tại Tiểu vương quốc Fujairah.


Khu vực eo biển Hormuz trở thành điểm nóng trong những ngày gần đây. Ảnh: Getty.
Ít nhất ba công dân Ấn Độ đã bị thương trong một cuộc tấn công bằng máy bay không người lái nhằm vào một khu công nghiệp dầu khí lớn tại Tiểu vương quốc Fujairah, thuộc Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE), theo thông báo của nhà chức trách. Vụ việc xảy ra trong bối cảnh Bộ Quốc phòng nước này cho biết đã đánh chặn một cuộc tấn công bằng tên lửa và UAV từ Iran.

Cuộc tấn công nhằm vào Khu Công nghiệp Dầu khí Fujairah và gây ra một “đám cháy lớn” tại hiện trường, văn phòng truyền thông của tiểu vương quốc cho biết trong một tuyên bố đăng trên Facebook hôm 4/5. Theo nhà chức trách, các công dân Ấn Độ bị ảnh hưởng đã bị thương ở mức độ trung bình và được đưa tới bệnh viện.

Trước đó cùng ngày, Bộ Quốc phòng UAE cho biết ba tên lửa hành trình của Iran đã bị bắn hạ thành công trên vùng biển thuộc chủ quyền quốc gia Arab này. Một tên lửa hành trình khác đã rơi xuống biển, theo thông báo của bộ này trên X.

Một quan chức quân sự cấp cao của Iran cho biết Tehran không có kế hoạch nhắm mục tiêu vào UAE, theo IRIB News. Trong khi đó, Bộ Ngoại giao UAE lên án điều mà họ gọi là “hành động gây hấn mới của Iran”.

Trước đó, hãng thông tấn Fars News của Iran đưa tin quân đội nước này đã tấn công một tàu tuần tra của Hải quân Mỹ gần eo biển eo biển Hormuz. Tuy nhiên, Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ đã bác bỏ thông tin này, cho biết không có tàu hải quân nào bị trúng đòn.

Diễn biến này xảy ra sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm Chủ nhật tuần trước cam kết sẽ “giải phóng” các tàu đang bị mắc kẹt tại eo biển Hormuz. Tuyến hàng hải chiến lược này, chiếm khoảng 20% lượng dầu vận chuyển bằng đường biển toàn cầu, trên thực tế đã bị đóng lại sau khi Mỹ và Israel tiến hành các cuộc tấn công nhằm vào Iran vào cuối tháng 2.

Sự gián đoạn này đã khiến giá dầu tăng vọt, với giá xăng trung bình trên toàn nước Mỹ vượt mức 4,40 USD/gallon.

Bất chấp chi phí tiêu dùng gia tăng và tỷ lệ không ủng hộ ở mức cao kỷ lục, ông Trump vẫn quyết định duy trì phong tỏa hải quân đối với các cảng của Iran nhằm gây áp lực buộc Tehran chấp nhận một thỏa thuận hòa bình theo điều kiện của Washington.

Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi đã gọi hành động phong tỏa này là một “hành động chiến tranh” vi phạm thỏa thuận ngừng bắn đạt được vào đầu tháng 4.

VietBF@ sưu tập

Trong 3 tàu ngầm quân sự chủ lực của Hải quân Mỹ, hai tàu đang nằm ụ để sửa chữa và bảo dưỡng. Một tàu đã được cải hoán, không còn phục vụ nhiệm vụ tác chiến như thiết kế ban đầu.

Theo chuyên trang quân sự 19FortyFive, Hải quân Mỹ đang đối mặt với tình trạng khó khăn do thiếu hụt tàu ngầm hiện đại. Theo đó, lực lượng này hiện chỉ còn một tàu ngầm lớp Seawolf đang hoạt động, làm dấy lên lo ngại về năng lực tác chiến trong trường hợp xảy ra xung đột trên biển.

Tàu duy nhất thuộc lớp Seawolf đang sẵn sàng hoạt động là USS Jimmy Carter, nhưng đây là phiên bản đã cải hoán, phần thân kéo dài thêm khoảng 30 m, dùng để phục vụ nhiệm vụ đặc biệt và hoạt động tình báo, không phải tàu ngầm quân sự tác chiến như thiết kế ban đầu.

Hai tàu ngầm còn lại thuộc lớp Seawolf, USS Connecticut và USS Seawolf, đang nằm tại xưởng sửa chữa, quá trình này có thể mất nhiều năm, tạo ra khoảng trống lớn trong năng lực của Hải quân Mỹ tại khu vực Thái Bình Dương.

Theo các nguồn tin, tàu ngầm USS Connecticut đã sửa chữa hơn 4 năm sau khi va chạm với một núi ngầm và dự kiến trở lại hoạt động sớm nhất vào cuối năm 2026. Tàu USS Seawolf vừa bắt đầu chương trình nâng cấp lớn, quá trình này dự kiến kéo dài tới mùa hè 2029.

Tầm nhìn ngắn hạn gây ra hệ lụy dài hạn

Tàu ngầm lớp Seawolf được Mỹ phát triển trong thập niên 1980 với mục tiêu thống trị lòng đại dương. Tàu có thể lặn sâu 600-900 m nhờ thép siêu bền, đạt tốc độ trên 35 hải lý/giờ trong khi vẫn giữ độ ồn cực thấp.

Các chuyên gia nhận định ngay cả các tàu ngầm hiện đại hơn thuộc lớp Virginia được phát triển sau này cũng không thể thay thế hoàn toàn tàu ngầm lớp Seawolf, do tốc độ chậm hơn, hỏa lực yếu hơn và không được thiết kế để lặn xuống độ sâu lớn.

Đáng chú ý, tàu ngầm lớp Seawolf còn có hỏa lực mạnh, có thể mang tới 50 tên lửa hành trình Tomahawk. Trong khi tàu ngầm lớp Virginia thiết kế đa nhiệm, không tối ưu cho nhiệm vụ săn ngầm.

Ban đầu, Hải quân Mỹ dự kiến đóng 29 tàu ngầm lớp Seawolf, nhưng con số được triển khai trong thực tế chỉ có 3 tàu, do chương trình bị cắt giảm mạnh ngay khi Chiến tranh Lạnh kết thúc.

Hiện Lầu Năm Góc đang phát triển thế hệ tàu ngầm mới SSN(X), song việc sản xuất dự kiến phải tới thập niên 2040 mới bắt đầu.


Tàu USS Seawolf vừa bắt đầu chương trình nâng cấp lớn, quá trình này dự kiến kéo dài tới mùa hè 2029. Ảnh: Hải quân Mỹ.
Chuyên gia Kris Osborn từng làm việc tại Lầu Năm Góc với vai trò chuyên gia cao cấp tại Văn phòng Trợ lý Bộ trưởng Lục quân, chuyên phụ trách mua sắm, hậu cần và công nghệ. Ông Osborn cảnh báo khoảng trống năng lực của tàu ngầm Mỹ hiện nay khó có thể được bù đắp nhanh chóng, ngay cả khi tăng chi tiêu quốc phòng.

Theo ông Osborn, cách nhìn có phần ngắn hạn về môi trường an ninh toàn cầu trong thập niên 1980 đã gây ra sai lầm, làm suy giảm ưu thế trên biển của Hải quân Mỹ xét về dài hạn.

Các đánh giá dài hạn cho thấy Mỹ cần hạm đội tàu ngầm hiện đại, có năng lực tấn công lớn, để duy trì khả năng răn đe và ưu thế trên biển.

Trong nhiều năm, các chỉ huy Hải quân Mỹ đều khẳng định nhu cầu đối với tàu ngầm Mỹ vượt quá năng lực hiện có. Điều này làm gia tăng rủi ro đối với các tàu mặt nước và lực lượng tiền phương của Mỹ, đặc biệt tại khu vực Thái Bình Dương.

Việc từng cắt giảm mạnh tay chương trình đóng tàu ngầm lớp Seawolf lý giải vì sao Hải quân Mỹ phải đẩy nhanh đóng mới các tàu lớp Virginia Block V với năng lực mang tên lửa Tomahawk tăng đáng kể.

Các tàu lớp Virginia Block V bổ sung một đoạn thân dài gần 25 m, cho phép mang thêm 28 tên lửa Tomahawk, nâng tổng số tên lửa tàu có thể mang lên mức 40 quả.

Tàu ngầm lớp Virginia từng được phát triển như một phương án rẻ hơn, linh hoạt hơn cho thời kỳ hậu Chiến tranh Lạnh, phục vụ nhiều nhiệm vụ như tác chiến ven bờ, tình báo, hỗ trợ đặc nhiệm, nhưng cũng vì thế mà năng lực săn ngầm của tàu ngầm lớp Virginia trở nên hạn chế hơn.

Chuyên gia Harry J. Kazianis là cựu giám đốc phụ trách các vấn đề an ninh quốc gia tại Trung tâm Lợi ích Quốc gia (CFTNI), một viện nghiên cứu chính sách đối ngoại có trụ sở tại Washington DC.

Ông Kazianis cũng nhìn nhận việc cắt giảm chương trình đóng tàu lớp Seawolf là ví dụ điển hình của quyết định dựa trên tầm nhìn ngắn hạn gây ra hệ quả dài hạn. Cái giá phải trả là yếu tố không bao giờ có thể lấy lại: Thời gian.

Hiện Lầu Năm Góc còn đang phát triển thế hệ tàu ngầm mới SSN(X), được kỳ vọng tái tạo năng lực cao cấp của lớp tàu Seawolf, nhưng phải tới những năm 2040 kế hoạch đóng tàu mới có thể triển khai.

Số phận của tàu USS Connecticut sau tai nạn

Ngày 2/10/2021, tàu USS Connecticut thuộc lớp tàu ngầm Seawolf gặp sự cố va chạm nghiêm trọng khi đang lặn ở vùng biển quốc tế. Con tàu đâm phải một núi ngầm chưa được thể hiện chính xác trên hải đồ.

Cú va chạm gây hư hại nặng phần mũi tàu, bao gồm cấu trúc mũi, két dằn và vòm sonar. Dù lò phản ứng hạt nhân và hệ thống động lực vẫn an toàn, mức độ hư hỏng buộc tàu phải nổi lên mặt nước. Nếu xảy ra trong điều kiện chiến tranh, tàu và thủy thủ đoàn có thể đối mặt nguy cơ lớn.

Một số thủy thủ bị thương trong vụ tai nạn. Sau sự cố, tàu di chuyển về đảo Guam để đánh giá ban đầu, rồi tiếp tục hành trình tới xưởng Puget Sound ở tiểu bang Washington để sửa chữa toàn diện.

Các hình ảnh công bố cho thấy phần mũi tàu bị biến dạng nghiêm trọng và mất vòm sonar, cho thấy mức độ hư hại lớn và thời gian sửa chữa kéo dài.

Kết luận điều tra của Hải quân Mỹ cho rằng sự cố hoàn toàn có thể tránh được. Báo cáo chỉ ra nhiều thiếu sót trong công tác lập kế hoạch hải hành và quản lý rủi ro trên tàu. Theo Hải quân, nguyên nhân không chỉ đến từ yếu tố môi trường mà còn do kỷ luật vận hành lỏng lẻo và việc không tuân thủ đầy đủ quy trình.

Sau sự cố, chỉ huy trưởng, sĩ quan điều hành và thuyền trưởng của tàu đã bị miễn nhiệm vào tháng 11/2021, một động thái hiếm thấy trong Hải quân Mỹ, cho thấy mức độ nghiêm trọng của vụ việc.

Theo các quan chức cấp cao, vụ tai nạn cũng cho thấy rủi ro mang tính hệ thống khi vận hành tàu ngầm phức tạp với tốc độ cao ở những khu vực chưa được khảo sát đầy đủ, đặc biệt trong bối cảnh áp lực chiến lược gia tăng.

Quá trình sửa chữa USS Connecticut phức tạp hơn dự kiến, một phần do thiết kế đặc thù của tàu ngầm lớp Seawolf.

Do chương trình đã kết thúc từ lâu, các linh kiện thay thế, đặc biệt là những bộ phận chuyên dụng như vòm sonar, không có sẵn. Không có tàu cùng lớp bị loại biên để tháo dỡ linh kiện, buộc Hải quân Mỹ phải chế tạo mới hoặc tìm biện pháp cải tiến thay thế, kéo theo thời gian sửa chữa dài hơn và đòi hỏi yêu cầu kiểm định nghiêm ngặt hơn.

Từ tháng 2/2023, tàu bước vào giai đoạn bảo dưỡng toàn diện (EDSRA) tại xưởng Puget Sound, bao gồm kiểm tra thân tàu, sửa chữa cấu trúc, bảo trì lò phản ứng và nâng cấp hệ thống. Việc kết hợp bảo dưỡng định kỳ với sửa chữa tàu sau tai nạn khiến khối lượng công việc tăng đáng kể.

Tiến độ sửa chữa còn bị ảnh hưởng bởi những khó khăn chung của hệ thống xưởng tàu phục vụ Hải quân Mỹ, bao gồm thiếu nhân lực, hạn chế về cơ sở hạ tầng và cạnh tranh vị trí ụ tàu phục vụ sửa chữa, trong bối cảnh tồn đọng nhiều dự án bảo dưỡng tàu ngầm.

Giới phân tích và cơ quan giám sát cho rằng đây là dấu hiệu cho thấy những hạn chế kéo dài trong cả năng lực sửa chữa tàu ngầm của Hải quân Mỹ.

Hải quân Mỹ cho biết USS Connecticut dự kiến quay trở lại hoạt động vào cuối năm nay. Người phát ngôn Hải quân khẳng định việc sửa chữa tàu USS Connecticut hiện là ưu tiên hàng đầu, do năng lực đặc thù của lớp Seawolf.

Tuy nhiên, một số chuyên gia cho rằng tiến độ rất có thể tiếp tục trễ sang năm 2027, như vậy, Hải quân Mỹ sẽ còn căng mình đương đầu với tình trạng thiếu tàu ngầm chủ lực.

VietBF@ sưu tập

Theo phóng viên TTXVN tại Liên hợp quốc (LHQ), Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) hiện trực tiếp điều phối các hoạt động sơ tán y tế và đánh giá rủi ro sau khi ghi nhận 3 trường hợp tử vong và các trường hợp khác nghi nhiễm virus Hanta – một loại virus gây bệnh đường hô hấp cấp tính nguy hiểm.


Trụ sở WHO tại Geneva, Thụy Sĩ. Ảnh: THX/TTXVN

Ông Mohamed Yakub Janabi, Giám đốc Khu vực Châu Phi của WHO, nhận định: “Đây là một sự việc nghiêm trọng nhưng đã được khoanh vùng kiểm soát. Trong giai đoạn này, người dân không nên hoảng loạn và hiện chưa cần áp đặt các hạn chế đi lại.” Bên cạnh đó, ông Janabi cũng nhấn mạnh WHO xác định tập trung vào các nỗ lực cứu chữa, ngăn chặn rủi ro lây lan và đảm bảo các quốc gia nhận được sự hỗ trợ đầy đủ thông qua các biện pháp ứng phó dựa trên cơ sở khoa học.

Ngoài ra, cơ quan y tế của LHQ đang phối hợp chặt chẽ với các quốc gia liên quan và đơn vị vận hành tàu du lịch để hỗ trợ chăm sóc y tế, điều phối công tác sơ tán và tiến hành đánh giá toàn diện về rủi ro sức khỏe.

Hiện hai hành khách có triệu chứng đang được sơ tán y tế khẩn cấp, trong khi toàn bộ hành khách và phi hành đoàn còn lại trên tàu du lịch MV Hondius hiện được theo dõi sát sao và hỗ trợ tâm lý. Các cuộc điều tra dịch tễ học vẫn đang được triển khai tích cực, bao gồm xét nghiệm chuyên sâu, truy vết tiếp xúc và giải trình tự gene của virus Hanta để xác định nguồn gốc chủng loại. Bên cạnh đó, WHO cũng gửi thông báo chính thức tới các cơ quan chức năng quốc gia theo Điều lệ Y tế Quốc tế (IHR) và chuẩn bị cập nhật bản tin chi tiết về đợt bùng phát dịch bệnh này.

Trong khi đó, theo phóng viên TTXVN tại Pretoria, Bộ Y tế Nam Phi cho biết hiện chỉ có hai bệnh nhân từ tàu MV Hondius từng vào lãnh thổ nước này, đồng thời kêu gọi người dân giữ bình tĩnh. Bộ Y tế Nam Phi cho biết ưu tiên hiện nay là truy vết những người từng tiếp xúc với hai bệnh nhân đã vào nước này để tiến hành sàng lọc và xét nghiệm khi cần thiết. Cơ quan này cũng cho biết chưa nhận được yêu cầu tiếp nhận thêm bệnh nhân từ tàu MV Hondius, trong khi tàu hiện đã đi xa khỏi vùng biển Nam Phi.

Nhận định về sự xuất hiện của virus Hanta trên tàu du lịch hạng sang MV Hondius đang hành trình trên Đại Tây Dương, giới chuyên gia y tế Trung Quốc bày tỏ quan ngại trước diễn biến bất thường của loại virus gây bệnh đường hô hấp cấp tính nguy hiểm này.

Theo phóng viên TTXVN tại Trung Quốc, Giáo sư Trương Văn Hồng, Trưởng khoa Bệnh truyền nhiễm, Bệnh viện Hoa Sơn trực thuộc Đại học Phúc Đán, cho rằng đợt bùng phát dịch trên du thuyền lần này đã thu hút sự quan tâm cao của giới khoa học, chủ yếu do đường lây truyền của virus Hanta có dấu hiệu bất thường. Virus Hanta thông thường lây truyền qua phơi nhiễm môi trường, từ loài gặm nhấm sang người. Tuy nhiên, việc bùng phát trên một phương tiện giao thông hiện đại tương đối khép kín như du thuyền là khá hiếm gặp.

Các chuyên gia nhận định, virus Hanta gồm hai nhóm chính: một nhóm gây hội chứng thận và nhóm còn lại gây hội chứng phổi (HPS). Trong đó, HPS là thể bệnh nguy hiểm, có thể tiến triển nhanh từ triệu chứng giống cúm sang suy hô hấp cấp tính, với tỷ lệ tử vong cao. Theo dữ liệu từ Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Mỹ, tỷ lệ tử vong của hội chứng phổi do virus Hanta có thể lên tới 40%. Trong khi đó, thống kê quốc tế ghi nhận mỗi năm có khoảng 200 ca bệnh dạng này trên toàn cầu. Đáng chú ý, hiện chưa có thuốc điều trị đặc hiệu đối với virus Hanta, các biện pháp y tế chủ yếu mang tính hỗ trợ như thở máy và chăm sóc tích cực trong các trường hợp nặng.

Diễn biến trên cho thấy cần tiếp tục theo dõi chặt chẽ và đẩy nhanh công tác giải trình tự gene nhằm làm rõ nguồn lây cũng như khả năng biến đổi của virus. Việc tăng cường nghiên cứu cơ chế lây truyền, đặc biệt trong các môi trường khép kín như phương tiện vận tải hiện đại, được xem là yếu tố then chốt để nâng cao hiệu quả phòng ngừa và ứng phó với các dịch bệnh mới nổi trong thời gian tới.

VietBF@sưu tập