Sau những phát biểu "hổ báo cáo chồn" thật hùng hồn chủ yếu cho mục đích… "làm truyền thông", Tổng Thống Donald Trump trong thực tế gần như luôn nhún nhường trước Chủ tịch TQ Tập Cận Bình.

Hạ tuần tháng Mười Một vừa qua, sau cuộc gọi với Tập, Trump đã lập tức yêu cầu Thủ Tướng Nhật Sanae Takaichi nên hạ giọng về vấn đề Đài Loan. Đây chỉ là một trong những ví dụ nhỏ cho thấy Trump dường như "nằm dưới cơ" trong cuộc đấu trí mà Tập Cận Bình đang dẫn dắt…


Ảo giác về chiến thắng
Hồi tháng Mười, Tổng Thống Trump đã gặp gỡ Tập Cận Bình bên lề hội nghị APEC tại Nam Hàn. Theo Trump, cuộc gặp với Tập, lần đầu tiên kể từ khi ông nhậm chức nhiệm kỳ hai, là một "thành công lớn đạt điểm 12 trên thang điểm 10". Nhưng trên thực tế, đó lại là một sự thất bại.

Tập đưa ra một số cam kết với Mỹ nhưng những thành quả này đã đạt được với cái giá là một loạt các nhượng bộ đáng kể của Mỹ về kiểm soát xuất cảng, thương mại và đóng tàu. Ngay cả với những gì được xem là nhượng bộ của Bắc Kinh, thị trường đại lục hiện cũng đã khó tiếp cận hơn đối với các công ty sản xuất Mỹ so với chỉ mười tháng trước đây. Nói một cách khác, Mỹ đang ở vị thế cạnh tranh kém hơn so với TQ so với thời điểm trước ngày 20 tháng Giêng.

Nhìn vào toàn cảnh, TQ không chỉ không bị "dập tơi tả bởi chiến thuật chơi chiêu khó lường của Trump" mà Washington thực tế đang bị dần dần mất đi lợi thế. Tập Cận Bình, với sự kiên nhẫn và toan tính kỹ lưỡng, đã tận dụng triệt để những điểm yếu trong cách tiếp cận "giao dịch ngắn hạn" của Trump để giành lấy những nhượng bộ chiến lược quan trọng mà không phải chịu trả cái giá tương xứng.

Một trong những bằng chứng rõ nhất cho thấy sự thất thế của Trump nằm ngay trong những gì mà ông coi là thắng lợi lớn nhất: các thỏa thuận về nông sản. Trump luôn tự hào về khả năng đàm phán, nhưng Tập Cận Bình dường như đã nắm bắt được tâm lý khao khát một "chiến thắng trên mặt báo" của tổng thống Mỹ để giăng ra cái bẫy tinh vi hơn.

Sau cuộc gặp tại Nam Hàn, phía Mỹ tuyên bố TQ đồng ý mua 12 triệu tấn đậu nành vào cuối năm và cam kết mua 25 triệu tấn mỗi năm trong 3 năm sắp tới. Trump ngay lập tức ca ngợi đây là tin vui cho giới nông dân trong nước, và khi lên máy bay trở về Mỹ, ông hoan hỉ cảm ơn Tập. Tuy nhiên, con số 25 triệu tấn thực chất chỉ là một bước lùi. Số liệu cho thấy mức cam kết này vẫn còn thấp hơn 1,8 triệu tấn so với số lượng đậu nành thực tế mà TQ đã mua của Mỹ vào năm 2024. Bắc Kinh thậm chí chưa có đưa ra tuyên bố chính thức để xác nhận các con số cụ thể, giữ cho họ một không gian mập mờ để tùy cơ ứng biến.

Để đổi lấy cam kết TQ về việc kiểm soát chất Fentanyl và mua nông sản, Trump đồng ý giảm 10% trong 30% mức thuế mới áp đặt lên hàng hóa TQ. Giới phân tích chỉ ra rằng đây là một sự "trao đổi không cân xứng" ("The Art of Letting Trump Claim a Win, While Walking Away Stronger"/The New York Times).

Tập Cận Bình còn giành được một thắng lợi lớn: Mỹ tạm dừng thu lệ phí cập cảng đối với tàu bè TQ. Về mặt chiến lược, Tập đã khiến cho Trump trì hoãn những nỗ lực nhằm cho phục hồi lại ngành đóng tàu của Mỹ.

Nếu lĩnh vực nông nghiệp cho thấy sự thua thiệt thì lĩnh vực kỹ nghệ và tài nguyên chiến lược lại cho thấy sự thất bại của Trump trong việc bảo vệ an ninh quốc gia dài hạn. Ngay trước khi gặp Trump, Tập Cận Bình đã tung ra đòn "phủ đầu" bằng cách áp đặt các biện pháp kiểm soát xuất khẩu mở rộng đối với chuỗi cung ứng đất hiếm. Đòn bẩy này đã phát huy tác dụng ngay lập tức.

Lo ngại về việc ngành kỹ nghệ Mỹ sẽ bị tê liệt, Trump buộc phải nhượng bộ. Mỹ đồng ý hoãn thực hiện một quy tắc mới vốn được thiết kế để liệt kê thêm hàng loạt công ty TQ vào danh sách đen cấm mua kỹ thuật nhạy cảm của Mỹ. Đổi lại, TQ chỉ đơn giản là đồng ý "tạm hoãn các hạn chế xuất khẩu đất hiếm trong một năm" ("What Trump Gets Wrong About China"/Foreign Affairs).

Đây là một ví dụ điển hình của việc TQ tạo ra một cuộc khủng hoảng "giả"(hạn chế đất hiếm) và sau đó dùng việc giải quyết khủng hoảng đó để đổi lấy nhượng bộ từ Mỹ (hoãn danh sách đen kỹ nghệ). Kết quả, TQ vẫn bảo toàn được quyền tiếp cận kỹ thuật Mỹ cho các công ty của mình, trong khi Mỹ vẫn phụ thuộc vào đất hiếm TQ. Nói một cách khác, Bắc Kinh biết cách đẩy Mỹ vào chân tường và biết chắc Mỹ sẽ phải lùi bước.

Nghiêm trọng hơn, chính quyền Trump đã có những hành động cho nới lỏng việc kiểm soát xuất cảng đối với các loại chip bán dẫn tiên tiến đã được ban hành dưới thời ông Biden.

Washington đã cho đảo ngược quyết định cấm bán chip H20 của Nvidia cho Bắc Kinh. Thậm chí có thông tin rằng Trump đã cân nhắc thảo luận việc bán các chip Blackwell hiện đại nhất của Nvidia cho TQ trước khi các cố vấn đã can ngăn kịp thời. Việc sẵn sàng mang kỹ thuật lõi – yếu tố then chốt trong cuộc đua AI và quân sự – ra làm sản phẩm trao đổi thương mại cho thấy Trump đã bị cuốn vào kiểu "con buôn ngắn hạn", phớt lờ các cảnh cáo về an ninh quốc gia.

"Whac-A-Mole"
Nhiều chuyên gia và giới phân tích đều đồng thuận rằng TQ đang cho áp dụng một chiến lược có bài bản, trong khi Mỹ chỉ phản ứng một cách rời rạc. Jonathan Czin, chuyên gia từ Viện Brookings, cho rằng TQ đã thành công khi buộc chính quyền Trump chơi trò "Whac-A-Mole".

Đây là trò chơi trong đó có một cái bàn với nhiều lỗ, bên dưới lỗ là những con chuột chũi bằng nhựa bất ngờ bật lên; và người chơi dùng chiếc búa đập thật nhanh vào những con chuột vừa trồi lên. "Whac-A-Mole" còn được dùng như một thành ngữ để chỉ ra những tình huống mà vấn đề liên tục xuất hiện, khi giải quyết xong cái này thì cái khác lại nảy sinh.

Với Trump, thay vì giải quyết các vấn đề cấu trúc lớn của nền kinh tế TQ như "trợ cấp nhà nước" hay "đánh cắp sở hữu trí tuệ", Trump bị cuốn vào việc ứng biến các sự việc nhỏ lẻ, rời rạc mà TQ tạo ra. Trump chỉ lo đập chuột.

Khi Bắc Kinh hô hoán sẽ hạn chế đất hiếm, Trump đàm phán về đất hiếm. Khi họ giảm mua đậu nành, Trump đàm phán về đậu nành… Bằng cách cho thu hẹp phạm vi đàm phán xuống các vấn đề thương mại cụ thể, Bắc Kinh né được các áp lực về cải cách kinh tế vĩ mô và vấn đề nhân quyền. Nói cách khác, Tập Cận Bình hoàn toàn "dẫn dắt" Trump đi theo hướng mà Bắc Kinh muốn.

Tất cả cho thấy cái đầu óc giải quyết vấn đề rất nhanh của Trump chỉ là cảm tính hơn là kết quả của việc xem xét thấu đáo, biết đâu là điểm bắt đầu và đâu là hậu quả nếu tính toán sai lầm. Ngoài ra, sự khác biệt cốt lõi nằm ở tầm nhìn. Tập Cận Bình không quan tâm đến các thỏa thuận lớn trước mắt và ngay lập tức ông ta chơi bài "câu giờ". Tập biết cách giữ chân Trump trong một tiến trình đàm phán kéo dài mà không có kết quả thực chất nào đáng nói.

Trong khi đó, Trump, với áp lực chính trị trong nước và khao khát được ghi nhận là người hùng chiến thắng dưới mắt cử tri MAGA, dễ dàng bị thỏa mãn bởi các cử chỉ mang tính biểu tượng và sự tâng bốc cá nhân từ Tập.

Việc Trump đánh giá cuộc gặp với Tập tại Nam Hàn đạt được 12 điểm trên thang điểm 10, trong khi trên thực tế Mỹ phải nhượng bộ nhiều mặt trận, cho thấy Trump đã bị ru ngủ bởi "phong cách ngoại giao cá nhân điêu luyện" của Tập.

Tất cả những gì đang thấy là vị thế đảo chiều trên bàn cờ quyền lực. Trump đang bị "xỏ mũi".

Về mức thuế: Trump phải giảm thuế (từ 30% xuống 20% và cắt giảm nhiều khoản thuế khác) mà không đạt được sự thỏa thuận về giao dịch thương mại toàn diện nào. Về kỹ nghệ: TQ thành công trong việc cho trì hoãn danh sách đen kỹ thuật cao và duy trì quyền được tiếp cận chip bán dẫn, bảo toàn sức mạnh cho cuộc đua dài hạn.

Về địa lý chính trị: Mỹ làm phật lòng các đồng minh như Nhật và Ấn Độ, trong khi Bắc Kinh củng cố vị thế lãnh đạo toàn cầu và không hề bị cô lập.

Về tâm lý chiến: mạng xã hội TQ rất hả hê khi tuyên bố, "TQ đã thực sự thắng cuộc chiến về thuế" và "Trump cuối cùng đã phải dọn dẹp mớ hỗn độn do chính mình tạo ra".

Tóm lại, có thể thấy Trump đang ở thế "nằm dưới cơ" trong cuộc đối đầu chiến lược với Tập Cận Bình. Bắc Kinh đã nghiên cứu kỹ phong cách của Trump: ưa thích được nịnh nọt, chú trọng các con số thương mại ngắn hạn và sẵn sàng hi sinh lợi ích của đồng minh.

Tập Cận Bình đã sử dụng những đặc điểm này để thiết kế một chiến thắng cho Trump trên mặt báo (mua đậu nành, hứa chống ma túy), trong khi âm thầm thu về những lợi ích chiến lược cốt lõi (tiếp cận kỹ thuật cao, làm suy yếu liên minh Mỹ-Nhật, và duy trì mô hình kinh tế nhà nước).

Như nhận định của Jonathan A. Czin, cựu giám đốc đặc trách vấn đề TQ thuộc Hội Đồng An Ninh Quốc Gia Hoa Kỳ từ 2021 đến 2023 ("How Xi Played Trump"/Foreign Affairs): "TQ đang 'bỏ túi' các nhượng bộ của Mỹ. Họ xác định được các điểm đòn bẩy mới và sử dụng những thỏa thuận đình chiến chiến thuật để củng cố sức mạnh họ cho cuộc cạnh tranh dài hạn về mọi mặt"

Trong ván cờ vây này, trong khi Trump mải mê ăn những quân cờ nhỏ (đậu nành, thuế quan), Tập Cận Bình đang dần bao vây và kiểm soát toàn bộ bàn cờ (kỹ thuật cao, địa lý chính trị).

Theo dữ liệu từ Crunchbase, hiện tại, SpaceX được xếp hạng là công ty khởi nghiệp tư nhân có giá trị thứ hai trên thế giới, chỉ sau OpenAI - nhà sản xuất ChatGPT.


Ảnh minh họa. (Nguồn: TTXVN)

Báo New York Times và trang Bloomberg News ngày 12/12 đưa tin công ty công nghệ khai phá không gian SpaceX của tỷ phú Elon Musk đã ủy quyền một đợt bán cổ phiếu nội bộ, thiết lập mức định giá mới cho công ty lên khoảng 800 tỷ USD.

Đây được coi là động thái mạnh mẽ nhất cho thấy nhà sản xuất tên lửa này đang tích cực chuẩn bị cho đợt chào bán công khai lần đầu (IPO) quy mô lớn.

Theo các báo trên, SpaceX đang thực hiện giao dịch cổ phiếu nội bộ với mức giá 421 USD/cổ phiếu. Cùng với đó, Giám đốc Tài chính của SpaceX, ông Bret Johnsen thông báo trong thư gửi nhân viên rằng công ty dự định mua lại 2,56 tỷ USD cổ phiếu từ các cổ đông.

Ông Johnsen cũng đề cập khả năng SpaceX niêm yết cổ phiếu qua đợt IPO vào năm 2026. Ông Johnsen nhận định, nếu mọi việc diễn ra suôn sẻ và thị trường hợp tác, việc chào bán công khai có thể giúp công ty huy động được một lượng vốn đáng kể.

Việc tiến tới niêm yết cổ phiếu công khai của SpaceX được dự báo sẽ là một trong những đợt IPO lớn nhất toàn cầu. Giới phân tích cho rằng điều này chủ yếu nhờ sự mở rộng nhanh chóng của mảng kinh doanh Internet vệ tinh Starlink và tiến trình của chương trình tên lửa Starship, vốn là trọng tâm cho các nhiệm vụ lên Mặt Trăng và Sao Hỏa.

Hiện SpaceX chưa phản hồi chính thức về thông tin trên.

Trước đó, đã có thông tin SpaceX tìm cách huy động hơn 25 tỷ USD thông qua IPO, động thái được kỳ vọng sẽ đẩy mức định giá công ty vượt mốc 1.000 tỷ USD.

Theo dữ liệu từ Crunchbase, hiện tại, SpaceX được xếp hạng là công ty khởi nghiệp tư nhân có giá trị thứ hai trên thế giới, chỉ sau OpenAI - nhà sản xuất ChatGPT./.

Từng chung tay sáng lập OpenAI với mục tiêu phi lợi nhuận, Sam Altman và Elon Musk nay trở thành đối thủ trong thị trường AI trị giá hàng nghìn tỷ USD, nơi cuộc đua hạ tầng và mô hình đang 'nóng' hơn bao giờ hết…


Tỷ phú Elon Musk (bên trái) và CEO OpenAI Sam Altman tại Hội nghị New Establishment của Vanity Fair năm 2015

Vào ngày 11/12/2015, OpenAI chính thức ra mắt với tư cách một phòng thí nghiệm nghiên cứu phi lợi nhuận sau khi tỷ phú Elon Musk cùng một nhóm nhà đầu tư tên tuổi lớn trong giới công nghệ, bao gồm Peter Thiel và Reid Hoffman, cam kết đóng góp 1 tỷ USD cho công cuộc phát triển trí tuệ nhân tạo vì lợi ích của nhân loại. Ý tưởng ban đầu là xây dựng một dự án không chịu áp lực thương mại hay mục tiêu lợi nhuận.

Mười năm sau, sứ mệnh khai sinh ấy gần như đã bị lãng quên.

Người đàn ông giàu nhất thế giới hiện nay, Elon Musk đã rời đi từ lâu và thành lập start-up đối thủ mang tên xAI. Và ông cũng đang vướng vào một cuộc chiến pháp lý và truyền thông căng thẳng với Sam Altman, CEO kiêm đồng sáng lập OpenAI.

Xa rời mô hình phi lợi nhuận, OpenAI đã trở thành một trong những doanh nghiệp phát triển nhanh nhất hành tinh, đạt mức định giá 500 tỷ USD. Đặc biệt, đà tăng trưởng của công ty ngày càng bùng nổ kể từ khi công ty “trình làng” ChatGPT vào 3 năm trước. Hiện mỗi tuần có hơn 800 triệu người dùng chatbot này trên khắp thế giới.

Trong khi đó, xAI của Elon Musk được kỳ vọng sẽ hoàn tất vòng gọi vốn 15 tỷ USD với mức định giá trước đầu tư 230 tỷ USD trong tháng này, theo nguồn tin của CNBC.

OpenAI và xAI hiện là hai trong số những công ty chủ chốt, bên cạnh Google, Anthropic và Meta, đang rót dòng tiền khổng lồ vào các mô hình AI, khi thị trường chuyển nhanh từ chatbot văn bản sang video do AI tạo ra, các dạng nội dung yêu cầu năng lực tính toán cao hơn, và đặc biệt là agentic AI (AI tác nhân tự chủ), nơi các doanh nghiệp lớn tùy chỉnh công cụ để nâng cao năng suất.

Với OpenAI, chi phí là con số gần như vượt ngoài sức tưởng tượng, 1,4 nghìn tỷ USD và dự kiến còn tiếp tục tăng cao. Khoản đầu tư khổng lồ này chủ yếu dành cho các trung tâm dữ liệu quy mô lớn và chip hiệu năng cao để đáp ứng nhu cầu mà công ty tin là không bao giờ đủ đối với công nghệ của họ. Hiện tại, OpenAI vẫn là một “cỗ máy đốt tiền”, cạnh tranh trực tiếp với các tập đoàn công nghệ khổng lồ và những nhà cung cấp chip của họ. Đây cũng là điều khiến OpenAI được so sánh với các hãng công nghệ tăng trưởng nóng trước đây, từng chi tiêu mạnh suốt nhiều năm để thách thức các ông lớn, nhưng kết quả thì không phải lúc nào cũng như mong đợi.

“OpenAI giữ vai trò rất lớn trong lịch sử phát triển trí tuệ nhân tạo, và sẽ mãi giữ vai trò ấy. Nhưng kết quả sẽ giống Netscape hay giống Google thì chúng ta vẫn chưa biết”, ông Gil Luria, nhà phân tích tại D.A. Davidson nói.

Đó là vị thế khó ai tưởng tượng nổi vào năm 2016, khi CEO Nvidia Jensen Huang tự tay mang chiếc siêu máy tính DGX-1 màu đen trị giá 300.000 USD đến văn phòng OpenAI ở khu Mission, San Francisco. Cỗ máy này tiêu tốn của Nvidia vài tỷ USD để phát triển, và khi đó không có khách hàng nào muốn mua, ông Huang từng kể lại trên podcast của Joe Rogan.

Elon Musk là người duy nhất muốn sở hữu nó.

Khi Elon Musk nói ông mua thiết bị này cho một tổ chức phi lợi nhuận, Jensen Huang gần như lặng người vì không thể nghĩ đến việc đặt một cỗ máy đắt đỏ như vậy trong tổ chức không nhằm mục tiêu lợi nhuận.

ĐỐI ĐẦU

Nhưng đằng sau hậu trường, lý tưởng phi lợi nhuận đã chịu sức ép lớn và Elon Musk không hài lòng với những gì ông chứng kiến.

“Các anh, tôi chịu đủ rồi. Đây là giọt nước tràn ly”, Elon Musk viết trong email gửi đồng sáng lập năm 2017. Ông cảnh báo sẽ không còn tài trợ OpenAI nếu tổ chức này biến thành một start-up công nghệ thay vì duy trì mô hình phi lợi nhuận. Sam Altman hồi đáp sáng hôm sau rằng: “Tôi vẫn rất hào hứng với cấu trúc phi lợi nhuận!”

Ngay vào tháng 2/2018, Elon Musk rời hội đồng quản trị OpenAI và khi đó ông nói đây là bước đi nhằm tránh xung đột lợi ích khi Tesla tiến sâu hơn vào AI.

Nhưng câu chuyện thực tế phức tạp hơn.

Đầu năm 2024, Elon Musk kiện OpenAI và Sam Altman với cáo buộc họ từ bỏ sứ mệnh ban đầu là phát triển AI vì lợi ích chung của nhân loại, đồng thời thường xuyên chỉ trích mối quan hệ chặt chẽ giữa OpenAI và nhà đầu tư lớn nhất Microsoft.

Elon Musk cũng đưa ra tòa để ngăn OpenAI chuyển đổi sang mô hình vì lợi nhuận, và thậm chí còn cố gắng mua lại phòng thí nghiệm AI này với giá 97,4 tỷ USD.

Tháng 10/2025, OpenAI thông báo đã hoàn tất quy trình tái cấu trúc, khẳng định mô hình tổ chức phi lợi nhuận với quyền kiểm soát đối với mảng kinh doanh vì lợi nhuận, nay là công ty OpenAI Group PBC theo mô hình lợi ích cộng đồng.

Elon Musk không phải người duy nhất rời OpenAI rồi trở thành đối thủ. Hai anh em Dario và Daniela Amodei chia tay công ty vào cuối năm 2020 để thành lập Anthropic, doanh nghiệp vừa cho biết sẽ được Microsoft và Nvidia rót vốn. Định giá vòng gọi vốn có thể lên tới 350 tỷ USD.

Dòng mô hình ngôn ngữ lớn Claude của Anthropic hiện là một trong những đối thủ lớn nhất của GPT.

Tất nhiên, Sam Altman đặt cược rằng ông có thể chiến thắng bằng cách chi tiêu mạnh hơn đối thủ. Trong khi OpenAI vạch kế hoạch đầu tư hạ tầng AI vượt 1 nghìn tỷ USD, Anthropic mới cam kết khoảng 100 tỷ USD cho năng lực tính toán trong vài năm tới.

Tất cả xoay quanh một ván cược khổng lồ rằng nhu cầu dành cho dịch vụ AI sẽ tiếp tục tăng trưởng.

“Các nhà cung cấp AI đang thực hiện những khoản đầu tư vốn cực lớn. Câu hỏi là các khoản đầu tư đó kéo dài bao lâu và liệu tất cả có mang lại kết quả hay không”, ông David Menninger, giám đốc nghiên cứu phần mềm tại ISG bình luận.

Về phía mình, nhà phân tích Gil Luria của D.A. Davidson cho rằng Anthropic và các công ty khác đang đưa ra những cam kết hợp lý dựa trên tốc độ tăng trưởng hiện tại và nguồn vốn đã huy động, còn cách tiếp cận của OpenAI lại dựa trên niềm tin mong manh và tham vọng viển vông.

MỤC TIÊU LỚN

CEO Sam Altman đã nói trong cuộc phỏng vấn với CNBC mới đây rằng OpenAI thấy hoàn toàn có đủ nhu cầu để tương ứng với kế hoạch chi tiêu của mình, điều giúp công ty tự tin rằng họ có thể sớm tăng tốc doanh thu đáng kể.

“Hiện tượng một công ty tăng trưởng nhanh như vậy ở quy mô này rõ ràng là bất thường, nhưng đó là những gì dữ liệu chúng tôi đang cho thấy”, Sam Altman nhấn mạnh, đồng thời khẳng định nhu cầu trên thị trường đang cực kỳ lớn.

Tháng trước, CEO Altman tiết lộ ông kỳ vọng doanh thu thường niên của OpenAI sẽ đạt 20 tỷ USD vào cuối năm 2025 và sẽ lên đến hàng trăm tỷ USD vào năm 2030.

Chính tốc độ tăng trưởng vượt bậc của OpenAI đã đem lại lợi ích lớn cho nhiều hãng công nghệ. Oracle đã ký hợp đồng trị giá khoảng 500 tỷ USD để cung cấp dịch vụ hạ tầng cho OpenAI trong vòng 5 năm. Các nhà sản xuất chip như Advanced Micro Devices (AMD) và Broadcom cũng đưa nhu cầu từ OpenAI vào dự báo nhiều năm tới.

Tuy vậy, cổ phiếu Oracle đã giảm 11% trong phiên 11/12 sau khi hãng công bố doanh thu thấp hơn kỳ vọng. Kết quả này đã gián tiếp khiến cổ phiếu Nvidia, CoreWeave và các doanh nghiệp liên quan đến AI khác đồng loạt trượt giảm. Dù các công ty như OpenAI, Meta và Nvidia đều đẩy mạnh cam kết hợp đồng dài hạn, nhà đầu tư vẫn lo ngại về khoản nợ lớn mà Oracle đang gánh để xây dựng hạ tầng.

Dẫu vậy, ông Matt Murphy, nhà đầu tư mạo hiểm tại Menlo Ventures, vẫn nói rằng trong suốt 25 năm sự nghiệp của ông, đây chính là làn sóng lớn nhất.

Ông Murphy, vốn là nhà đầu tư sớm vào Anthropic, cho rằng sự kết hợp giữa mô hình AI, chip tùy chỉnh và trung tâm dữ liệu siêu quy mô mở ra tiềm năng đem lại kết quả nghìn tỷ USD. Điều này lý giải cho mức đầu tư khổng lồ và định giá cao chót vót hiện nay.

Gần đây, CEO Sam Altman đã ban hành “mã đỏ” trong nội bộ, điều chuyển nguồn lực tập trung vào việc khiến ChatGPT nhanh hơn, ổn định hơn và cá nhân hóa hơn, đồng thời trì hoãn việc phát triển quảng cáo, agent cho mảng sức khỏe, mua sắm và trợ lý cá nhân mang tên Pulse. Quyết định này được đưa ra sau khi Google ra mắt mô hình Gemini 3 tháng trước, đẩy nhanh tốc độ cạnh tranh trên thị trường.

OpenAI vừa công bố ChatGPT-5.2, mô hình suy luận nhanh và mạnh hơn mà công ty mô tả là hệ thống tốt nhất của họ cho nhu cầu công việc hằng ngày. OpenAI cũng ký thỏa thuận nội dung và cổ phần kéo dài ba năm trị giá 1 tỷ USD với Disney liên quan đến công cụ video Sora.

Sam Altman thẳng thắn chia sẻ: “Tôi tin rằng khi có mối đe dọa cạnh tranh, bạn phải tập trung xử lý ngay lập tức”. Ông kỳ vọng công ty sẽ thoát khỏi tình trạng “mã đỏ” vào tháng 1 tới.

Tập đoàn Điện tử quốc phòng Trung Quốc (CETC) cho biết Trung Quốc và Brazil đã bắt đầu xây dựng một phòng thí nghiệm chung về công nghệ không gian, trong bối cảnh 2 bên đang thúc đẩy dự án kính thiên văn quy mô lớn tại Nam Mỹ.


Ảnh minh họa

Những hoạt động đó diễn ra bất chấp việc Mỹ gây sức ép với các quốc gia Mỹ Latin phải cắt giảm hoặc thu hẹp quan hệ với Trung Quốc, bao gồm lĩnh vực hợp tác không gian.

Các quan chức Mỹ cho rằng lắp đặt kính thiên văn sẽ dẫn đến việc Bắc Kinh sử dụng để tăng cường năng lực giám sát lãnh thổ Mỹ và các hoạt động của Washington tại khu vực mà Mỹ coi là “sân nhà”, có ý nghĩa then chốt đối với phòng thủ nội địa. Trung Quốc đáp trả bằng cách cáo buộc Mỹ can thiệp và chính trị hóa hợp tác khoa học.

Viện Nghiên cứu truyền thông mạng của CETC đã ký thỏa thuận với Đại học liên bang Campina Grande và Đại học liên bang Paráiba của Brazil để thành lập Phòng thí nghiệm Trung Quốc – Brazil về công nghệ thiên văn vô tuyến.

CETC cho biết, phòng thí nghiệm chung sẽ hỗ trợ các nghiên cứu tiên phong về quan sát thiên văn và thăm dò không gian sâu.

Sáng kiến phòng thí nghiệm được triển khai sau khi Trung Quốc và Brazil đạt được tiến triển trong dự án kính thiên văn vô tuyến BINGO. Kính thiên văn này được thiết kế để hỗ trợ nghiên cứu cấu trúc của vũ trụ và năng lượng tối.

Tháng 6 năm nay, CETC cho biết phần kết cấu chính của kính thiên văn đã được hoàn thiện tại cơ sở sản xuất ở Trung Quốc và vận chuyển từ cảng Thiên Tân sang Brazil. Thiết bị được giới thiệu là kính thiên văn vô tuyến lớn nhất Nam Mỹ này dự kiến hoàn thành trong năm 2026.

Theo CETC, ngoài mục đích nghiên cứu, BINGO còn có khả năng theo dõi vệ tinh, thiên thạch và các thiên thể nhỏ khác, có thể giúp nhận diện các mối đe dọa tiềm tàng từ các vật thể gần Trái đất.

Theo báo cáo năm 2022 của Cơ quan Tình báo quốc phòng Mỹ, các kính thiên văn hiệu suất lớn hỗ trợ năng lực nắm bắt tình hình không gian, có thể dự đoán thời điểm các vệ tinh quân sự Mỹ bay qua và hỗ trợ vũ khí chống vệ tinh.

Trong 2 thập kỷ qua, Bắc Kinh được cho là đã sử dụng năng lực không gian ngày càng tiến bộ như một công cụ ngoại giao nhằm gia tăng ảnh hưởng tại châu Á, châu Phi và Nam Mỹ, thông qua việc lắp đặt kính thiên văn, xây dựng vệ tinh và đào tạo nhân lực cho các nước đối tác.

Những lo ngại về khả năng ứng dụng quân sự đã khiến dự án xây dựng đài quan sát thiên văn của Trung Quốc tại sa mạc Atacama của Chile phải tạm dừng từ tháng 4 năm nay. Một dự án kính viễn vọng vô tuyến của Trung Quốc với Argentina bị đình chỉ vô thời hạn từ tháng 11 vừa qua, trong bối cảnh Argentina tìm kiếm gói cứu trợ từ Mỹ.

Tòa thị chính được xây trên 13.659 cây cọc, được coi là Kỳ quan thứ tám của thế giới và hiện nay là cung điện hoàng gia (nằm ở phía tây Quảng trường Dam, trung tâm Amsterdam).

Dưới thời Peter, Amsterdam là cảng lớn nhất và thành phố giàu có nhất thế giới. Xây dựng trên vùng đất lầy lội với hệ thống kênh đào đồng tâm, thành phố gồm bảy mươi đảo nối với nhau bằng 500 cây cầu. Những bức tường thành và tháp canh kiên cố được thiết kế để bảo vệ và hỗ trợ các máy bơm nước. Cối xay gió trên đỉnh tháp cung cấp năng lượng để hút nước, tạo ra các vùng đất khô, trong khi những cối xay gió khác không ngừng hoạt động để bơm nước ra biển.

Các tòa nhà ở Amsterdam phản ánh sự giàu có của thành phố, với các tháp nhà thờ bằng gạch đỏ theo phong cách hình trụ tròn đặc trưng của Hà Lan. Tòa thị chính, được xây trên 13.659 cây cọc, được coi là Kỳ quan thứ Tám của Thế giới và hiện nay là cung điện hoàng gia. Thành phố cũng nổi bật với các nhà máy bia, nhà máy tinh luyện đường, kho thuốc lá, và nhiều cơ sở sản xuất khác, tạo nên một cảnh quan phong phú.

Những căn nhà cao tầng gạch đỏ dọc theo các con kênh, với mặt tiền hẹp và đầu hồi có mái dốc nhọn, vẫn là nét đẹp đặc trưng của Amsterdam. Đầu hồi có thanh xà để nâng đồ từ đường phố lên các tầng trên. Từ các cửa sổ cao, chủ nhân ngôi nhà có thể nhìn xuống đường phố, hàng cây, và mặt nước gợn sóng của các con kênh.

Nước và tàu thuyền ở khắp mọi nơi. Rẽ vào bất kỳ ngóc ngách nào, du khách đều bắt gặp những cột buồm và cánh buồm. Bờ sông là một rừng cột buồm. Dọc theo các con kênh, người đi bộ bước qua dây thừng, cọc gang neo thuyền, những mảnh ván xẻ, thùng gỗ tròn, mỏ neo, thậm chí cả súng thần công.


Kỳ quan thứ tám của thế giới. Ảnh: Amsterdam Spotted.

Toàn bộ thành phố là một xưởng đóng tàu. Và bản thân bến cảng cũng đông đúc tàu bè đủ kích cỡ - những chiếc thuyền đánh cá nhỏ treo buồm dọc hình tam giác vừa trở về vào giữa trưa sau chuyến đánh bắt trên vịnh Zuider Zee vào sáng sớm; các thuyền buôn lớn loại ba cột buồm của Công ty Đông Ấn và các tàu chiến tuyến trang bị bảy mươi hoặc tám mươi khẩu pháo, tất cả đều mang phong cách Hà Lan điển hình với mũi tàu hình bầu tròn hếch lên, thân tàu có xà rộng và đáy nông, trông giống hệt như những đôi giày gỗ Hà Lan cỡ lớn được lắp thêm cột và cánh buồm; những chiếc thuyền trang nhã của Hoàng gia với phần mũi phồng to đặc trưng cho tàu thuyền Hà Lan thời đó, những cabin lớn có các cửa sổ khảm hoa văn kính màu nằm ở phần đuôi tàu.

Và ở đầu phía đông của bến cảng, trong khu vực được gọi là Ostenburg, có các xưởng đóng tàu của Công ty Đông Ấn Hà Lan với các cầu cảng và các đà lớn - những con tàu được đóng khi nằm trên đà. Từng hàng nối tiếp nhau, những thân tàu to tròn, mũi phồng của loại tàu do Đông Ấn đặt hàng đang thành hình, bắt đầu từ sống tàu, rồi tới xương tàu, ván tàu, boong tàu lần lượt ghép lại. Gần đó là những con tàu kỳ cựu trở về sau những chuyến đi dài đã được đại tu.

Đầu tiên, người ta tháo bỏ các cánh buồm, dây buồm và cột buồm; sau đó thân tàu được kéo vào vùng nước thủy triều nông và để nghiêng sang một bên. Ở đó, chúng nằm như những con cá voi mắc cạn trong khi các thợ mộc, thợ lắp ráp và những người thợ khác tràn vào cạo bỏ những lớp sinh vật biển phong phú bám chặt vào đáy tàu, thay thế những tấm ván mục nát và nấu chảy nhựa đường còn mới trét kín các mối nối để ngăn nước biển rò rỉ vào.

Chính xưởng đóng tàu này là chốn thiên đường đặc biệt dành riêng cho giới đi biển, và nó nằm trong một thiên đường còn rộng lớn hơn - toàn bộ thành phố Amsterdam, nơi mà Peter đã lưu lại trong bốn tháng.

Người đàn ông này được The New York xác nhận là sinh viên Việt Nam đầu tiên theo học Đại học Harvard từ thập niên 1960. Ông có gia tài nghiên cứu vô cùng đồ sộ, là vị giáo sư đáng kính nổi tiếng.
Theo The New York Times, giáo sư Ngô Vĩnh Long là sinh viên Việt Nam đầu tiên theo học Đại học Harvard vào thập niên 1960. Ông đến Mỹ vào đầu thập niên này trong khuôn khổ chương trình trao đổi học sinh trung học tại bang Missouri, trước khi trở thành sinh viên của Harvard và lần lượt hoàn thành cả bằng cử nhân lẫn tiến sĩ tại trường.

Trong những năm học tập tại Harvard, Ngô Vĩnh Long không chỉ gây ấn tượng bởi thành tích học thuật xuất sắc mà còn được biết đến như một trong những tiếng nói phản chiến tiêu biểu nhất của cộng đồng người Việt tại Mỹ, tích cực lên tiếng về thực trạng chiến tranh và những hệ lụy mà nó gây ra cho quê hương mình.


Sinh ngày 10/4/1944 tại Vĩnh Long trong một gia đình nghèo, tuổi thơ của Ngô Vĩnh Long gắn với những tháng ngày cơ cực. Cha mẹ ông là những người phản đối chiến tranh, liên tục phải lẩn trốn, để lại ông chăm sóc bảy người em. Nhiều lúc gia đình thiếu ăn đến mức ông từng nói mình thấp hơn cha khoảng 15 cm vì thiếu dinh dưỡng.

Thế nhưng chính trong nghịch cảnh ấy, khả năng tiếng Anh đặc biệt của ông đã hình thành. Năm lên 6, ông cùng cha đi bộ hơn 160 km từ quê lên Sài Gòn chỉ để mua bằng được cuốn Great Expectations của Charles Dickens. Hai cha con mất gần một năm để đọc và học thuộc từng trang. “Chúng tôi học thuộc từng từ, từng câu. Đó là cách tôi học tiếng Anh” , ông kể.


Năm 16 tuổi, Ngô Vĩnh Long được quân đội Mỹ thuê làm dịch giả và kỹ thuật viên vẽ bản đồ, với mong muốn góp phần giúp hạn chế bom rơi nhầm vào các làng mạc. Nhưng tận mắt chứng kiến sự tàn phá và bất công của chiến tranh, ông quyết định bỏ việc năm 1962 và tham gia phong trào sinh viên phản chiến.


Tài năng học thuật của ông sớm được công nhận. Theo Hiệp hội Lịch sử Mỹ, cuốn sách đầu tay Before the Revolution: The Vietnamese Peasants under the French (MIT Press, 1973) là một trong những phân tích sâu sắc nhất về đời sống nông dân Việt Nam dưới thời Pháp thuộc. Ông cũng là tác giả của Vietnamese Women in Society and Revolution: The French Colonial Period (1974) và đồng biên tập Coming to Terms: Indochina, the United States, and the War (1991).

Từ năm 1985, ông trở thành giáo sư Lịch sử tại Đại học Maine và gắn bó với nơi này đến cuối đời, được đồng nghiệp và sinh viên kính trọng, trở thành một trong những học giả hàng đầu thế giới về Việt Nam và Đông Nam Á. Ông nhiều lần trở về Việt Nam giảng dạy; đặc biệt năm học 2000–2001, ông là học giả Fulbright tại Hà Nội.

Trong bài tưởng niệm, Hiệp hội Lịch sử Mỹ ca ngợi Ngô Vĩnh Long là một học giả có tư duy mở, luôn đi tìm những giải pháp dựa trên nguyên tắc, vừa linh hoạt trước hoàn cảnh vừa kiên định với khát vọng về một thế giới hòa bình và công bằng.

VietBF@ sưu tập

Những sai lầm khi ăn gạo lứt dưới đây gây hại sức khỏe của bạn, nên tránh phạm phải.
Điều gì xảy ra với cơ thể khi thường xuyên uống cà phê hòa tan?

Người có hệ tiêu hóa yếu
Theo các chuyên gia dinh dưỡng cảnh báo: người bị viêm loét dạ dày – tá tràng, viêm đại tràng, hội chứng ruột kích thích (IBS), tiêu chảy mạn, mới phẫu thuật tiêu hóa… tuyệt đối không nên ăn gạo lứt. Lớp cám cứng và chất xơ không hòa tan cao dễ gây trầy xước niêm mạc, làm nặng thêm viêm loét, đầy hơi, đau bụng, tiêu chảy. Nhiều bệnh nhân ăn gạo lứt với mục đích “khỏe” lại phải nhập viện cấp cứu vì cơn đau dạ dày bùng phát.

Trẻ em dưới 5 tuổi và người cao tuổi
Hệ tiêu hóa của trẻ nhỏ chưa phát triển hoàn thiện, trong khi người già thường nhai kém, tiết ít enzym tiêu hóa, nhu động ruột giảm. Gạo lứt cứng, dai, khó nhai kỹ và khó tiêu khiến trẻ dễ đầy bụng, táo bón; người già có thể bị tắc ruột hoặc viêm túi thừa do thức ăn lưu lại lâu trong ruột. Chính vì vậy không nên cho trẻ nhỏ dưới 5 tuổi ăn gạo lứt để bảo vệ sức khỏe của bé nhé!



Người gầy yếu, suy dinh dưỡng, đang cần tăng cân
Chất xơ trong gạo lứt tạo cảm giác no rất nhanh và no lâu, khiến người gầy khó ăn đủ lượng calo cần thiết. Hơn nữa, cơ thể phải tiêu tốn nhiều năng lượng để tiêu hóa gạo lứt – điều bất lợi khi đang khi cần dự trữ năng lượng để phục hồi.

Bệnh nhân suy thận mạn tính
Gạo lứt chứa lượng lớn kali và đặc biệt là phospho (tập trung chủ yếu ở lớp cám). Khi thận suy yếu không lọc được, phospho máu tăng cao gây vôi hóa mạch máu, loãng xương, bệnh tim; kali máu cao có thể gây ngừng tim đột tử. Bệnh nhân chạy thận nhân tạo hoặc suy thận nặng thường được bác sĩ yêu cầu hạn chế nghiêm ngặt gạo lứt, chỉ được ăn gạo trắng hoặc gạo lứt đã ngâm, đãi bóc bớt lớp cám.

Gạo lứt cực kỳ tốt, nhưng chỉ thực sự tốt với người có hệ tiêu hóa khỏe mạnh, không mắc các bệnh lý kể trên. Nếu thuộc nhóm cần thận trọng, bạn hoàn toàn có thể ăn gạo lứt với lượng rất ít, nấu nhuyễn, ngâm kỹ hoặc phối hợp cùng nhiều rau củ để giảm tải chất xơ. Quan trọng nhất: hãy hỏi ý kiến bác sĩ dinh dưỡng hoặc bác sĩ điều trị trước khi thay đổi chế độ ăn, đặc biệt khi đang có bệnh lý nền.

VietBF@sưu tập

Thẩm phán liên bang Mỹ ngày 11.12 tuyên án 15 năm tù đối với Do Kwon, người đứng sau một trong những vụ bê bối lớn nhất lịch sử tiền mã hóa.

Thẩm phán Paul Engelmayer ra phán quyết trên trong phiên xét xử tại tòa án liên bang ở thành phố New York (Mỹ). Ông nói rằng mức án 12 năm tù do chính phủ đề nghị là quá nhẹ, trong khi khẳng định đề nghị 5 năm tù từ phía luật sư biện hộ là “rất phi lý”, The Guardian đưa tin.

Vị thẩm phán nhấn mạnh hành vi phạm tội của Do Kwon khiến các nhà đầu tư tổn thất 40 tỉ USD “tiền thật của những con người thật”, không phải chỉ là khoản lỗ trên giấy tờ. Do Kwon, công dân Hàn Quốc 34 tuổi, đã bị kết án tù vì tội lừa đảo. Trước đó, Do Kwon đã nhận tội ở Mỹ với 2 tội danh âm mưu lừa đảo và gian lận qua mạng.


Cảnh sát Montenegro áp giải Do Kwon (giữa) tại thủ đô Podgorica (Montenegro) tháng 3.2024

ẢNH: AP

Vụ án trên liên quan bê bối từ sàn giao dịch tiền số Terraform Labs do Do Kwon đồng sáng lập năm 2018 (trụ sở tại Singapore). Terraform Labs bị Ủy ban Giao dịch và Chứng khoán Mỹ (SEC) kiện vào tháng 2.2023 liên quan hoạt động của các loại tiền kỹ thuật số TerraUSD và Luna. Cơ quan cho rằng sự sụp giá của những loại tiền này gây thiệt hại khoảng 40 tỉ USD cho thị trường tiền kỹ thuật số.

Trước đó, Do Kwon đã phát hành 2 đồng kỹ thuật số TerraUSD và Luna. Y quảng bá rằng TerraUSD được thiết kế để duy trì sự ổn định giá với đồng USD theo tỷ giá 1 TerraUSD bằng 1 USD. Các đồng tiền này đã thu hút hàng tỉ USD đầu tư và sự quan tâm toàn cầu.

Vào tháng 5.2021, giá thị trường TerraUSD rớt mạnh nhưng Kwon đã thuê một công ty giao dịch âm thầm mua hàng triệu đồng tiền này để thổi giá và lừa gạt các nhà đầu tư, theo Reuters.

Đến tháng 5.2022, TerraUSD và Luna sập giá khiến thị trường tiền số chao đảo, gây ra một trong những thảm họa lớn nhất lịch sử tiền kỹ thuật số, ảnh hưởng nhiều loại tiền khác, trong đó có Bitcoin. SEC cho rằng Terraform Labs và Do Kwon đã lừa gạt các nhà đầu tư về sự ổn định của TerraUSD.

Do Kwon đã dùng hộ chiếu giả để bỏ trốn sang các nước vùng Balkan. Y bị bắt tại Montenegro vào tháng 3.2023, sau đó ngồi tù 17 tháng trước khi bị dẫn độ sang Mỹ.

Thẩm phán Paul Engelmayer ước tính có 1 triệu người ảnh hưởng bởi vụ bê bối của Terraform. Hãng AP dẫn lời một nạn nhân cho biết ông đã bị vợ ly dị, con cái cũng phải bỏ đại học và ông phải trở về Croatia, sau khi khoản tiền tiết kiệm mang đi đầu tư vào TerraUSD “bốc hơi”. Một người khác cho biết “17 năm cuộc đời đã tan biến” khi khoản đầu tư 190.000 USD chỉ còn 13.000 USD.

Trình bày tại phiên tòa ngày 11.12, Do Kwon nói với thẩm phán rằng: "Trong vài năm qua, hầu như mọi khoảnh khắc tỉnh táo của tôi đều dành để suy nghĩ về những điều mình lẽ ra có thể làm khác đi và những gì mình có thể làm ngay bây giờ để sửa chữa sai lầm".

VietBF@sưu tập

Từ “All American Way” đến tấm bảng mới mang tên Charlie Kirk

Tối 10 Tháng Mười Hai, phòng họp Hội Đồng Thành Phố Westminster lại một lần nữa nóng như chảo lửa. Trên nghị trình chỉ là hai chuyện: đặt thêm tên đường và tương lai nhà hát Rose Center. Nhưng từ ngoài sân cỏ trước tòa thị chính cho đến micro trong phòng họp, gần như mọi phát biểu của cư dân đều xoay quanh một cái tên gây tranh cãi: “Charlie Kirk Way.”

Trước đó, trong phiên họp ngày 12 Tháng Mười Một, đa số HĐTP – gồm Thị Trưởng Chí Charlie Nguyễn và ba nghị viên Amy Phan West, Mark Nguyễn, NamQuan Nguyễn – đã bỏ phiếu thông qua việc gắn thêm tên “Charlie Kirk Way” dưới bảng “All American Way” ngay khu vực tòa thị chính, đồng thời chọn ngày 14 Tháng Mười hàng năm làm “Charlie Kirk Day” để vinh danh nhân vật bảo thủ này. Đối với nhiều cư dân Westminster – một thành phố đa sắc tộc với cộng đồng gốc Việt, gốc Latin và nhiều sắc dân khác – đó là cú tát thẳng vào mặt những người đã đổ mồ hôi dựng nên thành phố.

Nhà hoạt động Terry Rains, người dẫn đầu cuộc biểu tình chiều hôm đó, nhắc lại trong thông cáo: Westminster là nơi hội tụ của di dân, của những cộng đồng đã góp phần xây dựng đời sống văn hóa và kinh tế cho thành phố. Vinh danh một người không hề sống, không hề đóng góp cụ thể cho Westminster – lại là gương mặt gây chia rẽ, được xem là cổ súy chủ nghĩa thượng tôn da trắng – là một sự xúc phạm đối với chính cư dân mà HĐTP lẽ ra phải đại diện.

Biểu tình trước tòa thị chính: “Không có đường Charlie Kirk!”

Từ 3 giờ đến 6 giờ chiều, vài chục cư dân đủ mọi sắc dân tập trung trước tòa thị chính, cầm biểu ngữ, hô khẩu hiệu. Số lượng không đông nghẹt, nhưng tiếng nói của họ vang rất rõ: “No Charlie Kirk Way!”, “Đừng đụng tới All American Way!”. Đó không chỉ là phản đối một tấm bảng, mà là phản ứng trước cách HĐTP sử dụng không gian công cộng để gửi đi một thông điệp chính trị một chiều.

Nhiều người nói thẳng: con đường mang tên “All American Way” từ lâu đã là biểu tượng cho tính đa nguyên, đa sắc tộc – một “con đường Mỹ” đúng nghĩa, nơi mọi cộng đồng đều cảm thấy mình thuộc về. Gắn thêm tên Charlie Kirk, một nhân vật bị xem là kỳ thị người nhập cư, công khai chỉ trích Tu chính án 14 và khuynh hướng di trú đa sắc tộc, chẳng khác nào biến một biểu tượng chung thành tấm biển riêng của phe cực hữu.

Đám đông biểu tình cũng không quên gửi thông điệp chính trị trực diện: nếu HĐTP phớt lờ ý kiến dân, cư dân sẽ vận động bỏ phiếu để các dân cử đã ủng hộ nghị quyết này “mất ghế” trong những mùa bầu cử tới. Có người mỉa mai: “Không ai muốn tới đầu tư, làm ăn ở một thành phố có một lũ ngốc đứng đầu.”

Song song đó, cũng có một nhóm nhỏ biểu tình ủng hộ việc vinh danh Charlie Kirk. Họ cho rằng ông đã “chiến đấu và hy sinh cho nước Mỹ” nên xứng đáng được đặt tên đường, và xem phản đối như một cuộc tấn công vào phong trào bảo thủ và Tổng Thống Donald Trump. Hai bên đứng đối diện, đôi lúc lời qua tiếng lại, nhưng không xảy ra xô xát. Bề ngoài là “ôn hòa”, nhưng bên trong là một Westminster bị xé đôi bởi một cái tên xa lạ với đời sống hàng ngày của thành phố.

Trong phòng họp: dân phản đối, hội đồng “bình chân như vại”

Khi phiên họp HĐTP bắt đầu, nhiều cư dân bước từ đường phố vào thẳng bục phát biểu. Ông Michael Verrangia, thành viên Ủy Ban Giám Sát Measure Y & E, nhắc lại một thực tế đơn giản: Charlie Kirk chưa từng sống ở Westminster, không làm gì cho thành phố, thì tại sao phải vinh danh ông bằng tên đường ngay trước tòa thị chính? Một số cư dân trẻ tuổi thì dùng chính ngôn ngữ internet để châm biếm: với họ, tên tuổi Charlie Kirk giờ bị biến thành trò đùa, thành meme, thành những hình ảnh biếm họa do AI tạo ra. “Đặt tên ông ấy dưới All American Way chỉ khiến Westminster trở thành trò cười,” họ nói.

Nhiều phát biểu đến từ người gốc Việt, Latin, những gia đình đã gắn bó hàng chục năm với khu Little Saigon. Họ nhắc lại: chính sách, lời nói của Kirk về di dân, về “thay thế dân số” đã gieo rắc sợ hãi và chia rẽ. Nếu những người như ông ta có quyền quyết định tương lai nước Mỹ từ đầu, những dân cử gốc nhập cư ở Westminster hôm nay có lẽ đã chẳng bao giờ có cơ hội đắc cử.

Thế nhưng, sau hàng loạt ý kiến phản đối, HĐTP vẫn không có dấu hiệu rút lại quyết định. “Ván đã đóng thuyền,” một cư dân thở dài. Cảm giác chung là hội đồng đã chọn đứng về một lập trường ý thức hệ hơn là lắng nghe những người mà họ đại diện. Với nhiều người, đó là khoảnh khắc sự hoài nghi vượt qua ngưỡng thất vọng: phải chăng Westminster – từng là biểu tượng của cộng đồng tị nạn Việt – đang trượt dần về mô hình một thành phố bị thao túng bởi agenda của phe cực hữu toàn quốc?

Dư luận người Việt: từ châm biếm đến lời kêu gọi “vote them out”

Trên mạng xã hội, cộng đồng người Việt ở khắp nơi – không chỉ riêng cư dân Westminster – bàn tán rôm rả. Có người mỉa mai: “Cứ tưởng tượng dân Việt phát âm ‘Charlie Kirk Way’ là muốn cười té ghế.” Người khác tức giận: “HĐTP làm việc cho cả thành phố, đủ mọi sắc dân, chứ đâu phải chỉ cho một nhóm cử tri mê Trump.” Có người thẳng thừng: “Rõ ràng tụi nó vì nó, bợ đỡ cực hữu để ve vãn Trump. Vote out là xong.”

Cũng có những giọng nói cực đoan hơn, so sánh cách HĐTP bất chấp đa số ý kiến dân với các chế độ độc tài; có người lại quay sang chửi ngược báo chí Việt ngữ là “thổ tả, thân Dân Chủ, chống Trump đến cùng.” Những luồng giận dữ chéo nhau ấy cho thấy một điều: cái tên Charlie Kirk – và tấm bảng “Charlie Kirk Way” – đã trở thành chiếc gương phản chiếu sự phân cực sâu sắc trong cộng đồng người Việt hải ngoại, ở cả hai chiều tả – hữu.

Giữa những tiếng chửi nhau ồn ào, vẫn có những ý kiến tỉnh táo nhắc lại câu hỏi ban đầu: một người không có công trạng gì cụ thể với Westminster, một cái tên chỉ bỗng dưng nổi bật vì bị ám sát trong một sự kiện chính trị, liệu có xứng đáng được vinh danh trên con đường mang ý nghĩa “All American Way” hay không? Và nếu hôm nay HĐTP có thể dễ dàng gắn tên một nhân vật gây chia rẽ lên không gian công cộng, thì ngày mai, họ sẽ còn dùng lá phiếu của mình để làm những điều gì khác?

Khi một tấm bảng đường phơi ra khoảng cách giữa dân và người đại diện

Câu chuyện “Charlie Kirk Way” tại Westminster, xét cho cùng, không chỉ là tranh chấp về một cái tên đường. Nó là phép thử về sự tôn trọng hay coi thường tiếng nói cử tri, là thước đo xem những người được bầu lên có thực sự hiểu thành phố mà họ đang quản lý hay không. Khi đại đa số cư dân phát biểu phản đối, khi các cộng đồng di dân – vốn là linh hồn của Westminster – cảm thấy bị xúc phạm, mà HĐTP vẫn “bình chân như vại”, vẫn ôm chặt quyết định cũ, thì tấm bảng mới chưa treo đã kịp để lại một vết rạn trong lòng thành phố.

Có thể, như nhiều cư dân nói, tên đường rồi cũng sẽ đổi, nghị quyết rồi cũng có ngày bị đảo ngược, khi lá phiếu lên tiếng. Nhưng cho đến lúc đó, mỗi lần đi ngang tòa thị chính, nhìn thấy bảng “All American Way” và nghĩ đến “Charlie Kirk Way,” người ta sẽ nhớ rằng đã có một thời, thành phố này bị lôi vào một cuộc chiến biểu tượng không cần thiết – và rằng, nếu cộng đồng không lên tiếng, những quyết định ấy sẽ mãi được nhân danh “dân ý” mà không cần đo lại lòng dân.

Theo các nguồn tin, Dân biểu Marjorie Taylor Greene (Đảng Cộng hòa, bang Georgia) đang thăm dò xem liệu bà có đủ sự ủng hộ để theo đuổi nỗ lực muộn màng nhằm lật đổ Chủ tịch Hạ viện Mike Johnson (Đảng Cộng hòa, bang Louisiana) khi nhiệm kỳ của bà sắp kết thúc.

Theo nhiều nguồn tin thân cận với các cuộc thảo luận , những người đã nói chuyện với MS NOW với điều kiện giấu tên , Greene đã âm thầm tiếp cận các đồng nghiệp để thăm dò sự ủng hộ cho một đề nghị có thể bãi nhiệm chủ tịch.

Theo các quy định của Hạ viện được thông qua năm ngoái, cần ít nhất chín nghị sĩ Cộng hòa để kích hoạt cuộc bỏ phiếu bãi nhiệm chủ tịch Hạ viện — một biện pháp bảo vệ được đưa ra sau khi việc bãi nhiệm Chủ tịch Kevin McCarthy năm 2023 đã đẩy Hạ viện vào tình trạng hỗn loạn kéo dài nhiều tuần.

“Marjorie đang tiếp cận các thành viên để tìm đủ chín người sẽ phế truất chủ tịch Hạ viện,” một nguồn tin giấu tên cho biết. “Và nếu chúng ta không bắt tay vào việc cụ thể hóa chương trình nghị sự của Trump, thì bất cứ điều gì cũng có thể xảy ra.”

Tuy nhiên, Greene đã công khai bác bỏ thông tin này, chỉ trích các nhà báo của MS NOW đã tiếp cận bà về cáo buộc đó. Bà khẳng định việc bà tổ chức chống lại Johnson là "không đúng sự thật".

“Tôi không hứng thú tham gia vào câu chuyện của anh,” Greene nói.

Tháng trước, nữ nghị sĩ đảng Cộng hòa bang Georgia đã tuyên bố sẽ từ chức khỏi Quốc hội vào tháng tới, sau một cuộc chia rẽ gay gắt với Tổng thống Trump.

Bà Greene đã đăng tải một video dài gần 11 phút và một lá thư từ chức dài bốn trang có chữ ký lên X, chính thức đánh dấu sự kết thúc nhiệm kỳ 5 năm của bà với tư cách đại diện cho Khu vực bầu cử số 14 của Georgia.

Việc bà từ chức diễn ra sau nhiều tuần căng thẳng leo thang với tổng thống sau khi bà liên tục kêu gọi công khai ngay lập tức danh sách khách hàng của Jeffrey Epstein và các hồ sơ liên quan. Cuộc tranh chấp đã khiến Trump chỉ trích bà và rút lại sự ủng hộ của mình trong một số bài đăng trên Truth Social.

“Tôi có lòng tự trọng và phẩm giá quá cao, yêu thương gia đình mình quá nhiều, và không muốn khu vực bầu cử thân yêu của tôi phải chịu đựng một cuộc bầu cử sơ bộ đầy tổn thương và thù hận chống lại tôi bởi vị Tổng thống mà tất cả chúng ta đã chiến đấu vì ông ấy, chỉ để rồi tôi phải chiến đấu và giành chiến thắng trong cuộc bầu cử trong khi đảng Cộng hòa có khả năng sẽ thua trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ,” Greene nói trong video.

“Nếu tôi bị tổng thống và bộ máy chính trị MAGA gạt bỏ và thay thế bởi những người theo chủ nghĩa tân bảo thủ, các tập đoàn dược phẩm, công nghệ, tổ hợp công nghiệp quân sự, các nhà lãnh đạo nước ngoài và tầng lớp nhà tài trợ ưu tú, những người không bao giờ có thể thấu hiểu người dân Mỹ thực sự, thì nhiều người dân Mỹ bình thường khác cũng đã bị gạt bỏ và thay thế”, bà nói thêm.

"Tôi đã nỗ lực hơn hầu hết các ứng cử viên Cộng hòa khác để đưa Donald Trump và đảng Cộng hòa lên nắm quyền, đi khắp đất nước trong nhiều năm, chi hàng triệu đô la tiền riêng của mình, bỏ lỡ những khoảng thời gian quý báu bên gia đình mà tôi không bao giờ có thể lấy lại được", bà Greene viết trong thư từ chức của mình.

"Trong khi đó, hầu hết các đảng viên Cộng hòa thuộc phe bảo thủ, những người thầm ghét ông ấy và đã đâm sau lưng ông ấy, chưa bao giờ bảo vệ ông ấy trước bất cứ điều gì, đều được chào đón sau cuộc bầu cử," bà nói thêm.


Một nghị sĩ đảng Cộng hòa tại Hạ viện nói với Axios rằng bà Greene không hề có dấu hiệu nào cho thấy bà dự định đột ngột từ chức, gọi quyết định của bà là "gây sốc".

“Nhưng bà ấy không sai,” vị nghị sĩ, một người theo chủ nghĩa dân túy cánh hữu giống như Greene, nói với Axios. “Tôi đồng ý với quan điểm của bà ấy. Tôi… cũng đã từng nghĩ đến việc làm điều tương tự.”

Dân biểu Thomas Massie (Đảng Cộng hòa, bang Kentucky) đã đăng trên X: “Tôi rất buồn cho đất nước nhưng cũng rất vui mừng cho người bạn Marjorie của tôi. Tôi sẽ nhớ cô ấy vô cùng. Cô ấy là hiện thân của một dân biểu đích thực.”

Trong video của mình, Greene đã nhắc đến các tài liệu về Epstein, mà Quốc hội đã bỏ phiếu công bố vào tháng 11 và được Trump nhanh chóng ký duyệt.

"Việc tôi đứng lên bảo vệ những phụ nữ Mỹ bị cưỡng hiếp năm 14 tuổi, bị buôn bán và bị những người đàn ông giàu có, quyền lực lợi dụng, không nên dẫn đến việc tôi bị gọi là kẻ phản bội và bị đe dọa bởi Tổng thống Hoa Kỳ, người mà tôi đã chiến đấu vì ông ấy", Greene nói.

Bà Greene đã phải đối mặt với cả sự chỉ trích và ủng hộ về lập trường của mình đối với Epstein từ nhiều bộ phận khác nhau trong cánh hữu. Bà cũng trở thành tâm điểm chú ý vì đã áp dụng mạnh mẽ quan điểm “Nước Mỹ trên hết” liên quan đến việc tài trợ cho Israel.

Hình ảnh lan truyền và cuộc tranh cãi dữ dội
Những bức ảnh so sánh “trước–sau” lan truyền trên mạng, kèm mô tả cho rằng đây là hình thời 18 tuổi và ảnh hiện tại lúc bị tạm giữ, đã khiến nhiều người bàn tán. Không ít tài khoản cho rằng gương mặt hiện tại kém sắc do lạm dụng can thiệp thẩm mỹ; số khác nhấn mạnh hình ảnh ở cơ quan chức năng, không trang điểm, ánh sáng khắc nghiệt… luôn làm ai cũng xuống sắc.

Làn sóng bình luận: “Tự nhiên vẫn đẹp nhất”
Nội dung dưới các bài đăng tràn ngập những ý kiến như:
– “Tự nhiên vẫn là đẹp nhất.”
– “Ảnh xưa đẹp hơn.”
– “Mũi với miệng làm xấu quá.”
– “Không trang điểm, camera công an như ‘kính chiếu yêu’ nên lộ hết khuyết điểm.”
Cũng có người trách móc sự chạy theo ‘đẹp hơn nữa’, ví von “đang xinh lại thành… kỳ dị”.
Thẩm mỹ đúng mức có thể giúp tự tin, nhưng lạm dụng hoặc chạy theo xu hướng có thể gây phản tác dụng, thậm chí ảnh hưởng sức khỏe, tâm lý và hình ảnh công chúng.


Bị tạm giam vì hành vi liên quan hàng giả là thực phẩm
Cơ quan chức năng đã thi hành lệnh bắt tạm giam đối với Võ Thị Ngọc Ngân (thường được biết đến là “Ngân 98”) để điều tra hành vi sản xuất, buôn bán hàng giả là thực phẩm. Vụ việc hiện do lực lượng Cảnh sát kinh tế thụ lý.




Kết quả giám định: sản phẩm không đạt chất lượng, có chất cấm
Mẫu các sản phẩm do Ngân sản xuất, kinh doanh được đưa đi giám định tại Phân viện Khoa học Hình sự – Bộ Công an. Kết quả xác định nhiều mẫu không đạt chỉ tiêu chất lượng so với công bố, bị kết luận là hàng giả. Đáng chú ý, một số mẫu (viên “collagen”) phát hiện chứa các hoạt chất bị cấm sử dụng trong thực phẩm là sibutramin và phenolphthalein.

Nguy cơ sức khỏe nghiêm trọng từ sibutramin và phenolphthalein
Hai hoạt chất trên đã bị loại khỏi thực phẩm và dược phẩm do rủi ro cao:
– Sibutramin có thể gây rối loạn nhịp tim, tăng huyết áp, đau đầu, chóng mặt; ở người có bệnh nền tim mạch nguy cơ đặc biệt lớn.
– Phenolphthalein liên quan đến rối loạn tiêu hóa, mất nước – điện giải; từng bị cảnh báo về nguy cơ gây ung thư khi lạm dụng kéo dài.
Việc trộn các chất cấm vào sản phẩm rồi bán như “thực phẩm chức năng” là cực kỳ nguy hiểm đối với người tiêu dùng.

Làm việc quanh co, đổ lỗi cho người khác
Theo cơ quan điều tra, trong quá trình làm việc, Võ Thị Ngọc Ngân không thành khẩn, khai báo quanh co và có xu hướng đổ lỗi cho các cá nhân khác nhằm né tránh trách nhiệm. Hồ sơ, tang vật và lời khai vẫn đang được củng cố để xử lý theo quy định pháp luật.

Khuyến cáo tới người tiêu dùng
– Thận trọng với sản phẩm quảng cáo “giảm cân, làm đẹp cấp tốc”, “trắng da – thon gọn chỉ sau vài ngày”.
– Kiểm tra kỹ nguồn gốc, công bố tiêu chuẩn, tem nhãn; tránh mua hàng trôi nổi, hàng xách tay không rõ xuất xứ.
– Khi có dấu hiệu bất thường về sức khỏe sau khi sử dụng sản phẩm, cần ngừng ngay và đến cơ sở y tế; đồng thời phản ánh cho cơ quan chức năng.
– Doanh nghiệp/cá nhân bán thực phẩm phải tuân thủ nghiêm quy định về an toàn, ghi nhãn, và chịu trách nhiệm trước pháp luật nếu gian dối.

Vụ việc tiếp tục được điều tra
Hiện cơ quan chức năng đang mở rộng điều tra, làm rõ trách nhiệm các bên liên quan. Hành vi sản xuất, buôn bán hàng giả là thực phẩm có khung xử phạt rất nặng, đặc biệt nếu gây hậu quả đối với sức khỏe cộng đồng. Chúng tôi sẽ cập nhật khi có diễn biến mới.

Tối 12/12, kình ngư Nguyễn Huy Hoàng tiếp tục thống trị đường bơi dài nhất trong hồ tại SEA Games 33.

"Rái cá Việt Nam" bơi một mạch không có đối thủ, bỏ xa phần còn lại để cán đích nội dung 1.500 m tự do nam với thời gian 15 phút 19 giây 58. Với thành tích này, Huy Hoàng chinh phục siêu kỷ lục 5 lần liên tiếp vô địch cùng một nội dung tại SEA Games. Đây là điều mà ngay cả tượng đài Ánh Viên cũng chưa từng đạt được.

Ngay sau Hoàng, Nguyễn Tuấn Anh tăng tốc mạnh mẽ ở những mét cuối để giành HCB, hoàn tất màn so kè "1-2" đầy thuyết phục cho đội tuyển bơi Việt Nam.

Tuyển bơi Việt Nam đang bứt phá mạnh mẽ với 5 tấm HCV chỉ trong 3 ngày thi đấu. Trước đó, Trần Hưng Nguyên (200 m hỗn hợp cá nhân nam), Nguyễn Viết Tường - Trần Văn Nguyễn Quốc - Nguyễn Huy Hoàng - Trần Hưng Nguyên (4x200 m tự do nam), Phạm Thanh Bảo (100 mét ếch) và Nguyễn Quang Thuấn (400 m hỗn hợp cá nhân nam) lần lượt mang vàng về cho đoàn Việt Nam.


Huy Hoàng không có đối thủ ở 1.500 m tự do. Ảnh: Minh Chiến.

Trở lại với Huy Hoàng, 1.500 m tự do là đường bơi mở ra chương mới cho sự nghiệp của "Rái cá sông Gianh". Tại SEA Games 2017, chàng trai 17 tuổi gây chấn động khu vực khi giành HCV kèm kỷ lục đại hội. Kể từ cột mốc ấy, tài năng của Hoàng liên tục thăng tiến, vươn tầm châu lục với HCB Asian Games, suất dự Olympic và gần nhất là HCV giải vô địch châu Á.

Tại SEA Games 33, mục tiêu 3-4 HCV được xem là trong tầm tay, đặc biệt khi Hoàng vẫn duy trì phong độ ổn định ở những nội dung sở trường. Hôm 11/2, anh và đồng đội xuất sắc về nhất nội dung tiếp sức 4x200 m tự do.

Chưa dừng lại, kình ngư quê Quảng Bình còn có khả năng tranh chấp huy chương ở hai nội dung biển 10 km cá nhân và 4x1.500 m tiếp sức. Dù khó lường do tính chất thi đấu ngoài trời, Hoàng vẫn được đánh giá có cửa tranh HCV.

Tôi nghe mà nghẹn. Ông bà đều có lương hưu cao, điều kiện kinh tế tốt, chẳng thiếu thốn gì. Tôi không mong ông bà hỗ trợ vợ chồng mình, nhưng tôi cứ nghĩ chuyện tiền ăn của cháu – cháu ruột, thì cũng không cần chi li đến vậy.

Cụ thể câu chuyện ghi như sau:

Tôi là Dương, 29 tuổi, kết hôn được bốn năm và có một bé trai ba tuổi. Tôi luôn nghĩ mình là người khá thoải mái, không quá để ý chuyện tiền nong giữa người trong gia đình. Nhưng gần đây, khi chuyển về sống gần bố mẹ chồng, tôi mới hiểu rằng không phải ai cũng quan niệm giống mình.

Sau khi kết hôn xong, vợ chồng tôi vào Đà Nẵng một thời gian do công ty của chồng tôi có dự án trong đó. Gần đây, dự án đã xong nên chúng tôi về Hà Nội. 2 vợ chồng mua một căn chung cư ở gần nhà bố mẹ chồng. Dù còn nợ một ít tiền nhưng chúng tôi cũng xác định tự lực, không nhờ vả, xin xỏ bố mẹ.

Bố mẹ chồng đều là người chỉn chu, sống nề nếp và đặc biệt… rất rõ ràng về chuyện tiền bạc. Trước đây tôi chỉ nghe chồng kể: "Nhà anh vậy đấy, ai lo phần nấy, không nhờ vả ai cái gì", nhưng không nghĩ lại tới mức thế này.

Hôm trước, tôi đưa con sang nhà ông bà chơi. Con tôi thích ăn cháo nên mẹ chồng mua cho cháu một hộp. Khi tôi chuẩn bị bế con ra về, bà nói nói nhẹ nhàng: "Hộp cháo nãy mẹ mua 20 nghìn đấy con. Con đưa tiền cho mẹ luôn nhé."

Tôi hơi đứng hình. Không phải vì 20 nghìn, mà vì cách bà nói quá rành rọt. Tôi lúng túng lấy tiền đưa, cố giữ sự tự nhiên. Nhưng khi bước ra khỏi nhà, cảm giác chùng xuống trong lòng khiến tôi trăn trở mãi.

Vài hôm sau, tôi bận việc nên gửi con sang nhà ông bà chơi mấy ngày. Con ở rất ngoan, ông bà cũng chăm cháu chu đáo. Tối đón con về, bố chồng tôi nói: "Mỗi ngày cháu ăn ngủ ở đây, bố tính là ba mươi nghìn tiền ăn. Tổng cộng mấy ngày là…". Rồi ông ghi ra con số rõ ràng như tính tiền trọ.

Tôi nghe mà nghẹn. Ông bà đều có lương hưu cao, điều kiện kinh tế tốt, chẳng thiếu thốn gì. Tôi không mong ông bà hỗ trợ vợ chồng mình, nhưng tôi cứ nghĩ chuyện tiền ăn của cháu – cháu ruột, thì cũng không cần chi li đến vậy.

Tôi về kể với chồng. Anh chỉ thở dài: "Anh hiểu cảm giác của em. Nhưng ba mẹ anh sống quen vậy rồi, cái gì cũng sòng phẳng. Không có ý gì đâu." Tôi biết chồng nói đúng. Nhưng lý trí hiểu không có nghĩa là cảm xúc không bị tổn thương.

VietBF@ sưu tập

Nhà thư pháp nổi tiếng Trung Quốc Phạm Tằng, 87 tuổi, vừa xác nhận có con với người vợ trẻ kém gần 50 tuổi và tuyên bố chính thức chấm dứt mọi quan hệ với hai con ruột, gây chấn động dư luận trong nhiều ngày qua.

Ngày 11/12, trên trang cá nhân, nhà thư pháp Phạm Tằng đăng tải một bức thư pháp tuyên bố việc ông và người vợ trẻ Từ Manh đã đón con trai đầu lòng. Trong chia sẻ, ông gọi đây là “hạnh phúc vô bờ” và cho biết gia đình ba người sẽ sống cùng nhau tại nhà mới, “kề cận dài lâu, an yên hưởng phần đời còn lại”.

Đây là lần đầu tiên ông công khai xác nhận việc sinh con với người vợ thứ tư, người kém ông gần 50 tuổi. Câu chuyện từng gây tranh luận rộng rãi tại Trung Quốc thời gian qua, nhất là những vấn đề xoay quanh tuổi tác, tài sản và quyền thừa kế.

Phạm Tằng cho biết sức khỏe tuổi già khiến ông không còn đảm nhận được nhiều công việc nên phần lớn việc nhà và đối ngoại được giao cho vợ. Từ thời điểm công bố, mọi công việc liên quan đến ông đều do bà Từ Manh toàn quyền phụ trách, những người khác “không có quyền can thiệp”.

Trong phần tiếp theo của bức thư pháp, ông đề cập đến những “mâu thuẫn không đáng có” xuất hiện thời gian gần đây, cho rằng có người đã phớt lờ danh dự và quyền lợi hợp pháp của ông, gây tổn thương đến đời sống riêng tư của vợ chồng ông.


Dù không nêu đích danh, dư luận nhanh chóng xác định ông ám chỉ hai con ruột là Phạm Hiểu Huệ và Phạm Trọng Đạt. Trước đó, truyền thông Trung Quốc nhiều lần ghi nhận việc hai người này bày tỏ lo ngại về sức khỏe của cha, đồng thời đưa ra nhiều ý kiến liên quan đến tài sản và đời sống cá nhân của ông.

Phạm Tằng cáo buộc có người mượn danh con cái để “bịa đặt ác ý, công khai phỉ báng” ông và vợ. Trong tuyên bố, ông nêu rõ:
“Từ hôm nay, tôi chính thức cắt đứt mọi quan hệ với Phạm Hiểu Huệ, Phạm Trọng Đạt và gia quyến của họ; không giữ bất kỳ hình thức liên lạc nào”.

Không chỉ chấm dứt quan hệ về mặt tình cảm, ông còn yêu cầu hai người con không được thực hiện bất cứ hoạt động nào nhân danh ông. Mọi hoạt động buôn bán, trưng bày, tặng cho hay sử dụng tên tuổi “Phạm Tằng” do họ thực hiện đều “không liên quan đến cá nhân ông”.

Phạm Tằng cũng tuyên bố hủy toàn bộ các ủy quyền, hợp đồng và hợp tác giữa ông với hai con hoặc các công ty liên quan. Ông nhấn mạnh giữ quyền truy cứu trách nhiệm pháp lý nếu có cá nhân tiếp tục sử dụng danh nghĩa ông trái phép.

Ông thông báo rằng toàn bộ hoạt động kinh doanh từ nay sẽ do Công ty TNHH Văn hóa Nghệ thuật Thập Dực Phạm Tằng (Bắc Kinh) phụ trách. Theo dữ liệu từ Thiên Nhãn Tra, công ty này được thành lập ngày 2/12/2025, người đại diện pháp luật là Từ Manh.

Trước đó, theo báo Dân Việt, dư luận Trung Quốc từng đặc biệt quan tâm đến vụ việc ngày 16/8 khi con gái ông, Phạm Hiểu Huệ, đăng tin cha mình “mất liên lạc” và thông tin này nhanh chóng lên top tìm kiếm Weibo. Cô cho biết cha bị vợ mới cưới đưa đi khỏi nơi ở, căn nhà bị niêm phong, nhiều tác phẩm nghệ thuật và cổ vật được đóng thùng vận chuyển đi nhiều đợt, một số nhân viên lâu năm bị sa thải.

Trong tuyên bố mới nhất, Phạm Tằng hoàn toàn đứng về phía vợ trẻ, khẳng định bà là người duy nhất ông tin tưởng.

Cũng trong ngày 11/12, ông xuất hiện tại một sự kiện văn hóa ở Bắc Kinh, đánh dấu lần lộ diện đầu tiên sau chuỗi tin đồn dài. Hình ảnh ghi nhận cho thấy ông minh mẫn, tinh thần tốt, chủ động trả lời phỏng vấn và cho biết vừa đón con trai, gia đình ba người “rất hạnh phúc”.

Do tuổi cao, ông cho biết sẽ giao phần lớn việc đối ngoại và quản lý cho vợ, còn bản thân tiếp tục tham gia các hoạt động giao lưu văn hóa và thiện nguyện.

Nhiều người nhận định quyết định đoạn tuyệt người thân của ông có thể xuất phát từ cảm giác bị tổn thương trước hành động của các con thời gian qua, đồng thời thể hiện mong muốn bảo vệ gia đình mới.

VietBF@ sưu tập

Trong buổi họp báo ngày 11/12, Thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt thông báo rằng người dân Mỹ có thể chuẩn bị đón một cú “tăng lực” lớn cho tài khoản ngân hàng của mình trong những tháng tới.

Mùa khai thuế và hoàn thuế năm 2026 đang đến gần, và theo dự báo, đây sẽ là mùa hoàn thuế lớn nhất từ trước đến nay nhờ Dự luật cắt giảm thuế “To lớn và Đẹp đẽ” mà Tổng thống Trump đã ký ban hành.

Phân tích mới từ Piper Sandler cho thấy người Mỹ có thể nhận được khoản hoàn thuế cao hơn đến 1/3 so với mức trung bình hằng năm, tương đương thêm khoảng 1.000 USD cho mỗi người nộp hồ sơ. Đây là khoản tiền chảy thẳng vào túi người dân, giúp họ có thêm nguồn lực tài chính ngay đầu năm mới.

Bà Leavitt nhấn mạnh rằng chỉ nhờ sự lãnh đạo của Tổng thống Trump và đảng Cộng hòa mà người Mỹ giờ đây không còn phải trả thuế trên tiền tip, tiền tăng ca và tiền An sinh Xã hội. Chính quyền tin rằng người lao động chăm chỉ xứng đáng giữ lại nhiều hơn số tiền họ vất vả kiếm được mỗi ngày.

Ngược lại, bà Leavitt lưu ý rằng toàn bộ đảng Dân chủ đã bỏ phiếu chống lại các khoản cắt giảm thuế khổng lồ này. Sự thật là 4 năm "hỗn loạn" dưới thời cựu Tổng thống Joe Biden đã tạo ra chính cuộc khủng hoảng chi phí mà Tổng thống Trump đang phải xoay sở giải quyết. Nếu đảng Dân chủ được trao lại quyền lực, họ sẽ áp dụng lại những chính sách cũ, gây ra lạm phát phi mã và đẩy nước Mỹ trở lại quỹ đạo chi phí đắt đỏ như trước. Bà cho rằng chỉ có Tổng thống Trump và đảng Cộng hòa mới đang thực sự đặt người lao động Mỹ lên hàng đầu.

VietBF@ sưu tập

Bà Melissa Trần (Trần Thị Mộng Tuyền), chủ tiệm nail ở Hagerstown, Maryland, cảm thấy “bị đối xử tệ hơn súc vật” khi bị Cảnh Sát Di Trú (ICE) bắt và bị trục xuất về Việt Nam. Đó là nội dung một dòng trạng thái (status) viết trên trang Facebook “Bring Melissa Home”.

Dòng trạng thái này, có thể là của luật sư đại diện cho bà Melissa, viết: “Chúng tôi đã có dịp nói chuyện với Melissa. Tôi muốn nói rõ, chuyến bay chở Melissa về Việt Nam bắt đầu khoảng 10 giờ 30 phút tối Thứ Hai, 17 Tháng Mười Một. Bà bị còng tay và cùm chân. Chuyến bay kéo dài 48 tiếng, chứ không phải 30 tiếng như dự tính ban đầu. Chiếc máy bay ghé nhiều nơi để bỏ người bị trục xuất xuống quốc gia họ. Những gì Melissa trải qua hoàn toàn kinh khủng. Melissa nói bà cảm thấy bị đối xử tệ hơn súc vật.”

“Nhưng, đối với những ai biết bà biết rằng bà là con người mạnh mẽ. Bà là ‘chiến binh.’ Bà cầu nguyện và khóc. Bà vượt qua tất cả. Bà đang ở với người bà con. Bà đang cố gắng thích ứng với giờ giấc khác nhau. Rất khó ngủ. Trong một cố gắng để có cảm giác mình là con người trở lại, bà đi cắt tóc, nhuộm tóc. Hãy nhìn người phụ nữ đẹp này! (có tấm hình để kế bên),” dòng trạng thái tiếp.

Dòng trạng thái viết thêm: “Bà nhờ tôi chia sẻ lá thư bà viết cho cộng đồng của bà. Cộng đồng mà bà gọi là nhà trong hơn 20 năm. Cộng đồng mà bà yêu quý. Cộng đồng mà trong đó chồng và các con của ba vẫn cư ngụ, làm việc, và vui chơi. Melissa sẽ có laptop trong tuần đầu của Tháng Mười Hai. Tới lúc đó, chúng tôi sẽ chia sẻ địa chỉ email của bà cho những ai muốn liên lạc với người bạn của chúng ta.”



Thư bà Melissa viết cho cộng đồng

Thưa cộng đồng yêu quý của tôi,

Giờ này, hầu hết các bạn biết tôi không còn ở Mỹ nữa. Tôi phải rời nhà và để lại gia đình phía sau, tôi rất buồn và rất đau lòng là tôi phải rời đất nước mà tôi coi là quê hương trong 32 năm qua.

Chuyến bay về Việt Nam rất dài và rất mệt mỏi, nhưng bây giờ tôi không còn phải sống trong lo sợ khi trình diện. Tôi đang cố gắng thích nghi với cuộc sống mới ở đây, và mọi thứ rất khác so với những gì tôi nhớ. Tôi cảm thấy cô đơn ở đây, mỗi giây trôi qua làm tôi đau lòng vì tôi nhớ Danny và các con kinh khủng.

Tôi muốn cảm ơn các bạn, từng người, đã ủng hộ và cầu nguyện cho tôi và gia đình tôi qua thời gian khó khăn này. Tôi rất vui khi gặp một số các bạn trong khoảng thời gian ngắn ngủi tôi trở về nhà.

Tôi không biết tương lai sẽ ra sao, nhưng tôi đặt tất cả hy vọng và niềm tin vào Thượng Đế. Trong khi ở Louisiana chờ chuyến bay, một phụ nữ tên Nikki đưa tôi một cuốn sách để đọc. Tựa cuốn sách là “Next to the last vein.” Ban đầu, tôi không định đọc, bởi vì nhìn bìa thì đây là sách viết về nghiện ngập. Bởi vì không có chuyện gì làm, nên tôi đọc cuốn sách. Trong lúc buồn bã, tuyệt vọng, và cô đơn, biết rằng việc rời nước Mỹ đang đến, tôi khóc và xin Thượng Đế soi sáng. Sau đó, khi đọc sách, tôi thấy một đoạn trích từ Kinh Thánh, Jeremiah 29:11, nói rằng “Vì ta biết rõ các kế hoạch ta đã định cho các con, là kế hoạch bình an, không phải tai họa, để ban cho các con một tương lai và hy vọng.” Tự nhiên, tôi cảm thấy bình an vô cùng. Thượng Đế đã nói chuyện với tôi. Tôi không còn sợ hãi những gì phía trước nữa.

Tôi xin lỗi nếu đã xúc phạm hoặc làm ai buồn lòng. Tôi sẽ giữ mãi trong lòng những khoảnh khắc tôi chia sẻ với các bạn, với hy vọng, một ngày nào đó, chúng ta sẽ gặp lại nhau. Xin các bạn tiếp tục cầu nguyện cho gia đình tôi, cho các con tôi, vì bây giờ chúng phải học cách sống không có mẹ bên cạnh. Đối với Danny, bây giờ anh phải đảm nhận cả hai vai, vừa là cha vừa là mẹ. Còn với tôi, tôi có sức mạnh để chấp nhận một chương mới trong cuộc đời.

Thân thương,

Hôm 3 Tháng Mười Hai, trang Facebook “Bring Melissa Home” đăng một đoạn video dài 44 giây, cho thấy bà Melissa đang tập đi xe đạp điện hiệu JVC trong sân một căn nhà ở Việt Nam.

Bà lái chiếc xe đạp điện hơi lạng quạng, và ngừng ở bức tường nhà cuối đường, và tìm cách lui lại.

Rồi giọng một phụ nữ nói: “Muốn quành thì phải de cái đuôi lại mới quành được.”

Thế là bà Melissa lùi xe lại, bẻ tay lái về bên trái, lấy chân đẩy xe tới, và bắt đầu chạy chậm.

Phụ nữ kia nói tiếp: “Nhớ lúc quành đừng có chỉnh ga nhé.”

Không rõ ai là người lập ra trang Facebook hôm “Bring Melissa Home” hôm 27 Tháng Năm, nhưng phần giới thiệu được viết như sau: “’Melissa’ đang vắng mặt. Bà vắng mặt khỏi nhà. Bà vắng mặt khỏi cộng đồng mà bà yêu quý. Bà không vắng mặt mãi mãi trong tim và tâm trí chúng tôi. Chúng tôi sẽ đoàn kết cộng đồng đưa bà về nhà.”

Bà Melissa Trần bị ICE bắt giam ngày 12 Tháng Năm, do một lệnh trục xuất hơn 20 năm trước, vì một sai lầm của bà lúc bà 19 tuổi và đã hoàn tất bản án sáu tháng tù giam.

Sau năm tháng bị bắt giữ, và hai lần ra tòa di trú ở Baltimore, Maryland, lúc 5 giờ sáng ngày Thứ Hai, 13 Tháng Mười, bà được thả ra khỏi trại giam ở Tacoma, Washington, đoàn tụ với chồng và bốn người con, sau khi bị nhốt ở Louisiana và Arizona trước đó.

Cho dù được thả, bà vẫn phải đối diện với chuyện bị trục xuất và phải trình diện ICE.

Ngày 20 Tháng Mười, bà trình diện ICE lần đầu tiên sau khi được thả, bị bắt phải đeo vòng điện tử vào cổ chân để ICE theo dõi. Sau khi luật sư phản đối vì hành động này không đúng luật, bà được đi lại tự do mà không cần đeo vòng chân.

Theo lời kể của ông Danny Dũng Hoàng, chồng bà Melissa Trần, với nhật báo Người Việt hôm 14 Tháng Mười Một, bà trình diện ICE lần thứ nhì theo lịch hẹn vào ngày Thứ Tư, 12 Tháng Mười Một, nhưng người quản lý hồ sơ của bà vắng mặt.

Lần trình diện thứ ba là ngày Thứ Sáu, 14 Tháng Mười Một, bà Melissa Trần bị ICE giữ lại và cho biết “bà đã có số thông hành do phía Việt Nam cấp và chờ trục xuất.”

Bà Melissa Trần là mẹ của bốn người con và là chủ tiệm nail ở Hagerstown, Maryland.

“ICE bắt bà Melissa Trần, một di dân tội phạm bất hợp pháp Việt Nam, có tiền án bao gồm giả mạo, ăn cắp, gian lận, và viết chi phiếu giả. Một chánh án di trú ra lệnh trục xuất bà hồi năm 2004. Bà có hơn 20 năm để rời Hoa Kỳ và trải qua đầy đủ các thủ tục một cách công bằng,” bà Tricia McLaughlin, phát ngôn viên Bộ Nội An, nói qua một tuyên bố gửi cho CBS News.

Theo luật sư của bà Melissa Trần, bà đến Mỹ một cách hợp pháp hồi thập niên 1990 trong tư cách một người tị nạn với quy chế thường trú nhân (có thẻ xanh).

Năm 2001, bà thừa nhận có lấy cắp chi phiếu của chủ nhân nơi bà làm việc lúc còn là trẻ vị thành niên. Bà nhận tội và bị trục xuất năm 2003. Tuy nhiên, chính phủ Việt Nam không nhận bà vì lúc đó Hà Nội không nhận người đến Mỹ trước năm 1995. Vì thế, bà Melissa Trần ở lại Mỹ và bị yêu cầu thường xuyên trình diện ICE.

Vẫn theo luật sư của bà Melissa Trần, bà luôn trình diện ICE đầy đủ trong hơn 20 năm qua. Tuy nhiên, bà bắt đầu bị bắt hồi Tháng Năm khi trình diện ICE ở Baltimore.

“Tôi biết điều tôi làm trước đây là sai, và tôi chịu trách nhiệm cho việc này,” bà Melissa Trần nói với đài WJZ, chi nhánh của CBS News, hôm 16 Tháng Mười. “Nhưng để con cái tôi phải trải qua việc này thì thật là kinh khủng đối với tôi. Tại sao? Chúng ta luôn nói nếu thay đổi, chúng ta xứng đáng có cơ hội thứ nhì để làm lại cuộc đời.”

Tyler Robinson, kẻ ám sát Charlie Kirk, nhếch mép cười khi lần đầu tiên xuất hiện trực tiếp tại tòa án.


Hôm thứ Năm, Tyler Robinson, kẻ ám sát Charlie Kirk, đã lần đầu tiên xuất hiện trực tiếp trước tòa.

Tyler Robinson xuất hiện trong trang phục thường dân, tuy nhiên, anh ta đã bị còng tay.

Robinson, 22 tuổi, có ba luật sư bào chữa công: Kathy Nester, Michael Burt và Richard Novak.

Robinson nhếch mép cười và nói chuyện với các luật sư của mình trước khi Thẩm phán Graf bắt đầu phiên tòa.


Thẩm phán Graf cho phép máy quay phim có mặt trong phòng xử án trong phiên điều trần hôm thứ Năm.


Vào lúc 12 giờ 23 phút giờ địa phương ngày 10 tháng 9, Tyler Robinson đã bắn chết Charlie Kirk trong một sự kiện tại Đại học Utah Valley.


Theo Fox News, khoảng 6 giờ 30 chiều ngày xảy ra vụ ám sát, Robinson, 22 tuổi, đã liên lạc với một sĩ quan đang làm nhiệm vụ tại khu vực phong tỏa gần nơi phát hiện hung khí gây án.

Các báo cáo về cuộc chạm trán của Robinson với cơ quan thực thi pháp luật trùng khớp với các tin nhắn văn bản mà anh ta gửi cho người yêu chuyển giới kiêm bạn cùng phòng của mình, Lance Twiggs.


Robinson nói với Lance Twiggs rằng anh ta muốn quay lại để lấy khẩu súng trường của mình.

“Tôi đã định lấy súng trường từ điểm thả đồ của mình ngay sau đó, nhưng hầu hết khu vực đó của thị trấn đã bị phong tỏa. Khá yên tĩnh, gần như đủ để rời đi, nhưng vẫn còn một chiếc xe đang nán lại,” Robinson viết trong một tin nhắn gửi cho Twiggs vào thời điểm không xác định ngày 10 tháng 9.

Robinson nói với Twiggs rằng cảnh sát đang tràn ngập khu vực đó: “Có một xe tuần tra đậu ngay cạnh đó. Tôi nghĩ họ đã rà soát khu vực đó rồi, nhưng tôi không muốn mạo hiểm.”

“Tôi ước mình đã quay lại và lấy nó ngay khi vừa đến xe,” Robinson viết. “Tôi lo lắng không biết bố tôi sẽ làm gì nếu tôi không mang khẩu súng trường của ông nội về.”

Robinson bị buộc tội:

– Tội danh 1: Giết người nghiêm trọng (tội danh có thể bị tử hình)
– Tội danh 2: Xả súng bừa bãi gây thương tích
– Tội danh 3: Cản trở công lý vì giấu súng
– Tội danh 4: Cản trở công lý vì vứt bỏ quần áo mặc trong lúc nổ súng
– Tội danh 5: Can thiệp vào nhân chứng vì yêu cầu bạn cùng phòng xóa tin nhắn có nội dung buộc tội
– Tội danh 6: Can thiệp vào nhân chứng vì yêu cầu bạn cùng phòng là người chuyển giới giữ im lặng và không nói chuyện với cảnh sát
– Tội danh 7: Thực hiện hành vi bạo lực trước mặt trẻ em

Các công tố viên ở Utah đang yêu cầu án tử hình.

Ngày 11/12, quan chức châu Âu đã nhóm họp tại Strasbourg (Pháp) để giải quyết những khác biệt về hiệp ước nhân quyền của lục địa này, qua đó hóa giải các thách thức từ vấn đề người di cư.Phát biểu với các phóng viên, Tổng thư ký Hội đồng châu Âu Alain Berset - người đã triệu tập cuộc họp của các bộ trưởng tư pháp và các quan chức chủ chốt khác - nhấn mạnh châu Âu đang đối mặt với những thách thức thực sự lớn và vấn đề di cư là một trong những mối quan ngại đó. Ông nhấn mạnh cuộc thảo luận tại Strasbourg không phải nhằm “thay đổi” Công ước Nhân quyền châu Âu, văn kiện đóng vai trò trụ cột trong việc lục địa này phản ứng với làn sóng di cư thời gian qua. Thay vào đó, nhiệm vụ của các nước là giữ cho công ước “mạnh mẽ và phù hợp”, bảo đảm cân bằng giữa tự do và an ninh, công lý và trách nhiệm.

Các cuộc thảo luận tại Strasbourg dự kiến đề cập các vấn đề phức tạp như trấn áp nạn buôn người, quy định về “trung tâm tiếp nhận” ngoài châu Âu và cơ chế áp dụng Điều 8 (quyền gia đình) và Điều 3 (cấm đối xử vô nhân đạo) vốn thường được viện dẫn trong các trường hợp liên quan đến di cư. Theo truyền thông, cuộc họp sẽ hướng tới một tuyên bố chính trị vào mùa Xuân tới và làm rõ cách áp dụng công ước trong các trường hợp di cư. Nếu đạt được đồng thuận, đây có thể là một trong những cải cách quan trọng nhất trong 75 năm kể từ khi văn kiện này ra đời.Trước thềm cuộc họp, ít nhất 27 quốc gia - hơn một nửa số thành viên của Hội đồng châu Âu - đã kêu gọi Tòa án Nhân quyền châu Âu xem xét lại cách giải thích hiệp ước. Các phán quyết của Tòa án Nhân quyền châu Âu về vấn đề di cư đã gây tranh cãi với một số chính phủ, bao gồm cả các lệnh khẩn cấp ngăn chặn trục xuất vào phút cuối. Các quốc gia đặc biệt lo ngại cách giải thích liên quan đến quyền về đời sống riêng tư và gia đình trong công ước này, cũng như nguy cơ các quyền này sẽ bị lợi dụng để ngăn chặn việc trục xuất những cá nhân được đánh giá là không có quyền cư trú.

Theo phóng viên TTXVN tại London, ngày 10/12, Thủ tướng Anh Keir Starmer kêu gọi các lãnh đạo châu Âu thúc đẩy cải cách Công ước Nhân quyền châu Âu nhằm tạo điều kiện thuận lợi hơn cho việc trục xuất người di cư bất hợp pháp. Lời kêu gọi được đưa ra trong bối cảnh đảng Bảo thủ và Reform UK kêu gọi Anh rút hoàn toàn khỏi công ước này, nhưng ông Starmer cho rằng việc cập nhật công ước là cần thiết để đối phó với các thách thức từ tình trạng di cư quy mô lớn.

Quan điểm của Chính phủ Anh, trong đó có Tổng Chưởng lý Lord Hermer và Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Tư pháp David Lammy, cho rằng định nghĩa về “đời sống gia đình” không nên được diễn giải quá rộng để ngăn việc trục xuất những người không có quyền lưu trú. Ông Lammy cho rằng công ước là “nền tảng vì hòa bình, ổn định và an ninh tại châu Âu” nhưng không phải là "bất biến theo thời gian".

Trước đó đã có 9 quốc gia thành viên Hội đồng châu Âu, do Italy và Đan Mạch dẫn đầu, kêu gọi cải cách Công ước Nhân quyền châu Âu.

Việc kéo dài thời gian họp thượng đỉnh đã trở nên tương đối phổ biến, do các lãnh đạo châu Âu thường gặp khó khăn trong việc đạt đồng thuận về các vấn đề phức tạp.

Chủ tịch Hội đồng châu Âu Antonio Costa cho biết Liên minh châu Âu có thể kéo dài thượng đỉnh dự kiến diễn ra ngày 18–19 tháng 12 nhằm đạt được thỏa thuận về tài trợ cho Ukraine thông qua việc tịch thu tài sản Nga bị đóng băng - theo tạp chí Mỹ Politico.

Politico lưu ý rằng việc kéo dài như vậy sẽ vi phạm “quy tắc vàng” mang tính bất thành văn của Hội đồng châu Âu, vốn cho rằng một thượng đỉnh tốt không nên kéo dài quá một ngày. Trước thềm cuộc họp, ông Costa nói với báo giới rằng thượng đỉnh sắp tới có thể kéo dài tới 3 ngày, cho đến khi đạt được “kết luận tích cực”.

Việc kéo dài các cuộc họp thượng đỉnh đã trở nên tương đối phổ biến, do các lãnh đạo EU thường khó tìm được sự đồng thuận về những vấn đề phức tạp. Chẳng hạn, quyết định bổ nhiệm bà Ursula von der Leyen làm Chủ tịch Ủy ban châu Âu đã mất 3 ngày đàm phán, từ 30/6 đến 2/7.

Tại thượng đỉnh sắp tới, Ủy ban châu Âu hy vọng thuyết phục các thành viên EU tiến hành tịch thu 210 tỷ euro tài sản Nga, trong đó 185 tỷ euro đang bị đóng băng tại ngân hàng lưu ký Euroclear ở Bỉ. Tuy nhiên, nước này đang phản đối, yêu cầu phải có các cam kết ràng buộc pháp lý từ toàn bộ các nước EU để bồi thường cho Bỉ trong trường hợp họ phải gánh chịu thiệt hại tài chính do các biện pháp trả đũa của Nga.

Politico cho biết, để chuẩn bị cho thượng đỉnh tuần tới, tuần này các đại sứ EU sẽ phải làm việc ngoài giờ để thuyết phục Bỉ sử dụng tài sản Nga tài trợ cho Ukraine. Ukraine sẽ cạn tiền vào tháng Tư nếu thỏa thuận không được thông qua.

Ông Costa trước đó nói rằng thượng đỉnh cũng sẽ xem xét tiến độ chương trình tăng cường năng lực sẵn sàng quân sự của EU khi khối chuẩn bị cho khả năng đối đầu với Nga và Belarus vào năm 2030. Các lãnh đạo châu Âu cũng sẽ xem xét khuôn khổ ngân sách 7 năm mới của EU cho giai đoạn 2028–2034 và thảo luận về tiến trình mở rộng cũng như quan hệ của khối với các nước Trung Đông....

Vietbf @ Sưu tầm

Sau mỗi chuyến về, một nỗi buồn lại lớn lên
Cứ mỗi lần rời Việt Nam trở lại Mỹ, niềm vui gặp lại họ hàng qua rất nhanh, chỉ còn lại một nỗi nao nao khắc khoải. Quê hương trong tôi là những khuôn mặt thân quen và cũng là những đứa trẻ lam lũ giữa phố xá nóng nực.

Chiếc xích đu và xấp vé số của một bé gái Sài Gòn
Tôi vừa xem một đoạn video quay ở Sài Gòn: bé gái chừng sáu tuổi, trạc tuổi cháu ngoại tôi ở Mỹ. Trong khi cháu tôi ăn học, ca hát, nhảy múa, bé ấy đi bán vé số. Bé đứng nhìn đám trẻ nhà giàu nô đùa trong công viên, chờ họ về mới rón rén lại gần chiếc xích đu, vừa chơi vừa lấm lét sợ bị đuổi, tay vẫn ôm chặt xấp vé số chưa bán. Có cảnh nào đau lòng hơn?

Vĩnh Long: bình sữa bắp giữa nắng trưa
Về quê Vĩnh Long tôi ở nhờ nhà em dâu, đối diện là một căn nhà lá lụp xụp. Chồng đi phụ hồ, vợ ở nhà trông con. Thằng bé bảy tuổi trưa nào cũng đeo mấy bình sữa bắp mẹ nấu, lững thững đi bán bất kể mưa nắng. Tôi thường gọi nó vào mua hết, để nó được về nhà—dù biết rằng “về nhà” là tiếp tục phụ việc cho mẹ.

Hồi ức Sài Gòn xưa: con nít được đến trường
Ngày trước, nhà tôi ở mặt tiền Sài Gòn. Sáng sáng, đám trẻ lao động trong hẻm vẫn ríu rít đi học trường công lập. Hôm nay, sau hơn nửa thế kỷ, quá nhiều trẻ em nông thôn, miền núi vẫn không có điều kiện cắp sách. Trường lớp và bệnh viện công thiếu thốn, trong khi tượng đài nghìn tỷ vẫn mọc lên khắp nơi—một nghịch lý chua xót.

Những tấm vé, những tấm bảng và nỗi nhục mang tên quốc tịch
Con trai tôi vừa mua vé cho cả nhà đi Nhật Bản. Tôi biết sau phút giây hạnh phúc bên gia đình, tôi sẽ lại buồn. Ngày xưa thời VNCH, người Việt sang Nhật du học, du lịch. Ngày nay, không ít người sang để làm dịch vụ “xuất khẩu lao động”. Ở Nhật, Đại Hàn, có nơi treo bảng tiếng Việt “Xin đừng ăn cắp”—đau đến nhục nhã. Tôi đi bằng passport Mỹ để bớt cái nhìn kỳ thị nơi cửa khẩu, mà trong lòng vẫn xót xa cho xứ sở.

“Enjoy the present” – món quà và chiếc gai
Các con khuyên tôi: đừng nghĩ quá khứ hay tương lai, hãy tận hưởng hiện tại. “Present” cũng là gift – quà tặng cuộc đời. Nhưng ngay trong món quà ấy, tôi vẫn thấy một chiếc gai: những tuổi thơ bán mưu sinh, những giấc mơ bị cắt ngắn sau ngày mất nước. Tôi hạnh phúc với hiện tại, nhưng hoài niệm thì không rời.

Câu hỏi cho ngày mai
Bao giờ dân Việt mới thoát cảnh cơ cực, vươn lên cho bằng nhân loại năm châu? Nửa thế kỷ đã qua, bao nhiêu năm tăm tối nữa cho quê hương?
Tôi không có đáp án. Chỉ biết rằng mỗi tấm vé số trong tay một đứa trẻ là một lời nhắc—rằng chúng ta chưa làm đủ để trả lại tuổi thơ cho các em, và trả lại niềm tự hào cho một dân tộc đáng được ngẩng cao đầu.

Oanh Nguyen