Trong thế giới chính trị đầy biến động, những con số thống kê thường được coi là thước đo chuẩn xác nhất cho quyền lực. Thế nhưng, đôi khi những con số ấy lại bị "nhào nặn" một cách thần kỳ dưới lăng kính của những người cầm quyền. Gần đây, Tổng thống Donald Trump đã không ngừng tán dương một cuộc thăm dò được thảo luận trên CNN vào tháng 3, khẳng định ông nhận được sự ủng hộ tuyệt đối từ đảng của mình. Người ta vẫn bảo "Nói có sách, mách có chứng", nhưng trong trường hợp này, dường như "cuốn sách" của ông Trump lại mang nhiều yếu tố hư cấu hơn là thực tại khách quan.

"Râu ông nọ chắp cằm bà kia": Sự nhầm lẫn tai hại về nguồn gốc

Vào hôm thứ Ba vừa qua, tại Nhà Trắng, ông Trump đã dõng dạc tuyên bố: "Tôi đang đạt mức ủng hộ 100% trong Đảng Cộng hòa... theo CNN. Các bạn có thấy cuộc thăm dò của CNN không? Không ai nói về nó cả. Tôi nghĩ những người làm cuộc thăm dò đó chắc đã bị đuổi việc rồi." Tuy nhiên, thực tế lại phũ phàng hơn nhiều.

Cái gọi là "cuộc thăm dò của CNN" thực chất không hề tồn tại. Phân tích viên Harry Enten của CNN thực tế đang thảo luận về một cuộc thăm dò của NBC News. Sự nhầm lẫn này có thể coi là "Râu ông nọ chắp cằm bà kia". Trong khi ông Trump mải mê với con số 100%, thì cuộc thăm dò thực sự gần nhất của CNN/SSRS (thực hiện từ 26-30/3) chỉ ghi nhận mức ủng hộ của ông trong Đảng Cộng hòa là 80%. Con số 100% mà ông hãnh diện thực chất chỉ dành riêng cho nhóm những người ủng hộ phong trào MAGA cực đoan, chứ không phải toàn bộ đảng viên Cộng hòa như ông rêu rao.

Phong trào MAGA có phải là "tất cả" Đảng Cộng hòa?

Ông Trump còn khẳng định chắc nịch rằng phong trào MAGA "về cơ bản là 100% của đảng". Đây lại là một nhận định mang tính áp đặt, bởi số liệu thực tế cho thấy một bức tranh đa sắc thái hơn nhiều. Theo cuộc thăm dò của NBC News, chỉ có khoảng 30% cử tri đã đăng ký tự nhận mình là người ủng hộ MAGA, trong khi 42% xác định mình là đảng viên Cộng hòa hoặc có xu hướng ủng hộ đảng này.

Thậm chí, một cuộc thăm dò khác của NBC News/SurveyMonkey chỉ ra rằng có tới 47% đảng viên Cộng hòa cho biết họ ủng hộ Đảng nhiều hơn là ủng hộ phong trào MAGA cá nhân của ông Trump. Điều này cho thấy Đảng Cộng hòa vẫn đang tồn tại những mảng màu đối lập, và không phải ai mang danh "Voi" cũng đều sẵn sàng đi theo ngọn cờ MAGA. Như câu tục ngữ "Chín người mười ý", sự đoàn kết tuyệt đối mà ông Trump hằng mong muốn vẫn còn là một viễn cảnh xa vời.

Sự thật về mức độ ủng hộ: Khi "nước thủy triều" bắt đầu rút

Dù mức ủng hộ dành cho ông Trump trong đảng vẫn ở mức cao, nhưng các con số không hề biết nói dối: chúng đang có dấu hiệu sụt giảm đáng kể kể từ đầu năm 2026. Thay vì đạt ngưỡng 100%, sự tín nhiệm dành cho ông đang bị bào mòn dần dưới áp lực của dư luận và các chính sách gây tranh cãi.

CNN/SSRS: Giảm từ 87% (tháng 1) xuống còn 80% (cuối tháng 3).

Pew Research Center: Chỉ còn 68% vào cuối tháng 4, so với mức 73% hồi đầu năm.

AP-NORC: Ghi nhận cú trượt dài từ 81% xuống chỉ còn 68%.

Marquette Law School: Giảm từ 83% xuống 78%.

Những con số này chứng minh rằng "Sóng sau đè sóng trước", sự không hài lòng của công chúng rộng rãi đang bắt đầu lan sang cả những "thành trì" kiên cố nhất của ông. Việc ông Trump cố tình lờ đi những dữ liệu này để bám víu vào con số 100% ảo tưởng không chỉ là một sai lầm về mặt thống kê, mà còn là một chiến thuật chính trị đầy rủi ro.

Đừng để những con số "phù phép" đánh lừa

Việc ông Trump liên tục tung hô con số 100% là một nỗ lực nhằm củng cố quyền uy và tạo ra vẻ ngoài của sự đoàn kết không thể phá vỡ. Tuy nhiên, thực tế lại cho thấy một Đảng Cộng hòa đang chia rẽ và một vị Tổng thống đang dần mất đi sức hút ngay chính trong "sân nhà" của mình.

Dân gian có câu "Thùng rỗng kêu to", những tuyên bố hùng hồn về một sự ủng hộ tuyệt đối thường chỉ để che đậy những rạn nứt đang ngày một lớn dần. Trong cuộc chơi chính trị, sự thật luôn có cách để lộ diện, và dù ông Trump có muốn tin vào cuộc thăm dò "trong mơ" ấy đến đâu, thì thực tế phũ phàng về sự sụt giảm uy tín vẫn là một bản cáo trạng đanh thép mà ông không thể phớt lờ trước thềm những cuộc đối đầu quan trọng sắp tới.

Nam cử nhân của Đại học California, Los Angeles từng gây tranh cãi khi công khai khoe dùng ChatGPT tại buổi lễ tốt nghiệp, cho biết bản thân bất ngờ vì "quá nổi tiếng".
Khoảnh khắc khoe lịch sử chatGPT viral khắp MXH của nam cử nhân Mỹ Andre Mai từng gây tranh cãi vì khoe dùng ChatGPT trong lễ tốt nghiệp của Đại học California, Los Angeles (Mỹ).
Hồi tháng 3, Andre Mai, cựu sinh viên Đại học California, Los Angeles (Mỹ), người từng gây chú ý với đoạn video khoe dùng ChatGPT trong lễ tốt nghiệp, tiếp tục thu hút sự quan tâm khi chia sẻ cập nhật mới trên LinkedIn về hành trình sau khi bỗng dưng nổi tiếng.

Anh cho biết việc trở thành "ChatGPT guy" là một "bất ngờ khá siêu thực". Đoạn video cũ ghi lại khoảnh khắc tại lễ tốt nghiệp năm 2025 ở Pauley Pavilion, gần đây bất ngờ được lan truyền trở lại trên mạng xã hội, kéo theo làn sóng thảo luận mới về vai trò của AI trong giáo dục đại học.

Theo Mai, kể từ sau sự việc, anh thường xuyên hỗ trợ bạn bè và người quen sử dụng ChatGPT trong học tập. Những hỗ trợ này trải rộng từ việc tìm tài liệu nghiên cứu, gỡ lỗi lập trình cho đến cách tích hợp các công cụ AI vào quy trình làm việc thực tế. Anh nhìn nhận AI không chỉ là công cụ hỗ trợ tạm thời mà đang dần trở thành một phần trong kỹ năng học tập và làm việc hiện đại.

Trong bài đăng, Mai cũng chia sẻ hình ảnh món quà nhận được từ OpenAI, đồng thời tiết lộ đã được mời đến tham quan văn phòng của công ty sau khi đoạn video lan truyền mạnh mẽ. Anh gửi lời cảm ơn tới đội ngũ OpenAI vì món quà ý nghĩa cũng như những cuộc trao đổi xoay quanh tương lai của trí tuệ nhân tạo.

"Cuộc gặp gỡ với đội ngũ có ý nghĩa rất lớn với tôi", anh viết.


Andre Mai tốt nghiệp Đại học California, Los Angeles (Mỹ). Ảnh: vivianlephoto/Instagram.
Tháng 6/2025, Andre Mai trở thành tâm điểm tranh cãi khi một đoạn clip ghi lại cảnh anh giơ laptop hiển thị lịch sử dùng ChatGPT tại Pauley Pavilion được lan truyền rộng rãi trên Instagram và X, theo The New York Post.

Trong hình ảnh hiển thị trên màn hình lớn, Andre Mai, sinh viên ngành sinh học tính toán và hệ thống, cầm laptop, khoe hàng loạt đoạn văn bản do AI tạo, được cho là đã sử dụng cho các bài thi cuối kỳ.

Hình ảnh ghi lại cảnh nam sinh viên tự hào lướt qua những nội dung này, được xem như bằng chứng, cho thấy anh dùng công nghệ trong quá trình thi cử, trong khi các sinh viên tốt nghiệp khóa 2025 phía sau reo hò cổ vũ. Anh còn khẩu hình câu "Let’s gooooo" để khuấy động đám đông.

Tuy nhiên, trái với sự phấn khích tại buổi lễ, đoạn video vấp phải phản ứng tiêu cực từ cộng đồng mạng. Nhiều ý kiến cho rằng đây là dấu hiệu đáng lo ngại đối với giáo dục và xã hội.

"Mọi thứ coi như xong rồi", một người dùng bình luận trên X. Người khác viết: "Chiếc hộp Pandora đã bị mở ra". Một ý kiến khác mỉa mai: "Vậy mà chúng ta vẫn phải coi trọng bằng đại học". Thậm chí, có người châm biếm: "Bác sĩ tương lai sẽ vừa đeo tai nghe vừa hỏi ChatGPT cách mổ tim".

Một số ý kiến còn cho rằng việc phụ thuộc vào AI có thể khiến người lao động trở nên dư thừa. "Nếu ChatGPT giúp bạn tốt nghiệp, thì ChatGPT cũng đã lấy luôn việc của bạn", một tài khoản nhận định, phản ánh lo ngại lâu nay của giới chuyên gia công nghệ. Trên Reddit, nhiều người cũng bày tỏ quan điểm tương tự, cho rằng việc lạm dụng AI sẽ khiến người học không còn thực sự tiếp thu kiến thức, biến công cụ hỗ trợ thành "chiếc hộp trả lời thần kỳ".

Tuy nhiên, số khác lên tiếng bênh vực Mai. Một số người cho rằng việc sử dụng AI là xu hướng tất yếu và cần được nhìn nhận như một kỹ năng.

"ChatGPT và AI là những công cụ sẽ tồn tại lâu dài, dù tốt hay xấu", một người dùng X viết. Người này cho rằng việc sử dụng hiệu quả công cụ để đạt mục tiêu không nên bị xem là gian lận, mà cho thấy khả năng áp dụng trong thực tế.

Sau khi đoạn clip lan truyền, Andre Mai đã lên tiếng giải thích trong video đăng trên Instagram. Anh cho biết những gì hiển thị trên màn hình là nội dung liên quan đến việc hoàn tất hai bài thi cuối kỳ có thời hạn sát nhau, một vào 17h và một vào nửa đêm. Bài đăng này sau đó cũng được trang chính thức của ChatGPT chia sẻ lại.

Theo Mai, anh sử dụng AI để hoàn thiện tài liệu cho phòng thí nghiệm học máy, đồng thời tóm tắt các phương trình quan trọng phục vụ bài kiểm tra cuối cùng trong chương trình đại học. Anh khẳng định việc này không vi phạm quy định, bởi các giảng viên đã khuyến khích sinh viên sử dụng AI trong học tập. Vì vậy, không có chuyện anh bị tước bằng sau vụ công khai lịch sử ChatGPT ở lễ tốt nghiệp.

Nam sinh cũng cho biết đã ứng dụng AI theo nhiều cách trong quá trình học, từ việc hiểu các môn như hệ điều hành, mạng máy tính đến lựa chọn thiết bị DJ.

VietBF@ sưu tập

Giữa mênh mông sóng nước Đại Tây Dương, con tàu du lịch hạng sang MV Hondius vốn dĩ là biểu tượng của những chuyến viễn du đầy mộng mơ, nay bỗng chốc trở thành một "nhà tù nổi" bị bao vây bởi bóng ma của Hantavirus. Sau những ngày dài bị cách ly ngoài khơi Cape Verde, con tàu này đã chính thức nhổ neo hướng về Tenerife thuộc quần đảo Canary (Tây Ban Nha). Thế nhưng, chuyến hành trình kéo dài 3,5 ngày này không hề bình yên, khi mà bóng tối của dịch bệnh vẫn đang lù lù dẫn tới, gieo rắc nỗi kinh hoàng cho gần 150 con người còn kẹt lại trên tàu. Đúng là "Họa vô đơn chí", chuyến đi nghỉ dưỡng trong mơ đã biến thành một cơn ác mộng kinh hoàng giữa lòng đại dương.

Cuộc di tản nghẹt thở và những sự cố bất ngờ

Ngay trước khi con tàu rời Cape Verde, một cuộc di tản y tế khẩn cấp đã diễn ra đầy kịch tính. Ba hành khách trong tình trạng nguy kịch đã được đưa rời tàu. Hai người trong số đó đã may mắn đáp xuống Amsterdam để được đội ngũ y tế chuyên biệt chăm sóc. Tuy nhiên, bệnh nhân thứ ba lại gặp phải một hành trình đầy gian truân. Chiếc máy bay chở người này đã bị Morocco từ chối cho phép hạ cánh để tiếp nhiên liệu, buộc phải chuyển hướng đến sân bay Gran Canaria.

Chưa dừng lại ở đó, thiết bị y tế trên máy bay gặp sự cố khiến việc cứu chữa bị trì hoãn thêm. Dù chính quyền khẳng định bệnh nhân này không gây rủi ro cho cộng đồng, nhưng hình ảnh chiếc máy bay nằm lẻ loi trên đường băng chờ đợi phương án giải quyết đã lột tả sự khắc nghiệt của thực tại. Người ta vẫn bảo "Cứu người như cứu hỏa", nhưng giữa cơn bão dịch bệnh, mọi nỗ lực dường như đều bị thử thách bởi những rào cản vô hình.

Chủng Andes cực độc: Khi con người trở thành nguồn lây

Số ca nhiễm liên quan đến MV Hondius hiện đã tăng lên con số 8, trong đó có 3 ca xác nhận và 5 ca nghi nhiễm. Đáng buồn thay, 3 mạng người đã nằm lại trong đợt bùng phát này. Điều khiến Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) lo ngại hơn cả chính là kết quả giải mã trình tự gen: Thủ phạm là chủng virus Andes.

Khác với các chủng Hantavirus thông thường vốn chỉ lây từ loài gặm nhấm sang người qua chất thải, chủng Andes có một khả năng đáng sợ là lây truyền từ người sang người. Dù WHO nhấn mạnh rủi ro cộng đồng là thấp và sự lây nhiễm chỉ xảy ra ở những tiếp xúc cực kỳ gần gũi như vợ chồng cùng phòng giam, nhưng nỗi lo về một sự lây lan diện rộng vẫn âm ỉ. Hiện các nhà chức trách đang chạy đua với thời gian để truy vết hàng chục người trên các chuyến bay mà nạn nhân từng tham gia trước khi qua đời. Thật đúng là "Một con sâu làm rầu nồi canh", chỉ từ những ca bệnh ban đầu, giờ đây cả một mạng lưới quốc tế đang phải gồng mình đối phó.

Tranh cãi chính trị và bài toán nhân đạo tại quần đảo Canary

Trong khi MV Hondius đang rẽ sóng tiến về Tenerife, một cuộc khẩu chiến chính trị đã nổ ra dữ dội ngay tại Tây Ban Nha. Tổng thống quần đảo Canary, ông Fernando Clavijo, đã bày tỏ sự phản đối gay gắt việc cho phép con tàu cập cảng. Ông đặt câu hỏi: Tại sao không hồi hương hành khách ngay tại Cape Verde mà lại để họ lênh đênh thêm nhiều ngày trên con tàu đầy rẫy mầm bệnh?

Đáp lại, Bộ trưởng Y tế Tây Ban Nha Mónica García khẳng định việc cập cảng tại Tenerife là phương án an toàn nhất cho cả người trên tàu lẫn công chúng. Theo kế hoạch, 14 hành khách người Tây Ban Nha sẽ được đưa thẳng đến bệnh viện quân đội, trong khi những người khác sẽ được hồi hương dưới sự giám sát chặt chẽ. Đây là một ván bài chính trị cân não, nơi mà ranh giới giữa an ninh quốc gia và nghĩa vụ nhân đạo trở nên mong manh hơn bao giờ hết.

Nguồn gốc dịch bệnh: Từ những chuyến ngắm chim nơi "tận cùng thế giới"

Câu hỏi lớn nhất lúc này là: Virus đã lên tàu bằng cách nào? Các chuyên gia của WHO và chính quyền Argentina đang nghiêng về giả thuyết cặp vợ chồng người Hà Lan (đã qua đời) chính là "nguồn lây số 0". Có khả năng họ đã nhiễm virus trong một chuyến đi ngắm chim tại bãi rác ở thành phố Ushuaia, Argentina – nơi được mệnh danh là điểm cực nam của thế giới – trước khi lên tàu.

Hantavirus có thời gian ủ bệnh từ 1 đến 6 tuần, hoàn toàn khớp với lịch trình của con tàu sau khi rời Nam Cực và dừng chân tại Saint Helena. Với tỷ lệ tử vong lên đến 38%, Hantavirus tấn công vào phổi và tim, khiến nạn nhân suy hô hấp và tử vong nhanh chóng. Hiện tại, những hành khách còn lại trên tàu đang phải sống trong chế độ vệ sinh và giám sát y tế nghiêm ngặt nhất. Dù không khí trên tàu được báo cáo là "bình tĩnh", nhưng ai cũng hiểu rằng họ đang phải đối mặt với một kẻ thù vô hình và cực kỳ nguy hiểm. Chuyến hành trình này, có lẽ, sẽ là kỷ niệm đau đớn nhất mà họ không bao giờ muốn nhớ lại.

Cái tên Jeffrey Epstein từ lâu đã trở thành một biểu tượng của những mưu đồ đen tối và những bí mật kinh hoàng trong giới thượng lưu. Ngay cả khi "tỷ phú ấu dâm" này đã lìa đời, bóng ma của ông ta vẫn tiếp tục ám ảnh chính trường và hệ thống pháp luật Mỹ. Thứ Tư vừa qua, một thẩm phán liên bang đã chính thức cho công bố một tài liệu được cho là thư tuyệt mệnh của Epstein – một mảnh giấy viết tay đầy ám ảnh, mở ra những tranh cãi mới về những ngày cuối cùng của kẻ tội đồ này sau song sắt. Đúng là "Cái kim trong bọc lâu ngày cũng lòi ra", dù sự thực về bức thư vẫn còn là một dấu hỏi lớn.

Những dòng chữ nguệch ngoạc và triết lý của kẻ cùng đường

Bức thư vừa được đưa vào hồ sơ tòa án là những dòng chữ viết tay trên giấy kẻ ngang, không có chữ ký và cũng chẳng đề ngày tháng. Những nội dung được hé lộ mang đầy vẻ thách thức và cay nghiệt:

"Họ điều tra tôi suốt nhiều tháng trời – chẳng tìm thấy CÁI GÌ CẢ!!!"
"Thật là một đặc ân khi có thể tự lựa chọn thời điểm để nói lời từ biệt."
"CHẲNG CÓ GÌ VUI – KHÔNG ĐÁNG ĐÂU!!"

Những dòng chữ này dường như được viết ra trong một tâm thế vừa phẫn uất, vừa ngạo mạn. Với Epstein, cái chết không chỉ là sự chấm dứt, mà còn được ông ta gọi là một "đặc ân" để bảo toàn quyền tự quyết cuối cùng. Tuy nhiên, tính xác thực của tài liệu này vẫn đang là một chủ đề nóng hổi. Bộ Tư pháp Mỹ dù không phản đối việc công khai tài liệu nhưng cũng khéo léo né tránh việc xác nhận tính chính danh của nó, khiến dư luận không khỏi nghi ngờ: Liệu đây là sự thật, hay chỉ là một quân bài trong trò chơi tâm lý của những kẻ liên quan?

Nhân chứng kỳ lạ: Cựu cảnh sát sát nhân và "cuốn sách giấu thư"

Điều khiến bức thư này thêm phần ly kỳ chính là cách nó được tìm thấy. Nicholas Tartaglione, một cựu cảnh sát bị kết án vì tội giết người hàng loạt và là bạn cùng phòng giam của Epstein, tuyên bố chính anh ta là người đã phát hiện ra mảnh giấy này. Tartaglione kể lại rằng bức thư xuất hiện sau nỗ lực tự sát không thành của tỷ phú này vào tháng 7 năm 2019 – chỉ vài tuần trước khi Epstein thực sự qua đời.

"Jeffrey Epstein đã cố tự tử khi ở chung phòng với tôi. Tôi thức dậy, dùng hô hấp nhân tạo để cứu ông ta. Và để chứng minh điều đó, ông ta đã viết một bức thư tuyệt mệnh", Tartaglione chia sẻ. Anh ta khẳng định Epstein đã kẹp mảnh giấy vào một cuốn sách mà anh ta đang đọc. Các luật sư của Tartaglione thậm chí tuyên bố đã thuê chuyên gia giám định chữ viết để xác nhận đây chính là nét bút của Epstein. Thế nhưng, trong một thế giới mà "Lòng người hiểm độc khôn lường", ai có thể chắc chắn đây không phải là một màn kịch được dựng lên để mưu cầu lợi ích cá nhân trong chốn lao tù?

Sự mâu thuẫn đến nghẹt thở: Muốn sống hay muốn chết?

Hồ sơ giải mật cho thấy một bức tranh tâm lý đầy mâu thuẫn của Epstein trong những ngày định mệnh đó. Vào ngày 23/7/2019, người ta tìm thấy ông ta nằm co quắp dưới sàn với một chiếc thòng lọng tự chế quanh cổ. Vậy mà ngay ngày hôm sau, khi làm việc với bác sĩ tâm lý, Epstein lại khẳng định chắc nịch: "Tôi không có ý định tự tử. Tôi quá tâm huyết với vụ án của mình để chiến đấu, tôi còn cuộc sống và tôi muốn quay lại sống cuộc đời của mình."

Những lời tuyên bố đầy sinh khí đó hoàn toàn trái ngược với nội dung u tối trong bức thư tuyệt mệnh. Điều này càng đổ thêm dầu vào lửa cho những thuyết âm mưu vốn đã bủa vây cái chết của ông ta. Người ta tự hỏi, điều gì đã khiến một người đang tràn đầy hy vọng vào vụ kiện lại nhanh chóng rơi vào tuyệt vọng đến mức chọn cách cực đoan nhất? Hay phải chăng, như câu tục ngữ "Họa phúc khôn lường", những thế lực ngầm đằng sau đã khiến cho cái chết của Epstein trở thành một điều tất yếu phải xảy ra?

Kết cục của một đế chế và bóng tối của sự thật

Bất chấp hàng loạt thuyết âm mưu cho rằng Epstein bị ám sát để "diệt khẩu", Bộ Tư pháp Mỹ và các nhân viên giám định y khoa vẫn giữ nguyên kết luận: Epstein đã tự kết liễu đời mình. Hơn 10 giờ video an ninh được công bố cho thấy không có ai đột nhập vào phòng giam của ông ta trong ngày định mệnh đó.

Tuy nhiên, việc bức thư tuyệt mệnh này bị giấu kín suốt gần 7 năm trời mới được tờ The New York Times vận động công khai đã đặt dấu hỏi lớn về tính minh bạch của hệ thống tư pháp. Việc công bố tài liệu này dẫu có thể không thay đổi được kết luận pháp lý, nhưng nó là một mảnh ghép quan trọng để công chúng hiểu hơn về sự sụp đổ của một "vương quốc tội lỗi". Jeffrey Epstein đã ra đi, nhưng những gì ông ta để lại – từ những dòng chữ nguệch ngoạc đến những bí mật kinh hoàng – vẫn sẽ là một vết sẹo khó lành trong lịch sử tư pháp Mỹ. Đúng là "Sinh ký tử quy", nhưng cái chết của kẻ thủ ác này lại mang theo quá nhiều uẩn khúc khiến hậu thế vẫn chưa thể nào yên giấc.

WASHINGTON, D.C.

Các cuộc tấn công của Iran đã làm hư hại hoặc phá hủy ít nhất là 228 công trình hoặc thiết bị quân sự tại các căn cứ quân đội Mỹ trên khắp Trung Đông kể từ khi chiến tranh bùng nổ, theo nhật báo Washington Post (The Post) đã tiết lộ ra hôm thứ Tư, 6/5/26.

Drone và hoả tiễn Iran nhắm trúng các nơi chứa máy bay, căn cứ, kho nhiên liệu, phi cơ cùng các hệ thống radar, truyền tin và phòng không quan trọng ở mức độ tàn phá lớn hơn nhiều so với những gì mà chính phủ Mỹ đã từng công khai thừa nhận hoặc được thông báo ra trước đây, theo các chuyên gia phân tích hình ảnh vệ tinh có cho biết.

Hoạt động của Hải Quân Hoa Kỳ ở vùng Vịnh Oman. (Ảnh: Getty Images)
Mức độ tàn phá này cho thấy các căn cứ Mỹ trong khu vực đã trở nên quá nguy hiểm để có thể duy trì quân số bình thường. Các vị chỉ huy quân đội buộc phải cho di tản phần lớn nguồn nhân sự ra khỏi tầm bắn của Tehran ngay từ những giai đoạn đầu của cuộc xung đột này.

Tính cho đến cuối tháng Tư, quân đội Mỹ đã ghi nhận có 7 quân nhân bị tử trận trong các cuộc tấn côngcủa Iran, với sáu người tại Kuwait và một người tại Saudi Arabia. Ngoài ra, có hơn 400 binh sĩ khác bị thương. Dù phần lớn đã trở lại nhiệm vụ, ít nhất có 12 người vẫn đang trong tình trạng bị thương nặng, theo các giới chức Mỹ có nói với điều kiện xin giấu tên vì tính nhạy cảm của vấn đề.

Việc đánh giá mức thiệt hại gặp nhiều trở ngại do các rào cản thông tin. Hai công ty cung cấp hình ảnh vệ tinh thương mại lớn nhất là Vantor và Planet đã hạn chế hoặc giữ kín dữ kiện theo yêu cầu của chính phủ Mỹ. Tuy nhiên, The Post có thu thập và xác minh tính xác thực của 109 hình ảnh có độ phân giải cao do các hãng thông tấn của Iran cho công bố, để đối chiếu với hệ thống vệ tinh Copernicus của Liên Âu nhằm bảo đảm không có sự chỉnh sửa nào.

Kết quả cho kiểm tra hình ảnh vệ tinh cho thấy có tổng cộng 217 công trình và 11 thiết bị quân sự bị đánh trúng tại 15 căn cứ của Mỹ. Trong đó, hơn một nửa sự thiệt hại tập trung tại tổng hành dinh của Đệ Ngũ Hạm Đội ở Bahrain và ba căn cứ tại Kuwait gồm có Ali al-Salem, Camp Arifjan và Camp Buehring.

The Post cũng phát hiện các cuộc tấn công đánh trúng một cơ sở truyền tin vệ tinh tại căn cứ al-Udeid ở Qatar, hệ thống phòng thủ Patriot tại Bahrain và Kuwait, một đĩa vệ tinh tại căn cứ Hải Quân Mỹ ở Bahrain, nơi đặt tổng hành dinh Đệ Ngũ Hạm Đội, và một nhà máy điện tại Camp Buehring ở Kuwait.

Các chuyên gia đã xem xét bảng phân tích của The Post cho rằng mức độ thiệt hại cho thấy quân đội Mỹ đã đánh giá thấp khả năng nhắm mục tiêu của Iran, chưa thích ứng đầy đủ với chiến thuật chiến tranh drone hiện đại, và để cho một số căn cứ nằm trong tình trạng không được bảo vệ đầy đủ.

"Các cuộc tấn công của Iran rất chính xác. Không có các hố nổ vì hỏa tiễn bắn trượt", ông Mark Cancian, cố vấn cao cấp tại Center for Strategic and International Studies và là cựu đại tá Thủy quân Lục chiến Mỹ, đưa ra nhận định sau khi xem qua các hình ảnh từ vệ tinh.

Một số mức thiệt hại có thể đã xảy ra sau khi binh sĩ Mỹ rút ra khỏi căn cứ, khiến cho việc bảo vệ công trình trở nên ít quan trọng hơn. Ông Cancian và các chuyên gia khác cho biết, họ không tin các cuộc tấn công này làm suy giảm nghiêm trọng khả năng tiến hành chiến dịch oanh tạc Iran của Hoa Kỳ và Israel.

Bộ Tư Lệnh Trung Ương Mỹ CENTCOM đã từ chối trả lời chi tiết về các phát hiện của The Post. Một phát ngôn viên của quân đội phản bác nhận định cho rằng thiệt hại này là "quá lớn" hoặc cho thấy "có sự thất bại trong việc duy trì, bảo vệ các căn cứ của Mỹ", khi cho biết, việc đánh giá về mức độ phá hủy là khá phức tạp và đôi khi gây ra hiểu lầm, nhưng không cung cấp chi tiết cụ thể nào.

Hình ảnh cho thấy có nhiều doanh trại, nơi chứa phi cơ và nhà kho tại hơn một nửa số căn cứ Mỹ đã bị hư hại hoặc phá hủy. Ông William Goodhind, điều tra viên của dự án nghiên cứu Contested Ground, cho biết, Iran đã "cố tình nhắm vào các khu nhà ở tại nhiều địa điểm với ý định gây ra mức hàng loạt thương vong".

Ông Goodhind nói không chỉ có các căn cứ quân sự, kho nhiên liệu hay hạ tầng phi đạo bị tấn công, mà cả các mục tiêu khác như phòng gym, khu ăn uống và khu nhà ở cũng trở thành mục tiêu mà Iran nhắm đến nhờ sự trợ giúp của phía Nga.

Một giới chức Mỹ nói Bahrain và Kuwait là hai nơi bị đánh trúng nặng nhất, có thể vì các nước này cho phép Mỹ sử dụng căn cứ để tiến hành tấn công, bao gồm việc cho triển khai hệ thống HIMARS có khả năng bắn hỏa tiễn xa hơn 310 dặm.

Các chuyên gia nói quân đội Mỹ chưa có phản ứng thích nghi đầy đủ với loại drone cảm tử, điều mà họ đáng lẽ phải học hỏi được từ cuộc chiến tranh ở Ukraine. "Dù drone mang đầu đạn nhỏ, một số không gây ra mức thiệt hại lớn, nhưng chúng khó bị đánh chặn hơn và chính xác hơn nhiều, khiến cho chúng trở thành mối đe dọa lớn hơn đối với quân đội Mỹ", ông Decker Eveleth thuộc Center for Naval Analyses cho biết

Các chuyên gia cũng vạch ra các vấn đề về hệ thống cấu trúc, bao gồm thiếu hầm trú kiên cố đủ khả năng bảo vệ binh sĩ và thiết bị tại những vị trí trọng yếu. Ví dụ, trung tâm tác chiến chiến thuật tại Kuwait, nơi có 6 quân nhân Mỹ bị tử trận trong một cuộc tấn công bằng drone hồi đầu tháng Ba, gần như không có bảo vệ phía trên đầu hoặc khả năng ngụy trang, một trong nhiều vấn đề hiện đang bị giới lập pháp Dân Chủ cho điều tra.

Thiệt hại tại căn cứ tổng hành dinh Đệ Ngũ Hạm Đội được mô tả là "rất nghiêm trọng". Một giới chức Mỹ cho biết bộ chỉ huy tại đây phải cho di dời về MacDill Air Force Base ở Tampa, Florida, nơi đặt Bộ Tư Lệnh Trung Ương (CENTCOM). Khả năng các binh sĩ và nhân viên dân sự quay lại căn cứ này trong tương lai gần là rất thấp.

"Chúng ta đã chuyển từ thời đại của tàng hình sang thời đại mà toàn bộ chiến trường trở nên gần như trong suốt", ông Maximilian Bremer, cựu sĩ quan Không quân Mỹ và hiện là chuyên gia tại Stimson Center, đưa ra bình luận. Ông cho rằng các căn cứ Mỹ hiện đang ở vào thế phòng thủ bị động thay vì giữ vai trò bàn đạp tấn công như trước.

Dù CENTCOM phản bác cho rằng mức thiệt hại không làm suy giảm nghiêm trọng khả năng oanh tạc, nhưng thực tế việc di tản nhân sự và đóng cửa các tổng hành dinh chiến lược đang đặt ra câu hỏi lớn về sự hiện diện lâu dài của Hoa Kỳ tại Trung Đông trong bối cảnh địa lý chính trị mới.