Quan chức Lầu Năm Góc cho biết Mỹ hiện chưa có hệ thống phòng thủ trước vũ khí siêu vượt âm, đồng thời thúc đẩy dự án "Vòm Vàng" 185 tỷ USD.


Tổng thống Mỹ Donald Trump công bố chương trình lá chắn phòng thủ tên lửa Golden Dome tại Nhà Trắng vào tháng 5/2025. Ảnh: EPA.
Một quan chức cấp cao của Lầu Năm Góc cho biết trước Quốc hội rằng Mỹ hiện “không có khả năng phòng thủ trước vũ khí siêu vượt âm hoặc tên lửa hành trình”, trong bối cảnh kế hoạch lá chắn tên lửa Golden Dome (Vòm Vàng) trị giá 185 tỷ USD của Tổng thống Mỹ vấp phải nhiều hoài nghi.

“Golden Dome sẽ củng cố năng lực răn đe bằng cách khiến đối thủ không thể đạt được mục tiêu thông qua cưỡng ép hoặc gây hấn,” ông Marc Berkowitz, Trợ lý Bộ trưởng Quốc phòng phụ trách chính sách phòng thủ tên lửa và răn đe, phát biểu tại một phiên điều trần Thượng viện hôm đầu tuần này.

Tổng thống Mỹ Donald Trump, nổi tiếng với việc thúc đẩy các chương trình quân sự quy mô lớn, đã đề xuất từ năm ngoái kế hoạch xây dựng hệ thống đánh chặn tên lửa đặt trong không gian và đưa vào vận hành trước khi kết thúc nhiệm kỳ thứ hai vào tháng 1/2029.

Kế hoạch này ban đầu được định giá 175 tỷ USD đến năm 2035, nhưng Lực lượng Không gian Mỹ đã nâng thêm 10 tỷ USD trong ước tính vào tháng trước.

“Hiện tại chúng ta không có hệ thống phòng thủ trước vũ khí siêu vượt âm hay tên lửa hành trình, kể cả các loại tiên tiến,” ông Berkowitz nói khi được hỏi về tính cấp bách của dự án gây tranh cãi này.

“Trung Quốc là đối thủ cạnh tranh chính của chúng ta. Chúng ta sẽ răn đe Trung Quốc từ vị thế sức mạnh thông qua phòng thủ ngăn chặn dọc chuỗi đảo thứ nhất,” ông nói thêm, trong khi các nhân chứng khác nhấn mạnh việc Trung Quốc và Nga đang nhanh chóng mở rộng kho tên lửa.

Trung Quốc năm ngoái đã cảnh báo rằng kế hoạch của Washington có thể làm gia tăng nguy cơ chạy đua vũ trang và biến không gian thành chiến trường, cho rằng Mỹ đang “ám ảnh với việc theo đuổi an ninh tuyệt đối”.

Quốc hội Mỹ hiện đang tổ chức một loạt phiên điều trần trong tháng này về đề xuất ngân sách quốc phòng kỷ lục 1.500 tỷ USD của Nhà Trắng – mức cao nhất trong lịch sử.

Tài liệu ngân sách năm tài khóa 2027 do Lầu Năm Góc công bố tuần trước cho thấy kế hoạch xin cấp 17,9 tỷ USD cho Golden Dome trong năm tài chính tới. Trong đó, 17,1 tỷ USD sẽ đến từ một gói điều chỉnh ngân sách thay vì quy trình phân bổ thông thường.

Bộ Quốc phòng cũng cho biết sẽ dành ra một khoản 750 tỷ USD cho các “ưu tiên của tổng thống” trong ngân sách quốc phòng, bao gồm Golden Dome, ưu thế máy bay không người lái, trí tuệ nhân tạo và củng cố nền tảng công nghiệp quốc phòng.

Các nhân chứng khác tại phiên điều trần của Ủy ban Quân vụ Thượng viện hôm 27/4 bao gồm Tướng Michael Guetlein của Lực lượng Không gian Mỹ – giám đốc dự án Golden Dome – và Trung tướng Heath Collins, người đứng đầu Cơ quan Phòng thủ Tên lửa.

Khi được hỏi về quy mô kho tên lửa, máy bay không người lái và các hệ thống tấn công khác của Trung Quốc – mối đe dọa chính mà Golden Dome nhằm đối phó – ông Collins cho biết: “Các con số này được xếp loại mật, nhưng dao động từ vài trăm đến hàng chục nghìn, tùy theo loại mối đe dọa.”

Ông Jules Hurst III, quyền kiểm soát viên của Lầu Năm Góc, cho biết Bộ Quốc phòng sẽ “mở rộng mạng lưới cảm biến và đầu tư vào các hệ thống đánh chặn thế hệ mới” vào năm 2027.


Khái niệm "Vòm vàng" của chính quyền Trump dự kiến ​​sẽ xác định các vật thể bay tới, tính toán quỹ đạo của chúng và triển khai tên lửa đánh chặn để phá hủy chúng giữa không trung. Ảnh: Lockheed Martin.
Lực lượng Không gian Mỹ đã trao các hợp đồng trị giá tới 3,2 tỷ USD cho 12 nhà thầu – bao gồm SpaceX và Lockheed Martin – để phát triển các hệ thống đánh chặn trong không gian, theo các báo cáo truyền thông.

Đề xuất ngân sách hàng năm của tổng thống không phải là văn bản ràng buộc pháp lý mà chủ yếu thể hiện các ưu tiên chính sách. Con số cuối cùng sẽ do Quốc hội quyết định – cơ quan nắm quyền chi tiêu.

Theo quy định của Thượng viện Mỹ gồm 100 thành viên, một số dự luật chi tiêu có thể được thông qua chỉ với 50 phiếu theo cơ chế gọi là “hòa giải ngân sách”, trong khi các dự luật khác cần 60 phiếu.

Trong đề xuất ngân sách quân sự năm tài khóa 2027 của ông Trump, 1.150 tỷ USD chi tiêu tùy ý sẽ cần 60 phiếu để được thông qua, trong khi 350 tỷ USD còn lại có thể được phê duyệt bằng đa số đơn giản thông qua cơ chế hòa giải.

Nhiều nghị sĩ đã bày tỏ lo ngại về việc chính quyền Trump thường xuyên sử dụng cơ chế này để đảm bảo thêm nguồn tài trợ.

Tại phiên điều trần hôm thứ Hai, Thượng nghị sĩ độc lập Angus King một lần nữa bày tỏ quan ngại.

“Tôi rất lo lắng về tiền lệ mà điều này tạo ra,” ông nói.

VietBF@ sưu tập

Thứ Năm ngày 30/4, có 3 con giáp thu hút tài lộc, giàu có vô bờ.

Tuổi Mão

Người tuổi Mão được dự báo sẽ bước vào buổi sáng với tinh thần nhẹ nhàng nhưng lại đón nhận những tin vui tài chính khá bất ngờ. Công việc của họ diễn ra trơn tru thuận lợi, không có trở ngại gì đáng kể. Đặc biệt, người làm kinh doanh hoặc tự do có thể nhận được cơ hội hợp tác, đơn hàng tấp nập, lợi nhuận tăng vù vù. Sự khéo léo trong giao tiếp giúp tuổi Mão dễ ghi điểm và chuyển hóa cơ hội thành tiền bạc. Mão nên chú ý tận dụng thời cơ và chi tiêu tiết kiệm, không nên vung tay quá trán.


Người tuổi Mão được dự báo sẽ bước vào buổi sáng với tinh thần nhẹ nhàng nhưng lại đón nhận những tin vui tài chính khá bất ngờ

Tuổi Thân

Thân thông minh, hoạt bát và lanh lợi. Sáng 30/4 mang đến cho tuổi Thân nguồn năng lượng tích cực và khả năng nắm bắt cơ hội rất nhanh. Giai đoạn này họ có thể nhanh chóng nắm bắt tốt cơ hội, vươn mình ngày càng xa hơn nữa. Một ý tưởng tưởng chừng nhỏ có thể mang lại lợi nhuận đáng kể nếu được triển khai đúng cách. Quý nhân cũng xuất hiện đúng lúc, đúng thời điểm, hỗ trợ họ một cách nhiệt tình. Tài chính vì thế có dấu hiệu tăng vọt trong thời gian ngắn, chất lượng cuộc sống ngày càng tốt. Dù vậy, họ nên tránh quá tham lam hoặc dồn toàn lực vào một lựa chọn duy nhất.

Tuổi Tuất

Người tuổi Tuất chuẩn bị bước vào giai đoạn thịnh vượng. Đây là lúc công sức trước đó bắt đầu mang lại kết quả rõ rệt, có thể là khoản thưởng, lợi nhuận hoặc thu nhập ngoài dự kiến. Tuổi Tuất vốn chăm chỉ và có trách nhiệm nên khi thời cơ đến, họ nhất định không bao giờ bỏ lỡ. Đặc biệt, các mối quan hệ xã hội đóng vai trò quan trọng, họ được hỗ trợ và nâng đỡ kịp thời. Để duy trì đà tăng trưởng, tuổi Tuất nên tiếp tục giữ vững phong độ và tránh chi tiêu quá tay khi vừa có tiền.

VietBF@sưu tập

Tổng thống Ba Lan Karol Nawrocki cho biết nước này sẵn sàng đảm nhận vai trò "cửa ngõ phía Bắc" trong việc trung chuyển khí đốt của Mỹ vào khu vực Trung và Đông Âu, qua đó hướng tới trở thành trung tâm phân phối năng lượng của toàn khu vực.


Cảng hàng hóa Gdansk, Ba Lan. Ảnh minh họa: PAP/TTXVN

Theo phóng viên TTXVN tại châu Âu, phát biểu tại Hội nghị thượng đỉnh Sáng kiến Ba biển diễn ra tại Dubrovnik (Croatia) ngày 28/4, ông Nawrocki nhấn mạnh Mỹ là “đối tác chiến lược” quan trọng của Ba Lan cũng như khu vực, đồng thời khẳng định mục tiêu tăng cường tự chủ năng lượng và củng cố quan hệ xuyên Đại Tây Dương.

Theo nhà lãnh đạo Ba Lan, việc mở rộng nhập khẩu khí đốt từ Mỹ sẽ góp phần giảm phụ thuộc vào các nguồn cung truyền thống, đặc biệt trong bối cảnh an ninh năng lượng tại châu Âu đang chịu nhiều sức ép. Ông cũng đánh giá vai trò của Mỹ là nền tảng an ninh quan trọng ở sườn phía Đông của Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) và cần tiếp tục được củng cố.

Bên cạnh đó, Tổng thống Nawrocki cũng đề xuất khởi động thảo luận về việc thành lập một ngân hàng riêng cho Sáng kiến Ba biển, nhằm hỗ trợ tài chính cho các dự án hạ tầng chiến lược, đặc biệt trong lĩnh vực năng lượng và kết nối khu vực.

Năm nay, Croatia chủ trì Hội nghị thượng đỉnh Sáng kiến Ba biển lần thứ 11 diễn ra từ ngày 28 - 29/4 tại thành phố Dubrovnik với sự tham dự của lãnh đạo các nước thành viên, các đối tác liên kết, đối tác chiến lược cùng đại diện các tổ chức tài chính quốc tế. Theo thông cáo báo chí của Bộ Ngoại giao và các vấn đề châu Âu của Croatia, nội dung thảo luận tập trung vào tăng cường kết nối hạ tầng chiến lược, bảo đảm an ninh năng lượng, thúc đẩy chuyển đổi số và nâng cao khả năng chống chịu của Liên minh châu Âu nhằm ứng phó với những thách thức ngày càng phức tạp.

Trong khuôn khổ hội nghị sẽ diễn ra Diễn đàn doanh nghiệp với sự tham dự của hơn 1.200 đại biểu gồm nhà hoạch định chính sách, lãnh đạo doanh nghiệp và nhà đầu tư quốc tế. Nội dung tập trung vào các lĩnh vực hạ tầng, năng lượng, công nghiệp số và tài chính. Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) của các nước thuộc Sáng kiến Ba biển trong năm 2025 ước đạt 3.500 tỷ USD, với dân số khoảng 120 triệu người.

Sáng kiến Ba biển (3SI) là cơ chế hợp tác khu vực được khởi xướng năm 2015, nhằm thúc đẩy kết nối cơ sở hạ tầng, năng lượng và thương mại giữa 12 quốc gia nằm giữa khu vực Biển Baltic, Biển Adriatic và Biển Đen. Trong nhiệm kỳ đầu tiên trên cương vị Tổng thống Mỹ, ông Donald Trump đã tham dự Hội nghị thượng đỉnh Sáng kiến Ba biển diễn ra ở Vácsava (Ba Lan) năm 2017.

VietBF@sưu tập

Lưu lượng tàu qua kênh đào Panama tăng mạnh khi eo biển Hormuz bị phong tỏa do xung đột Iran: có thêm 300 tàu kể từ tháng 10-2025 so với cùng kỳ năm ngoái.


Tàu của Tuần duyên Mỹ đi qua kênh đào Panama ngày 21-4, trong bối cảnh lưu lượng tàu tăng do chiến sự Trung Đông - Ảnh: AFP

Theo kênh Al Jazeera, Cơ quan Quản lý kênh đào Panama ngày 29-4 cho biết lưu lượng tàu qua khu vực này đã tăng từ khoảng 34 chuyến mỗi ngày hồi tháng 1 lên đến 50 chuyến hiện nay, và đã có thêm khoảng 300 tàu kể từ tháng 10-2025 so với cùng kỳ năm ngoái.

Khoảng 5% thương mại hàng hải toàn cầu đi qua kênh đào Panama, với các khách hàng chính là Mỹ và Trung Quốc. Tuyến đường này chủ yếu kết nối bờ đông nước Mỹ với Trung Quốc, Hàn Quốc và Nhật Bản.

Diễn biến này xuất hiện do ảnh hưởng của chiến sự tại Iran khiến eo biển Hormuz bị phong tỏa, buộc các tàu thương mại phải chuyển hướng vận chuyển hoặc tìm nguồn hàng từ quốc gia khác để tránh tuyến đường ngoài khơi Iran.

Giám đốc tài chính cơ quan này, ông Victor Vial, nhận định xu hướng gia tăng lưu thông sẽ còn tiếp tục kéo dài cho đến khi xung đột Trung Đông được giải quyết.

Trong khi chi phí đi qua kênh đào này hiện dao động 300.000 - 400.000 USD tùy loại tàu, nhiều tàu thậm chí chấp nhận trả phí cao hơn lên đến 425.000 USD để được ưu tiên lịch trình trong bối cảnh ùn ứ.

Trước tình hình này, Panama cùng ngày cũng tái khẳng định "tính trung lập" của kênh đào và kêu gọi duy trì các tuyến vận tải hàng hải trước căng thẳng khu vực.

Ngoại trưởng Panama Javier Martinez-Acha nhấn mạnh đây là "trụ cột của thương mại toàn cầu" trong cuộc điện đàm với người đồng cấp Israel Gideon Saar.

Xung đột kéo dài hơn 2 tháng qua đã khiến Iran gần như đóng cửa eo biển Hormuz - tuyến vận chuyển khoảng 1/5 lượng dầu và khí đốt xuất khẩu toàn cầu từ các nước vùng Vịnh - qua đó ảnh hưởng nghiêm trọng đến chuỗi cung ứng toàn cầu và làm thay đổi dòng chảy thương mại quốc tế.

VietBF@sưu tập

Tổng thống Mỹ Donald Trump đã chỉ thị các phụ tá chuẩn bị cho một cuộc phong tỏa hải quân kéo dài đối với hoạt động vận chuyển hàng hải của Iran - theo Wall Street Journal.

Tờ WSJ dẫn các nguồn tin riêng cho biết, ông Trump có ý định phong tỏa hải quân kéo dài với Iran, vì thế ông đã quyết định không ném bom nước này, mà tiếp tục phong tỏa đường thủy để tước đoạt nguồn thu dầu mỏ của Tehran.

Theo các nguồn tin, trong các cuộc họp gần đây với các cố vấn và phụ tá, bao gồm cả cuộc họp tại Phòng Tình huống vào ngày 27/4, ông Trump đã quyết định tiếp tục gây áp lực lên nền kinh tế Iran và cản trở xuất khẩu dầu mỏ bằng cách phong tỏa vận chuyển tại các cảng của Iran.

Theo những người thân cận, ông Trump tin rằng các lựa chọn khác, chẳng hạn như nối lại các cuộc ném bom hoặc rút khỏi cuộc xung đột, sẽ rủi ro hơn so với việc duy trì phong tỏa.

Ông Trump đã ra lệnh cho Hải quân Mỹ chuẩn bị cho một cuộc phong tỏa kéo dài, điều đó có nghĩa là cuộc chiến đang bước vào giai đoạn dai dẳng.

Tehran cũng đóng cửa eo biển đối với hầu hết các loại hàng hóa khác. Tuy nhiên, như một phần của các cuộc đàm phán hòa bình, nước này đã đề xuất một kế hoạch giảm leo thang nhằm mở cửa eo biển Hormuz. Nhưng hôm qua, tờ New York Times đưa tin rằng ông Trump khó có thể chấp nhận đề xuất của Iran .

Ngày 30/4, Tổng thống Mỹ Donald Trump bất ngờ đăng tải hình ảnh chỉnh sửa tên của eo biển Hormuz thành tên "eo biển Trump". Động thái này diễn ra trong bối cảnh xung đột tại Trung Đông chưa hạ nhiệt, đàm phán Mỹ - Iran đình trệ và tuyến vận tải dầu mỏ qua eo Hormuz vẫn bị gián đoạn nghiêm trọng.

Dù chưa có động thái chính thức nào nhằm thay đổi tên eo biển Hormuz, nhưng quá trình này đòi hỏi sự đồng thuận quốc tế và nằm ngoài thẩm quyền của Mỹ. Bài đăng của ông Trump cũng nhấn mạnh cách sử dụng ngôn từ mạnh mẽ và việc xây dựng thương hiệu đặc trưng nhà lãnh đạo Mỹ trong lĩnh vực quan hệ quốc tế.

Trước đó, ông Trump cũng đe dọa Iran trên Truth Social bằng bài đăng kèm theo hình ảnh do AI tạo ra, cho thấy ông Trump cầm súng với các vụ nổ phía sau, cùng dòng chữ: “ Không làm người tử tế nữa”.

Trong những tuần gần đây, căng thẳng có xu hướng leo thang sau khi Iran tuyên bố kiểm soát Hormuz và Mỹ đáp trả bằng lệnh phong toả cảng biển Tehran. Hành động của hai bên làm dấy lên lo ngại trong cả đồng minh và đối thủ về thương mại, an ninh hàng hải, nguy cơ leo thang xung đột.

Cùng ngày, giá dầu toàn cầu tăng vọt lên mức cao nhất kể từ năm 2022 , tiếp tục lập đỉnh mới so với mức giá 120 USD/thùng vào sáng 30/4.

Axios cũng đưa tin rằng Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ dự kiến sẽ trình bày với ông Trump các kế hoạch cho khả năng hành động quân sự với Iran, dẫn nguồn từ hai người am hiểu vấn đề.

Trước đó, ông Trump được cho là bác bỏ đề xuất của Tehran về việc mở lại eo biển Hormuz, cho thấy việc phong tỏa hải quân sẽ tiếp tục cho đến khi đạt được một thỏa thuận rộng hơn.

Goldman Sachs ước tính rằng lượng dầu xuất khẩu qua “điểm nghẽn” eo biển Hormuz giảm xuống chỉ còn 4% so với mức bình thường, trong khi các cuộc đàm phán Mỹ - Iran bị đình trệ và việc phong tỏa của Mỹ tiếp tục siết chặt nguồn cung.

Chỉ vì Johnston chế giễu bím tóc của người Trung Quốc giống “đuôi lợn”, Phổ Nghi lập tức cắt bỏ bím tóc mà không bàn bạc với bất kỳ ai.

Năm 1912, triều đại nhà Thanh đã không thể chờ đến mùa xuân của năm ấy. Thái hậu Long Dụ thay mặt vị hoàng đế Tuyên Thống (Phổ Nghi) mới 6 tuổi tuyên bố thoái vị, chấm dứt hơn hai nghìn năm chế độ quân chủ phong kiến ở Trung Quốc. Tuy đã thoái vị, thiếu niên Phổ Nghi cùng các thái hậu, thái phi vẫn tiếp tục sinh sống trong khu hậu cung của Tử Cấm Thành theo các điều khoản ưu đãi mà triều Thanh và Chính phủ Trung Hoa Dân Quốc đã thỏa thuận.

Sau đó, năm 1917, Phổ Nghi từng được phục vị trong cuộc phục bích của Trương Huân, nhưng chỉ sau 12 ngày, ông lại một lần nữa phải thoái vị. Mãi đến đầu mùa đông năm 1924, Phổ Nghi và đoàn tùy tùng mới bị buộc rời khỏi hoàng cung trong cảnh hoảng loạn. Tính ra, ông đã sống trong Tử Cấm Thành gần 16 năm.

Trải qua hai triều Minh - Thanh, Tử Cấm Thành, trung tâm quyền lực của Bắc Kinh, từ đây được gọi là “Cố Cung”, nghĩa là cung điện của một triều đại đã qua. Phần tiền triều được chuyển thành nơi trưng bày cổ vật, còn khu hậu cung tiếp tục được hoàng thất nhà Thanh sử dụng thêm 12 năm.

Dù là chủ nhân của khu hậu cung ấy, Phổ Nghi thời niên thiếu lại không có nhiều tự do. Ông bị bao phủ bởi một hệ thống cung đình cứng nhắc, mục nát, nơi mọi hành động đều phải tuân theo khuôn phép. Nội vụ phủ và tầng lớp thái giám vừa tiếp tục hưởng lợi từ hoàng thất Mãn Thanh đã thoái vị, vừa tìm cách chia phần trong khối tài sản khổng lồ của hoàng gia.

Để bảo vệ lợi ích của mình, tất cả đều yêu cầu Phổ Nghi tiếp tục đóng vai hoàng đế. Dù trong hay ngoài cung, vị hoàng đế đã thoái vị này vẫn là biểu tượng cuối cùng của chế độ quân chủ truyền thống Trung Hoa.

Những vật dụng của Phổ Nghi vô cùng phong phú, phản ánh rõ sự pha trộn, giao thoa, thậm chí xung đột giữa lối sống cũ và mới, giữa văn hóa truyền thống và hiện đại. Những món đồ mới lạ ấy đều đến từ thế giới hiện đại bên ngoài cung cấm, đặc biệt là từ phương Tây. Với Phổ Nghi và cả những người trong cung, đó là biểu tượng của nền văn minh mới, của một thế giới hoàn toàn khác.

Trong quá trình chuyển biến ấy, một nhân vật có ảnh hưởng đặc biệt quan trọng đến Phổ Nghi, đó là Reginald Fleming Johnston. Cuối tháng 2 năm 1919, khi 45 tuổi, Johnston được mời đến Bắc Kinh làm gia sư tiếng Anh cho Phổ Nghi. Ngoài tiếng Anh, ông còn dạy toán, lịch sử, khoa học tự nhiên và địa lý. Trừ ba ngày nghỉ mỗi tháng, ngày nào ông cũng đến Dục Khánh Cung giảng dạy từ hai đến ba giờ.

Phổ Nghi từng nói: “Người thầy ảnh hưởng đến tôi nhiều nhất trước hết là Trần Bảo Sâm, tiếp đó là người thầy Anh dạy tiếng Anh, Trang Sĩ Đôn (Reginald Fleming Johnston)”.

Vậy ảnh hưởng của vị quý ông người Anh này đối với Phổ Nghi sâu sắc đến mức nào?


Trong hồi ký, Phổ Nghi viết rằng về sau, trong mắt ông, mọi thứ thuộc về Johnston đều là tốt nhất. Ngay cả mùi long não trên quần áo của ông thầy cũng trở nên thơm. Johnston khiến ông tin rằng người phương Tây là những con người thông minh và văn minh nhất, còn bản thân Johnston là người uyên bác nhất trong số đó.

Bộ đồ len của Johnston khiến Phổ Nghi bắt đầu nghi ngờ giá trị của lụa là Trung Hoa. Chiếc bút máy trong túi áo của thầy khiến ông cảm thấy bút lông và giấy tuyên của Trung Quốc dường như trở nên lạc hậu. Sau khi Johnston đưa ban nhạc quân đội Anh vào cung biểu diễn, âm nhạc truyền thống Trung Hoa cũng không còn hấp dẫn với ông như trước.

Đặc biệt, chỉ vì Johnston chế giễu bím tóc của người Trung Quốc giống “đuôi lợn”, Phổ Nghi lập tức cắt bỏ bím tóc mà không bàn bạc với bất kỳ ai.

Trong văn hóa truyền thống Trung Hoa, việc cắt tóc đổi kiểu mang ý nghĩa biểu tượng rất lớn, liên quan đến quyền lực, văn minh và vận mệnh. Hành động cắt bím tóc của Phổ Nghi đã gây chấn động trong giới tông thất và di lão nhà Thanh. Đồng thời, nó cũng khiến xã hội bên ngoài nhìn nhận lại vị hoàng đế trẻ tuổi này. Đây có thể coi là hành động táo bạo và mang tính cách mạng nhất của Phổ Nghi trong quãng đời sống tại Cố Cung.

Có thể nói, Johnston chính là người dẫn đường, giúp Phổ Nghi tiếp xúc với văn minh phương Tây và các quan niệm hiện đại. Sự xuất hiện của ông đã phần nào giải phóng Phổ Nghi khỏi vòng vây của Nội vụ phủ, các thái phi, thái giám và các cựu thần bảo thủ, giúp vị thiếu niên này tránh khỏi sự méo mó về tinh thần trong môi trường cung đình mục nát.

Phổ Nghi hiểu rất rõ điều đó. Ông từng nói: “Điều mà thầy chú trọng hơn cả là giáo dục tôi trở thành một quý ông Anh quốc”.

Những thành tựu vật chất của văn minh phương Tây như tàu thủy, xe điện, máy hát, máy ảnh, bút chì, bút máy, đồng hồ, xe đạp, tranh ảnh phương Tây, ẩm thực Âu, âm nhạc phương Tây, âu phục, kính gọng vàng... lần lượt xuất hiện trong cuộc sống của Phổ Nghi. Chúng không chỉ là vật dụng, mà còn là công cụ giáo dục của Johnston.

Tuy nhiên, niềm say mê của Phổ Nghi đối với lối sống phương Tây phần lớn vẫn dừng ở bề ngoài. Khi 15 tuổi, ông từng quyết tâm ăn mặc giống Johnston, sai thái giám ra phố mua hàng loạt âu phục. Nhưng vì không biết cách chọn lựa, ông mặc một bộ đồ quá khổ, thắt cà vạt như buộc dây thừng bên ngoài cổ áo. Khi nhìn thấy, Johnston nổi giận, yêu cầu ông thay ngay. Hôm sau, ông đích thân đưa thợ may đến đo để may cho Phổ Nghi một bộ đồ chuẩn phong cách quý ông Anh.

Ngay cả trong lễ cưới của mình, Phổ Nghi cũng khiến Johnston tức giận. Sau khi tiếp khách trong long bào, ông thay sang áo dài thường phục, mặc quần Tây bên trong và đội mũ lưỡi trai. Johnston nhìn thấy thì đỏ bừng mặt, thốt lên: “Đây là kiểu gì vậy, bệ hạ? Hoàng đế Trung Quốc mà lại đội mũ săn!”

Rõ ràng, khi làn gió phương Tây thổi vào Tử Cấm Thành, không ít hiện tượng nửa Tây nửa Ta, khập khiễng và buồn cười đã xuất hiện. Đó là tình trạng “ăn Tây mà chưa hóa Tây” - một hiện tượng phổ biến trong xã hội Trung Quốc đương thời, và Phổ Nghi là một ví dụ điển hình.

Sự tiếp nhận văn minh phương Tây của Phổ Nghi chủ yếu dừng lại ở hình thức. Ông chưa thực sự hiểu sâu sắc về bản chất của nền dân chủ, của khoa học hiện đại hay sự khác biệt căn bản giữa các mô hình chính trị và văn hóa Đông - Tây.


Trong khi Phổ Nghi say mê văn minh phương Tây, Johnston lại ngày càng bị văn hóa truyền thống Trung Hoa hấp dẫn. Ông tự hào khi được triều Thanh ban thưởng, mặc triều phục nhà Thanh, đội mũ đỉnh đới và chụp ảnh trong bộ trang phục ấy. Nơi ở của ông cũng được bài trí như nhà của một vị di lão.

Điều đó cho thấy Johnston là hình mẫu tiêu biểu của nhiều người phương Tây đầu thế kỷ XX: đến Trung Quốc để nghiên cứu, nhưng rồi lại bị nền văn minh cổ xưa ấy chinh phục. Họ cảm phục văn hóa phương Đông, nhưng lại chưa nhận thức đầy đủ về sự tất yếu của quá trình chuyển mình sang hiện đại.

Johnston thực sự yêu mến, tin tưởng và bảo vệ Phổ Nghi. Ông tin rằng cậu học trò của mình có thể khôi phục đế nghiệp. Tuy nhiên, ông là một quý ông mẫu mực, chứ không phải một nhà khai sáng triệt để. Ông không muốn Phổ Nghi trở thành người chống lại truyền thống, cũng không muốn ông trở thành môn đồ của phong trào cải cách cấp tiến.

Điều Johnston mong muốn chỉ là giúp Phổ Nghi hiểu được những tư tưởng mới đang hình thành trong xã hội Trung Quốc, để ông không hoàn toàn lạc hậu trước thời đại.

Nhưng lịch sử không cho Phổ Nghi nhiều cơ hội lựa chọn. Cả cuộc đời ông, từ khi lên ngôi, thoái vị, bị trục xuất, làm hoàng đế bù nhìn ở Mãn Châu Quốc, cho đến khi trở thành tù nhân chiến tranh, phần lớn đều là những quyết định bị hoàn cảnh ép buộc.

Ông luôn là một quân cờ trong tay người khác: khi thì bị Nội vụ phủ thao túng, khi thì bị tông thất, cựu thần, quân phiệt Nhật Bản hay quân đội Liên Xô chi phối.

Trong cơn lốc giao thoa giữa Đông và Tây, giữa truyền thống và hiện đại, Phổ Nghi cùng những người thầy của mình vẫn nuôi giữ những giấc mộng riêng. Nhưng cuối cùng, họ không thể nắm bắt được tương lai, mà chỉ trở thành những nhân vật bị cuốn trôi trong dòng thác lịch sử.

Phổ Nghi cắt bỏ bím tóc không đồng nghĩa với một cuộc cách mạng. Việc thay long bào bằng âu phục cũng chỉ là chạy theo thời thượng. Thử nghiệm cái mới không có nghĩa là thực sự từ bỏ cái cũ.

Từ long bào của hoàng đế, đến quân phục của Hoàng đế Khang Đức, rồi bộ quần áo lao động trong trại cải tạo, và cuối cùng là bộ Trung Sơn phục, Phổ Nghi đã thay đổi nhiều lớp áo trong đời mình. Nhưng sự cải tạo sâu sắc nhất, khó khăn và đau đớn nhất, lại là sự cải tạo về tinh thần.

Vietbf @ Sưu tầm

Trong bản đồ dược liệu thế giới, ké đầu ngựa từ lâu đã được xem là "khắc tinh" của các bệnh lý về hô hấp và dị ứng. Dù có vẻ ngoài xù xì với những quả đầy gai, nhưng ẩn chứa bên trong là những dược tính quý báu mà không phải ai cũng biết.
Một số nghiên cứu đã chỉ ra trong ké đầu ngựa có chứa thành phần hoạt chất sitosterol-D-glucoside. Đây là thành phần có tác dụng giúp ức chế quá trình hình thành viêm và loại bỏ các vi khuẩn gây viêm. Ngoài tác dụng kháng viêm, các nhà khoa học còn phát hiện ra chiết xuất từ hạt ké đầu ngựa còn có tác dụng tiêu diệt vi khuẩn. Hầu hết loại vi khuẩn xâm nhập vào cơ thể qua miệng vết thương hở.

Hỗ trợ điều trị viêm xoang, viêm mũi dị ứng
Đây là công dụng nổi tiếng nhất của ké đầu ngựa. Ké đầu ngựa có chứa hoạt chất kháng sinh, chống virus, giúp bảo vệ các tế bào niêm mạc mũi và hạn chế bị tổn thương. Qua đó, giúp ngăn ngừa tình trạng ngạt mũi, chảy nước mũi, hắt hơi, cũng như các triệu chứng khác của bệnh viêm xoang.


Ké đầu ngựa có vẻ ngoài xù xì với những quả đầy gai, nhưng ẩn chứa bên trong là những dược tính quý báu. Ảnh minh họa.
Tác dụng trị mụn nhọt, lở loét
Ké đầu ngựa chứa xanthium với tác dụng chống viêm, kháng khuẩn mạnh mẽ giúp làm lành các vết thương, vết loét, mụn nhọt nhanh chóng. Dầu ép từ quả của cây có thể chữa bệnh về herpes, bàng quang và bệnh viêm quầng do liên cầu. Ngoài ra, chiết xuất từ ké đầu ngựa cũng giàu chất chống oxy hóa, ngăn ngừa lão hóa đối với làn da.

Giúp giảm căng thẳng
Theo các tài liệu nghiên cứu của các nhà khoa học, trong thành phần của ké đầu ngựa có chứa hoạt chất xanthumin. Đây là hoạt chất có tác dụng ức chế hệ thần kinh trung ương, giúp giảm căng thẳng, mệt mỏi và mang lại cho cơ thể một cảm giác nhẹ nhàng, thư thái.

Có tác dụng ổn định đường huyết
Theo thông tin báo cáo của một số nghiên cứu khoa học mới đây, trong các chiết xuất của ké đầu ngựa có một số hoạt chất giúp ức chế sự hấp thụ đường. Bên cạnh đó, ké đầu ngựa còn được phát hiện có công dụng thúc đẩy cơ thể sản sinh một lượng lớn hoạt chất insulin.

Lưu ý khi dùng ké đầu ngựa

Trước khi sử dụng ké đầu ngựa nên tham khảo trước ý kiến từ các bác sĩ hoặc chuyên gia y tế.

Một số thuốc, thảo dược hay thực phẩm chức năng khác mà bạn đang dùng có thể gây ra những tương tác không mong muốn với dược liệu này.

Tùy theo cơ địa của từng người mà bài thuốc phát huy tác dụng. Vì vậy, khi sử dụng các bài thuốc từ ké đầu ngựa bạn phải kiên trì. Không nên sử dụng quá nhiều để tránh gây tác dụng phụ không tốt cho sức khỏe.

VietBF@ sưu tập

Ngoại tình thường bị xem là cú phản bội đau đớn nhất trong hôn nhân. Tuy nhiên, nhiều chuyên gia cho rằng có những hành vi còn gây tổn thương sâu sắc hơn cả ngoại tình.



VietBF@ sưu tập