Tại sao con người sợ AI?

[Hanna]

Những bộ phim khoa học viễn tưởng về các cỗ máy AI hủy diệt nhân loại khiến con người mất niềm tin vào chúng và lo sợ sẽ bị AI thống trị.Một khảo sát vào cuối tháng 1 của của Đại học Monmouth đã chỉ ra chỉ có 9% người Mỹ tin rằng các cỗ máy tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI) sẽ giúp ích cho xã hội, hơn là gây hại cho cộng đồng. Trong khi đó, một nghiên cứu với cùng bộ câu hỏi vào năm 1987, cũng chỉ có 1/5 người tham gia cho rằng AI là một công nghệ phục vụ cho giá trị tích cực của con người.

Hai kết quả khảo sát này cho thấy sự tín nhiệm của con người dành cho AI đang ngày một giảm sút. Sau 35 năm cách biệt, loài người càng thiếu lòng tin vào tác động tích cực của AI mặc dù công nghệ này liên tục được nâng cấp và hoàn thiện.

AI càng phổ biến, con người càng lo sợ
Một tuần trước, nghiên cứu do Pew Research Center cũng đề ra bộ câu hỏi tương tự và nhận ra lo ngại của con người trước AI. Trong đó, chỉ có 15% người tham gia nói rằng họ hứng thú với AI chứ không lo lắng khi nó đang xâm chiếm cuộc sống mình.

Điểm chung giữa khảo sát của Đại học Monmouth và Pew Research Center là phần lớn người phản hồi đều nói rằng họ hoang mang không biết rằng liệu AI là tốt hay xấu.

“Thật tốt khi con người tỏ ra e ngại với AI. Đây là điều nên có”, Meredith Broussard, Giáo sư Đại học New York, nhận định. Theo ông, chúng ta không thể nào tạo ra những phần mềm trí tuệ nhân tạo thay thế con người đưa ra những quyết định quan trọng như đánh giá điểm số học sinh, chẩn đoán bệnh, kê đơn thuốc cho bệnh nhân…Phần lớn người được khảo sát đều đồng ý với quan điểm của Broussard, cho rằng AI vẫn có chỗ đứng trong đời sống cá nhân của mỗi người nhưng không thể là tất cả.

Nhiều người cho rằng trí tuệ nhân tạo không nên được dùng trong các máy bay quân sự để phân biệt đâu là kẻ thù, đâu là đồng đội hay ứng dụng trong các xe tải tiếp tế vũ khí, lương thực không người lái. Trong khi đó, nhiều người khảo sát nói rằng các bộ máy có AI có thể được dùng trong các công việc nguy hiểm như đào mỏ…

Song, AI càng được ứng dụng nhiều vào cuộc sống, con người lại e ngại về khả năng của công nghệ này, Washington Post nhận định.

Chuyên gia AI Roman Yampolskiy tại Đại học Louisville nói rằng ông rất lo lắng khi các chuyên gia công nghệ liên tục sản xuất ra những cỗ máy có khả năng tư duy như con người và áp dụng những kiến thức của nó vào mọi lĩnh vực từ giải trí đến các tác vụ phức tạp mà trước đây chỉ có con người mới làm được.

“Chúng ta đang đứng trước cuộc chiến của những công nghệ mặc dù chúng chưa thông qua bước kiểm duyệt hoàn chỉnh. Đây chính là điều tôi đang lo lắng”, chuyên gia Yampolskiy chia sẻ.

AI xuất hiện khắp nơi mà ta không hề hay biết
Theo Washington Post, AI đã xuất hiện khắp nơi trong đời sống của mỗi người.

Đó có thể là những đề xuất sản phẩm trên Amazon, là những email spam, không liên quan xuất hiện khắp nơi cho đến các phần mềm phản hồi tự động trên các website, nền tảng dịch vụ. Trên thực tế, mọi người thường không biết đây đều là những ứng dụng có sự xuất hiện của AI, khảo sát của Pew kết luận.

Patrick Murray, Giám đốc viện khảo sát tại Đại học Monmouth, cho biết ông từng hỏi sinh viên của mình về tần suất sử dụng AI của họ. Trong đó, có rất ít người thừa nhận rằng họ sử dụng AI trong hoạt động hàng ngày. Nhưng khi ông bắt đầu liệt kê ra những ứng dụng cụ thể của AI như trợ lý ảo Alexa của Amazon, Siri của Apple… nhiều sinh viên mới nhận ra AI xuất hiện khắp nơi.Theo Washington Post, thuật ngữ AI được ứng dụng rất rộng rãi từ những công cụ phổ biến như công cụ tìm kiếm đến các phần mềm tân tiến có khả năng dự đoán thiên tai, tội phạm ngay từ những dấu hiệu nhỏ nhất. Song, lo lắng của con người về những ứng dụng hiện đại của AI khiến họ trở nên e ngại và bỏ qua những lợi ích của nó.

Theo chuyên gia Broussard, sự hoài nghi của con người trước AI phần nào bị ảnh hưởng bởi những cỗ máy thông minh hủy diệt nhân loại xuất hiện trong các cuốn sách, bộ phim khoa học viễn tưởng.

Nhưng ông cho rằng sức tàn phá của AI trong những tác phẩm này đã bị phóng đại. “Tôi lo lắng rằng AI sẽ bị lạm dụng cho các công nghệ theo dõi và con người ngày càng phụ thuộc vào AI trong các hệ thống quản lý, khiến người lao động, công nhân không được nghỉ ngơi đầy đủ. Nhưng tôi không cho rằng chúng sẽ phá hủy nhân loại khủng khiếp như trong phim ảnh" , chuyên gia nhận định.