"Tuồng cũ, diễn thật quá tệ!"

[S9g*]

Bất luận có rất nhiều thông tin có liên quan đến kẻ nghi phạm Cole Tomas Allen được giới báo chí cung cấp khá nhiều chi tiết từ khi xảy ra sự kiện đương sự ôm súng lao vào buổi tiệc ngày 25/ do Hiệp Hội Ký Giả Tòa Bạch Ốc tổ chức tại khách sạn Washington Hilton nhằm "ám sát tổng thống" như theo cáo buộc của công tố viên, cơn sốt về thuyết âm mưu vẫn lan như nạn cháy rừng. Sự việc này lại xảy ra đúng thời điểm mà những mối hoài nghi về vụ ám sát ông Trump năm 2024 tại Butler (Pennsylvania) đang được nhiều nhân vật cộm cán MAGA cho "khui ra hâm nóng lại".

Cole Tomas Allen, kẻ nghi phạm trong vụ nổ súng xảy ra tại bữa tiệc tối thường niên của Hiệp Hội Ký Giả Tòa Bạch Ốc, ở khách sạn Washington Hilton tại Washington, D.C., hôm 25/4/26. (Ảnh: Bộ Tư Pháp Hoa Kỳ/Getty Images)
"Giả tạo là cái chắc!"
Một ngày sau vụ nổ súng tại Washington Hilton, cựu dân biểu Marjorie Taylor Greene có viết trên X một cách long trọng, mạnh mẽ: "Tại sao mọi kẻ đi xả súng đều có một bản tuyên ngôn? Hầu hết tuyên ngôn của những kẻ xả súng đều được giữ bí mật nhằm ngăn việc kích động người khác có ý định gây án. Vậy hà cớ gì họ lại cho công bố bản tuyên ngôn của Cole Allen gần như ngay lập tức?" Tính cho đến sáng ngày 29/4, "thắc mắc khó nghe" này của Marjorie Taylor Greene đã có hơn 1,1 triệu lượt xem.

Trên Facebook cá nhân, bà Mary L. Trump, cháu ruột của Tổng Thống Trump và là người chỉ trích ông Trump thường xuyên, cho đăng clip ngắn cuộc phỏng vấn tổng thống của ký giả CBS Norah O’Donnell sau khi xảy ra vụ nổ súng tại Washington Hilton, với lời chú thích ngắn gọn: "Ổng không có té" ("He Didn’t Fall"). Bên dưới post này có hơn 34,100 lượt tương tác và hơn 4,400 bình luận (tính cho đến sáng ngày 29/4). Điều đáng nói ở đây là hầu hết ý kiến đều tin rằng vụ này là "giả tạo, bổn cũ cho soạn lại, diễn kém, thiếu tính chuyên nghiệp…"

"Dàn dựng" ("staged") là từ ngữ rất phổ biến nhất sau vụ Washington Hilton này. Nó đã xuất hiện tràn lan trên Facebook, X, Bluesky, Instagram… Chưa đầy một ngày sau vụ này, có đến hơn 300,000 bài đăng trên X có nêu ra chữ "staged", theo số liệu thu thập từ TweetBinder. Từ người có mức độ ảnh hưởng thuộc cánh tả lẫn hữu đến các trương mục ẩn danh, gần như ai cũng khẳng định "vụ này là không có thật", bất luận sự kiện xảy ra dưới sự chứng kiến trực tiếp của cả ngàn ký giả và sau đó được báo chí tường thuật cặn kẽ tất cả những gì có liên quan đến kẻ nghi phạm Cole Tomas Allen.

Nhiều người không tin nỗi về một sự kiện có mặt tổng thống và nhiều nhân vật cao cấp trong Nội các lại được bảo vệ với hàng rào an ninh quá lỏng lẻo như vậy. Người ta khẳng định, mục đích việc đạo diễn cuốn phim hành động với cảnh tổng thống trong tình thế hiểm nguy thập phần là nhằm đánh lạc hướng dư luận trong bối cảnh ông Trump đang bị mất uy tín trầm trọng. Hơn nữa, việc tung ra màn kịch ám sát vốn từng rất ăn khách có thể kéo lại được phần nào khả năng lội ngược dòng cho cánh Cộng Hòa trong cuộc bầu cử giữa kỳ sắp tới đây. Ngoài ra, vụ này cũng là cái cớ hợp lý cho kế hoạch xây phòng đại tiệc trong khuôn viên Tòa Bạch Ốc…

Đoạn clip Fox News, trong đó phóng viên thường trú Tòa Bạch Ốc Aishah Hasnie đưa tin từ khách sạn Washington Hilton qua điện thoại trước khi xảy ra vụ nổ súng, là một trong những bằng chứng cụ thể được nhắc nhở nhiều nhất. Trong bản tin trên, khi Aishah Hasnie đang cho "tường thuật trực tiếp", có cho biết, chồng của tham vụ báo chí Karoline Leavitt vừa nhắc với cô rằng, "cô cần phải thận trọng đấy", thế rồi đột nhiên, buổi tường thuật qua điện thoại đã bị cắt cái cụp.

Vậy là không bình thường rồi. Trên X, trương mục Micah Erfan viết: "Mẹ kiếp, Fox News vừa cắt sóng một phóng viên của họ ngay khi người này dường như ám chỉ rằng vụ nổ súng là màn dàn dựng được lên kế hoạch từ trước?"

Sau đó 3 ngày, tính cho đến sáng hôm 29/4, post của Micah Erfan có hơn 6 triệu lượt xem. Về phần mình, ký giả Aishah Hasnie có đính chính rằng, sở dĩ cuộc tường thuật qua điện thoại bị ngắt ngang vì "sóng nơi đó kém", với lại, "anh ấy chỉ nhắc tôi nên cẩn thận vì thế giới đang rất điên loạn…"

Với Angelo Carusone, chủ tịch Media Matters, ông cho biết, "không muốn tiếp tay cho các thuyết âm mưu nhưng mà chuyện này thực sự quá kỳ. Rất kỳ!"
Majid Padellan, người có tầm mức ảnh hưởng được biết với biệt danh "Brooklyn Dad", có đến 1,3 triệu người theo dõi trên X, có viết: "Cá nhân CÁC BẠN nghĩ ra sao? Là có dàn dựng hay không?" Bên dưới post trên là hàng loạt bình luận khẳng định chắc nịch vụ này là "chỉ làm tuồng".

Sự nghi ngờ cũng bùng nổ bên cánh hữu. Ashley St. Clair, một trong những nhân vật có sức ảnh hưởng lớn từng "bám theo" MAGA, giờ thuộc thành phần "phản tỉnh", có nói rằng "mọi thứ trong MAGA đều giả, ngụy tạo và luôn được phối hợp chặt chẻ"

Thấy gì qua tất cả chuyện "râm ran" này?
Như trường hợp vụ ám sát ở Butler (Pennsylvania), sự việc ở khách sạn Washington Hilton thực hư như thế nào rồi sẽ được phơi bày. Trước mắt, liên quan loạt thuyết âm mưu đang không ngừng bùng nổ lên, có thể thấy đó là cái giá tất yếu mà ông Trump phải trả.

Luôn tuyên truyền rằng giới báo chí là "thế lực thù địch", "kẻ thù của người dân", là "bọn xào nấu tin giả", ông Trump khiến cho niềm tin vào báo chí bị sụp đổ gần như hoàn toàn. Ông muốn người ta không tin báo chí, thì giờ đây, chẳng có ai sẽ tin vào những gì mà báo chí viết về các tình tiết có liên quan đến vụ nổ súng tại Washington Hilton lẫn kẻ nghi phạm Cole Tomas Allen. Họ chỉ muốn tin vào chính mình, vào trực giác, vào những gì mà họ muốn tin. Họ không cần dữ liệu. Họ tin những gì mà những người thuộc phe họ tin như vậy. Điều mỉa mai là ông Trump từng cho thấy rất thành công khi ông kêu gọi người Mỹ chớ có bao giờ tin những gì mà bọn "thổ tả" viết ra. Thì giờ đây, ông hoàn toàn bất lực khi muốn chứng minh rằng chẳng có tuồng tích gì được dàn dựng trong các vụ mưu sát ông.

Cũng cần nói thêm, trong vụ ám sát ở Butler (Pennsylvania) ngày 13/7/2024, lẫn vụ nổ súng tại Washington Hilton ngày 25/4/2026, báo chí có tường thuật rất kỹ càng. Đặc biệt, chưa từng có bất cứ tờ báo nào thuộc "đám fake news", từ The New York Times, The Washington Post, Wall Street Journal, đến CNN… viết rằng hoặc cố tìm cách để chứng minh với độc giả hiểu rằng "vụ ám sát là giả tạo, là dàn dựng" cả.

Ngày 26/4, Jonathan Capehart, người dẫn chương trình của MSNBC và có mặt trong sự kiện ở Washington Hilton, có nói, "Nếu quý vị không tin những gì mà chúng tôi tường thuật ra, tôi không nghĩ đó là vấn đề thuộc về nghiệp vụ báo chí mà là vấn đề nằm ngay trong lòng xã hội Mỹ… Những gì thực sự xảy ra tối hôm qua là hoàn toàn có thật".

Thiên kiến dành cho ông Trump trong giới báo chí Mỹ là có nhưng chi tiết trên một lần nữa cho thấy báo chí và lương tâm nhà báo không phải đáng kinh tởm như ông Trump và MAGA luôn quy chụp đầy ác ý. Hơn nữa, trên thực tế, bản thân ông Trump luôn là nguồn tin giả. Ông đã tạo ra vô số tin giả và khai sinh ra một thứ không khí chính trị đặc quánh những nghi kỵ và âm mưu. Tất cả đều tối om và ông phải đến để soi sáng theo cách riêng của ông. Bây giờ, chẳng có gì ngạc nhiên khi thuyết âm mưu bủa vây và nhấn chìm ông trong màn tối tương tự. Thuyết âm mưu, trong thực tế, luôn luôn tồn tại trong sinh hoạt đời sống. Tâm lý con người thường háo hức, tò mò, hiếu kỳ với bất cứ thuyết âm mưu nào được tung ra. "Vụ này thật lạ, có gì ám muội chăng, chắc phải có gì chứ không thể là như vậy được", đó là những câu mà người ta thường tự hỏi hoặc hỏi nhau…

Nước Mỹ từng sản sinh ra vô số thuyết âm mưu, từ vụ ám sát Tổng thống J. F. Kennedy, vụ đáp xuống Mặt Trăng là giả, hiện tượng UFO (vật thể bay không xác định) đến những bí ẩn liên quan cái chết cô đào Marilyn Monroe. Dù vậy, tất cả thường chỉ nhằm thỏa mãn bản chất tò mò hiếu kỳ của người Mỹ. Nó gần như không có dính líu gì đến vấn đề ý thức hệ và đặc biệt không làm chia rẽ xã hội theo cách gieo rắc hận thù. Trong "kỷ nguyên Trump", thuyết âm mưu lại bùng phát như cơn dịch bệnh, một phần, bởi vì nó được nuôi dưỡng và được chính chính quyền loan truyền ra rộng rãi. Trong thời đại mà thuật toán mạng xã hội có thể bị dễ dàng thao túng và kiểm soát được cách suy nghĩ, khi quán tính "phán xét bất cần tư biện" trở thành thói quen thì chính quyền cần can thiệp để ngăn chặn chứ không phải trở thành nguồn gốc chính của bất cứ thuyết âm mưu nào.

Liệt kê hết thuyết âm mưu mà ông Trump gieo rắc là điều vừa đơn giản vừa khó khăn bởi vì chúng xảy ra quá nhiều. Ông đã từng nói, ông có bằng chứng cựu Tổng Thống Barack Obama sinh ra ở Kenya. Ông cũng nói, ông có bằng chứng ông Obama rình mò ông lúc ông tranh cử lần đầu tiên, cho đó là "một tội ác, tội ác chính trị lớn nhất lịch sử Mỹ, bỏ xa mọi thứ khác". Ông tất nhiên có bằng chứng cựu Tổng Thống Joe Biden ăn cắp phiếu của ông. Bọn nhập cư Haiti ở Springfield (Ohio) "chén cả thịt chó mèo" là một trong hàng ngàn ví dụ nữa có liên quan sâu đậm đến "thuyết âm mưu của chính ông Trump".

Nhìn chung, kỹ năng tạo ra thuyết của "nhà âm mưu học Trump" là không có ai có thể sánh bằng. Ông Trump không tạo ra "tâm lý bầy đàn", nhưng ông cho khai thác nó một cách tích cực và tạo ra ít nhiều hiệu quả cho mục đích về chính trị của ông. Ông Trump xóa sạch ranh giới giữa đúng và sai, và triệt tiêu khả năng lý trí để biến tín đồ ông thành một tập thể răm rắp nghe theo những gì mà ông nói. Bây giờ, thuyết âm mưu quay sang đập lại ông, cũng là lẽ thường.

Bất luận như thế nào, liên quan đến sự bùng nổ thuyết âm mưu khi tung tin cho rằng vụ nổ súng ở Washington Hilton là trò dàn dựng, câu chuyện này cũng cho thấy thêm một thực tế là có quá nhiều người căm ghét tổng thống. Họ vừa muốn không tin vụ ám sát, cùng lúc lại ước gì vụ đó là có thật. Kirk Bangstad, chủ xưởng bia Minocqua Brewing tại Wisconsin, thậm chí viết trên Facebook vào ngày xảy ra sự kiện: "Suýt chút nữa thì chúng ta có ngày uống bia miễn phí rồi…" ("Staged" Trump shooting? Call out left’s conspiracy theories"/USA Today)

Nói chung, muốn đọc tin chính thức, bán chính thức hay tin bựa là tùy ở mỗi cá nhân, tôi tuy không ưa TT Trump, nhưng cũng không thù ghét gì ông cả vì tôi là công dân Mỹ và ông ấy là TT của tôi, đơn giản có vậy thôi!!