Hành trình lên sếp CIA của John Brennan

Đã hai lần John Brennan xuất hiện trong danh sách chạy đua vào vị trí Giám đốc CIA nhưng lần này, hành trình của ông dễ dàng hơn so với 4 năm trước.

Năm 2008 John Brennan đã rút khỏi danh sách ứng viên cho vị trí Giám đốc CIA. (Ảnh: EPA)

Khi Tổng thống Barack Obama lựa chọn nhân sự cho chính quyền nhiệm kỳ 1, Brennan là ứng viên hàng đầu cho chức vụ lãnh đạo CIA nhưng ông đã phải rút lui vì những tranh cãi liên quan đến quá khứ phục vụ của ông trong chính quyền George W. Bush.Là một cố vấn chính góp phần định hình các chính sách chống khủng bố của chính quyền Barack Obama, và với 4 năm tách biệt khỏi thời kỳ Bush, lộ trình lên sếp CIA của Brennan giờ đây dễ dàng hơn nhờ 5 yếu tố:

4 năm sau: Năm 2009, Brennan tự loại mình khỏi cuộc chạy đua giành chức giám đốc CIA, vị trí mà rốt cuộc thuộc về Bộ trưởng Quốc phòng hiện nay, ông Leon Panetta. Khi có tin Brennan là một trong những ứng viên hàng đầu cho vị trí này, những người chỉ trích cáo buộc ông ủng hộ hoặc không ngăn chặn được việc sử dụng "các kỹ thuật thẩm vấn quá mức" khi còn là một quan chức cấp cao của CIA trong chính quyền Bush.

Trong thư rút tên khỏi danh sách đề cử, Brennan nhấn mạnh rằng các cáo buộc ông ủng hộ các biện pháp tra tấn là "vụn vặt". Thời gian trôi đi và điều này có thể có lợi cho Brennan. Trong thời gian đó, thay vì lãnh đạo CIA, ông trở thành cố vấn trưởng về chống khủng bố của Tổng thống Obama tại Nhà Trắng, một vị trí không cần đến sự phê chuẩn của Thượng viện.

Bớt sử dụng các kỹ thuật thẩm vấn tăng cường. Kể từ khi nhậm chức, Tổng thống Obama đã lên án việc sử dụng biện pháp thẩm vấn "dội nước" hoặc các thủ thuật tra tấn quá mức khác. Các quan chức chính quyền từ Brennan tới Panetta đều công khai phản đối dùng các biện pháp đó và điều này đã giúp Brennan tự cách biệt ông khỏi các biện pháp thẩm vấn thời Bush.

Tăng cường các cuộc tấn công của máy bay không người lái. Một trong những chính sách lâu dài mà Brennan góp phần định hình là tăng cường các cuộc oanh kích của máy bay không người lái, chiến thuật đã tiêu diệt được hàng trăm tay súng ở Pakistan, Yemen và Somalia. Tuy vậy, chính sách đó vẫn gây tranh cãi và bị các nhóm nhân quyền phản đối vì nó thường xuyên cướp mạng sống của dân thường ngoài các nghi phạm khủng bố.

Phe bênh vực chính sách lập luận rằng các cuộc tấn công loại này đã giúp ích cho cuộc chiến chống al-Qaeda cùng các nhóm phiến quân hỗ trợ khác. Những lập luận này có thể làm hài lòng dân chúng Mỹ. Brennan là quan chức đầu tiên của chính quyền Obama công khai thừa nhận việc sử dụng máy bay không người lái để tấn công, nhấn mạnh trong một bài phát biểu hồi tháng 4/2009 rằng CIA có "những tiêu chuẩn khắt khe".

Osama bin Laden đã chết. Trong khi lên kế hoạch cuộc tập kích giết chết trùm khủng bố al-Qaeda, Brennan là một thành viên trong bộ phận cố vấn nòng cốt, làm việc với Tổng thống về chiến lược này.

Sự chuyển tiếp êm thấm của CIA. Trong 25 năm làm việc tại CIA, Brennan đã đúc rút được sự tinh tường của mình về Trung Đông và khủng bố trong khu vực. Trở lại CIA sẽ là một sự "trở về nhà" đối với ông. Tương tự, sau quyết định từ chức của cựu Giám đốc CIA David Petraeus, một sự phê chuẩn êm thấm sẽ giúp CIA trở về trạng thái bình thường.

Thanh Hảo (Theo National Journal)
VNN