Nghe tên xa lạ nhưng là loại gia vị quen thuộc ở Việt Nam, đắt thứ 3 thế giới sau nghệ tây và vani

[june04]

Bạch đậu khấu, còn được biết đến với các tên gọi khác như bạch khấu xác, xác khấu hay đới xác khấu, có tên khoa học là Amomum Repens Sonner, thuộc họ Gừng (Zingiberaceae). Đây là một loài thảo dược mọc hoang trong tự nhiên và được trồng phổ biến tại các quốc gia như Việt Nam, Thái Lan và Lào.

Tại Việt Nam, cây thường sinh trưởng ở những vùng núi cao có khí hậu mát mẻ.

Về đặc điểm hình thái, bạch đậu khấu là loài cây sống lâu năm, thân cao khoảng 2-3m, có rễ mọc bò và lá sắp xếp thành hai dãy. Cụm hoa của cây mọc thành bông với những bông hoa màu trắng thanh khiết.

Hầu hết các bộ phận của cây, đặc biệt là hoa và quả, đều được ứng dụng để làm dược liệu. Quả bạch đậu khấu, hay còn gọi là khấu mễ (khấu nhân), có hình cầu với lớp vỏ nhăn nheo, bên trong chứa từ 20 đến 30 hạt mang mùi thơm nồng và vị cay đặc trưng.

Việc thu hoạch quả thường được tiến hành khi cây đã đạt ít nhất 3 năm tuổi, vào thời điểm mùa thu khi quả chuyển từ màu xanh sang màu vàng. Sau khi thu hái, quả cần được phơi khô trong bóng râm và bảo quản tại nơi khô ráo, thoáng mát để giữ trọn dược tính.

Trên thị trường hiện nay có hai loại phổ biến là bạch đậu khấu xanh và bạch đậu khấu đen. Bạch đậu khấu xanh sở hữu mùi thơm thanh tao, thường được ưu tiên sử dụng trong các món ngọt, trong khi bạch đậu khấu đen có hương vị mạnh mẽ hơn, phù hợp cho các món mặn.

Với vị ấm, cay và ngọt nhẹ, loại hạt này không chỉ là gia vị tuyệt vời cho các món ăn, trà hay cà phê mà còn mang lại nhiều giá trị y học to lớn. Nó hỗ trợ hiệu quả trong việc tiêu hóa, giảm đầy hơi, làm ấm dạ dày, cải thiện hơi thở, đồng thời có khả năng chống viêm nhiễm và lợi tiểu, góp phần hỗ trợ hạ huyết áp.

Theo đánh giá từ Cơ quan Phát triển Quốc tế Mỹ (USAID), bạch đậu khấu là một trong những loại gia vị lâu đời nhất thế giới và đứng thứ ba về độ đắt đỏ, chỉ sau nghệ tây và vani. Mức giá bán lẻ của loại gia vị này có thể lên tới 90 USD cho mỗi kg (tương đương hơn 2 triệu đồng).

Nguyên nhân dẫn đến giá trị kinh tế cao kỷ lục này nằm ở quy trình thu hoạch thủ công cực kỳ tốn công sức. Từng quả bạch đậu khấu xanh phải được hái bằng tay ngay khi đạt độ chín khoảng 70%, đòi hỏi sự tỉ mỉ và thời gian chăm sóc kỹ lưỡng của người nông dân.

Cây bạch đậu khấu không chỉ được sử dụng trong lĩnh vực ẩm thực, hạt bạch đậu khấu còn có nhiều lợi ích sức khỏe như:

Giảm đau họng

Muốn giảm đau họng bằng loại hạt này bạn chỉ cần đun nước sôi với hạt bạch đậu khấu và uống nước này vào mỗi buổi sáng. Đây chính là bí quyết điều trị đau họng an toàn và hiệu quả mà bạn nên áp dụng.

Điều trị táo bón

Hạt bạch đậu khấu thường được dân gian sử dụng để điều trị nhiều loại bệnh khác nhau. Loại hạt này rất giàu chất xơ và tốt cho điều trị một số bệnh về dạ dày như táo bón.

Giảm nấc cụt

Cách khắc phục rất đơn giản, chỉ cần pha hạt bạch đậu khấu với một cốc nước ấm và cho trẻ uống. Đây là một phương pháp dân gian vô cùng hiệu quả mà mọi người có thể áp dụng.

Giúp điều trị một số bệnh nhiễm trùng dạ dày

Hạt bạch đậu khấu có chứa một số chất kháng khuẩn và chống vi trùng được cho là có hiệu quả trong việc điều trị nhiễm trùng dạ dày.

Giảm các triệu chứng nôn mửa

Hạt bạch đậu khấu có chứa một số đặc tính giúp làm dịu dạ dày và giảm cảm giác buồn nôn không mong muốn.

Chống lại hơi thở có mùi hôi

Bạn có bao giờ thắc mắc tại sao hạt bạch đậu khấu lại được sử dụng rộng rãi làm nguyên liệu của kẹo cao su? Đó là bởi vì loại hạt này có mùi thơm ngát giúp đánh bay hơi thở có mùi hôi một cách hiệu quả. Chỉ cần nhai hạt bạch đậu khấu trong miệng thì hơi thở của bạn sẽ trở nên thơm tho một cách tự nhiên.