TT - Cuối cùng lễ trao giải tiệc phim ngắn Yxine - tiệc phim dành riêng cho những người trẻ đam mê phim ảnh - cũng đă có chủ (Tuổi Trẻ 27-12-2010). Nhiều bất ngờ, nhưng có lẽ bất ngờ hơn cả là trong số các phim được xướng tên trao giải lần này có đến hai phim hoạt h́nh.
Chủ nhân hai bộ phim trên đều tuổi 8X. Đỗ Đăng Thường (sinh năm 1987) với The Journey unknow đă làm nhiều người thích thú bởi kịch bản sáng tạo và cách thực hiện kỳ công. Riêng bộ phim Trên ngọn cây của họa sĩ Bùi Quốc Thắng (sinh năm 1980), đạo diễn Lê Quư Dương - người trực tiếp chọn trao giải Trái tim trẻ cho anh - đă không ngớt lời khen tặng: "Đó thật sự là một bộ phim tốt: đơn giản, sâu sắc và kỹ lưỡng.
Dù chỉ kéo dài 6 phút nhưng nó thể hiện một cách nh́n mới lạ, nhân văn về t́nh yêu thông qua h́nh ảnh cặp chim gơ kiến. Tôi nghĩ đó là điều rất đáng khích lệ đối với những người c̣n đam mê với hoạt h́nh Việt".
Cuộc chơi của những nhân tố mới
Trên diễn đàn phim Yxine, lần đầu tiên những bộ phim hoạt h́nh "made in Việt Nam" đă xuất hiện bên cạnh các phim ngắn, tài liệu... Đó là Sơn Tinh - Thủy Tinh (hơn 27 phút) của nhóm SV ngành hoạt h́nh manga ĐH Hồng Bàng; là Trên ngọn cây (hơn 6 phút) của họa sĩ Bùi Quốc Thắng, người trước đó từng nhận bằng khen của ban giám khảo Liên hoan phim ngắn Cánh diều vàng 2009 cho phim hoạt h́nh Câu chuyện mùa đông; là Mai Hồ Kim Khánh, cô SV ĐH Văn Lang "chuyên trị" các bộ phim tâm lư ngắn, gây ấn tượng với phim hoạt h́nh Fragile (Mỏng manh); là Vương Đ́nh Khải với bộ phim hoạt h́nh siêu ngắn (2 phút) How much for a banana skin...
Hay như trường hợp của Đỗ Đăng Thường, một người trẻ có niềm đam mê thật sự với stop-motion (thể loại hoạt h́nh được thực hiện bằng cách ghép những bức ảnh chụp liên tiếp cử động của nhân vật) từng mày ṃ hơn nửa năm, chụp gần 4.000 tấm ảnh để cho ra đời The Journey unknown có độ dài chưa đầy 5 phút.
Bộ phim từng được tŕnh chiếu trong khuôn khổ Future Shorts 2009 - chương tŕnh được tổ chức hằng năm của Chính phủ Anh dành cho dân mê làm phim ngắn tại Việt Nam. Và chỉ với động lực nhỏ nhoi ấy đă khiến Thường có thêm nhiệt huyết để rủ rê bạn bè tham gia viết kịch bản, lên dàn ư, vẽ... cho phần 2 của câu chuyện. "Tụi ḿnh chỉ cần có thời gian rảnh nữa thôi là sẽ bắt tay vào làm ngay. Mọi thứ đều đă được "bày biện" cả rồi" - Thường háo hức nói.
Các nhóm làm phim hoạt h́nh trẻ tự do trên Internet th́ đếm không xuể... Những chủ đề về hoạt h́nh Việt Nam trên các trang 3dviet, dohoavn luôn trong trạng thái "bùng nổ", bởi sự hưởng ứng quá nhiệt t́nh từ hàng trăm phản hồi của cư dân mạng.
Họ chia sẻ kinh nghiệm làm hoạt h́nh, hỗ trợ nhau về máy móc thiết bị, truyền cho nhau những đường link phim tốt để học hỏi. Ít ai ngờ hoạt h́nh Việt có một thế giới "ngầm" sôi động đến vậy! "Nếu nói về mặt kinh tế chúng tôi chẳng được ǵ, nhưng cứ nh́n vào thực tế số lượng phim hoạt h́nh Việt đă ít, lại chủ yếu bị "cất kho" nên khao khát được làm hoạt h́nh là khao khát của rất nhiều người" - Bùi Quốc Thắng tâm sự.
Câu chuyện đánh chuông xứ người
Thực tế không đợi đến lúc những nỗ lực làm phim được ghi nhận từ các cuộc thi th́ "phong trào" làm phim hoạt h́nh ở Việt Nam mới khởi sắc. Trước đó, hoạt h́nh Việt cũng đă có nhiều dấu ấn khó phai từ những người trẻ!
Năm 2009, nhiều tín đồ 3D đă rất ngạc nhiên khi xem Igor - một bộ phim hoạt h́nh 3D từng được tŕnh chiếu tại Liên hoan phim Cannes lần 61 và kênh Star Movies, bởi đội ngũ tham gia làm phim có đến quá nửa là người Việt Nam. Igor không phải là bộ phim hoạt h́nh quốc tế duy nhất có sự tham gia của những gương mặt Việt. Tại TP.HCM, không khó để t́m ra những xưởng gia công hoạt h́nh của Đức, Nhật, Pháp, đây chính là nơi làm việc của nhiều họa sĩ hoạt h́nh Việt Nam ở các vai tṛ khác nhau như họa sĩ thiết kế, hỗ trợ kỹ thuật, đồ họa...
Thâm niên cao nhất có thể kể đến là Sparx, xưởng phim hoạt h́nh của Pháp đă có gần 20 năm hoạt động tại TP.HCM. Ngô Hoài Phương, người đă có hơn mười năm gắn bó với Sparx Việt Nam, nhớ lại: "Khi bắt tay vào làm việc tại đây mới nhận ra rằng người làm hoạt h́nh 3D của chúng ta thậm chí c̣n có tay nghề cao hơn nước ngoài bởi chúng ta làm hoàn toàn thủ công, từ việc tạo h́nh nhân vật bằng đất sét giả, trong khi nhân vật ở các hăng hoạt h́nh lớn như Dreamworks, Walt Disney đều được xây dựng dựa trên mô h́nh rồi scan 3D vào máy, sau đó gắn xương và hiệu chỉnh trước khi tiến hành diễn xuất. Ngoài Igor, những tên tuổi Việt c̣n xuất hiện trong Zoe Zazoke, Gazoon, Câu chuyện Giáng sinh thú vị (2004) của Walt Disney...".
Tương tự, Nguyễn Hữu Tú, một người Mỹ gốc Việt đă tốt nghiệp ngành đồ họa 3D tại AILA - Art Institute của Los Angeles, từng làm việc tại Giant Studio và góp tên trong hai dự án phim 3D là Polar express (Tàu tốc hành đến Bắc cực) cùng ngôi sao Tom Hanks và The day after tomorrow... trong vai tṛ vận hành dàn máy motion capture (dàn máy tạo nên các cử động của nhân vật).
Năm 2004 Tú trở về Việt Nam, chẳng ngần ngại gom sạch tiền bạc mua một dàn máy motion capture để chuyên làm hoạt h́nh 3D. Tiếc là đến giờ dàn máy "xịn" vẫn nằm im ĺm trong xưởng của anh! Anh thành thật: "Có ba điều quan trọng mà theo tôi hoạt h́nh của chúng ta c̣n thiếu.
Thứ nhất là tiền. Dự án phim hoạt h́nh 3D Chuyện khu vườn của tôi bị dừng lại cũng v́ không có kinh phí. Thứ hai là kịch bản tốt. Và cuối cùng, quan trọng nhất là một tinh thần phiêu lưu trong phim ảnh. Thật ra rất khó để thuyết phục ai đó đầu tư vào hoạt h́nh v́ đây là sự đầu tư không thể thu lợi tức th́. Nhưng nếu không có những người có cái tinh thần phiêu lưu ấy th́ rất khó mong chờ một sự khởi sắc cho hoạt h́nh Việt Nam".
Để nuôi dưỡng kư ức tuổi thơ
Có thể nói hoạt h́nh là một phần trong kư ức tuổi thơ của mỗi người. Nhưng trẻ em Việt Nam sẽ lớn lên cùng những kư ức về Tom & Jerry, vịt Donal, chuột Mickey hay Tấm Cám, Thạch Sanh, Trạng Quỳnh? Họa sĩ Bùi Quốc Thắng thẳng thắn: "Văn hóa của chúng ta không thiếu nguyên liệu để xây dựng các kịch bản hoạt h́nh hay. Có điều chúng ta hăy biết biến tấu cốt truyện cho hài hước, dí dỏm, tính "hoạt" nhiều hơn "thoại" để thiếu nhi yêu thích hơn. Nhẹ nhàng, vui vẻ không có nghĩa là không sâu sắc, không mang tính giáo dục".
Họa sĩ 3D Nguyễn Hữu Tú đề xuất: "Muốn có một bộ phim hoạt h́nh hay tôi nghĩ đa dạng hóa đội ngũ thực hiện là điều rất cần thiết. Nên chăng chúng ta hăy chia nhỏ bộ phim thành nhiều khâu và giao cho từng đơn vị chuyên môn về khâu đó thực hiện. Những người trẻ thường có ưu thế về kỹ xảo làm phim, hăy để họ thử sức".
Nh́n thấy từ thực tế hôm nay những tín hiệu tốt lành, đạo diễn Việt Linh, trưởng ban giám khảo Liên hoan phim Yxine, hào hứng chia sẻ: "Hầu hết bộ phim hoạt h́nh tham gia Yxine lần này đều vô cùng duyên dáng và lành mạnh, khác hẳn với sự xơ cứng, thường thích đề cập những vấn đề ghê gớm mà thiếu đi cái duyên của hoạt h́nh Việt trước đây.
Các bạn trẻ làm hoạt h́nh có nhiều lợi thế bởi cách xây dựng kịch bản của họ hồn nhiên hơn, họ lại có khả năng truy cập Internet tốt, học hỏi nhanh những cái hay từ các bộ phim nước ngoài nên làm phim khá chuyên nghiệp. Đặc biệt là phim các bạn làm đều do tự bỏ tiền túi, làm cá nhân nên hoàn toàn độc lập và không có áp lực nặng về kinh tế. Đây sẽ là những nhân tố rất đáng trông đợi của hoạt h́nh Việt Nam".
MINH TRANG - Tuoi Tre
Quote:
Thực tế đau ḷng
25 năm làm trong lĩnh vực hoạt h́nh Việt Nam tôi hiểu hết những khó khăn mà chúng ta đang có. Hướng đi của hoạt h́nh Việt hiện nay vẫn c̣n rất cũ kỹ, lạc hậu do thiếu người làm. Cả trung tâm sản xuất phim hoạt h́nh nơi tôi đang làm cũng chỉ có sáu người. Một năm sản xuất không quá 20 tập phim, nên nói thật rất cần nguồn lực trẻ.
Tôi có dịp đi chấm một số giải thưởng như giải phim ngắn của Hội Điện ảnh và thấy số lượng người trẻ làm hoạt h́nh tốt hiện nay có chứ không phải không, dù vẫn chưa được đào tạo bài bản nhưng các bạn rất đam mê và sáng tạo trong công việc. Nhưng nghề làm hoạt h́nh đ̣i hỏi nhiều thời gian, chất xám và cả sự hi sinh, nhiều người trẻ đă đến với chúng tôi nhưng lại không trụ được với nghề và phải chuyển qua ngành nghề khác, đó là một thực tế rất đau ḷng.
Đạo diễn, họa sĩ thiết kế PHƯƠNG HOA
|
Ḍng chảy “ngầm” của hoạt h́nh Việt
