Ngày 23/4 theo giờ Mỹ, ít nhất 1 người đã thiệt mạng và 5 người khác bị thương trong một vụ nổ súng xảy ra tại khu ẩm thực của một trung tâm mua sắm ở thành phố Baton Rouge, bang Louisiana, Mỹ.
Cảnh sát thành phố Baton Rouge cho biết vụ việc xuất phát từ một cuộc tranh cãi giữa hai nhóm người song đã khiến một số người vô tội bị thương vong. Tuy nhiên, cảnh sát cho rằng đây không phải một hành động bạo lực ngẫu nhiên mà là "một cuộc tranh chấp có chủ đích". Năm người đã bị bắt giữ trong vụ việc. Cảnh sát vẫn tiếp tục truy tìm các nghi phạm, và đã điều động cả trực thăng cùng tăng cường lực lượng tuần tra khu vực.
Trung tâm thương mại đã đóng cửa ngay sau vụ xả súng, trong khi Bệnh viện Đa khoa Baton Rouge, nằm gần trung tâm thương mại, đã bị phong tỏa trong khoảng 1 giờ đồng hồ vào chiều cùng ngày theo giờ địa phương.
Ngày 23/4 theo giờ Mỹ, ít nhất 1 người đã thiệt mạng và 5 người khác bị thương trong một vụ nổ súng xảy ra tại khu ẩm thực của một trung tâm mua sắm ở thành phố Baton Rouge, bang Louisiana, Mỹ.
Mỹ điều tra vụ nổ súng tại khuôn viên Đại học Iowa
Thổ Nhĩ Kỳ: Nổ súng tại trường trung học, 16 người bị thương
Nổ súng tại Brazil, 4 người thiệt mạng
Chia sẻ Facebook
Chia sẻ Zalo
Cảnh sát thành phố Baton Rouge cho biết vụ việc xuất phát từ một cuộc tranh cãi giữa hai nhóm người song đã khiến một số người vô tội bị thương vong. Tuy nhiên, cảnh sát cho rằng đây không phải một hành động bạo lực ngẫu nhiên mà là "một cuộc tranh chấp có chủ đích". Năm người đã bị bắt giữ trong vụ việc. Cảnh sát vẫn tiếp tục truy tìm các nghi phạm, và đã điều động cả trực thăng cùng tăng cường lực lượng tuần tra khu vực.
Trung tâm thương mại đã đóng cửa ngay sau vụ xả súng, trong khi Bệnh viện Đa khoa Baton Rouge, nằm gần trung tâm thương mại, đã bị phong tỏa trong khoảng 1 giờ đồng hồ vào chiều cùng ngày theo giờ địa phương.
Bị kết án 110 năm tù, Sarah Jo Pender lôi kéo quản giáo bằng tình dục và hối lộ, đồng thời thuyết phục các bạn tù tin rằng mình bị oan để được hỗ trợ đưa khỏi trại giam.
Năm 23 tuổi, Sarah Jo Pender cùng bạn trai Richard Hull bị kết tội sát hại hai bạn cùng phòng là Andrew Cataldi, 24 tuổi, và Tricia Nordman, 25 tuổi.
Andrew và Tricia bị bắn chết trong căn hộ ở trung tâm thành phố Indianapolis vào ngày 24/10/2000, sau cuộc tranh cãi kéo dài nhiều tuần dẫn đến ẩu đả với Richard. Thi thể hai nạn nhân sau đó được tìm thấy trong thùng rác. Vài ngày sau, Sarah và Richard cùng bị bắt và bị buộc tội giết người.
Sarah khai rằng không có nhà khi án mạng xảy ra, nhưng không báo cáo vụ giết người cho cảnh sát và từ chối hợp tác với công tố viên để truy tố bạn trai.
'Charles Manson phiên bản nữ'
Richard, kẻ buôn ma túy có tiền án, nhận tội giết hai bạn cùng phòng và nhận tổng mức án 75 năm tù, nhưng các công tố viên cho rằng Sarah mới là kẻ chủ mưu. Bên công tố lập luận rằng Sarah có ảnh hưởng đáng kể đến Richard và đóng vai trò trung tâm trong các vụ giết người, miêu tả cô ta là người chiếm ưu thế trong mối quan hệ của họ.
Trong phiên tòa xét xử năm 2002, công tố viên hạt Marion, Larry Sells, gọi Sarah là "Charles Manson phiên bản nữ" vì khả năng thao túng người khác tương tự thủ lĩnh giáo phái khét tiếng. Theo ông Sells, Sarah đã khuyến khích Richard và giúp dàn dựng vụ giết hai bạn cùng phòng vì ma túy và tiền bạc.
Sarah Jo Pender. Ảnh: Oxygen
Sarah thừa nhận đã chứng kiến Richard phi tang xác và giúp mua khẩu súng được sử dụng để gây án, nhưng khẳng định không giết người, cũng không dàn dựng gây án theo bất kỳ cách nào.
Tuy nhiên, một tù nhân tên Floyd Pennington ra làm chứng rằng Sarah đã thú nhận tội ác với anh ta. Bên công tố cũng đệ trình một bức thư được cho là do Sarah gửi cho Richard, trong đó thừa nhận đã thao túng bạn trai để thực hiện các vụ giết người.
Cuối cùng, bồi thẩm đoàn tuyên Sarah phạm tội giết người trong cả hai vụ án, kết án tổng cộng 110 năm tù.
Trốn thoát khỏi nhà tù
"Tôi biết mình sẽ chết trong tù. Rồi một ngày, tôi nghĩ 'Cá là mình có thể thoát khỏi đây'", Sarah nói đùa trong phim tài liệu Girl on the Run: The Hunt for America's Most Wanted Woman.
Tháng 8/2008, Sarah đã quen với cuộc sống tại Trại cải tạo Rockville, tạo dựng được lượng "người hâm mộ" khá lớn trong số các tù nhân khác nhờ hình ảnh nhẹ nhàng, vô tội. Cô ta mua chuộc Scott Spitler, nhân viên canh gác nhà tù, bằng tình dục và hối lộ để chuẩn bị cho kế hoạch vượt ngục.
Sarah được đánh giá là rất thông minh, ăn nói lưu loát, có tài hùng biện và rất có sức thuyết phục. Nhưng trong mắt cơ quan thực thi pháp luật, cô ta là kẻ giỏi thao túng.
"Tôi thực sự rất nguy hiểm với nụ cười quyến rũ của mình", Sarah nói và cười lớn.
Tối 4/8/2008, Sarah thay bộ quần áo bình thường do Scott cung cấp rồi lẻn ra khỏi phòng tập thể dục. Scott lái xe tải màu trắng chở cô ta ra khỏi khuôn viên nhà tù.
Sarah được phát hiện biến mất khỏi phòng giam trong lúc điểm danh tù nhân, dẫn đến cuộc truy tìm ráo riết. Chỉ sau vài giờ, Scott bị bắt và nhanh chóng nhận tội tiếp tay vượt ngục, nhận án 8 năm tù.
Jamie Long, bạn tù cũ, thừa nhận đã chở Sarah ra khỏi bãi đậu xe của nhà tù và cung cấp cho cô ta 140 USD. Jamie chấp nhận thỏa thuận nhận tội với các công tố viên về tội danh tiếp tay vượt ngục và bị kết án 7 năm tù.
Theo những lời khai, Sarah lợi dụng khả năng quyến rũ của mình để giăng bẫy Scott và giữ lại bằng chứng, từ đó ép nhân viên này tham gia kế hoạch. Cô ta còn buôn bán hàng cấm trong tù để kiếm tiền, gửi vào ngân hàng phục vụ cho cuộc sống đào tẩu.
Sau khi trốn thoát, Sarah lấy danh tính giả là "Ashley Thompson", vượt biên giới tiểu bang sang Illinois, tìm được chỗ ở tại Chicago. Cô ta không liên lạc với gia đình và bạn bè, thực hiện nhiều bước để thay đổi ngoại hình như nhuộm tóc, đeo kính, đồng thời liên tục di chuyển, chỉ dùng điện thoại một lần rồi vứt đi để tránh bị bắt.
Tin rằng Sarah bị kết án oan, một số bạn tù cũ đã nỗ lực hết mình và liều lĩnh đánh đổi tự do của bản thân để giúp Sarah tránh bị lực lượng thực thi pháp luật truy bắt. Cảnh sát lần lượt tìm ra họ và cắt đứt nguồn cung tiền, khiến Sarah phải làm việc tại các câu lạc bộ thoát y. Tại đó, cô ta cặp với một doanh nhân lớn tuổi giàu có, nghiện tình dục để được cung cấp chỗ ở.
Sarah đã trốn tránh được chính quyền gần 140 ngày, cho đến khi bại lộ vì một chương trình truyền hình nổi tiếng.
Cuộc sống biệt giam
Ngày 13/9/2008, chương trình truyền hình America's Most Wanted đưa tin về vụ án của Sarah, treo thưởng 25.000 USD. Tên cô ta cũng được thêm vào danh sách những kẻ đào tẩu bị truy nã gắt gao nhất ở Mỹ.
Sau khi chương trình được phát lại vào cuối tháng 12, một khán giả ở Chicago đã nhận ra Sarah là hàng xóm của mình và cung cấp thông tin cho cảnh sát. Ngày 22/12, khi cảnh sát mặc thường phục gõ cửa căn hộ, Sarah mở cửa trong cơn phê cần sa, nói: "Tôi là cô ta. Các anh bắt được tôi rồi".
Cảnh sát tìm thấy trong căn hộ sáu chiếc điện thoại, thẻ SIM, bộ sạc, thẻ trả trước, túi đồ khẩn cấp chứa mọi thứ thiết yếu.
Trở lại sau song sắt, Sarah bị biệt giam trong 5 năm tại Nhà tù nữ Indiana ở Indianapolis, do các quan chức nhà tù lo ngại cô ta sẽ âm mưu trốn thoát lần nữa hoặc lôi kéo bạn tù về phe mình và làm theo lệnh của cô ta.
Sarah mô tả cuộc sống thường nhật tại đây: dành 22 giờ mỗi ngày trong phòng giam rộng 2 m2 với chỉ vài cuốn sách, được đưa đến một căn phòng nhỏ khóa kín khác trong hai giờ mỗi ngày để xem tivi và có không gian giải trí, tập thể dục.
Thời gian ở tù, Sarah bộc lộ khả năng làm vườn và được nhận vào chương trình thạc sĩ tại Cao đẳng Evergreen ở Olympia, Washington.
Nỗ lực tìm kiếm tự do
Sarah dự kiến được trả tự do sớm nhất vào ngày 12/1/2054, khi 75 tuổi, theo Sở Cải huấn Indiana. Cô ta vẫn khẳng định vô tội và không ngừng nỗ lực để giảm án.
Tháng 3/2020, gia đình Sarah gửi đơn kiến nghị yêu cầu một phiên điều trần ân xá với Thống đốc bang Indiana lúc bấy giờ là Eric Holcomb, viện dẫn một bản khai có tuyên thệ năm 2019 của một tù nhân tên Steve Logan, thừa nhận đã làm giả lá thư được đệ trình tại phiên tòa xét xử Sarah để đổi lấy sự bảo vệ cho Richard trong tù.
Larry Sells, công tố viên từng so sánh Sarah với thủ lĩnh giáo phái Manson, sau đó đã thay đổi đánh giá và ủng hộ những kháng cáo gần đây đối với bản án và hình phạt của Sarah. "Tôi đã đi đến kết luận rằng chắc chắn có nghi ngờ hợp lý về tội lỗi của Sarah trong vụ án này," ông Sells nói vào năm 2023.
Tháng 12/2025, Sarah kiến nghị Tòa án Quận Marion xem xét lại bản án, yêu cầu giảm xuống còn 45 năm, bao gồm cả thời gian đã thụ án và được giảm án do cải tạo tốt, nghĩa là cô ta sẽ được tự do nếu được tòa chấp thuận.
"Hôm nay là một trong những ngày trọng đại nhất đời tôi vì tôi đang xin cơ hội được tự do chứ không phải chết trong tù", Sarah nói trong khi cố kìm nước mắt. Tuy nhiên, thẩm phán đã chính thức bác bỏ yêu cầu vào tháng 1/2026 mà không đưa ra lý do.
Kate Loweth chưa trả xong khoản nợ cao học của mình thì phải tìm cách chuẩn bị tiền để ba con vào đại học, khi chương trình cho vay sinh viên bị siết chặt.
Kate Loweth hơn 20 năm trước vay tiền từ chương trình hỗ trợ sinh viên của chính phủ Mỹ để theo đuổi tấm bằng cao học. Khoản nợ ấy đã đeo bám Loweth suốt thời gian qua, không chỉ ảnh hưởng đến chi tiêu hàng tháng của gia đình, mà còn tác động trực tiếp đến lựa chọn đại học của các con.
Giờ đây, Loweth, mẹ của ba đứa con tuổi teen, vẫn còn nợ hàng chục nghìn USD, trong khi con gái lớn chuẩn bị vào đại học. Loweth rất muốn có thể lo cho các con học hết đại học như cô từng được bố mẹ hỗ trợ, nhưng điều đó là bất khả thi ở Thung lũng Silicon ở California, một trong những khu vực đắt đỏ nhất nước Mỹ.
Loweth nghĩ rằng dù không thể cho con cái một khởi đầu tài chính giống những gì mình được hưởng từ bố mẹ, cô hy vọng có thể cho chúng một hình mẫu tham chiếu và đưa ra những lựa chọn sáng suốt trong tương lai.
Hai con lớn của Loweth đã chọn học lớp 11 và 12 tại cao đẳng cộng đồng địa phương thông qua chương trình tín chỉ kép. Với chương trình này, sau khi tốt nghiệp, các em sẽ có ngay bằng cao đẳng, giúp gia đình tiết kiệm được hai năm học đại học. Ngoài ra, các con của cô cũng đi làm thêm, tự để dành tiền học và chi trả một phần chi phí cá nhân.
Lễ tốt nghiệp tại Đại học Toledo, bang Ohio, ngày 5/5/2018. Ảnh: AP
Trong nhiều năm, các gia đình ở Mỹ như nhà Loweth luôn đau đáu về học phí đại học, nhiều ông bố bà mẹ buộc phải vay mượn để con cái có cơ hội đến giảng đường.
Chương trình vay liên bang Parent Plus cho phép phụ huynh vay tiền từ ngân sách chính phủ để trang trải hầu hết chi phí học tập của con, từ học phí đến ăn ở. Theo dữ liệu từ danh mục Hỗ trợ Liên bang cho Sinh viên của Bộ Giáo dục Mỹ, tính đến hết quý đầu năm tài khóa hiện nay, kết thúc ngày 31/12/2025, tổng dư nợ Parent Plus đã lên tới 114,9 tỷ USD.
Trong 10 năm qua, dư nợ của chương trình này tăng thêm 43,8 tỷ USD. Điều đáng chú ý là số người vay không tăng tương ứng. Năm 2016, có khoảng 3,4 triệu phụ huynh nhận khoản vay này. Hiện con số này là 3,6 triệu người, tăng khoảng 6%. Trong khi đó, tổng số tiền giải ngân lại tăng hơn 61%, cho thấy mỗi gia đình đang phải vay nhiều hơn đáng kể để bù vào chi phí học đại học ngày càng tăng.
Học phí tại nhiều trường ở Mỹ hiện neo ở mức rất cao. Hồi tháng 3, Đại học George Washington thông báo học phí năm học 2026-2027 sẽ tăng lên 72.000 USD. Với sinh viên năm nhất, chi phí cơ bản cho nhà ở và ăn uống là hơn 18.000 USD. Như vậy, tổng chi phí cho một năm học tại một trường đại học top đầu tại Mỹ có thể tiến sát mốc 100.000 USD.
Trên thực tế, không phải gia đình nào cũng trả toàn bộ mức học phí niêm yết. Nhiều sinh viên nhận được học bổng, trợ cấp hoặc hỗ trợ từ các chương trình vừa học vừa làm. Phần thiếu hụt còn lại thường được bù bằng các khoản vay do sinh viên, bố mẹ, thậm chí ông bà đứng tên trên hồ sơ.
Khảo sát năm 2025 của Sallie Mae, ngân hàng chuyên cung cấp các khoản vay tư nhân cho sinh viên, cho thấy bố mẹ tại Mỹ đang dùng tiền lương, tiền tiết kiệm và cả tiền vay nợ để gánh khoảng một nửa chi phí đại học cho con cái.
Thực trạng càng thêm khó khăn khi mức trần vay mới qua chương trình Parent Plus chỉ cho phép phụ huynh vay 20.000 USD mỗi năm và tối đa 65.000 USD cho toàn bộ quá trình học.
Ngoài ra, Đạo luật To Đẹp (OBBBA), được Tổng thống Donald Trump ký ban hành vào mùa hè năm ngoái, cũng loại bỏ một số lựa chọn trả nợ linh động theo thu nhập đối với các khoản vay mới trong khuôn khổ Parent Plus, đồng nghĩa nhiều gia đình sẽ phải chịu mức thanh toán hàng tháng cao hơn.
Việc chương trình Parent Plus siết trần vay diễn ra trong bối cảnh ngày càng nhiều người Mỹ hoài nghi về giá trị đánh đổi của tấm bằng đại học 4 năm. Học phí tăng, nợ sinh viên kéo dài và cơ hội việc làm mơ hồ khiến nhiều gia đình bắt đầu xem việc giúp con mua nhà là khoản đầu tư thiết thực hơn, thay vì ưu tiên dồn tiền cho học phí.
Theo báo cáo của Northwestern Mutual, 74% phụ huynh có con sống cùng nhà cho biết họ sẽ cân nhắc hoặc đã bắt đầu lên kế hoạch tài chính để hỗ trợ con mua nhà riêng. Trong số đó, 29% nói rằng giúp con sở hữu nhà quan trọng hơn trả học phí đại học.
"Khoản nợ cao học 20 năm trước giờ đây là bài học xương máu cho gia đình, buộc cả nhà phải nói chuyện thẳng thắn hơn về tiền bạc và cân nhắc kỹ các lựa chọn", Loweth cho biết.
Giới chức nhiều bang phát cảnh báo về loài "giun điên" có nguồn gốc từ châu Á và rất khó tiêu diệt đang lan rộng khắp nước Mỹ.
Loài giun xâm hại này vô tình được đưa vào Mỹ từ cuối thế kỷ 19 và đến nay đã được phát hiện tại California, Michigan, Minnesota, Maine, Wisconsin, Iowa, Illinois, Indiana, Tennessee, Ohio, Florida, New Jersey, Nebraska, Oklahoma, Texas, Louisiana, Kentucky, New Hampshire và Colorado.
Giới chức Colorado lần đầu phát hiện sự hiện diện của loài giun này vào tháng 10/2025, tại khu phố Hilltop ở Denver. Chúng sau đó đã lan rộng ở loạt bang ở vùng Trung Tây nước Mỹ, trong đó có Kansas và Missouri.
Loài giun nhảy này được truyền thông Mỹ gọi là "giun điên" vì khi bị chạm vào hoặc bị quấy rầy, loài giun này sẽ kích hoạt cơ chế phòng vệ, quẫy đạp điên cuồng, trườn ngoằn ngoèo với tốc độ cực nhanh như một con rắn nhỏ, thậm chí có thể bật nảy lên khỏi mặt đất khoảng 30 cm.
Chúng có bề mặt nhẵn, màu xám đậm hoặc nâu, có khoang màu trắng sữa gần phần đầu. Đôi khi, chúng có thể tự ngắt đứt đuôi để chạy thoát.
"Hoạt động quá mức của loài giun nhảy làm suy thoái cấu trúc đất, gây hại cho rễ cây và làm đất khô nhanh, dẫn đến hiện tượng 'nghịch lý nghèo dinh dưỡng', tức đất vẫn có dinh dưỡng nhưng cây không thể hấp thụ. Điều này có thể làm tình trạng hạn hán thêm trầm trọng", Sở Nông nghiệp Colorado phát cảnh báo hôm 22/4.
Giới chức bang California cũng cảnh báo người dân cần đặc biệt cảnh giác với loài giun xâm hại này.
Điều đáng lo hơn là tốc độ sinh sôi của chúng rất nhanh, bởi loài giun này có thể sinh sản mà không cần giao phối. Các chuyên gia cảnh báo chỉ cần một con giun, thậm chí một kén nhỏ dưới đất hoặc gốc cây cũng có thể làm bùng phát một ổ giun xâm hại mới.
Giun nhảy trong nhà dân ở Mỹ. Ảnh: Turf Zone
Không chỉ phá hủy đất trồng, loài giun này còn đe dọa động vật hoang dã. Các chuyên gia cho biết chúng có thể gây độc với một số loài chim, kỳ nhông, làm xáo trộn hệ sinh thái địa phương.
Hiện chưa có phương pháp tiêu diệt giun hiệu quả. Theo chuyên gia, cách tốt nhất để loại bỏ chúng là cho vào túi nilon kín, phơi nắng 10 phút rồi vứt vào thùng rác.
Giới chức các bang đang kêu gọi người dân kiểm tra kỹ mọi vật liệu, loại đất đưa vào vườn, cũng như không mua giun nhảy làm mồi câu cá.
Taylor Sanders trễ hạn nộp 400 USD tiền phí và bị ban quản trị khu dân cư bị tịch thu ngôi nhà ở Bắc Carolina rồi bán phát mãi với giá bèo bọt.
Sự việc bắt nguồn từ 5 năm trước, khi Sanders được thông báo nợ 400 USD tiền phí của Ban quản trị khu dân cư (HOA) Weddington Hills ở bang Bắc Carolina.
HOA cho biết đã gửi nhiều thư cho chủ nhà, yêu cầu thanh toán tiền phí. Sanders thừa nhận bà nợ số tiền trên, nhưng nói rằng không nhận được thông báo nào từ ban quản lý.
Ban quản trị Weddington Hills sau đó quyết định áp dụng các biện pháp trừng phạt. Tháng 2/2021, HOA giành được quyền cầm giữ tài sản (lien) đối với ngôi nhà của Sanders. Hai tháng sau, bà nhận thông báo cho biết số nợ đã tăng lên khoảng 1.200 USD, kèm lời cảnh báo quá trình tịch thu tài sản chuẩn bị bắt đầu.
"Tôi cứ nghĩ đó chỉ là một trò đùa", Sanders nói với đài Action 9 News cuối tháng trước.
Khu nhà ở Mystic Point ở Carlsbad, bang California, có HOA quản lý. Ảnh: CalMatters
Tuy nhiên, mọi thủ tục pháp lý đều là thật. Sanders cuối cùng mất trắng ngôi nhà rộng hơn 300 m2 bên trong khu dân cư Weddington Hills. Theo hồ sơ địa phương, bất động sản này ban đầu bị bán với mức giá bèo bọt 49.000 USD. Chỉ 5 tháng sau, chủ sở hữu mới đã bán lại ngôi nhà với giá 850.000 USD.
"Thật tàn khốc đối với các con tôi. Tôi không mong điều này xảy ra với bất kỳ ai", Sanders nói. Bà hy vọng câu chuyện của mình sẽ là bài học để những chủ nhà khác không đánh giá thấp quyền lực của các ban quản trị khu dân cư, cũng như nắm rõ quyền lợi của bản thân.
Tại Mỹ, HOA là đơn vị do người dân thành lập để quản lý các khu dân cư. Ban quản trị HOA gồm các thành viên là cư dân tình nguyện trong khu, cũng có thể thuê thêm đơn vị quản lý, phần lớn là doanh nghiệp vì lợi nhuận, để phụ trách vận hành hàng ngày.
HOA đặt ra các quy định áp dụng với chủ nhà, người cho thuê trong khu, còn chủ sở hữu phải đóng phần chi phí cho các tiện ích chung, khu vực chung cho ban quản lý.
Đại diện HOA Weddington Hills từ chối bình luận về sự việc, nhưng hành động của họ được xác định là hoàn toàn hợp pháp, khiến Sanders không có cơ sở để khiếu kiện hay đòi lại nhà.
Theo luật hiện hành của bang Bắc Carolina, HOA có quyền áp đặt lệnh cầm giữ tài sản nếu chủ nhà không nộp phí. Nếu tình trạng nợ đọng tiếp diễn, ban quản trị được phép khởi xướng thủ tục tịch thu tài sản. Quyền lực này vốn được cấp để giúp HOA duy trì các tiêu chuẩn chung của khu dân cư, nhưng nhiều người mua nhà thường không hiểu rõ giới hạn quyền hạn và trách nhiệm của tổ chức này.
Thông thường, mục đích của các HOA là thu hồi nợ chứ không phải tịch thu nhà của chủ hộ. Người dân có thể kháng cáo lệnh tịch thu, nhưng các lựa chọn pháp lý bảo vệ họ rất hạn chế.
Các nhà lập pháp bang Bắc Carolina đang xem xét một dự luật nhằm tăng cường bảo vệ quyền lợi của người sở hữu nhà. Nếu được thông qua, luật mới sẽ yêu cầu ban quản lý phải đáp ứng những tiêu chí nghiêm ngặt hơn trước khi ra lệnh cầm giữ tài sản. HOA cũng bắt buộc phải gửi thông báo rõ ràng cho người dân về khoản nợ, các chi tiết liên quan và hậu quả pháp lý của việc không thanh toán.
Dù vậy, dự luật này vẫn đang bị đình trệ tại cơ quan lập pháp bang kể từ tháng 5 năm ngoái.
Suýt mất nhà vì khoản nợ từ chủ cũ
Jewel Inostroza, 56 tuổi, suýt mất nhà khi nợ 200 USD tiền phí quản lý tại khu dân cư ở thành phố Newnan, bang Georgia. Khi mới dọn đến ở vào năm 2008, Inostroza cảm thấy đây là một khu dân cư đẹp, ấm cúng, gắn kết, nhưng sau đó nhận ra căn nhà thuộc một "khu cộng đồng có lợi ích chung", nơi họ phải trả phí quản lý.
Phí HOA mà gia đình Inostroza phải đóng là 200 USD mỗi năm. Nhưng hai vợ chồng sau đó phát hiện căn nhà còn tồn nhiều khoản nợ phạt, phụ phí từ trước thời điểm họ mua, liên quan đến chăm sóc bãi cỏ và nhiều vấn đề nào phát sinh.
Gia đình không chấp nhận nộp các khoản phạt này, cho rằng chúng thuộc trách nhiệm của chủ cũ. Họ cho biết HOA cùng công ty quản lý khi đó là Homeowners Management đã không phản hồi các đề nghị xóa nợ của họ.
Hồ sơ CNBC thu thập được cho thấy khoản nợ này vẫn tiếp tục phình ra ít nhất từ năm 2012. Gia đình Inostroza cho biết trước năm 2011 họ liên lạc với HOA chủ yếu qua điện thoại. Đến tháng 8/2015, HOA đăng ký quyền cầm giữ đối với căn nhà của gia đình. Trong hồ sơ tòa án, HOA cho biết họ nợ 1.600 USD.
Giống như Inostroza, ngày càng nhiều người lần đầu mua nhà mua phải những bất động sản thuộc diện HOA quản lý mà không hay biết.
Theo Cục Điều tra Dân số Mỹ, khoảng 84% nhà ở riêng lẻ mới xây được bán trong năm 2022 thuộc các khu có HOA. Tại phần lớn các bang miền nam và miền tây, gần như không thể tìm được một căn riêng lẻ không thuộc HOA quản lý. Một số địa phương thậm chí yêu cầu gần như mọi dự án mới xây đều phải có HOA.
Khi mua nhà trong các khu có HOA quản lý, người mua thực chất không chỉ mua tài sản mà còn nhận luôn các nghĩa vụ tài chính gắn với căn nhà. Điều này đồng nghĩa nếu chủ cũ còn nợ phí hoặc bị phạt, khoản nợ sẽ "đi theo" bất động sản sang chủ mới.
HOA có quyền đăng ký quyền cầm giữ với căn nhà để đảm bảo thu hồi nợ. Đây là cơ chế pháp lý cho phép chủ nợ gán nghĩa vụ thanh toán vào tài sản, như nhà ở. Từ đó, HOA có thể áp dụng các biện pháp cưỡng chế như phát mại nhà. Giới chuyên gia mô tả mô hình này giống một "cái bẫy" nếu người mua không kiểm tra kỹ các khoản nợ phí của chủ cũ.
Trong trường hợp của gia đình Inostroza, hai vợ chồng bị khấu trừ thu nhập từ giữa năm 2015. Tuy nhiên, bà cho biết mình không được thông báo trước về biện pháp này và chỉ biết chuyện là khi nhận bảng lương. Mãi đến hai tuần sau, bà mới nhận được giấy báo.
Dù lương đã bị khấu trừ, tổng dư nợ HOA không giảm. Đến tháng 12/2016, gia đình đã nợ HOA hơn 4.300 USD.
Hai vợ chồng sau đó thuê luật sư. Năm 2016, luật sư của họ đã đạt thỏa thuận với luật sư phía HOA để chấm dứt khấu trừ lương. Theo thỏa thuận, vợ chồng họ sẽ trả khoảng 3.100 USD theo từng đợt. Hồ sơ CNBC thu thập cho thấy họ đã hoàn tất khoản thanh toán này hồi tháng 1/2023.
Tuy nhiên, HOA vẫn tiếp tục cộng tiền phạt và tính lãi. Gia đình Inostroza ước tính họ đã trả tổng cộng khoảng 12.000 USD tiền phạt và tiền bị khấu trừ lương cho HOA, chưa kể hàng nghìn USD phí luật sư. Homeowners Management và HOA không trả lời yêu cầu bình luận.
Theo Tom Skiba, lãnh đạo tổ chức đại diện cho các HOA, nhà ở là khoản đầu tư lớn nhất đời người đối với phần lớn người Mỹ, và HOA có trách nhiệm bảo vệ giá trị tài sản đó, nên các biện pháp cứng rắn của họ với những người không chịu nộp phí quản lý là phù hợp.
Trải nghiệm của gia đình Inostroza cho thấy rõ cơ chế quyền lực của HOA đang xuất hiện ở nhiều nơi trên khắp nước Mỹ.
Khảo sát năm 2023 của Rocket Mortgage với 1.001 người Mỹ sống trong khu có HOA cho thấy hơn một nửa, tương đương 57%, không thích mô hình này, và hơn 30% cho rằng HOA nắm quá nhiều quyền lực.
"Họ hoạt động như những 'chính quyền khu phố', thậm chí lấn át những quy định pháp luật hiện hữu", Steve Horvath, đồng sáng lập nhóm HOA United, cho biết.
Theo ông, gốc rễ của HOA nằm ở mong muốn của giới chức đô thị, muốn chuyển giao bớt trách nhiệm vốn dĩ phải do chính quyền đảm nhận, như bảo trì vỉa hè, đường nội bộ hay hệ thống thoát nước, những việc mà người dân vốn nghĩ mình đã đóng thuế để được hưởng.
Nhiều chủ nhà có tranh chấp với HOA cho biết họ rất khó tìm được sự hỗ trợ từ các cơ quan công quyền. Raelene Schifano, đồng sáng lập HOA United, nói rằng quyền duy nhất của chủ nhà là kiện ra tòa dân sự, nhưng con đường này hầu như không hiệu quả.
Các nhà lập pháp ở một số bang như Maryland, Florida đã đưa ra dự luật nhằm xử lý những vấn đề mà chủ nhà lâu nay phản ánh về HOA, nhưng đều vấp phải sự phản đối từ ngành quản lý chuyên nghiệp.
Đến nay, thay đổi chủ yếu vẫn phải xuất phát từ việc các chủ nhà vừa đấu tranh qua hệ thống tòa án, vừa tìm cách bầu ra một hội đồng quản trị mà họ tin là thực sự đại diện cho mình, Charlotte Morabito, bình luận viên tài chính của CNBC, nhận định.
Tổng thống Trump vừa lên tiếng chỉ trích vắc-xin dành cho trẻ em .
Trong một cuộc phỏng vấn trên chương trình 'Full Measure with Sharyl Attkisson', Tổng thống Trump nói rằng ông tin vào vắc-xin, nhưng ông không tin vào việc bắt buộc tiêm tất cả các loại vắc-xin.
Ông cũng kêu gọi giảm mạnh số lượng vắc-xin tiêm cho trẻ sơ sinh.
“ Tôi nhìn những đứa trẻ xinh xắn này, chúng bị bơm một lượng lớn chất lỏng vào cơ thể, và tôi nghĩ đó là một điều rất tiêu cực”, ông nói.
Tổng thống Trump cũng không ngại đề cập đến vấn đề này , ông cũng lưu ý rằng ông tin nếu chúng ta có ít vắc-xin hơn cho trẻ sơ sinh, chúng ta sẽ có "kết quả tốt hơn nhiều trong việc phòng chống tự kỷ".
Xem tại đây:
🚨 PRESIDENT TRUMP DROPS TRUTH: We need to STOP pumping babies full of endless vaccines
“I believe in vaccines, but I don't believe that you have to have a mandate for all of them... I look at these beautiful little babies, and they get a vat — like a big glass of stuff — pumped… pic.twitter.com/LfjgueQ5yt
Mặc dù một số loại vắc-xin có thể có lợi, nhưng việc tiêm hơn 80 mũi cho trẻ sơ sinh là điều hoàn toàn vô lý!
Thành thật mà nói, chúng ta không nên ép buộc điều này lên bất cứ ai, đặc biệt là trẻ sơ sinh.
Và, chúng ta chắc chắn không nên cho phép các tập đoàn dược phẩm lớn gây áp lực buộc các bậc phụ huynh phải tiêm vắc-xin cho con cái họ những loại vắc-xin có khả năng gây ra tác dụng phụ nguy hiểm và nghiêm trọng.
Hình ảnh này minh họa rất rõ ràng:
Trump’s point isn’t “ban vaccines.” It’s that parents should be informed, involved, and allowed to ask questions without being treated like criminals. 🇺🇸 pic.twitter.com/gI4UIK7RIZ
Sau kỳ nghỉ có lẽ là tồi tệ nhất trong đời, toàn bộ 140 hành khách trên tàu du lịch MV Hondius, tâm điểm của đợt bùng phát virus hantavirus nguy hiểm , đang rời tàu tại quần đảo Canary của Tây Ban Nha hôm nay.
Sau khi được các nhà chức trách Tây Ban Nha kiểm tra các triệu chứng của virus, họ sẽ bay trở về nước mình.
Mười bảy người Mỹ trên tàu sẽ là những người cuối cùng được sơ tán.
Sau khi trở về Hoa Kỳ, những hành khách này sẽ được đưa đến một trung tâm y tế ở Nebraska để kiểm tra sức khỏe.
Fox News đưa tin:
17 người Mỹ trên tàu MV Hondius sẽ được đưa đến một trung tâm y tế ở Nebraska bằng máy bay sau khi các quan chức y tế cho phép họ xuống tàu.
Một quan chức của Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh (CDC) nói với ABC News sáng thứ Bảy rằng các quan chức liên bang hiện không có kế hoạch bắt buộc cách ly khi các hành khách người Mỹ đến Nebraska.
Theo lời quan chức này, thay vào đó, họ sẽ được kiểm tra sức khỏe khi đến Mỹ và hoặc sẽ ở lại một thời gian ngắn tại Đơn vị Kiểm dịch Quốc gia của Nebraska hoặc trở về nhà để theo dõi các triệu chứng trong 42 ngày đồng thời giữ liên lạc với các cơ quan y tế địa phương.
Đoạn video của Fox News này có một số cảnh quay từ hiện trường:
🚨#BREAKING: At this time at least 17 Americans are reportedly among the passengers now being evacuated from a cruise ship linked to a deadly hantavirus outbreak.
The World Health Organization has confirmed that three people onboard have passed away connected to the outbreak… pic.twitter.com/IlLy4gl27F
Phóng viên Ramy Inocencio của đài CBS News đã đưa tin về chuyến bay mà các hành khách người Mỹ sẽ đi từ hiện trường:
The 17 or so Americans on the hantavirus-hit MV Hondius will be the last to leave the ship today after it dropped anchor in the waters off Tenerife in the Canary Islands before sunrise. CBS News is tracking a flight that left Atlanta, Georgia on a direct course for Tenerife South… pic.twitter.com/OM8BP5uNsI
Khoảng 17 người Mỹ trên tàu MV Hondius bị ảnh hưởng bởi virus hantavirus sẽ là những người cuối cùng rời tàu hôm nay sau khi nó thả neo ở vùng biển ngoài khơi Tenerife thuộc quần đảo Canary trước bình minh. CBS News đang theo dõi một chuyến bay khởi hành từ Atlanta, Georgia, bay thẳng đến sân bay Tenerife South, chỉ cách nơi tàu Hondius cho hành khách xuống tàu khoảng 10 phút.
CBS News đã liên hệ với CDC Hoa Kỳ và chính phủ Tây Ban Nha nhưng cả hai đều không đưa ra bình luận. Một cư dân địa phương ở Tenerife nói với chúng tôi rằng hòn đảo này "chưa bao giờ" có bất kỳ chuyến bay thẳng nào từ Hoa Kỳ băng qua Đại Tây Dương - cho đến hôm nay. @RamyInocencio đang có mặt tại Tenerife.
Như các bạn đã biết, ba hành khách trên tàu du lịch đã tử vong sau khi nhiễm virus hantavirus. Và tổng cộng có tám người bị bệnh do virus này.
Hôm qua, danh tính của cặp vợ chồng người Hà Lan, những người đầu tiên qua đời, đã được công bố rộng rãi.
Cựu Tổng thống Barack Obama đã hứng chịu chỉ trích từ những người ủng hộ Tổng thống Donald Trump sau khi một video ghi lại cảnh ông đến Canada và chào đón Thủ tướng John Carney lan truyền rộng rãi trên mạng.
“Chào mừng trở lại Canada, Tổng thống @barackObama,” Carney viết trên X bên cạnh đoạn video, trong đó có nhạc nền sôi động khi Obama tiến đến chỗ nhà lãnh đạo Canada và bắt tay ông.
Thank you for joining us in Toronto for important conversations on how we can build a better and more just future — and empower more people to build with us. pic.twitter.com/S2lrJLL5Td
“Cảm ơn các bạn đã cùng chúng tôi đến Toronto để tham gia những cuộc thảo luận quan trọng về cách chúng ta có thể xây dựng một tương lai tốt đẹp hơn và công bằng hơn — và trao quyền cho nhiều người hơn nữa cùng chúng ta xây dựng tương lai đó,” ông Carney thuộc cánh tả tiếp tục phát biểu, mà không đề cập đến việc đảng tự do của ông đã nắm quyền ở Canada nhiều năm, nên không rõ “công bằng” và “trao quyền cho nhiều người hơn nữa” thực sự có nghĩa là gì.
Laura Loomer, một người có tầm ảnh hưởng trong cộng đồng bảo thủ và là bạn thân của Trump, đã nhanh chóng phản ứng trên mạng. "Tại sao Barack Hussein Obama lại gặp gỡ các nhà lãnh đạo thế giới trong khi Tổng thống Trump vẫn đang tại chức?", Loomer viết trên X. "Đây là một cuộc đảo chính."
Nick Sortor, một người có tầm ảnh hưởng trong giới bảo thủ, đã chỉ trích Obama gay gắt trên mạng, viết: “Obama cần phải ngồi xuống và tìm ra vị trí của mình trước khi hắn ta phải vào tù vì vi phạm Đạo luật Logan.” Ông ta nói thêm: “Trump mới là Tổng thống của chúng ta. Ông đã bị gạt ra ngoài lề rồi, Hussein.”
David J. Freeman, một nhà bình luận chính trị được biết đến với biệt danh Gunther Eagleman trên X và sở hữu hơn 1,6 triệu người theo dõi, đã viết: “Obama lén lút vào Canada để gặp riêng Carney theo chủ nghĩa toàn cầu? Gã này vẫn nghĩ mình đang điều hành mọi việc. Ngồi xuống đi, Barack, Tổng thống của Trump. Barack Obama đáng lẽ phải ở trong tù.”
Các báo cáo cho biết Obama đến Canada để tham dự một buổi diễn thuyết, nhưng những người khác lại cho rằng khó tin đó là lý do duy nhất cựu tổng thống có mặt ở đó. Một số người khác cho rằng bài diễn thuyết chỉ là vỏ bọc cho cuộc gặp gỡ giữa Obama và Carney để bàn về các cách thức làm suy yếu Trump khi tổng thống thứ 47 tiếp tục gây sức ép lên nước láng giềng phía bắc của Mỹ về các vấn đề thương mại công bằng.
Đạo luật Logan, được ban hành năm 1799, cấm công dân Mỹ tiến hành các cuộc đàm phán trái phép với các chính phủ nước ngoài có tranh chấp với Hoa Kỳ, đặc biệt là khi cá nhân đó tìm cách gây ảnh hưởng đến lập trường của chính phủ đó trong cuộc xung đột. Đạo luật này được lấy cảm hứng từ George Logan, một nhà lập pháp của bang Pennsylvania, người đã đến Pháp và gặp gỡ các quan chức cấp cao của Pháp nhằm xoa dịu căng thẳng và cải thiện quan hệ giữa hai nước.
Theo Hiệp hội Liên bang (The Federalist Society), chỉ có hai người trong lịch sử Hoa Kỳ từng bị buộc tội theo Đạo luật Logan, và cả hai vụ truy tố đều không thành công.
Năm 1803, công dân Francis Flournoy bị truy tố sau khi đăng một bài báo trên tờ báo ở Kentucky kêu gọi các vùng lãnh thổ phía tây Hoa Kỳ ly khai khỏi Liên bang và thành lập một quốc gia riêng biệt liên minh với Pháp.
Gần năm thập kỷ sau, vào năm 1852, Jacob Levy bị truy tố vì đã gửi thư cho tổng thống Mexico, thúc giục ông không phê chuẩn một hiệp ước được đề xuất với Hoa Kỳ.
Theo Newsweek , để vi phạm pháp luật , cả ba điều kiện sau đây phải được đáp ứng:
1-Người đó chắc hẳn đang hành động mà không có sự cho phép của chính phủ Hoa Kỳ.
2-Họ chắc hẳn đang liên lạc với một chính phủ nước ngoài.
3-Họ chắc hẳn đang cố gắng gây ảnh hưởng đến chính phủ đó về một cuộc tranh chấp đang diễn ra với Hoa Kỳ.
Cựu Phó Giám đốc FBI Dan Bongino đã đưa ra lời cảnh báo gay gắt với ông Obama trong tuần này sau khi tổng thống thứ 44 chỉ trích cách chính quyền Trump xử lý Bộ Tư pháp, làm leo thang cuộc chiến chính trị và pháp lý vốn đã gay gắt về cáo buộc lạm dụng lực lượng thực thi pháp luật liên bang.
“Nhà Trắng không nên có quyền chỉ đạo Bộ trưởng Tư pháp tùy tiện truy tố bất cứ ai,” ông Obama nói với người dẫn chương trình đêm khuya Stephen Colbert. “Ý tưởng là Bộ trưởng Tư pháp là luật sư của người dân. Ông ấy không phải là cố vấn của tổng thống.”
WHOA!
Former FBI Deputy Director Dan Bongino minces no words - President Barack Obama in on his radar:
"What was with the tweet - the shock to my core? well, in case you missed it, some of you may have, I'm gonna tell ya. Because what Barack Obama said the other day, was it… pic.twitter.com/98gDbClvI3
Trong một cuộc xuất hiện trước công chúng tuần này, Bongino đã phản bác mạnh mẽ, cho rằng chính Obama cũng có thể phải đối mặt với sự xem xét kỹ lưỡng về các hành động liên quan đến cuộc điều tra Nga và những cáo buộc rộng hơn về việc lợi dụng chính trị trong giai đoạn chuyển giao quyền lực năm 2016.
Bộ Tư pháp của Tổng thống Trump kiện New Mexico và Albuquerque về các chính sách "thành trì" của người nhập cư bất hợp pháp.
Chính quyền Trump đã ngừng đàm phán. Giờ đây, họ đang đưa New Mexico và Albuquerque ra tòa án liên bang.
Bộ Tư pháp hôm thứ Năm thông báo rằng Hoa Kỳ đã đệ đơn kiện và yêu cầu lệnh cấm sơ bộ chống lại bang New Mexico, Thống đốc Michelle Lujan Grisham, Tổng chưởng lý Raul Torrez, thành phố Albuquerque và Thị trưởng Timothy Keller. Vụ kiện, United States v. State of New Mexico et al. , số 1:26-cv-01471, hiện đang được Tòa án Quận Hoa Kỳ tại Quận New Mexico thụ lý.
Trọng tâm của cuộc tranh chấp là hai biện pháp mà Bộ Tư pháp cho rằng được thiết kế để phá hoại việc thực thi luật nhập cư liên bang: dự luật HB9 của New Mexico, được gọi là “Đạo luật An toàn Người nhập cư”, và sắc lệnh O-26-15 của Albuquerque, được biết đến với tên gọi “Sắc lệnh về Nơi cư trú An toàn hơn trong Cộng đồng”. Bộ Tư pháp cáo buộc cả hai đạo luật này đều vi phạm quyền tối cao của liên bang và xâm phạm thẩm quyền thuộc về chính phủ liên bang theo Hiến pháp.
Justice Department Files Lawsuit Against State of New Mexico and City of Albuquerque for Obstructing Federal Immigration Enforcement. https://t.co/kzuJb4Iq0r
Bộ Tư pháp đã trình bày chi tiết vụ kiện liên bang:
Hoa Kỳ đã đệ đơn kiện và yêu cầu lệnh cấm sơ bộ chống lại bang New Mexico, Thống đốc Lujan Grisham, Tổng chưởng lý Torrez, thành phố Albuquerque và Thị trưởng Keller, cáo buộc rằng dự luật HB9 của New Mexico và Sắc lệnh về Nơi ở An toàn hơn của Albuquerque xâm phạm thẩm quyền thực thi luật nhập cư liên bang. Bộ Tư pháp cho biết HB9 sẽ xóa bỏ các mối quan hệ đối tác tự nguyện lâu dài giữa chính quyền địa phương và chính quyền liên bang, vốn đã giúp thực thi luật nhập cư trong nhiều năm. Cả hai biện pháp này, theo Bộ Tư pháp, đều nhằm ngăn chặn các đặc vụ liên bang sử dụng tài sản của chính quyền địa phương để thực hiện công tác thực thi luật nhập cư. Sắc lệnh của Albuquerque còn đi xa hơn: Bộ Tư pháp cáo buộc rằng nó yêu cầu các doanh nghiệp tư nhân phải thông báo trước cho người nhập cư bất hợp pháp về các hoạt động thực thi luật liên bang sắp diễn ra một cách bất hợp pháp. Trợ lý Tổng chưởng lý Brett Shumate tuyên bố rằng “New Mexico đang cố gắng điều chỉnh chính sách nhập cư, một điều mà chính phủ liên bang được Hiến pháp trao quyền rõ ràng và duy nhất để kiểm soát”. Trợ lý Chưởng lý Hoa Kỳ thứ nhất Ryan Ellison nói thêm rằng bang và thành phố “tìm cách cố ý cản trở việc thực thi luật liên bang bằng cách ngăn chặn sự hợp tác giữa chính quyền địa phương và chính phủ liên bang”. Cơ quan này cũng cảnh báo rằng dự luật HB9 gây nguy hiểm cho gần 300 việc làm và nền kinh tế của Quận Otero bằng cách cấm các cơ quan công lập tham gia vào việc giam giữ người nhập cư liên bang trong phạm vi tiểu bang.
Vấn đề việc làm ở hạt Otero biến vụ kiện từ một cuộc chiến pháp lý ở Washington thành một cuộc chiến kinh tế địa phương. Bộ Tư pháp Hoa Kỳ cho rằng luật của New Mexico không chỉ đơn thuần là sự phản đối chính trị đối với việc thực thi luật nhập cư liên bang. Nó có thể ảnh hưởng trực tiếp đến nền kinh tế của hạt, vốn được xây dựng dựa trên công việc giam giữ người nhập cư của liên bang và các gia đình gắn liền với những công việc đó.
Cáo buộc về việc cảnh báo doanh nghiệp là đặc biệt trắng trợn. Bộ Tư pháp cho biết sắc lệnh của Albuquerque buộc các doanh nghiệp tư nhân phải cảnh báo người nhập cư bất hợp pháp khi hoạt động thực thi luật nhập cư liên bang đang diễn ra. Nếu cáo buộc đó được chứng minh tại tòa án, chính quyền thành phố trên thực tế đã huy động khu vực tư nhân tham gia vào hệ thống cảnh báo sớm đối với những người trốn tránh luật liên bang.
Office of Public Affairs | Justice Department Files Lawsuit Against State of New Mexico and City of Albuquerque for Obstructing Federal Immigration Enforcement | United States Department of Justice https://t.co/h1a3hnN2q1
Đơn kiện của Bộ Tư pháp đã cụ thể hóa những vấn đề pháp lý:
Đơn khiếu nại và yêu cầu lệnh cấm sơ bộ được đệ trình lên Tòa án Quận Hoa Kỳ tại Quận New Mexico đã biến tranh chấp về chính sách "thành phố trú ẩn" này từ màn kịch chính trị thành vụ kiện liên bang thực sự. Chính phủ yêu cầu tòa án tuyên bố các biện pháp của tiểu bang và thành phố là không hợp lệ theo Hiến pháp và ban hành lệnh cấm ngay lập tức trong khi vụ kiện đang được tiến hành. Việc đệ trình đơn kiện đưa tranh chấp ra trước một thẩm phán liên bang thay vì để nó như một sự phản đối công khai đối với New Mexico và Albuquerque. Bộ Tư pháp yêu cầu tòa án ngăn chặn các điều khoản mà chính phủ cho rằng đang cản trở sự hợp tác với các hoạt động nhập cư, hạn chế quyền tiếp cận tài sản của chính quyền địa phương và can thiệp vào thẩm quyền liên bang.
Các cáo buộc về mặt thực tế và pháp lý vẫn chỉ là những lời buộc tội từ phía Hoa Kỳ. Các bị cáo có thể trả lời chúng tại tòa án, và chưa có phán quyết nào về trách nhiệm pháp lý được đưa ra. Nhưng việc đệ trình lên tòa án đã tạo ra một con đường cụ thể cho chính quyền để thách thức các hành vi cản trở kiểu "thành trì" trước khi những chính sách đó trở thành quy tắc hoạt động trên thực tế.
Điều quan trọng cần lưu ý là các cáo buộc trong vụ kiện này chỉ là những lời buộc tội. Chưa có tòa án nào phán quyết về bản chất vụ việc, và cũng chưa có quyết định nào về trách nhiệm pháp lý đối với bất kỳ bị cáo nào. Điều đã xảy ra là chính phủ liên bang đã chuyển từ lời nói suông sang kiện tụng, và một thẩm phán liên bang giờ đây sẽ quyết định liệu New Mexico và Albuquerque có vượt quá giới hạn hiến pháp hay không.
Thống đốc Lujan Grisham, Tổng chưởng lý Torrez và Thị trưởng Keller sẽ có cơ hội trình bày trước tòa. Nhưng những tính toán chính trị đằng sau các đạo luật bảo hộ người nhập cư bất hợp pháp sẽ khác đi khi bạn ngồi đối diện với Bộ Tư pháp Hoa Kỳ và đang phải đối mặt với lệnh cấm sơ bộ.
Chính quyền Trump đã nói rõ rằng các tiểu bang không được tự quyết định chính sách nhập cư của mình. New Mexico đã quyết định thử nghiệm điều đó. Giờ đây, một tòa án liên bang sẽ giải quyết vấn đề này.
Ông Trump đáp trả bằng lời cảnh báo sau khi Iran từ chối thảo luận về chương trình hạt nhân trong đề nghị hòa bình mới nhất: "Họ sẽ không còn cười được nữa".
Tổng thống Trump hôm Chủ nhật đã cảnh báo Iran không nên "chơi trò chơi" sau khi nước cộng hòa Hồi giáo này từ chối thảo luận về chương trình hạt nhân của mình trong đề nghị thỏa thuận hòa bình mới nhất.
Trong một bài đăng trên Truth Social , Trump đã chỉ trích mạnh mẽ quốc gia Trung Đông ngang ngược này vì sự trì hoãn kéo dài trong các cuộc đàm phán , sau khi Tehran đưa ra phản hồi về đề xuất hòa bình của Mỹ thông qua các nhà trung gian hòa giải Pakistan.
“Iran đã chơi trò chơi với Hoa Kỳ và phần còn lại của thế giới trong 47 năm (TRÌ HOÃN, TRÌ HOÃN, TRÌ HOÃN!”), Trump viết trên nền tảng Truth Social của mình.
“Suốt 47 năm qua, người Iran đã liên tục ‘lừa dối’ chúng ta, bắt chúng ta chờ đợi, giết hại người dân chúng ta bằng bom ven đường, phá hoại các cuộc biểu tình, và gần đây nhất là tiêu diệt 42.000 người biểu tình vô tội, không vũ trang, và cười nhạo đất nước VĨ ĐẠI trở lại của chúng ta. Giờ đây họ sẽ không còn cười được nữa!” ông nói.
Hiện vẫn chưa rõ toàn bộ phản hồi của Iran gồm những gì, nhưng Iran đã từ chối đàm phán về chương trình hạt nhân và tên lửa của mình, thay vào đó tập trung vào việc chấm dứt giao tranh và mở lại eo biển Hormuz.
Phản hồi này được đưa ra khi Đại sứ Mỹ tại Liên Hợp Quốc Mike Waltz tuyên bố việc giải tán chương trình hạt nhân của Iran là một “lằn ranh đỏ rất rõ ràng” đối với tổng thống.
Ảnh vệ tinh Vantor chụp tháng 6 năm 2025 cho thấy hoạt động xây dựng đường hầm gần cơ sở hạt nhân Natanz và khu phức hợp ngầm ở núi Pickaxe.
DigitalGlobe/Getty Images
Ông Trump đã tuyên bố rằng không thể cho phép Iran phát triển vũ khí hạt nhân, và hôm Chủ nhật, tổng thống đã cam kết sẽ làm mọi cách để tịch thu các vật liệu hạt nhân của nước cộng hòa Hồi giáo này .
Tổng thống đã nhiều lần cảnh báo rằng Mỹ sẽ nối lại chiến dịch không kích vào Iran nếu nước này không đồng ý với các điều khoản của ông, nhưng ông Trump chưa đưa ra thời hạn cho các cuộc đàm phán mới.
Cùng với việc chỉ trích sự trì hoãn đàm phán hòa bình với Iran, tổng thống cũng công kích cựu Tổng thống Barack Obama , cáo buộc chính quyền tiền nhiệm đã để cho nước cộng hòa Hồi giáo phát triển mạnh mẽ bất chấp sự thù địch công khai của nước này với Mỹ.
“Ông ấy không chỉ đối xử tốt với họ, mà còn rất tuyệt vời, thực sự đứng về phía họ, bỏ rơi Israel và tất cả các đồng minh khác, và mang lại cho Iran một cơ hội mới to lớn và rất mạnh mẽ”, Trump viết về Obama.
Ông ta tuyên bố Iran đã "đạt được thành công lớn" với Obama, khi Tehran được cho là đã nhận được "hàng trăm tỷ đô la" từ Mỹ.
“Họ chưa bao giờ thấy số tiền lớn như thế này, và sẽ không bao giờ thấy lại nữa,” Trump nói, đồng thời cho rằng các quan chức Iran “cuối cùng đã tìm thấy kẻ ngốc nghếch nhất trong số họ, dưới hình thức một vị Tổng thống Mỹ yếu đuối và ngu xuẩn.”
Đàm phán hòa bình giữa Hoa Kỳ và Iran đã rơi vào cảnh bế tắc hoàn toàn, khi cả hai bên đều tuyên bố không chấp nhận đề nghị của nhau, theo nguồn tin của Reuters, CNN và các hãng truyền thông khác cho hay vào sáng hôm thứ Hai, 11/5.
Diễn biến mới nhất này làm dấy lên mối lo ngại về một cuộc xung đột mới sẽ tiếp tục bùng nỗ ra, giữa lúc kinh tế trên toàn thế giới vẫn đang bị đe dọa từ cuộc đối đầu dai dẳng tại eo biển Hormuz. Trang nhất tờ báo Jam Jam của Iran đăng tải một bức tranh biếm họa Tổng Thống Mỹ Donald Trump đang chết chìm tại eo biển Hormuz, kèm theo tiêu đề "Cú Lừa Trên Biển" tại Tehran, ngày 13/4 vừa qua. (Ảnh: Getty Images)
Iran đã gửi đáp trả về đề nghị của Hoa Kỳ đến Washington vào hôm Chủ hhật thông qua bên trung gian Pakistan, sau gần 10 ngày thảo luận. Theo đó, phía Mỹ đề nghị chấm dứt chiến sự, khôi phục giao thông hàng hải qua eo biển Hormuz và mở ra cơ hội đàm phán về chương trình hạt nhân và kho uranium của Tehran, theo tin của Reuters. Tuy nhiên, theo nhiều nguồn tin thông thạo, chế đọ giáo quyền Iran đã không đề cập gì đến chương trình hạt nhân, vốn là vấn đề cốt lõi trong đàm phán.
Theo NBC News, Tổng Thống Donald Trump có viết trên nền tảng Truth Social vào chiều tối hôm Chủ nhật: "Tôi vừa đọc trả lời từ cái gọi là 'Đại diện' của Iran. Tôi không thích – HOÀN TOÀN KHÔNG THỂ CHẤP NHẬN!"
Khi trả lời với tờ Axios vào sáng hom thứ Hai, ông Trump không tiết lộ chi tiết nào về thư đáp trả của Iran nhưng cho biết thêm: "Họ đã lừa gạt nhiều quốc gia trong suốt 47 năm". Trong một bài đăng trước đó, ông cáo buộc Tehran chơi trò "TRÌ HOÃN, TRÌ HOÃN, TRÌ HOÃN! hàng thập niên", đồng thời cảnh cáo: "Họ sẽ không còn cười được nữa!"
Iran đã phản bác một cách quyết liệt. Tại họp báo hôm thứ Hai, 11/5, phát ngôn viên Bộ Ngoại Giao Iran Esmail Baghaei khẳng định đề xướng của Tehran là công bằng và có tính xây dựng. Theo NBC News cho biết, ông Baghaei cho biết, "Tất cả những gì chúng tôi đề nghị đều là hợp lý và hào phóng, không chỉ vì lợi ích quốc gia của Iran mà còn vì lợi ích và phúc lợi của khu vực và thế giới". Ông Baghaei tố cáo Washington có "quan điểm một chiều và đưa ra những yêu cầu vô lý và quá mức"
Truyền thông nhà nước Iran, do Reuters dẫn nguồn, cho biết phản hồi của Tehran bao gồm: yêu cầu chủ quyền đầy đủ của Iran đối với eo biển Hormuz, chấm dứt phong tỏa hải quân của Mỹ ngay khi ký kết, trả lại các tài sản bị đóng băng của Iran; dỡ bỏ các lệnh trừng phạt – kể cả đối với hoạt động bán dầu của Iran trong khuôn khổ đàm phán 30 ngày, bồi thường thiệt hại chiến tranh và chấm dứt giao tranh trên tất cả các mặt trận, kể cả ở Lebanon.
Hãng tin Tasnim, liên kết với lực lượng Vệ Binh Cách Mạng Hồi Giáo, đưa tin rằng văn bản của Iran "nhấn mạnh sự cần thiết phải cho dỡ bỏ các lệnh trừng phạt của Mỹ, chấm dứt chiến tranh trên tất cả các mặt trận và bảo đảm quyền kiểm soát của Iran đối với eo biển Hormuz", theo Axios có trích dẫn lại.
Ngược lại, lập trường của Mỹ vạch ra ranh giới đỏ cứng rắn về tham vọng hạt nhân của Iran. Đại sứ Mỹ tại Liên Hiệp Quốc ông Mike Waltz, xuất hiện trên chương trình Fox News ngày Chủ nhật, có tuyên bố: "Tổng Thống Trump đã nói rõ rằng họ sẽ không bao giờ có vũ khí hạt nhân và họ không thể giữ nền kinh tế của thế giới làm con tin". Ông Waltz còn cho biết, ông Trump "đang trao cho Iran mọi cơ hội tốt về giải pháp ngoại giao trước khi quay lại sự đối đầu thù địch".
Tổng Thống Trump nói với Axios rằng đã nói chuyện với Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu vào ngày Chủ nhật, thảo luận về thư đáp trả của Iran. "Đó là một cuộc gọi rất tốt đẹp. Chúng tôi có mối giao tiếp rất tốt", ông Trump nói. Đồng thời thêm rằng, "các cuộc đàm phán Iran là tình huống của tôi, không phải của tất cả mọi người".
Về phần mình, Thủ tướng Netanyahu có nói với chương trình "60 Minutes" của CBS News rằng, "cuộc xung đột chưa kết thúc", và cảnh cáo nếu việc đàm phán không thể thu thập vật liệu hạt nhân ra khỏi Iran, "chúng tôi có thể tái giao chiến về mặt quân sự".
"Dự Án Tự Do Plus"
Thượng nghị sĩ Lindsey Graham (CH-South Carolinia) kêu gọi cần phải hành động mạnh mẽ hơn. Ông viết trên X: "Tôi đánh giá cao những nỗ lực chân thành của Tổng Thống Trump trong việc tìm kiếm giải pháp ngoại giao để làm thay đổi hành vi của chế độ khủng bố Iran". Ông cho biết tiếp: "Tuy nhiên, giữa những cuộc tấn công liên tục vào hệ thống hàng hải quốc tế, những cuộc tấn công dai dẳng vào các bạn đồng minh Trung Đông của chúng ta và bây giờ là câu trả lời hoàn toàn không thể chấp nhận với sự đề xuất về ngoại giao của Mỹ, theo quan điểm của tôi, đã đến lúc cân nhắc cho thay đổi hướng đi".
Ông Graham còn ám chỉ thêm về Dự Án Tự Do, chiến dịch hộ tống hàng hải mà Tổng Thống Trump đã "TACO" chỉ sau chưa đầy 48 giờ.
"Dự án Tự do Plus nghe có vẻ hay đấy nhỉ", ông Graham viết trên X.
Tổng Thống Trump hôm thứ Sáu tuần rồi cũng đưa ra ám chỉ tương tự. Ông nói với các phóng viên: "Chúng ta có thể quay lại Dự Án Tự Do nếu mọi việc không tiến triển. Nhưng sẽ là Dự Án Tự Do Plus". Ông cũng cảnh cáo trong một cuộc phỏng vấn trên Full Measure rằng hành động quân sự tiếp theo vẫn hoàn toàn trong tầm taykhi nói "Chúng ta có thể tiến hành tấn công thêm trong hai tuần nữa và đánh tan tành từng mục tiêu một".
Trong khi đó, chính quyền Iran không có dấu hiệu nhượng bộ nào. Một vien6 chức cao cấp dính líu với Vệ Binh Cách Mạng cảnh cáo rằng, bất cứ cuộc tấn công nào của Mỹ vào các tàu dầu hoặc tàu thương mại của Iran sẽ kkoi73 động ra một cuộc tấn công nặng nề vào các căn cứ Mỹ và tàu bè đồng minh trong khu vực". Iran cũng cảnh cáo Pháp và Anh không nên cho triển khải Hải quân đến eo biển Hormuz, thề sẽ có phản ứng tức thì với bất cứ sự can thiệp nào của phương Tây, theo Axios. Thị trường New York Stock Exchange trong phiên mở cửa sáng thứ Hai, 11/5, phản ứng khá bi quan với diển biến mới nhất. (Ảnh: Getty Images)
Giá dầu lại tăng vọt hôm thứ Hai 11/5, với dầu thô Brent tăng trên 103 USD/thùng, theo NBC News. Reuters có đưa tin, chỉ riêng hôm Chủ nhật, dầu Brent đã tăng 3,17% lên 104.50 USD/thùng.
Với bối cảnh ngoại giao bị đình trệ và các mối đe dọa quân sự leo thang từ cả hai phía, thị trường dầu mỏ trên thế giới và nền kinh tế khắp nơi vẫn đang bị giữ làm "con tin" trong một cuộc đối đầu mà không bên nào có vẻ sẵn sàng giải quyết theo điều kiện, yêu sách của phía bên kia.
CƠN BÃO GIÁ XĂNG VÀ NỖI LÒNG NHỮNG NGƯỜI GIỮ "TÚI KHÔN" THIÊN HẠ
Trong guồng quay hối hả của cuộc sống hiện đại, xăng dầu từ lâu đã được ví như "mạch máu" của nền kinh tế, nhưng nhìn vào bảng giá nhảy số liên tục tại các cây xăng từ California đến New Jersey, người ta không khỏi rùng mình. Dân gian ta có câu: "Gạo chợ nước sông", ý chỉ sự bấp bênh của giá cả nhu yếu phẩm, và giờ đây, xăng dầu chính là thứ "gạo" đắt đỏ khiến cả xã hội phải lao đao. Có một sự thật nghiệt ngã đang diễn ra: đằng sau những con số cao ngất ngưỡng ấy, không chỉ người tiêu dùng xót xa ví tiền, mà chính những chủ trạm xăng – những người tưởng chừng đang "hốt bạc" – cũng đang phải gồng mình trong cuộc chiến sinh tồn. Gia tộc 100 năm làm nghề và nỗi ám ảnh mang tên $6.29
Tại Thung lũng Sonoma, California, gia đình Chris Bambury đã gắn bó với những cột bơm xăng hơn một thế kỷ. Cụ cố của ông, August Bonneau, bắt đầu nghiệp bán xăng từ năm 1922, cái thời mà những con đường nhựa còn là một khái niệm xa xỉ. Trải qua bao thăng trầm lịch sử, từ thời kỳ sơ khai cho đến khi Bambury bắt đầu từ những việc nhỏ nhất như bơm xăng hay dọn dẹp nhà vệ sinh khi còn là một thiếu niên, gia đình ông chưa bao giờ chứng kiến một thời kỳ nào kỳ lạ như hiện tại.
Tuần qua, mức giá niêm yết tại hai trạm xăng của Bambury đạt ngưỡng $6.29 cho mỗi gallon xăng không chì. Đáng buồn thay, con số khiến nhiều người "bật ngửa" này thực tế vẫn còn được coi là "rẻ" so với mặt bằng chung tại khu vực, nơi AAA ghi nhận mức giá trung bình lên tới $6.36. Nhìn lại quá khứ chưa xa, trước khi cuộc xung đột tại Iran nổ ra vào cuối tháng 2, giá xăng chỉ nằm ở mức $4.79. Khoảng cách giữa "ngày xưa" và "bây giờ" là một vực thẳm về kinh tế. Bambury ngậm ngùi chia sẻ: "Chúng tôi không muốn tăng giá quá nhanh vì sợ khách hàng quay lưng. Chúng tôi luôn mong giá thấp xuống, bởi khi đó thị trường sôi động hơn và khách hàng cũng hạnh phúc hơn."
"Gọng kìm" bóp nghẹt lợi nhuận của doanh nghiệp nhỏ
Người ta thường lầm tưởng rằng giá xăng cao thì chủ trạm xăng sẽ giàu lên. Nhưng thực tế, "Trong chăn mới biết chăn có rận". Đại đa số các trạm xăng hiện nay là những doanh nghiệp nhỏ độc lập, không phải là các tập đoàn dầu khí khổng lồ. Họ mua xăng sỉ và bán lẻ với mức lợi nhuận cực kỳ mỏng manh. Khi giá bán sỉ tăng vọt, biên độ lợi nhuận vốn đã ít ỏi nay càng bị thu hẹp.
Không chỉ có giá xăng sỉ, các chủ trạm còn đang bị bủa vây bởi hàng loạt chi phí tăng cao khác:
Phí quẹt thẻ tín dụng: Tỉ lệ thuận với giá bán, giá càng cao phí càng nặng.
Chi phí vận chuyển: Giá nhiên liệu tăng khiến việc chở xăng đến trạm cũng đắt đỏ hơn.
Chi phí nhân công: Hệ lụy từ đợt tăng giá năm 2022 vẫn còn đó, khiến quỹ lương cho 37 nhân viên của Bambury trở thành một gánh nặng không nhỏ.
Dù khách hàng phần nào thấu hiểu vì những tin tức về eo biển Hormuz và chiến sự, nhưng thực tế kinh doanh không cho phép các chủ trạm chịu lỗ mãi. "Chúng tôi không thể tồn tại nếu cứ bán xăng mà thua lỗ," Bambury khẳng định.
Những lựa chọn nghiệt ngã: Đóng cửa hay "bán mình" cho rủi ro
Câu chuyện của Harry Singh tại Nutley, New Jersey, là một minh chứng khác cho sự bế tắc. Sở hữu trạm xăng từ năm 2009, nhưng hiện tại ông đang nghiêm túc cân nhắc việc ngừng bán nhiên liệu để chỉ tập trung vào xưởng sửa chữa ô tô đi kèm. "Nếu tình trạng này kéo dài thêm 2-3 tháng nữa, tôi sẽ bắt đầu mất tiền túi cho mỗi gallon xăng bán ra," Singh chia sẻ đầy lo âu.
Dù đã cố gắng bán dưới giá thị trường, ông vẫn mất dần những khách hàng thân thiết vào tay các "ông lớn" bán lẻ như Costco – nơi có khả năng ép giá sỉ cực thấp. Thói quen tiêu dùng cũng thay đổi chóng mặt. Thay vì hô vang "Đầy bình!" như trước, giờ đây khách hàng chỉ dám rón rén: "Cho tôi 20 hoặc 30 đô thôi".
Theo Jeff Lenard từ Hiệp hội các cửa hàng tiện lợi quốc gia (NACS), khoảng cách trung bình giữa giá sỉ và giá lẻ là khoảng 22 cent/gallon. Nghe có vẻ ổn, nhưng 22 cent đó phải gánh toàn bộ chi phí vận hành. So với mức lợi nhuận gộp trung bình 38.3 cent của 5 năm qua, con số hiện tại chỉ vừa đủ để hòa vốn, thậm chí nhiều nơi đang bù lỗ.
Độ trễ của thị trường và bài toán "chắt bóp" từng xu
Có một nghịch lý mà người dân hay thắc mắc: Tại sao giá sỉ giảm mà giá lẻ vẫn "đứng im"? Câu trả lời nằm ở sự sinh tồn. Các chủ trạm đã phải trả giá cao cho số xăng đang có trong bồn chứa, nên họ buộc phải hạ giá chậm để bù đắp khoản lỗ trong giai đoạn giá tăng phi mã trước đó.
Tại Minneapolis, Lonnie McQuirter, một người đã làm chủ trạm xăng từ năm 19 tuổi, cũng đang trải qua những ngày tháng "cân não". Với 21 năm kinh nghiệm, ông hiểu rằng khi doanh số sụt giảm do các yếu tố xã hội và chi phí sỉ nhảy vọt hơn 20 cent chỉ trong một tuần, việc quản lý dòng tiền trở nên cực kỳ khó khăn. "Khi khối lượng bán giảm và biên lợi nhuận bị ép chặt, bạn thực sự phải canh chừng từng đồng xu một," McQuirter nói.
Cơn bão giá xăng không chừa một ai. Giữa vòng xoáy của địa chính trị và lạm phát, những người chủ trạm xăng như Bambury, Singh hay McQuirter đang phải đứng giữa "hai làn nước": một bên là áp lực kinh doanh, một bên là sự thấu hiểu cho cái túi tiền trống rỗng của khách hàng. Đúng như McQuirter chia sẻ, họ hiểu rằng người dân đang sống trên một "sợi dây mong manh", vật lộn để duy trì mức sống tối thiểu.
"Muốn ăn thì lăn vào bếp", nhưng hiện tại, dù có "lăn" đến đâu, những người làm nghề bán xăng cũng đang thấy căn bếp của mình trở nên nguội lạnh vì bão giá. Hy vọng rằng những biến động này sớm qua đi, để những "mạch máu" nhiên liệu lại chảy đều với mức giá mà cả người bán lẫn người mua đều có thể mỉm cười.
Bài học đắt giá từ thực chiến: Khi lý thuyết không màu hồng như thực tại
Cổ nhân có câu: "Đi một ngày đàng, học một sàng khôn". Cuộc chiến tại Iran đã bước sang tháng thứ ba, và đối với Bắc Kinh, đây không chỉ là một cuộc xung đột xa xôi mà còn là một "phòng thí nghiệm" sống động để quan sát năng lực quân sự của Mỹ khi bị đặt dưới làn đạn thật. Những diễn biến tại Vùng Vịnh đang gửi đi một thông điệp đanh thép: Trên chiến trường, kẻ thù luôn có tiếng nói quyết định đến kết cục cuối cùng, và mọi kế hoạch hoàn hảo trên giấy tờ đều có thể đổ vỡ khi đối mặt với thực tế nghiệt ngã.
Các chuyên gia từ Trung Quốc, Đài Loan và quốc tế cảnh báo rằng, Bắc Kinh có thể đang rơi vào cái bẫy của sự tự phụ. Việc quá tin tưởng vào sức mạnh bản thân mà thiếu đi kinh nghiệm thực chiến dày dạn có thể dẫn đến những sai lầm chí tử. Cựu đại tá không quân Trung Quốc, Phó Tiền Thiệu (Fu Qianshao), nhận định rằng bài học lớn nhất hiện nay là: "Đừng mải mê tấn công mà quên mất phòng thủ". Iran đã chứng minh rằng ngay cả những hệ thống chống tên lửa tối tân như Patriot hay THAAD của Mỹ cũng có những "gót chân Achilles" nếu biết cách khai thác.
Trung Quốc đang sở hữu dàn tiêm kích tàng hình J-20 hùng hậu – được coi là đối trọng của F-35 Mỹ – và đang phát triển máy bay ném bom chiến lược tầm xa. Thế nhưng, câu hỏi đặt ra là: Liệu hệ thống phòng thủ của họ có trụ vững trước những đòn tấn công phối hợp từ drone giá rẻ và tên lửa đạn đạo hay không? "Vỏ quýt dày có móng tay nhọn", Iran đã dùng công nghệ thô sơ để xuyên thủng lá chắn của Mỹ, buộc Trung Quốc phải nhìn nhận lại việc bảo vệ các bến cảng và sân bay trọng yếu của mình.
Eo biển Đài Loan và bóng ma của những bầy đàn Drone
Trong bất kỳ kịch bản xung đột Mỹ - Trung nào, Đài Loan luôn được xem là ngòi nổ tiềm tàng nhất. Tại đây, các nhà phân tích nhận thấy Trung Quốc đã xây dựng một quân đội "lưỡng tính": vừa có vũ khí chính xác cao để đối đầu với Mỹ, vừa có khả năng tác chiến drone số lượng lớn như Iran. Với vị thế là "công xưởng drone" của thế giới, các nhà máy dân sự Trung Quốc có thể chuyển hướng sản xuất để cho ra lò hàng tỷ chiếc máy bay không người lái vũ trang mỗi năm.
Tuy nhiên, cuộc chiến tại Iran cho thấy drone không chỉ là vũ khí tấn công mà còn là công cụ phòng thủ cực kỳ hiệu quả. Đô đốc Samuel Paparo, chỉ huy Bộ Tư lệnh Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương của Mỹ, đã đưa ra chiến lược "biến eo biển Đài Loan thành một địa ngục không người lái". Mỹ và Đài Loan có thể sử dụng hàng ngàn drone trên không, trên mặt nước và dưới lòng biển để đánh chìm các tàu chở quân của PLA. "Một con sâu làm rầu nồi canh", một chiếc drone rẻ tiền hoàn toàn có thể phá hủy một tàu chiến trị giá hàng tỷ đô la cùng hàng ngàn binh sĩ. Đây chính là yếu tố răn đe khiến Mỹ phải thận trọng tại eo biển Hormuz, và chắc chắn Bắc Kinh cũng đang đau đầu giải bài toán này.
Kinh nghiệm thực chiến: Khoảng cách giữa "Hổ giấy" và "Mãnh hổ"
Một điểm yếu cố hữu mà Trung Quốc không thể phủ nhận chính là: Thiếu kinh nghiệm thực chiến. Kể từ năm 1979 đến nay, quân đội Trung Quốc chưa từng trải qua một cuộc thử lửa thực sự nào. Ngược lại, quân đội Mỹ đã kinh qua hàng loạt chiến dịch tại Iraq, Afghanistan, Kosovo và hiện nay là Iran. "Gừng càng già càng cay", những binh sĩ Mỹ đã nếm trải mùi thuốc súng, đã mất đi đồng đội và biết cách điều chỉnh chiến thuật ngay trong làn đạn.
Lịch sử chiến tranh Triều Tiên là một bài học nhãn tiền: Khi đó, Trung Quốc sở hữu những chiếc MiG-15 hiện đại hơn, nhưng các phi công Mỹ với kinh nghiệm từ Thế chiến II vẫn chiếm ưu thế trên bầu trời bằng những chiếc F-86 lạc hậu hơn. Bài học rút ra là: "Một phi công xuất sắc trên một chiếc máy bay bình thường luôn đánh bại một phi công bình thường trên một chiếc máy bay xuất sắc". Sự linh hoạt và bản lĩnh của người lính mới là yếu tố xoay chuyển cục diện. Khi xung đột địa phương trở thành cơn ác mộng toàn cầu
Cuối cùng, chiến sự Iran cho thấy một thực tế phũ phàng: Chiến tranh giữa các cường quốc không bao giờ là những chiến dịch "sạch sẽ" hay kết thúc chóng vánh trong một đêm. Khả năng Iran gây rối loạn chuỗi cung ứng toàn cầu và tận dụng các điểm nghẽn giao thương là lời cảnh báo cho Bắc Kinh.
Một khi kịch bản Đài Loan xảy ra, nó sẽ lập tức kéo theo sự sụp đổ của thương mại toàn cầu, dòng chảy năng lượng và sự can thiệp của các bên thứ ba theo những cách không thể lường trước. "Sai một li, đi một dặm", những tính toán chính trị dựa trên thắng lợi quân sự thuần túy thường không đem lại kết quả bền vững. Trung Quốc đang nhìn vào Iran để thấy rằng: Áp lực quân sự không đồng nghĩa với một giải pháp chính trị lâu dài, và thành công trên chiến trường đôi khi chỉ là khởi đầu cho một mớ hỗn độn lớn hơn.
Bản hùng ca chiến thắng và vũ điệu gây bão toàn cầu
Người ta thường nói: "Vui như mở hội", nhưng cái không khí tại bờ kè Buda vào đêm bầu cử Quốc hội Hungary năm 2026 vừa qua còn hơn cả một lễ hội thông thường. Đó là khoảnh khắc lịch sử khi đảng Tisza giành chiến thắng áp đảo với tỉ lệ hai phần ba số ghế, chính thức khép lại một kỷ nguyên dài 16 năm. Trong giây phút thăng hoa ấy, ông Hegedűs Zsolt – người được ấn định cho vị trí Bộ trưởng Y tế tương lai – đã tạo nên một cơn địa chấn thực sự, không phải bằng một bài phát biểu khô khan, mà bằng một vũ điệu ăn mừng đầy năng lượng và giải phóng.
Đúng là "Trăm nghe không bằng một thấy", đoạn clip ghi lại cảnh vị chính trị gia này nhảy cực sung trên sân khấu đã nhanh chóng vượt qua biên giới Hungary, lan tỏa với tốc độ chóng mặt trên mạng xã hội toàn cầu. Từ những tờ báo danh tiếng của Anh như The Telegraph cho đến tờ Economic Times của Ấn Độ đều đồng loạt đưa tin về "hiện tượng" này. Ông Hegedűs không chỉ đơn thuần là đang nhảy; ông đang trình diễn một biểu tượng của sự tự do, niềm hy vọng và niềm hạnh phúc vỡ òa sau bao năm chờ đợi.
"The Hanging Tree" và sự kết nối kỳ diệu giữa chính trị và nghệ thuật
Điều thú vị làm nên linh hồn của vũ điệu này chính là giai điệu bản remix "The Hanging Tree" – ca khúc đình đám từ bộ phim The Hunger Games. Ca khúc này bỗng chốc "hot" trở lại trên YouTube, thu hút hàng triệu lượt xem mới nhờ vào màn trình diễn ngẫu hứng của ông Hegedűs. Thậm chí, nữ ca sĩ người Anh Jalja – giọng ca chính của bản hit – đã không giấu nổi sự thích thú khi để lại bình luận bày tỏ niềm vui vì âm nhạc của mình đã góp phần vào ngày vui của người dân Hungary.
Chia sẻ về khoảnh khắc xuất thần này, ông Hegedűs Zsolt khiêm tốn nói: "Tôi nhận được lượng phản hồi tích cực khổng lồ. Có lẽ điều tuyệt vời nhất là tôi đã có thể mang lại nụ cười cho rất nhiều người, và cảm giác đó thực sự không có biên giới". Quả thực, "Một nụ cười bằng mười thang thuốc bổ", và vị Bộ trưởng Y tế tương lai đã bắt đầu nhiệm kỳ của mình bằng cách chữa lành tinh thần cho cả một quốc gia theo cách đặc biệt nhất. Màn tái hiện bùng nổ tại quảng trường Kossuth
Mặc dù trước đó ông Hegedűs từng chia sẻ rằng điệu nhảy đó chỉ là một phút ngẫu hứng nhất thời, nhưng "duyên nợ" với người hâm mộ vẫn chưa dừng lại ở đó. Sau phiên họp đầu tiên của Quốc hội mới và sự kiện ông Magyar Péter chính thức trở thành Thủ tướng, một bữa tiệc "Đổi mới vận mệnh" đã được tổ chức hoành tráng tại quảng trường Kossuth ngay trước thềm tòa nhà Nghị viện.
Sự bất ngờ lên đến đỉnh điểm khi nữ ca sĩ Jalja xuất hiện trực tiếp trên sân khấu với tư cách khách mời đặc biệt. Dưới sự cổ vũ cuồng nhiệt của hàng vạn người, ông Hegedűs Zsolt một lần nữa được mời lên bậc thềm Nghị viện để tái hiện lại vũ điệu huyền thoại của mình trên nền nhạc sống. Lần này, ông không còn đơn độc; nhiều nghị sĩ khác của đảng Tisza cũng bị cuốn vào dòng năng lượng tích cực, cùng nhau tạo nên một khung cảnh rộn ràng chưa từng có.
Từ "Rockstar" chính trường đến biểu tượng của sự chân thành
Đỉnh cao của buổi tối hôm đó là khi ông Hegedűs tiến thẳng tới bàn DJ, cùng hòa nhịp với Jalja và kết thúc bằng một cái ôm nồng thắm cùng bức ảnh selfie "triệu view". Bức ảnh chụp chung với đám đông cuồng nhiệt phía sau đã ngay lập tức làm bùng nổ các trang mạng xã hội. Nữ ca sĩ Jalja cũng tự hào chia sẻ bức ảnh này lên Instagram cá nhân, bày tỏ sự ngưỡng mộ trước sự đón tiếp nồng hậu của người dân nơi đây.
Theo các chuyên gia truyền thông, sức hút của ông Hegedűs không đến từ những bước nhảy chuyên nghiệp, mà đến từ sự chân thực (authenticity). Giữa một thế giới chính trị thường bị coi là cứng nhắc và xa cách, hình ảnh một vị Bộ trưởng tương lai dám sống thật với cảm xúc, dám "cháy" hết mình cùng nhân dân đã tạo nên một luồng gió mới. "Gần dân thì dân tin, trọng dân thì dân yêu", vũ điệu của Hegedűs Zsolt chính là minh chứng rõ nhất cho một thế hệ chính trị gia mới: năng động, gần gũi và đầy khát vọng.
Ngay cả vị luật sư từng đại diện cho Đệ nhất phu nhân Melania Trump cũng đang khuyến cáo khách hàng nên tránh xa chương trình "thẻ visa vàng" mà Tổng thống Mỹ Donald Trump từng cho quảng cáo rầm rộ. Tổng thống Mỹ Donald Trump sau khi đã ký hai sắc lệnh hành pháp nhằm thiết lập chương trình thị thực "Thẻ Vàng Trump" và đưa ra mức lệ phí 100,000 USD cho thị thực H-1B. (Ảnh: Washington Post)
Luật sư về di trú ông Michael Wildes từng hỗ trợ bà Melania Trump và gia đình hoàn tất thủ tục xin nhập quốc tịch Mỹ trước đây. Ông cũng từng giúp giải quyết hồ sơ visa cho nhiều hoa hậu thuộc tổ chức cuộc thi Hoa hậu Hoàn vũ Miss Universe thời ông Trump còn điều hành cuộc thi sắc đẹp này, đồng thời từng làm việc cho gia đình ông Kushner, vốn là xui gia với ông Trump.
Tuy nhiên, khi liên tiếp nhận được các cuộc gọi từ khách hàng quan tâm đến loại "visa vàng" này, Wildes cho biết, ông gần như không thể hỗ trợ vì đánh giá chương trình này thiếu hẳn nền tảng pháp lý rõ ràng.
"Nếu nhận làm những hồ sơ như vậy, tôi cho rằng điều đó đi ngược lại với đạo đức nghề nghiệp", ông Wildes cho biết.
Không chỉ riêng ông Wildes, nhiều luật sư về nhập cư chuyên phục vụ giới tài phiệt và đầu tư quốc tế cũng đang đồng loạt cảnh cáo khách hàng không nên nộp khoản lệ phí 15,000 USD để đăng ký loại visa trị giá 1-2 triệu USD mà ông Trump từng quảng cáo.
Theo họ, chương trình này có tồn tại quá nhiều sự rủi ro khi chưa được Quốc hội Mỹ phê chuẩn thông qua, và đang đối mặt với các vụ kiện tụng, đồng thời chưa rõ những hậu quả về thuế đối với người tham gia.
Bảy vị luật sư về nhập cư làm việc với nhóm khách hàng giàu có nói với Washington Post rằng, họ đã chủ động khuyên khách hàng nên tránh xa loại "visa vàng", đồng thời từ chối hỗ trợ những người đã nộp hồ sơ. Thay vào đó, họ khuyến cáo giới siêu giàu nên lựa chọn các chương trình nhập cư đã được luật pháp Mỹ công nhận từ lâu.
Tại hội nghị đầu tư "Invest In the USA" diễn ra tuần trước ở Washington D.C., nơi có quy tụ nhiều luật sư đại diện cho giới đầu tư nước ngoài, chương trình "visa thẻ vàng" hầu như không được nhắc đến một cách nghiêm túc.
"Đó chỉ là chủ đề được bàn lúc mọi người ngồi uống bia với nhau, chứ không ai xem đây là một cuộc thảo luận thật sự", ông Aaron Grau, Giám đốc điều hành hiệp hội tổ chức hội nghị, có nhận xét.
Hiệp hội này hiện đang vận động cho chương trình visa EB-5, một cơ chế được cho triển khai từ năm 1990, cho phép người nước ngoài nhận quyền cư trú nếu đầu tư vào Mỹ và tạo ra ít nhất 10, 20 việc làm.
Theo ông Grau, khi các thành viên hiệp hội trao đổi với giới lập pháp về loại "visa vàng", phản ứng mà họ nhận lại chủ yếu chỉ là "những cái đảo mắt", kèm thông điệp cho rằng gần như không có bất cứ sự quan tâm nào dẫn đến việc đưa chương trình này thành đạo luật chính thức.
Sự hoài nghi càng gia tăng sau khi Bộ trưởng Thương mại Howard Lutnick tiết lộ hồi cuối tháng 4 cho rằng, đã có một người được phê duyệt nhận "visa thẻ vàng".
Thông tin này ngay lập tức khiến cho giới luật sư về nhập cư đồn đoán về danh tính người đầu tiên được cấp visa, nhưng không có ai trong các diễn đàn nghề nghiệp xác nhận từng thụ lý hồ sơ như vậy.
Một số người thậm chí cho rằng ông Lutnick có thể đang nhắc đến nữ rapper Nicki Minaj, người từng cho đăng tải hình ảnh tấm "visa thẻ vàng" có in chân dung ông Trump mà cô được tặng. Tuy nhiên, một giới chức cao cấp Mỹ khẳng định đó chỉ là "đồ lưu niệm", hoàn toàn không phải tấm visa thật.
Tài liệu từ chính phủ nộp lên tòa án trong vụ kiện liên quan đến chương trình cho thấy con số hồ sơ được thụ lý thực tế vẫn rất hạn chế. Trong tổng cộng có 338 yêu cầu xin được đăng ký "thẻ visa vàng", nhưng chỉ có 165 người đã đóng khoản lệ phí không hoàn trả lại 15,000 USD để tiếp tục làm thủ tục, và mới có 59 người bước sang giai đoạn cho kê khai hồ sơ với Bộ An ninh Nội địa Mỹ.
Diễn Đàn Người Việt Hải Ngoại. Tự do ngôn luận, an toàn và uy tín. Vì một tương lai tươi đẹp cho các thế hệ Việt Nam hãy ghé thăm chúng tôi, hãy tâm sự với chúng tôi mỗi ngày, mỗi giờ và mỗi giây phút có thể. VietBF.Com Xin cám ơn các bạn, chúc tất cả các bạn vui vẻ và gặp nhiều may mắn.
Welcome to Vietnamese American Community, Vietnamese European, Canadian, Australian Forum, Vietnamese Overseas Forum. Freedom of speech, safety and prestige. For a beautiful future for Vietnamese generations, please visit us, talk to us every day, every hour and every moment possible. VietBF.Com Thank you all and good luck.
USA
EU
