TAND tỉnh Lào Cai vừa xét xử lưu động vụ án cháu giết chú ruột tại xă Phong Niên (huyện Bảo Thắng). Hàng ngàn bà con ở vùng cao này đă bỏ cả ngày làm nương rẫy, chăm chú lắng nghe nội dung vụ án được truyền rộng răi qua hệ thống loa phóng thanh và rất nhiều người đă “ồ, à” khi vỡ lẽ ra rằng hành vi nể nang, bao che, không tố giác tội phạm cũng là phạm tội.
 |
| Quang cảnh phiên ṭa lưu động |
Chiều 14/4/2012, bà Ly Thị Dung (70 tuổi, người dân tộc H’Mông) đến nhà con trai là Ma Seo Páo ở cùng xă Phong Niên, huyện Bảo Thắng, tỉnh Lào Cai chơi. Vừa vào đến ngơ, bà lăo giật ḿnh khi thấy Páo nằm sơng soài, phần thái dương có vết thương đă khô máu. Chạm vào người Páo, bà Dung kinh hăi nhận ra nạn nhân chết cứng.
Bà Dung vội hô hoán hàng xóm đến giúp đưa Páo vào nhà. Rồi bà lật đật chạy đến thông báo cho Ma Seo Nhà (44 tuổi) là con trai cả của bà, cũng là anh trai Páo biết chuyện. Sự việc đồng thời cũng được báo lên Công an xă Phong Niên. Khi ông Ma Seo Nhà cùng con trai là Ma Seo D́n (23 tuổi) và mọi người lên nhà Páo th́ đă thấy bà con dân bản đến xem khá đông.
Ông Nhà nói bâng quơ: “Chắc lại rượu say rồi tự ngă đập đầu vào đá chết đây mà!”. Trong lúc mọi người đang xúm đông xúm đỏ chỉ trỏ, b́nh luận về cái chết của Páo th́ ông Nhà lẳng lặng vào bếp, kín đáo quan sát rồi mắt trước mắt sau cầm lấy chiếc xà beng đem cất giấu ở sau vườn.
Công an huyện Bảo Thắng phối hợp với Công an tỉnh Lào Cai tiến hành khám nghiệm hiện trường, khám nghiệm tử thi nạn nhân Mao Seo Páo. Kết quả cho thấy nạn nhân Páo tử vong do chấn thương sọ năo, vỡ hộp sọ. Cơ quan chức năng tiến hành bàn giao thi thể nạn nhân cho thân nhân tổ chức mai táng.
Lời khai ban đầu của người nhà nạn nhân cho thấy, chiều 13/4/2012, tại nhà Páo có tổ chức cơm rượu cho những người đến trồng sắn giúp gia đ́nh, trong đó có Ma Seo D́n, cháu gọi Páo là chú ruột. Cơm nước xong, ai về nhà nấy, không rơ Páo say rượu đi đứng thế nào mà ngă chết ở đầu ngơ. Bà Dung nghe thấy thế vừa thương người con trai vắn số, lại vừa trách con ham rượu mà gặp nạn.
Câu chuyện về cái chết của Páo cũng tạm lắng xuống khi người xấu số được yên nghỉ dưới ba thước đất. Nhưng đúng vào lúc mọi người dần quên đi câu chuyện Páo quá say rượu nên tự gây nên cái chết cho ḿnh th́ hơn 1 tháng sau, ngày 5 - 6/6/2012, bản nhỏ lại một phen rúng động khi thấy Công an tỉnh Lào Cai tiến hành bắt khẩn cấp đối tượng Ma Seo D́n về hành vi người; cùng bị c̣ng tay bắt khẩn cấp hôm đó c̣n có cha của D́n là Ma Seo Nhà và người hàng xóm Vù Seo Sẩu do có liên quan đến vụ giết người trên.
Tại cơ quan điều tra, đối tượng Ma Seo D́n (SN 1989, ngụ xă Phong Niên, huyện Bảo Thắng) đă thú nhận toàn bộ hành vi phạm tội của ḿnh.
Theo đó, chiều 13/4/2012, bà Ly Thị Dung cùng vợ chồng Ma Seo D́n, vợ chồng Vù Seo Sẩu và con gái của Páo là Ma Thị Xua, Ma Seo Tính đến nhà Ma Seo Páo để trồng sắn giúp. Đến 17h cùng ngày, mọi người nghỉ về nhà Páo ăn cơm. Bà Dung và cháu gái Ma Seo Tính ăn cơm xong trước nên cũng về nhà ngay sau đó.
Bữa rượu hôm đó chỉ c̣n vợ chồng D́n, Sẩu và Xua ở lại. Ăn uống xong, Vù Thị Say (vợ Sẩu) và Xua đi ra ngoài sân chơi. Trong nhà c̣n Páo, D́n, Sẩu vẫn ngồi uống rượu. Thức ăn chỉ có thịt lợn khô với rượu ngô nhưng cũng vui ra tṛ. Lâu lâu chú cháu mới có dịp ngồi uống rượu với nhau, dù hơi quá chén nhưng Páo vẫn muốn mời cháu D́n và Sẩu uống rượu tiếp. Nhưng D́n lấy cớ phải về, không muốn uống nữa nên D́n cầm chai rượu và bảo Páo không uống nữa.
Thấy D́n giữ chai rượu không cho ḿnh uống nữa, Páo đi lấy chai rượu khác rót đầy chén của ḿnh, D́n cũng rót đầy chén rồi san cho Sẩu một nửa, cả ba người cùng uống hết chén rượu đó. Uống rượu đang vào nên Páo định giằng lấy chai rượu mà D́n đang cầm để rót tiếp mời D́n và Sẩu nhưng D́n giữ khư khư không thả ra.
Thấy thế, Páo lớn tiếng mắng cháu: “Mày đến uống rượu nhà tao mà dám không cho tao uống”, nói xong Páo quay sang hút thuốc lào. D́n muốn về nên nói lại: “Không uống nữa, phải về” và đứng dậy để đi về. Cho rằng thằng cháu lếu láo không thèm uống rượu với chú, Páo cầm cái điếu cày trong tay định phang D́n nhưng D́n nhanh chân tránh được làm ống điếu văng ra nền nhà. Páo không dừng lại mà lao vào định vật D́n ngă xuống nền nhà nhưng do quá say nên Páo loạng choạng không thực hiện được.
C̣n D́n, sau khi bị chú tấn công liên tiếp th́ cố sức đẩy Páo ra và đứng dậy lảo đảo đi đến chỗ bếp cầm cái kiềng bếp ném trúng lưng Páo. Páo bị đau nhưng không nghĩ cháu lại dám đánh chú nên hỏi: “Mày đánh tao thật à? Mày dám đánh cả chú à?. Thế th́ tao phải dạy cho thằng cháu này bài học”. Mồm nói tay làm, Páo vớ chiếc ghế gỗ ném D́n, D́n tránh được và bỏ chạy ra ngoài sân, Páo vẫn không tha, Páo cầm đoạn gỗ tṛn đuổi đánh D́n.
Thấy thế D́n chạy vào hiên nhà cầm chiếc xà beng để pḥng thân và chạy ra ngơ cách nhà khoảng 20m th́ đứng lại, không ngờ vẫn bị Páo đuổi đến nơi cầm gậy vụt liên tiếp. Bị chú đánh đau, D́n cầm xà beng vụt một nhát vào đầu Páo, Páo gục luôn xuống đất. Thấy vậy, D́n cầm xà beng bước qua người Páo đi vào nhà Páo vứt xà beng ở hiên nhà Páo rồi về nhà ḿnh.
Sau đó, con gái Páo là Ma Thị Xua đă kể lại sự việc D́n đánh chết bố ḿnh cho bác ruột là ông Ma Seo Nhà (ông Nhà là bố của D́n, anh trai nạn nhân Páo) nghe. Ông Nhà chửi mắng D́n: “Sao mày giết chú Páo?”. D́n trả lời ngắn gọn: “V́ chú Páo đánh con nên con đánh lại chú”.
Nghĩ dù sao sự việc đă xảy ra rồi, ông Nhà họp gia đ́nh mục đích giấu kín sự việc để cho “trong ấm ngoài êm” nên dặn mọi người không ai được nói ra sự việc D́n đánh chết Páo. Ông Nhà dặn mọi người cũng không đến nhà Páo ngay sợ công an sẽ nghi ngờ. Cứ coi như Páo say rượu tự ngă, nằm vật ra chết ở ngơ.
Chính v́ thế, Páo dù bị đánh chết nhưng vẫn phải nằm phơi sương phơi nắng ngoài ngơ một ngày một đêm, đến tận chiều hôm sau 14/3, bà Dung tới nhà con trai th́ mới phát hiện ra sự việc. Sau đó, ông Nhà c̣n lấy chiếc xà beng là hung khí gây án cất giấu nhằm phi tang tội ác của con trai.
Phiên ṭa sơ thẩm lưu động ngày 5/11/2012 của TAND tỉnh Lào Cai thu hút hàng ngàn người dân địa phương tham dự. Đông đảo bà con dân tộc chăm chú lắng nghe nội dung phiên ṭa được phát qua hệ thống loa phóng thanh đă “ồ, à” khi vỡ lẽ ra hành vi nể nang, bao che, không tố giác tội phạm cũng là phạm tội và phải trả giá đắt.
Kết thúc phiên ṭa, Hội đồng xét xử đă tuyên phạt Ma Seo D́n 8 năm tù về tội “Giết người”. Chỉ v́ thiếu hiểu biết pháp luật mà cha của D́n là Ma Seo Nhà bị phạt 1 năm 6 tháng tù về tội “Che giấu tội phạm”; người hàng xóm Vù Seo Sẩu bị phạt 1 năm tù về tội “Không tố giác tội phạm”.
Huệ Linh