Mạng xã hội đã cứu dân Nhật như thế nào sau thảm hoạ?

Ngay khi trận động đất và sóng thần khủng khiếp bắt đầu diễn ra tại Nhật, tờ Asahi Shimbun đã ngay lập tức biến Facebook thành một trang báo mà ở đó phóng viên cũng chính là biên tập viên.

Ngày 11/3, khi thảm họa thiên nhiên khủng khiếp nhất Nhật Bản diễn ra, những người ở vùng ngoài tâm chấn ngấu nghiến từng mẩu tin trên truyền hình, báo mạng, báo giấy và các mạng xã hội để theo dõi tình hình vùng bị nạn, cảm giác xót thương và nhiều người hoang mang lo lắng cho người thân, bạn bè của mình.

Những hãng thông tấn nổi tiếng như AP, AFP, đài BBC, CNN... liên tục cập nhật những hình ảnh, thông tin mới nhất trên truyền hình và các trang tin điện tử của mình.

Quân tự vệ đang dùng móc sắt để tìm kiếm nạn nhân dưới đống đổ nát tại Minami- Sanriku của quận Miyagi (ảnh: Shiro Nishiha)

Trên trang điện tử của Asahi Shimbun, có một dòng thông báo nhỏ rằng: “các bạn chú ý, chúng tôi sẽ cập nhật những thông tin mới nhất về động đất và sóng thần trên trang Facbook của báo Asahi Shimbun”.

Việc một tờ báo có Facebook không quá mới mẻ, nhất là ở những nước phương tây, như CNN, hay hãng thông tấn AP chẳng hạn, nhưng cách dùng mạng xã hội của những tờ báo có sự khác biệt nhau.

Facebook không phải ra những người Nhật sáng tạo ra, nhưng những nhà báo Nhật sử dụng rất hiệu quả, nếu CNN hay AP thường chỉ viết vài dòng mô tả và chèn link bài trên facebook từ trang chủ của mình thì Asahi Shimbun dùng Facebook để sản xuất tin bài trực tiếp, nhanh chóng và hiệu quả.

“Một trận động đất ước tính 8,8 độ Richter đã xẩy ra tại bờ biển phía bắc Nhật Bản vào ngày thứ 6 gây rung chuyển Tokyo và gây ra sóng thần”. Là những dòng chữ mở đầu một loạt tin bài tiếp theo trên trang facebook mang avatar “AJW – Asahi Japan watch”.

Ngay sau khi tin được đăng tải, một Fber (người dùng facebook) có tên là Hideki Shimizu đã ngay lập tức phản hồi: “tôi rất lo lắng cho tất cả những người Philippin đang sống ở Nhật, đặc biệt là ở vùng Tohoku và Tokyo”, Hideki Shimizu là một trong hàng nghìn người ngay lập tức bị cuốn vào nhịp tin tức và sự kiện trên tờ báo, có những lúc tin được cập nhập từng phút một và comment (phản hồi) được tính bằng từng giây, các fber liên tục cầu nguyện cho Nhật Bản.

Một người dùng Facebook khác (có lẽ đang ở Nhật) cập nhật luôn thông tin sau đó tại vùng tâm chấn trên wall (tường) của AJW: “Giao thông bị đình trệ tại Sendai, tuyết bắt đầu phủ lên mọi thứ, không đủ trực thăng tham gia cứu trợ, mọi việc thật khó khăn…”. Dường như AJW ngoài việc thể hiện mình như một tờ báo thực thụ, còn biết ngay độc giả của mình thành những nhà báo để tham gia sản xuất tin bài cùng họ.

Những thông tin đưa trên AJW thậm chí còn sớm hơn cả trên trang điện tử của Asahi Shimbun, cùng một tin về vụ việc nổ lò phản ứng tại nhà máy điện hạt nhân Fukushima Daiichi, phóng viên Keiji Takeuchi có thể đưa tin trên AJW sớm hơn vài chục phút trước khi trang điện tử Asahi Shimbun có bài viết và phải hàng giờ sau, các báo quốc tế mới cập nhật được thông tin.

“Việc đó thật hồi hộp, khác với xem tivi và đọc báo, tôi như được xem tường thuật trực tiếp với những thông tin nóng hổi nhất, sự kiện nhất từ nước Nhật, thậm chí tôi không thể ngủ được vì tâm lý liên tục thay đổi hồi hộp theo dõi những dòng tin tức và hình ảnh trên AJW”, một Fber theo dõi AJW chia sẻ bằng những đoạn chat qua facebook”.

Những hình ảnh được đăng tải trực tiếp trên Facebook của Asahi Shimbun (AJW):

Động đất, sóng thần gây ra sập nhà và hỏa hoạn tại Nhật



Hoang tàn và đổ nát



Những người sơ tán đang đi lấy nước tại một địa điểm thuộc Ishinomaki,
Miyagi sau khi trận động đất diễn ra

Một phụ nữ tại một trung tâm di tản ở Kamaishi - Iwate Prefecture đã khóc, khi cô nhận được một ổ bánh mì vào chiều ngày thứ tư. Tình trạng thiếu nước, lương thực, thuốc men… đã trở thành một vấn đề nghiêm trọng

Một thanh niên 25 tuổi may mắn sống sót sau khi ngôi nhà anh bị sập vì động đất



Nhân viên cứu hộ người Hàn Quốc giúp đỡ Nhật Bản tìm kiếm người sống
sót sau trận động đất ở Sendai - Miyagi

Asahi Shimbun thành lập ngày 25/01/1879 là nhật báo lớn thứ hai của Nhật Bản về số lượng xuất bản sau Yomiuri Shimbun.

Năm 1994, Asahi Shimbun được tờ Le Monde bầu chọn là một trong 8 nhật báo tốt nhất, cùng với The New York Times (Hoa Kỳ), Financial Times (Anh), Izvestia (Nga), Nhân Dân Nhật Báo (Trung Quốc), Al Ahram (Ai Cập), El Espectador (Colombia), Times of India (Ấn Độ).

Trong tiếng Nhật, Asahi có nghĩa là Bình minh, còn Shimbun có nghĩa là tờ báo. Hiện Asahi Shimbun và Yomiuri Shimbun, Mainichi Shimbun, Nihon Keizai Shimbun, Sankei Shimbun được coi là 5 tờ báo uy tín nhất của Nhật.

(theo VTCnews)