KOREA Trump bất ngờ nâng thuế hàng Hàn lên 25%: một dòng Truth Social, cả thị trường chao đảo

[Gibbs]

Trong chính trị và thương mại, đôi khi không cần một bài diễn văn dài. Chỉ một câu chữ cũng đủ khiến cả dây chuyền cung ứng phải khựng lại, đủ để những bảng điện tử đỏ lên rồi lại xanh trở lại như nhịp tim của thị trường. Thứ Hai, Tổng thống Donald Trump tuyên bố sẽ nâng thuế đối với hàng hóa từ Hàn Quốc lên 25%, tăng từ mức 15%. Ông viết trên Truth Social rằng vì “cơ quan lập pháp Hàn Quốc chưa thông qua Thỏa thuận Thương mại Lịch sử” (theo cách ông gọi), nên Mỹ sẽ tăng thuế đối với ô tô, gỗ, dược phẩm và “tất cả các mức thuế đối ứng khác” từ 15% lên 25%.

Seoul: “Chưa có thông báo chính thức” – Washington im lặng
Điều khiến không khí càng đặc quánh là sự mơ hồ về thời điểm hiệu lực: chưa rõ mức tăng này đã áp dụng ngay hay vẫn chỉ là tuyên bố chính trị. Nhà Trắng chưa phản hồi ngay khi được đề nghị bình luận. Từ phía Seoul, Phủ Tổng thống (Blue House) nói thẳng: cho đến lúc đó chưa có thông báo hay giải thích chính thức nào về chi tiết từ phía chính phủ Mỹ. Và trong vùng xám ấy—khi doanh nghiệp cần mốc thời gian, còn thị trường ghét nhất là sự bất định—mọi tính toán lập tức trở nên mong manh.

Bộ trưởng thương mại Hàn Quốc bay sang Mỹ, gặp Bộ trưởng Thương mại Howard Lutnick
Phản ứng của Hàn Quốc cho thấy họ hiểu rõ đây không chỉ là “một dòng đăng”. Theo thông tin từ Blue House, bộ trưởng thương mại Hàn Quốc—đang thăm Canada—sẽ đến Mỹ để gặp Bộ trưởng Thương mại Howard Lutnick nhằm trao đổi về vấn đề này. Cửa đối thoại được mở ra, nhưng mở trong tiếng gió: bởi khi thuế quan trở thành thông điệp, bàn đàm phán không còn thuần túy là kinh tế.

Chứng khoán chao đảo: Kospi rơi rồi bật; Hyundai lao dốc
Sáng thứ Ba, chỉ số Kospi có lúc giảm hơn 1% rồi hồi lại. Nhưng ở những nơi nhạy cảm nhất với “đòn thuế”—cổ phiếu của Hyundai—đà rơi rõ hơn: giảm hơn 2,2% trong phiên sáng theo giờ địa phương. Thị trường vẫn luôn là nơi nói thật nhanh nhất: nó không tranh luận đúng–sai; nó chỉ phản ứng trước rủi ro.

132 tỷ USD hàng Hàn vào Mỹ: ô tô, linh kiện, chip và điện tử trước nguy cơ đội giá
Hàn Quốc là một trong những nguồn cung hàng hóa lớn của Mỹ, với 132 tỷ USD hàng xuất sang Mỹ trong năm 2024 theo số liệu của Bộ Thương mại Mỹ. Những mặt hàng chủ lực như xe hơi, linh kiện ô tô, cùng chất bán dẫn và điện tử—vốn đã là “mạch máu” của nền tiêu dùng và công nghệ—đều có nguy cơ trở nên đắt hơn nếu mức thuế mới được áp dụng. Thuế quan, rốt cuộc, hiếm khi dừng ở cửa khẩu: nó có thể đi tiếp vào giá bán, vào quyết định mua sắm, vào kế hoạch đầu tư và cả nhịp độ sản xuất.

Thỏa thuận tháng 7 và cú xoay mới: từ ngăn 10% lên 25% đến nâng 15% lên 25%
Trước đó, ông Trump từng công bố một thỏa thuận thương mại với Hàn Quốc vào tháng 7—một thỏa thuận được mô tả là đã ngăn việc thuế với hàng Hàn tăng từ 10% lên 25%, đồng thời kèm theo các mức ưu đãi đối với xe nhập khẩu và một số nhóm hàng khác. Thế nhưng lần này, câu chuyện lại rẽ sang hướng cứng rắn hơn, với lý do nằm ở tiến trình lập pháp phía Hàn Quốc. Khi “thỏa thuận” chưa được đóng dấu như kỳ vọng, đòn bẩy thuế quan lại được kéo lên thêm một nấc.

Bóng dáng Tối cao Pháp viện: quyền áp thuế diện rộng có thể bị chặn
Một lớp bất định khác nằm ở Washington: một vụ kiện thuế quan quan trọng đang ở Tối cao Pháp viện, nhằm xác định liệu tổng thống có thẩm quyền pháp lý để áp các mức thuế “quét rộng” theo từng quốc gia hay không. Nếu tòa đứng về phía chống lại chính quyền, khả năng ông Trump không thể lập tức thay đổi mức thuế trên diện rộng đối với toàn bộ hàng hóa từ một quốc gia sẽ trở thành rào cản thật sự—không phải trên giấy, mà trên chính công cụ ông đang sử dụng.

Chuỗi đe dọa thuế quan: Canada và “Greenland” cũng bị kéo vào cơn sóng
Tuyên bố với Hàn Quốc không đứng một mình. Nó nối tiếp chuỗi cảnh báo thuế quan gần đây, trong đó có lời đe dọa thuế 100% với hàng Canada, và thêm một mức 10% với các nước bị xem là “phản đối” tham vọng Greenland—một ý tưởng mà sau đó ông Trump lại rút bớt. Những động tác lên–xuống ấy tạo ra một bức tranh quen thuộc: thuế quan không chỉ là công cụ thương mại, mà còn là ngôn ngữ gây sức ép, được dùng để thử phản ứng, đo nhịp nhượng bộ, và buộc đối phương bước nhanh hơn trên một con đường mà họ không hoàn toàn kiểm soát.