USA Cuộc Chiến "Con Chữ" Tại Cục Dự Trữ Liên Bang: Khi Một Từ Duy Nhất Làm Rúng Động Nền Kinh Tế Mỹ

[Gibbs]

Sức nặng của một từ ngữ: "Additional" và nỗi lo lạc lối

Trong bản tuyên bố chính sách dài dằng dặc vừa được công bố tuần này, chỉ một từ duy nhất mang tên "additional" (thêm vào) đang gây ra sự bàng hoàng và lo ngại sâu sắc trong nội bộ các quan chức hàng đầu. Một số người cảnh báo rằng sự xuất hiện của từ này có thể sẽ khiến nền kinh tế Mỹ phải trả giá đắt.

Từ đầu những năm 2000, Fed đã sử dụng "định hướng tương lai" (forward guidance) thông qua các tuyên bố chính sách để phát tín hiệu về việc lãi suất sẽ tăng, giảm hay giữ nguyên. Vào thứ Tư vừa qua, dù Fed đã giữ nguyên lãi suất chủ chốt lần thứ ba liên tiếp, nhưng bản định hướng mới lại ám chỉ rằng việc hạ lãi suất có thể là khả năng duy nhất trong tương lai khi ghi chú sẽ xem xét các "điều chỉnh thêm vào (additional) đối với phạm vi mục tiêu cho lãi suất quỹ liên bang". Chính từ ngữ này đã tạo ra một "thiên kiến nới lỏng", gửi đi thông điệp rằng các quan chức đang nghiêng về phía cắt giảm lãi suất và việc tăng lãi suất gần như không thể xảy ra.

Làn sóng phản đối kỷ lục: Khi các chủ tịch ngân hàng đồng loạt lên tiếng

"Lắm thầy nhiều ma", sự thiếu đồng thuận trong nội bộ Fed đã bùng nổ mạnh mẽ. Ba chủ tịch Fed gồm bà Lorie Logan (Dallas), bà Beth Hammack (Cleveland) và ông Neel Kashkari (Minneapolis) đã đồng loạt bỏ phiếu chống lại việc đưa "thiên kiến nới lỏng" này vào bản tuyên bố. Họ cho rằng đây là một sai lầm nghiêm trọng trong bối cảnh hiện tại. Với tổng cộng 4 phiếu chống (bao gồm cả một phiếu đòi hạ lãi suất ngay lập tức của ông Miran), đây là số lượng phiếu phản đối lớn nhất kể từ tháng 10 năm 1992.

Trong các tuyên bố chi tiết vào thứ Sáu, các quan chức này nhấn mạnh rằng định hướng tương lai ảnh hưởng trực tiếp đến các điều kiện tài chính và việc đạt được mục tiêu toàn dụng lao động cũng như ổn định giá cả. Bà Hammack giải thích rằng thiên kiến nới lỏng rõ rệt này "không còn phù hợp với triển vọng hiện tại". Lý do là bởi thị trường lao động Mỹ có vẻ đã ổn định, đồng nghĩa với việc không còn áp lực cấp bách phải cắt giảm lãi suất để kích thích kinh tế.

Bóng ma chiến tranh và áp lực từ nhân sự mới

"Họa vô đơn chí", nền kinh tế Mỹ đang đứng trước những biến số khôn lường. Kể từ năm 2024, các điều chỉnh lãi suất duy nhất của Fed đều là đi xuống do dấu hiệu kinh tế suy yếu. Tuy nhiên, tình hình đã thay đổi chóng mặt trong năm nay: Cuộc chiến giữa Mỹ-Israel với Iran bắt đầu từ ngày 28 tháng 2 đã đẩy giá dầu thế giới lơ lửng quanh mức 100 USD/gallon trong nhiều tuần, khiến giá xăng tại Mỹ duy trì ở mức cao và thổi bùng áp lực lạm phát.

Giữa lúc dầu sôi lửa bỏng, Kevin Warsh – lựa chọn của Tổng thống Donald Trump cho vị trí lãnh đạo Fed – dự kiến sẽ nhậm chức trong vài tuần tới. Vì Warsh được đề cử bởi một tổng thống luôn hối thúc cắt giảm lãi suất, nên có cảm giác Fed đang bị đẩy về phía nới lỏng tiền tệ. Điều trớ trêu là chính Warsh lại tuyên bố trong buổi điều trần tuần trước rằng ông không tin vào "định hướng tương lai" và cho rằng Fed nên đưa ra quyết định trực tiếp trong phòng họp thay vì hé lộ trước cho thị trường.

Thách thức bủa vây tân chủ tịch

Dù Kevin Warsh sắp tiếp quản vị trí ghế nóng vào cuộc họp giữa tháng 6 tới, nhưng làn sóng phản đối tuần này cho thấy ông sẽ gặp rất nhiều khó khăn trong việc thuyết phục các đồng nghiệp hạ lãi suất. Các chuyên gia kinh tế nhận định rằng, mặc dù Warsh có thể thúc đẩy việc cắt giảm theo ý muốn của chính quyền, nhưng phần còn lại của ban lãnh đạo Fed vẫn đang duy trì một "rào cản rất cao" đối với bất kỳ quyết định giảm lãi suất nào.

Việc đọc sai tín hiệu kinh tế hoặc truyền đạt sai hướng đi của lãi suất có thể dẫn đến những hậu quả thảm khốc. Trong bối cảnh chiến tranh và lạm phát bủa vây, Fed đang phải thận trọng hơn bao giờ hết, bởi "sai con toán, bán con trâu" – một quyết định thiếu chính xác lúc này có thể làm chao đảo cả hệ thống tài chính toàn cầu.