Theo như Thủ tướng Anh Keir Starmer mới đây lại thừa nhận rằng các liên minh của châu Âu "không ở mức mà chúng tôi mong muốn" – những lời bình luận dường như nhắm đến Mỹ. Trong khi đó, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron nói tại hội nghị thượng đỉnh Cộng đồng Chính trị châu Âu (EPC)rằng sự thờ ơ ngày càng tăng của Mỹ đối với an ninh châu Âu chính là vấn đề ai cũng biết nhưng ngại nhắc đến cái tên Donald Trump một lần nữa trở thành hình bóng phủ lên những nỗ lực mới nhất của Liên minh châu Âu nhằm thể hiện sự đoàn kết.

Thủ tướng Anh Keir Starmer (trái) và Tổng thống Pháp Emmanuel Macron tại hội nghị thượng đỉnh Cộng đồng Chính trị châu Âu hôm 4/5
Cái tên Donald Trump một lần nữa trở thành hình bóng phủ lên những nỗ lực mới nhất của Liên minh châu Âu nhằm thể hiện sự đoàn kết, mặc dù các nhà lãnh đạo không trực tiếp nhắc đến tên vị tổng thống Mỹ.
Tổng thống Pháp Emmanuel Macron nói tại hội nghị thượng đỉnh Cộng đồng Chính trị châu Âu (EPC) hôm 4/5 rằng sự thờ ơ ngày càng tăng của Mỹ đối với an ninh châu Âu chính là vấn đề ai cũng biết nhưng ngại nhắc đến.
Ông Macron cũng nhấn mạnh rằng châu Âu đang "quá phụ thuộc vào chiếc ô an ninh của Mỹ" trong cuộc gặp gỡ các nhà lãnh đạo châu Âu tại Armenia.
Trong khi đó, Thủ tướng Anh Keir Starmer thừa nhận rằng các liên minh của châu Âu "không ở mức mà chúng tôi mong muốn" – những lời bình luận dường như nhắm đến Mỹ.
Ông tiếp tục kêu gọi khối này phải nhanh chóng tăng cường khả năng phòng thủ.
Các cuộc họp của EPC được cho là ít trang trọng hơn so với các cuộc họp đa phương cứng nhắc.
Mục đích của cuộc họp mới nhất này, tại một khu phức hợp thể thao ở thủ đô Yerevan của Armenia, là để thảo luận về an ninh năng lượng, bảo vệ nền dân chủ và tiếp tục hỗ trợ Ukraine.
Đây cũng là sự thừa nhận tham vọng chính trị hướng về phương Tây của nước chủ nhà, khi nước này lần đầu tiên tổ chức cuộc họp trực tiếp với EU vào ngày 5/5.
Nước Nga lân cận đã bày tỏ sự không hài lòng từ phía mình.
Sự khó chịu của chính ông Trump đối với mức chi tiêu quốc phòng của châu Âu không phải là điều gì mới mẻ.
Nhưng điều làm dấy lên cảm giác cấp bách tại sự kiện này là tuyên bố của tổng thống Mỹ về việc rút 5.000 binh sĩ và tên lửa tầm xa khỏi các căn cứ ở Đức.
Những tên lửa này được người tiền nhiệm của ông, Joe Biden, đặt ở đó để răn đe nỗ lực xâm lược của Nga trong tương lai.
Thủ tướng Đức Friedrich Merz không có mặt ở Yerevan nhưng gửi thông điệp rằng cuộc chiến thiếu chiến lược của ông Trump nhắm vào Iran đang khiến những thách thức chính trị vốn đã gay gắt của châu Âu với Nhà Trắng càng trở nên trầm trọng hơn.
Berlin đã cố gắng xoa dịu cuộc tranh cãi với tổng thống Mỹ, người sau đó đã nói rằng ông Merz "đang làm một việc tồi tệ".
Tổng thư ký NATO Mark Rutte - người không xa lạ gì với những nỗ lực lấy lòng nhà lãnh đạo Mỹ - cho biết họ "đã nghe được" những bức xúc của ông.
Nhưng những trở ngại đối với EPC không chỉ dừng lại ở ông Trump. Họ cũng đang phải đối phó với những hệ lụy kinh tế không ngừng từ cuộc chiến của Mỹ-Israel nhắm vào Iran và việc phong tỏa Eo biển Hormuz sau đó.
Ngoài ra còn có vấn đề Nga vẫn tiếp tục xâm lược Ukraine.
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky đã kêu gọi các đồng minh của Kyiv tiếp tục gây áp lực lên Điện Kremlin.
Ông lập luận: "Mùa hè này sẽ là thời điểm Vladimir Putin quyết định bước đi tiếp theo. Chúng ta phải giục ông ta hướng tới ngoại giao. Họ không đủ khả năng mua sắm trang thiết bị quân sự, điều đó cho thấy họ hiện không mạnh."

Anh đang đàm phán tham gia một chương trình cho vay do EU dẫn đầu dành cho Ukraine
Điều đáng chú ý nữa là việc Thủ tướng Starmer ngày càng ít che giấu mong muốn tăng cường hợp tác, thậm chí là gắn kết hơn với Liên minh châu Âu.
Hiện tại, Vương quốc Anh đang đàm phán để tham gia một chương trình cho vay trị giá 90 tỷ euro do EU dẫn đầu nhằm hỗ trợ Ukraine.
Anh từ lâu đã là một trong những nước ủng hộ trung thành nhất của Ukraine trong cuộc chiến chống quân Nga xâm lược, nhưng giờ đây, sự ủng hộ đó ngày càng được tăng cường thông qua khuôn khổ châu Âu.
"Điều này mang lại lợi ích lớn cho Ukraine, nhưng cũng tạo ra việc làm ở Vương quốc Anh," vị thủ tướng khẳng định, đồng thời từ chối bình luận về thông tin EU yêu cầu Anh phải trả khoảng 1,3 tỷ USD mỗi năm để đổi lấy việc thiết lập lại quan hệ.
Như một số chuyên gia nhận xét, "muốn chơi thì phải trả tiền" để được tiếp cận thị trường chung, đại để.
Tuy nhiên, các cuộc đàm phán này sẽ mất thời gian.
"Tự chủ chiến lược" mà châu Âu mong muốn – tức là độc lập khỏi sức mạnh quân sự của Mỹ và tránh bị ép buộc – sẽ phải mất hàng thập kỷ mới đạt được.
Hy vọng của khối này có lẽ là châu lục sẽ phát triển năng lực quân sự đủ để làm hài lòng tổng thống Mỹ.
Hoặc ít nhất là giữ ông ở mức độ ủng hộ vừa đủ để cùng đối phó với những thách thức ngày càng lớn.