Liên đoàn Ảrập bất ngờ ngừng sứ mệnh giám sát tại Syria

Trong động thái bất ngờ, Liên đoàn Ảrập (AL) đã ngừng sứ mệnh giám sát các cuộc trấn áp biểu tình tại Syria. Trong khi đó, Hội đồng Bảo an vẫn chưa đạt được đồng thuận đối với dự thảo nghị quyết mới về Syria do phương Tây và các nước Ảrập đề xuất.

Trong tuyên bố chính thức đưa ra sáng sớm hôm nay (29/1) theo giờ Việt Nam, Tổng thư ký AL Nabil al-Arabi nêu rõ: “Xét tình hình bất ổn nghiêm trọng ở Syria và tình trạng tiếp tục sử dụng bạo lực tại đây, sứ mệnh giám sát của phái bộ AL tại Syria cần phải được chấm dứt ngay lập tức và chuyển vấn đề này lên hội đồng AL xem xét”.

Biểu tình chống Tổng thống Assad tại Deir Baghlaba tỉnh Homs hôm 27/1/2012.

Người đứng đầu phái bộ AL tại Syria, ông Adam al-Khodeir, cũng cho biết liên đoàn sẽ tiến hành mọi thủ tục cần thiết để bảo vệ tính mạng của các giám sát viên. Tuy nhiên, hiện chưa biết AL sẽ rút toàn bộ các giám sát viên ra khỏi Syria hay vẫn để họ tiếp tục ở lại nhưng tạm ngừng hoạt động trong một thời gian.

Một quan chức chính phủ Syria cho biết Damascus sẽ không đưa ra bình luận về vấn đề này cho tới khi nhận được thông báo chính thức từ Liên đoàn Ảrập. Trước đó Syria đồng ý gia hạn cho phái bộ giám sát viên AL được ở lại Syria thêm một tháng, tới hết ngày 23/2.

Động thái trên diễn ra trong bối cảnh tình hình bạo lực tại Syria leo thang dữ dội trong những ngày gần đây, đặc biệt ở các thành phố Homs, Idlib và Hama, làm gần 70 người thiệt mạng, trong đó có cả phụ nữ và trẻ em.

Các cuộc biểu tình phản đối Tổng thống Basha al Assad không chỉ diễn ra sâu rộng ở trong nước mà còn lan tới thủ đô Cairo của Ai Cập. Cảnh sát Ai Cập cho biết hơn 200 người người biểu tình đã tiến vào khuôn viên Đại sứ quán Syria tại Cairo, phá vỡ nhiều cửa sổ và cửa ra vào trước khi lực lượng an ninh kịp tới can thiệp.

Trên mặt trận ngoại giao, cuộc khủng hoảng tại Syria tiếp tục gây chia rẽ trong các nước thành viên HĐBA LHQ tại cuộc họp kín ngày 27/1 nhằm tìm kiếm sự đồng thuận đối với dự thảo nghị quyết mới về Syria do các nước Ảrập, Anh, Pháp và Mỹ đề xuất.

Tại cuộc họp, Nga - nước có quyền phủ quyết tại HĐBA đồng thời là đồng minh thân cận lâu năm của Syria – đã bày tỏ thất vọng sâu sắc về dự thảo nghị quyết mới. Trung Quốc cũng cảnh báo chống lại các biện pháp cấm vận và sử dụng vũ lực đối với Syria.

“Nga không đồng tình với AL áp đặt một nghị quyết bên ngoài đối với cuộc khủng hoảng tại Syria. Nga sẵn sàng điều đỉnh sửa đổi dự thảo nghị quyết, song bác bỏ mọi đề xuất cấm vận vũ khí cũng như sử dụng vũ lực đối với Damascus”, Đại sứ Nga tại LHQ Vitaly Churkin khẳng định.

Trước đó, Thứ trưởng Ngoại giao Nga Gennady Gatilov) cũng cho rằng dự thảo nghị quyết mới về Syria của HĐBA là "không thể chấp nhận được" vì dự thảo không tính đến lập trường của Moscow và làm gia tăng ám ảnh về nguy cơ can thiệp quân sự. Nga mong muốn thực hiện một tiến trình chính trị tại Syria do chính người Syria làm chủ, chứ không phải do AL đề xuất, đồng thời cho biết sẽ soạn thảo một bản dự thảo nghị quyết mới để trình lên HĐBA trong thời gian tới.

Trước sự chia rẽ quan điểm giữa các thành viên HĐBA, Tổng thư ký LHQ Ban Ki-moon kêu gọi HĐBA cùng chung tiếng nói về vấn đề Syria. Ông cũng thúc giục Damascus lắng nghe nguyện vọng của người dân.

Bản dự thảo nghị quyết mới về tình hình Syria kêu gọi Tổng thống Assad chuyển giao quyền lực cho Phó Tổng thống nhằm thành lập một chính phủ đoàn kết và chuẩn bị cho các cuộc bầu cử. Văn kiện này tuy không đề cập tới việc trừng phạt Syria nhưng đe dọa sẽ áp đặt các biện pháp tiếp theo nếu Damascus không tuân thủ.

Anh và Pháp cho biết họ muốn tiến hành bỏ phiếu về bản dự thảo nghị quyết này vào tuần tới.

Vũ Anh
Theo Reuters, AFP