Tàu chở hàng bị tấn công gần eo biển Hormuz trong khi Tổng thống Trump đang cân nhắc đề xuất hòa bình của Iran.

Các tàu chiến của Hải quân Hoa Kỳ di chuyển gần eo biển Hormuz.
Một tàu chở hàng rời đang di chuyển về phía bắc đã báo cáo bị tấn công bởi nhiều tàu nhỏ cách Sirik, Iran khoảng 11 hải lý về phía tây vào Chủ nhật, tạo thêm một sự cố hàng hải mới ngay bên cạnh cuộc đối đầu đang diễn ra giữa Tổng thống Donald Trump và Tehran về một thỏa thuận hòa bình được đề xuất.
Cơ quan Điều hành Thương mại Hàng hải Vương quốc Anh xác nhận thủy thủ đoàn an toàn, cho biết không có thiệt hại môi trường nào được báo cáo và lưu ý rằng các nhà chức trách đang điều tra. Chưa có nhóm nào ngay lập tức nhận trách nhiệm.
Theo các báo cáo địa phương, vụ tấn công này đánh dấu vụ việc thứ 24 tương tự gần eo biển Hormuz kể từ khi chiến tranh Iran bắt đầu. Vụ việc xảy ra cùng thời điểm với thông báo của Iran về việc đã nhận được phản hồi từ Mỹ đối với đề xuất hòa bình mới nhất của họ và việc Tổng thống Trump tuyên bố rõ ràng ông khó có thể chấp nhận đề xuất đó.
Vị trí xảy ra vụ việc hôm Chủ nhật có ý nghĩa quan trọng. Ở khoảng cách 11 hải lý từ bờ biển Iran, con tàu nằm trong vùng lãnh hải được công nhận theo luật quốc tế, nhưng các tàu mang cờ nước ngoài vẫn giữ quyền đi lại vô hại miễn là chúng không đe dọa quốc gia ven biển hoặc tham gia vào các hành vi bị cấm.
Fox News đã đưa tin về vụ tấn công cũng như bối cảnh pháp lý và chiến lược xung quanh eo biển này.
Một tàu chở hàng đã báo cáo bị tấn công bởi nhiều tàu nhỏ khi đang di chuyển gần một trong những tuyến đường vận chuyển nhạy cảm nhất thế giới. Con tàu được mô tả là một tàu chở hàng rời đang di chuyển về phía bắc, cách Sirik, Iran khoảng 11 hải lý về phía tây. Thuyền trưởng đã liên hệ với Cơ quan Điều hành Thương mại Hàng hải Vương quốc Anh, và được thông báo rằng toàn bộ thủy thủ đoàn đều an toàn và không có tác động nào đến môi trường được báo cáo. Các tàu trong khu vực được khuyến cáo di chuyển cẩn thận và báo cáo các hoạt động đáng ngờ trong khi vụ việc đang được điều tra. Thông báo không công khai danh tính con tàu và chưa có nhóm nào nhận trách nhiệm.
Vị trí này rất quan trọng vì lãnh hải thường kéo dài đến 12 hải lý tính từ bờ biển, nhưng các tàu mang cờ nước ngoài vẫn được phép đi lại vô hại trong lãnh hải khi chúng không đe dọa quốc gia ven biển, không đánh bắt cá hoặc tham gia vào các hoạt động bị cấm khác. Eo biển Hormuz là điểm nóng vì Iran đã nhiều lần sử dụng tàu tấn công nhanh và đe dọa bắt giữ để gây áp lực lên hoạt động vận tải thương mại. Bản báo cáo hôm Chủ nhật đặt một sự cố hàng hải mới ngay cạnh cuộc đối đầu lớn hơn giữa Trump và Iran.
Cuộc tấn công diễn ra vào thời điểm chính trị vô cùng nhạy cảm. Iran hôm Chủ nhật cho biết họ đã nhận được phản hồi từ Mỹ về đề xuất hòa bình mới nhất, được cho là chuyển qua Pakistan. Tổng thống Trump trước đó đã bày tỏ sự hoài nghi sâu sắc, nói rằng ông sẽ xem xét kỹ lưỡng từng từ ngữ nhưng thấy không có lý do gì để chấp nhận một kế hoạch không yêu cầu Iran phải trả giá đắt. Truyền thông nhà nước Iran mô tả đề xuất gồm 14 điểm, trong đó đề xuất hoãn các cuộc thảo luận hạt nhân và thay vào đó tập trung giải quyết trước tiên các vấn đề về chiến tranh, trừng phạt, đóng băng tài sản, phong tỏa và cơ chế kiểm soát vận chuyển hàng hải quanh Vịnh Ba Tư.
CNBC đã cung cấp thêm thông tin về các cuộc đàm phán ngoại giao qua lại.
Iran hôm Chủ nhật cho biết họ đã nhận được phản hồi từ Mỹ về đề xuất hòa bình mới nhất của nước này, truyền thông nhà nước Iran cho biết thông điệp được gửi qua Pakistan. Tổng thống Trump trước đó đã bày tỏ sự hoài nghi sâu sắc đối với đề xuất này, nói rằng ông sẽ xem xét kỹ lưỡng từng từ ngữ nhưng thấy không có lý do gì để chấp nhận một đề xuất không yêu cầu Tehran phải trả một cái giá nghiêm túc. Đề xuất này được cho là nhằm mục đích trì hoãn vấn đề hạt nhân và trước tiên giải quyết chiến tranh, lệnh trừng phạt, tài sản bị đóng băng, các cuộc phong tỏa và các thỏa thuận kiểm soát xung quanh hoạt động vận tải biển vùng Vịnh.
Trình tự các bước đó chính là vấn đề cốt lõi đối với Washington. Tehran đang đưa ra một kế hoạch nhằm giảm bớt áp lực xung quanh vấn đề vận tải biển và trừng phạt trước khi giải quyết vấn đề hạt nhân, nguyên nhân chính gây ra phần lớn cuộc đối đầu ngay từ đầu. Các báo cáo tương tự cũng đặt đề xuất này trong bối cảnh căng thẳng rộng hơn ở eo biển Hormuz, nơi việc hạn chế vận tải biển đã gây ra hậu quả đối với nguồn cung và giá năng lượng toàn cầu. Lập trường công khai của Trump để ngỏ các lựa chọn quân sự nếu Iran có hành vi sai trái, trong khi Iran coi đề nghị này như một cách để tạo ra điều kiện tốt hơn trước các cuộc đàm phán hạt nhân. Báo cáo về vụ tấn công tàu biển hôm Chủ nhật khiến bối cảnh ngoại giao đó khó có thể tách rời khỏi chiến dịch gây áp lực trên biển.
Nói cách khác, đề xuất của Tehran yêu cầu Washington gác lại vấn đề hạt nhân và đàm phán theo các điều khoản mà Iran mong muốn, bắt đầu bằng việc dỡ bỏ lệnh trừng phạt, đóng băng tài sản và một cơ chế kiểm soát mới đối với eo biển. Tổng thống Trump không hề tỏ ra quan tâm đến việc chấp thuận trình tự đàm phán đó.
Điều khiến vụ tấn công tàu thuyền hôm Chủ nhật không chỉ là một cảnh báo hàng hải thông thường là nó củng cố thêm mô hình mà nó tạo ra. Iran nói về các đề xuất hòa bình, đưa ra các cơ chế kiểm soát eo biển và tự coi mình là bên hợp lý trong khi các tàu tấn công nhanh tiếp tục quấy rối tàu thương mại trong tầm nhìn của bờ biển Iran. Hai mươi bốn vụ tấn công kể từ khi chiến tranh bắt đầu không phải là một con số mơ hồ. Đó là một chiến dịch.
Việc Tổng thống Trump duy trì các biện pháp gây sức ép, bao gồm cả quân sự, là lập trường duy nhất giải thích được những gì Tehran thực sự làm giữa các tuyên bố báo chí. Thủy thủ đoàn của tàu chở hàng đó đã thoát hiểm an toàn vào Chủ nhật. Cuộc đối đầu vận tải biển rộng lớn hơn còn lâu mới được giải quyết, và mỗi sự cố gần eo biển đều nhắc nhở rằng lời nói của Iran và các tuyến đường thủy của Iran kể những câu chuyện rất khác nhau.