Tuyên bố rút quân Mỹ khỏi Đức của Tổng thống Donald Trump khi quyết định diễn ra trong bối cảnh căng thẳng với thủ tướng Đức vì những chỉ trích của ông Merz đối với cuộc chiến của Mỹ tại Iran và chiến lược của Washington, khiến ông Donald Trump đã thực hiện các lời đe dọa trước đó, chính thức tuyên bố rút một lực lượng lớn binh sĩ Mỹ khỏi Đức.

Phi cơ vận tải của Không quân Hoa Kỳ trên đường băng tại căn cứ không quân Ramstein, ở Landstuhl, Đức, ngày 23/6/2025. AP - Boris Roessler
Hôm 01/05/2026, ông Trump đã công bố kế hoạch rút 5.000 quân nhân Mỹ hiện đồn trú tại Đức, một thành viên NATO, trong vòng 6 đến 12 tháng tới. Trong một thông cáo phát đi sau đó, người phát ngôn Lầu Năm Góc, Sean Parnell cho biết quyết định này “dựa trên một cuộc rà soát toàn diện về bố trí lực lượng của bộ Quốc Phòng tại châu Âu, có tính đến yêu cầu của chiến trường và điều kiện thực tế tại chỗ”.
Phía Berlin đã ghi nhận quyết định này. Bộ trưởng Quốc Phòng Đức Boris Pistorius cho rằng việc Mỹ rút bớt quân là điều đã được dự đoán từ trước, đồng thời nhấn mạnh châu Âu cần tự đảm nhận nhiều hơn trách nhiệm an ninh của mình.
Các quan chức cấp cao của NATO cho biết họ không hề được thông báo về quyết định của tổng thống Mỹ Donald Trump liên quan đến việc rút 5.000 binh sĩ khỏi Đức, trước khi được công bố hôm thứ Sáu.
Giới phân tích đánh giá đây là quyết định không mang tính chiến lược nhất quán, mà chủ yếu là phản ứng chính trị mang tính bộc phát cá nhân, thiếu sự chuẩn bị và phối hợp trong nội bộ liên minh.
Ở châu Âu, Đức là nơi đặt nhiều cơ sở quân sự quan trọng của Mỹ, bao gồm các bộ chỉ huy quân đội Mỹ tại châu Âu và châu Phi, căn cứ không quân Ramstein, cũng như trung tâm y tế Landstuhl, nơi từng tiếp nhận nhiều binh sĩ bị thương trong các cuộc chiến ở Afghanistan và Iraq. Ngoài ra, vũ khí hạt nhân của Mỹ cũng được triển khai tại đây trong khuôn khổ răn đe của NATO. Việc rút 5.000 quân tương đương khoảng 14% tổng lực lượng Mỹ gồm 36 nghìn bính sĩ đang đóng tại Đức.
Vào thứ Bảy, ông Trump còn tuyên bố rằng sự hiện diện quân sự tại Đức sẽ bị giảm “nhiều hơn đáng kể” so với con số 5.000 binh sĩ ban đầu, nhưng không nêu cụ thể mức giảm cũng như thời điểm thực hiện. Theo nhiều nguồn tin, thông báo này khiến bộ chỉ huy NATO hoàn toàn bị bất ngờ và nhận thấy thiếu chi tiết nghiêm trọng.
“Mọi thứ không có chi tiết vì Trump đơn giản là đã tự đưa ra con số này,” một nguồn tin Mỹ nói với kênh Euronews và con số 5000 quân chỉ mang tính biểu tượng mà Donald Trump đưa đại ra để gây ấn tượng trong việc đối đầu với thủ tướng Đức.
Chính sự mơ hồ này khiến nhiều nguồn tin cho rằng con số 5.000 binh sĩ không xuất phát từ một đánh giá quân sự cụ thể.
Một yếu tố đáng chú ý là thời điểm công bố. Quyết định được đưa ra trong bối cảnh căng thẳng giữa Washington và Berlin, sau khi thủ tướng Đức Friedrich Merz chỉ trích chiến lược của Mỹ liên quan đến Iran và đặt câu hỏi về tính nhất quán trong chính sách đối ngoại của Mỹ. Phản ứng của Trump dường như mang tính đối đầu trực tiếp, như một sự đáp trả chính trị hơn là một điều chỉnh quân sự có kế hoạch.
Trong bối cảnh đó, việc rút quân không thể hiện như một phần của chiến lược tái cơ cấu lực lượng Mỹ ở châu Âu, mà giống như một công cụ gây áp lực trong quan hệ ngoại giao.
Về mặt quân sự thuần túy, tác động của việc rút 5.000 binh sĩ có thể không quá lớn. Trong bối cảnh chiến tranh hiện đại, vai trò của công nghệ, vũ khí chính xác và năng lực triển khai nhanh quan trọng hơn số lượng binh sĩ đóng quân cố định. Hơn nữa, các nước NATO cũng đã chuẩn bị trước khả năng Mỹ điều chỉnh lực lượng, vì họ biết điều này có thể xảy ra bất cứ lúc nào. Nhiều nước châu Âu, đặc biệt là Đức, đã tăng cường năng lực quốc phòng trong thời gian gần đây.
Vấn đề chính ở đây là yếu tố chính trị và niềm tin chiến lược. Một số nghị sĩ Mỹ và các quan chức châu Âu lo ngại rằng những quyết định kiểu này làm suy giảm độ tin cậy của cam kết an ninh Mỹ trong NATO. Thượng nghị sĩ Dân Chủ Jack Reed, thành viên quan trọng của Ủy ban Quân lực Thượng Viện, chỉ trích quyết định này là đáng lo ngại, “cho thấy cam kết của Mỹ với đồng minh phụ thuộc vào tâm trạng của tổng thống”. Ông đồng thời cảnh báo nguy cơ hậu quả lâu dài đối với các liên minh và an ninh quốc gia Mỹ.
Đây không phải lần đầu ông Trump đưa ra ý tưởng tương tự. Trong nhiệm kỳ đầu, ông từng đe dọa rút khoảng 10.000 quân Mỹ tại Đức, nhưng kế hoạch này không được thực hiện. Điều này càng củng cố nhận định rằng các tuyên bố rút quân của Donald Trump nhiều khi chỉ là tuyên bố chính trị hơn là kế hoạch hành động dài hạn.