Tên lửa Ukraine tấn công "bãi thử tối mật" của Nga: Đòn đau hay chỉ là tuyên bố?

[Romano]

Ukraine khẳng định tên lửa Flamingo đã đánh trúng bãi thử Kapustin Yar – nơi Nga thử nghiệm tên lửa Oreshnik, nhưng chuyên gia Mỹ cho rằng không có thiệt hại.Các nguồn tin từ Ukraine tuyên bố rằng tên lửa hành trình FP-5 Flamingo do nước này tự phát triển đã được sử dụng để tiến hành các đòn tấn công tầm sâu thành công nhằm vào hạ tầng tại bãi thử Kapustin Yar – địa điểm gắn liền mật thiết với việc thử nghiệm và phóng hệ thống tên lửa đạn đạo tầm trung Oreshnik mới được Nga đưa vào trực chiến.

Oreshnik là một trong những hệ thống vũ khí mới gây chú ý nhất gần đây của Lực lượng Vũ trang Nga, được công bố sau lần sử dụng tác chiến đầu tiên vào tháng 11/2024 nhằm tấn công các mục tiêu của Ukraine. Kể từ đó, ít nhất một tên lửa Oreshnik đã được phóng từ bãi thử Kapustin Yar vào ngày 8/1/2026 để đánh các mục tiêu ở miền Tây Ukraine.

Việc Ukraine tuyên bố đã tấn công thành công bãi thử này, nếu được xác nhận, có thể tạo cú hích lớn về tinh thần trong nước, đồng thời nâng cao vị thế của chương trình tên lửa hành trình Flamingo và mở ra khả năng thu hút thêm nguồn tài trợ từ các nhà bảo trợ trong khối NATO.

Tuy nhiên, nhiều nhà phân tích đã công khai nghi vấn về tuyên bố của Ukraine. Họ chỉ ra rằng các hình ảnh vệ tinh được dẫn làm bằng chứng không cho thấy bất kỳ thiệt hại nào tại cơ sở Kapustin Yar.Ông Decker Eveleth, một nhà phân tích nghiên cứu của Mỹ chuyên về ảnh vệ tinh và lực lượng tên lửa, cho biết các hình ảnh đang được lan truyền trên mạng bởi các nguồn tin Ukraine và Đông Âu đã bị diễn giải sai.

“Điều này không đúng và là một phân tích hình ảnh kém chất lượng. Họ không hề thấy thiệt hại rõ ràng trên ảnh có độ phân giải 3 mét. Thứ họ nhìn thấy thực chất là khói từ nhà máy điện của trạm đang hoạt động bình thường”, ông Eveleth nhận định.

Nhà phân tích này sau đó đã công bố các ảnh vệ tinh có độ phân giải cao hơn, được chụp vài ngày sau thời điểm mà các báo cáo ban đầu đề cập, và khẳng định rằng không có dấu hiệu hư hại cấu trúc nào tại khu vực này. “Đây là ảnh độ phân giải 0,5 mét chụp vào thời điểm 3 ngày sau bức ảnh đang được viện dẫn… Không hề có thiệt hại đối với cơ sở”, ông kết luận.

Việc chương trình Oreshnik có mức độ chú ý đặc biệt cao khiến các nguồn tin Ukraine có động cơ lớn để tuyên bố đã tiến hành một cuộc tấn công thành công. Người đứng đầu Cơ quan Tình báo Đối ngoại Nga, ông Sergey Naryshkin, cho biết lần sử dụng tác chiến thứ hai của Oreshnik vào ngày 6/1 đã tạo ra “tác động choáng váng” đối với các nhà hoạch định quốc phòng phương Tây, và được nhìn nhận tại phương Tây như “một lời cảnh báo chống lại việc quân đội của họ can dự trực tiếp vào xung đột”.

“Cả các chuyên gia lẫn các nhà quân sự của họ đều thừa nhận rằng họ không có bất kỳ biện pháp kỹ thuật hay quân sự-kỹ thuật nào để đánh chặn các hệ thống này”, ông Naryshkin nói thêm. Nhiều quan chức Nga khác cũng nhấn mạnh ảnh hưởng đáng kể của việc Oreshnik được đưa vào trực chiến đối với cán cân chiến lược giữa Nga và NATO.Bằng cách mô tả lực lượng của mình và chương trình tên lửa nội địa là có khả năng làm suy yếu một vũ khí chiến lược mới của Nga – vốn có thể tấn công các mục tiêu trên khắp châu Âu – các nguồn tin Ukraine có thể đang tìm cách củng cố thêm sự ủng hộ của phương Tây cho nỗ lực chiến tranh chống Nga.

Trong quá khứ, chính phủ và truyền thông Ukraine từng bị phát hiện đưa ra nhiều báo cáo sai lệch về các “thành công quân sự”, nổi bật nhất là câu chuyện lan truyền về một tiêm kích MiG-29 thời Liên Xô do một phi công huyền thoại có biệt danh “Bóng ma Kiev” điều khiển, được cho là đã bắn hạ số lượng lớn máy bay Nga. Sau đó, câu chuyện này được xác nhận rộng rãi là không đúng và chủ yếu nhằm mục đích nâng cao tinh thần.

Hệ thống Oreshnik hiện được đánh giá là thách thức đặc biệt nghiêm trọng đối với lợi ích của khối phương Tây, do sử dụng phương tiện lướt siêu vượt âm. Công nghệ này khiến Oreshnik gần như không thể bị đánh chặn, ngay cả bởi các thế hệ hệ thống phòng không mới như Arrow 3 vừa được triển khai tại Đức hay David’s Sling dự kiến được triển khai tại Phần Lan.

Các phương tiện lướt này có thể tiếp cận mục tiêu từ những hướng bất ngờ, cơ động theo cả trục ngóc và hướng, đồng thời có tốc độ tái xâm nhập khí quyển cực lớn, khiến chúng đặc biệt hiệu quả cho cả các đòn tấn công thông thường lẫn tấn công chiến lược nhằm vào mục tiêu trên khắp châu Âu.