Thị trường việc làm Mỹ dần 'tan băng'

[troopy]

Các nhà kinh tế lao động nhận định dữ liệu thị trường lao động liên bang công bố ngày 5/5 cho thấy thị trường việc làm Mỹ vốn bị “đóng băng” có thể đang bắt đầu "tan băng", nhưng những hệ lụy kinh tế từ cuộc chiến Iran có nguy cơ làm gián đoạn đà phục hồi này.


Công nhân sửa đường trên một tuyến phố ở trung tâm Washington D.C.

Thị trường lao động Mỹ đã ở trong trạng thái được gọi là “tuyển ít, sa thải ít” suốt hơn một năm qua, đặc trưng bởi tỷ lệ tuyển dụng thấp, sa thải thấp và số người tự nghỉ việc cũng thấp.

Kết quả là một thị trường “đóng băng”, mang lại ít cơ hội cho người tìm việc hoặc những người mới gia nhập lực lượng lao động - trái ngược hoàn toàn với giai đoạn “làn sóng nghỉ việc lớn” năm 2021–2022, khi số vị trí tuyển dụng đạt mức cao kỷ lục và người lao động rời bỏ công việc để tìm cơ hội mới với số lượng chưa từng có.

Tuy nhiên, theo cô Nicole Bachaud - nhà kinh tế lao động tại ZipRecruiter, gần đây đã xuất hiện những dấu hiệu cho thấy hoạt động đang tăng lên, có thể là hệ quả của việc các doanh nghiệp cảm thấy chắc chắn hơn về các chính sách kinh tế như thuế quan và lãi suất.

Theo số liệu do Cục Thống kê Lao động Mỹ (BLS) công bố ngày 5/5, tỷ lệ tuyển dụng đã tăng lên 3,5% trong tháng 3/2026 - mức nhanh nhất trong 2 năm và tăng so với mức 3,1% của tháng 2.

Ông Matthew Martin, chuyên gia kinh tế cấp cao tại Oxford Economics, viết trong một báo cáo nghiên cứu rằng khi xem xét mức trung bình 3 tháng của tỷ lệ tuyển dụng, con số này “gần như đi ngang so với đầu năm, cho thấy nó có thể đã chạm đáy sau 4 năm suy giảm”.

Theo BLS, hoạt động tuyển dụng diễn ra ở một số ngành: lĩnh vực vận tải, kho bãi và tiện ích tuyển thêm 108.000 lao động trong tháng 3, trong khi dịch vụ chuyên môn và kinh doanh tuyển 165.000 người, còn lĩnh vực lưu trú và ăn uống tăng thêm 124.000 việc làm.

Ngoài ra, theo số liệu của BLS, tỷ lệ người lao động tự nghỉ việc đã tăng nhẹ lên 2% trong tháng 3 từ mức 1,9% của tháng 2. Người lao động thường nghỉ việc để chuyển sang công việc mới, nên các nhà kinh tế thường xem chỉ số này như một thước đo niềm tin của họ vào khả năng tìm việc mới.

Hơn nữa, dù năm 2025 là năm tệ nhất về tăng trưởng việc làm ngoài thời kỳ suy thoái trong hơn 20 năm, các doanh nghiệp đã tạo thêm 178.000 việc làm mới trong tháng 3, mức cao nhất theo tháng kể từ năm 2024.

Cô Nicole Bachaud cho rằng thị trường lao động đang nóng trở lại. Tuy nhiên, một dấu hỏi lớn là tác động của cuộc chiến Iran và việc giá xăng cao đang lan sang thị trường lao động như thế nào.

Cuộc xung đột đang diễn ra ở Trung Đông đã gây ra cú sốc nguồn cung dầu, làm giá năng lượng tăng trên diện rộng. Giá xăng trung bình tại Mỹ đã tăng lên 4,45 USD/gallon (1 gallon = 3,78 lít) tính đến 4/5, so với 2,94 USD/gallon vào ngày 23/2, ngay trước khi cuộc chiến bắt đầu, tức tăng khoảng 51% chỉ trong khoảng 2 tháng.

Theo chuyên gia kinh tế cấp cao Matthew Martin, dù “còn quá sớm để thấy các tác động tiêu cực từ cuộc chiến tới dữ liệu thị trường lao động công bố ngày 5/5, giá dầu cao hơn có nguy cơ làm giảm nhu cầu tiêu dùng do làm suy yếu sức chi tiêu của các hộ gia đình. Ngoài ra, các doanh nghiệp có khả năng sẽ tiếp tục cắt giảm kế hoạch tuyển dụng do bất định gia tăng và vì vậy “trì hoãn sự phục hồi bền vững của tỷ lệ tuyển dụng. Cuộc chiến Mỹ/Israel–Iran sẽ thử thách thị trường lao động.

Cory Stahle, chuyên gia kinh tế cấp cao tại trang việc làm Indeed, nhận xét nhiều người thất nghiệp đang đối mặt với môi trường tuyển dụng thấp này, khi họ cố gắng quay lại thị trường lao động nhưng không tìm thấy cơ hội. Nhìn chung, có cả lý do để lạc quan lẫn lo ngại đối với người tìm việc. Thị trường việc làm Mỹ vẫn duy trì được sự “ổn định đáng kinh ngạc” bất chấp nhiều yếu tố bất lợi. Tuy nhiên, cuộc chiến kéo dài càng lâu thì càng gây sức ép lên nền kinh tế.

VietBF@sưu tập