Trump ám chỉ hành động 'ngay lập tức' của Mỹ tại Cuba

[kentto]

Tổng thống Donald Trump hôm thứ Sáu, ngày 1 tháng 5, tuyên bố rằng Hoa Kỳ sẽ "nắm quyền kiểm soát" Cuba trong thời gian sắp tới.

“Có một nơi gọi là Cuba mà chúng ta sẽ chiếm đóng gần như ngay lập tức. Cuba đang gặp vấn đề. Chúng ta sẽ giải quyết xong vấn đề này trước… Tôi thích giải quyết xong vấn đề này trước,” tổng thống tuyên bố trong một sự kiện diễn thuyết ở West Palm Beach, Florida vào tối thứ Sáu.

Ông nói thêm rằng sau khi kết thúc các hoạt động liên quan đến xung đột Iran, một tàu sân bay của Hải quân Mỹ sẽ được điều hướng đến Cuba. "Trên đường trở về từ Iran, chúng ta sẽ có một trong những tàu lớn của mình… có thể là tàu sân bay USS Abraham Lincoln, lớn nhất thế giới", tổng thống nói.

“Chúng tôi sẽ cho tàu vào, dừng lại cách bờ khoảng 100 thước. Họ sẽ nói: 'Cảm ơn rất nhiều. Chúng tôi bỏ cuộc'… Tôi thích hoàn thành công việc.”

Những phát biểu này được đưa ra sau khi ông Trump ký sắc lệnh hành pháp vào đầu ngày hôm đó nhằm mở rộng các biện pháp trừng phạt của Mỹ đối với chính phủ Cuba và các bên liên kết. Sắc lệnh nhắm vào các cá nhân, thực thể và những người ủng hộ có liên quan đến bộ máy an ninh, tham nhũng hoặc vi phạm nhân quyền của Cuba.

Một bản thông tin của Nhà Trắng mô tả các biện pháp này nhằm giải quyết “các mối đe dọa an ninh quốc gia do chế độ cộng sản Cuba gây ra” và tuyên bố tình hình với Cuba là “mối đe dọa bất thường và đặc biệt” đối với an ninh quốc gia và chính sách đối ngoại của Mỹ.

Tổng thống Trump từ lâu đã ám chỉ đến việc hành động ở Cuba, dù là quân sự hay bằng cách khác. “Tôi tin rằng tôi sẽ… có vinh dự được chiếm Cuba. Đó là một vinh dự lớn. Chiếm Cuba bằng một hình thức nào đó,” tổng thống nói khi trả lời câu hỏi tại Phòng Bầu dục vào tháng 3 năm 2026. “Ý tôi là, dù tôi giải phóng nó, hay chiếm lấy nó. Tôi nghĩ tôi có thể làm bất cứ điều gì tôi muốn với nó. Các bạn muốn biết sự thật à?”

Vào thời điểm đó, Cuba đang trải qua tình trạng mất điện trên toàn đảo giữa cuộc khủng hoảng kinh tế trầm trọng hơn do lệnh phong tỏa dầu mỏ do Mỹ áp đặt sau chiến dịch của Mỹ tại Venezuela vào tháng 1 năm 2026. Tình trạng mất điện đã châm ngòi cho các cuộc biểu tình dữ dội chống lại chế độ cộng sản, vốn duy trì mối quan hệ mật thiết với nhà độc tài Venezuela bị lật đổ Nicolas Maduro.

Trong bối cảnh áp lực kinh tế ngày càng gia tăng — bắt nguồn từ hàng thập kỷ trừng phạt đối với chế độ Cuba — các cuộc đàm phán vẫn tiếp tục. Ngày 10 tháng 4, một phái đoàn cấp cao của Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ đã đến Havana để tiến hành các cuộc đàm phán kéo dài, đánh dấu chuyến thăm đầu tiên kể từ năm 2016.

Theo Bộ Ngoại giao Mỹ, hai bên đã thảo luận về việc thả tù nhân (bao gồm cả các tù nhân chính trị cấp cao), cải cách kinh tế như nới lỏng các hạn chế đối với doanh nghiệp tư nhân, kết nối internet, bồi thường cho các tài sản bị quốc hữu hóa sau Cách mạng năm 1959, tự do chính trị và tăng cường hợp tác thực thi pháp luật .

Cuba đã đưa ra một số nhượng bộ, bao gồm việc thả các tù nhân chính trị và tù nhân thông thường thông qua các lệnh ân xá do Vatican làm trung gian và những thay đổi về quy định cho phép doanh nghiệp tư nhân phát triển mạnh hơn cũng như những động thái hướng tới cộng đồng người Cuba ở nước ngoài.

Mỹ đã duy trì lệnh phong tỏa nhiên liệu gần như toàn diện kể từ tháng 2 năm 2026, gây ra tình trạng mất điện trên diện rộng và những thách thức nhân đạo, mặc dù đã có sự nới lỏng hạn chế vào cuối tháng 3 với việc phê duyệt các chuyến hàng dầu cụ thể và 6 triệu đô la viện trợ nhân đạo cho miền đông Cuba.

Các quan chức Mỹ đã bày tỏ sự sẵn sàng cho một giải pháp ngoại giao nhưng cũng đặt ra những kỳ vọng nhất định, bao gồm cả thời hạn được cho là hai tuần vào giữa tháng Tư để thả các tù nhân cấp cao như một biện pháp thiện chí. Lầu Năm Góc đã được chỉ thị chuẩn bị các kế hoạch dự phòng cho các hoạt động quân sự tiềm tàng, mặc dù chưa có hành động cụ thể nào được xác nhận sẽ diễn ra trong thời gian tới.