Loạt tỉnh biểu tình đòi Thủ tướng Thái Lan từ chức; Liên minh cầm quyền đề cử người thay thế

[Romano]

Áp lực tiếp tục bủa vây Thủ tướng Thái Lan Paetongtarn Shinawatra sau vụ rò rỉ nội dung cuộc điện đàm giữa bà và Chủ tịch Thượng viện Campuchia Hun Sen liên quan căng thẳng biên giới hai nước.

Biểu tình lan rộng
Ngày 20-6, các cuộc biểu tình yêu cầu Thủ tướng Paetongtarn từ chức hoặc giải tán quốc hội lan rộng trên toàn Thái Lan, tờ Bangkok Post đưa tin.

Tại TP Nakhon Ratchasima, người dân biểu tình tại tượng đài Thao Suranari ở huyện Mueang — một địa điểm thiêng liêng gắn liền với tinh thần anh hùng và niềm tự hào dân tộc của Thái Lan.

Người biểu tình cũng thể hiện sự ủng hộ với Tư lệnh Quân khu 2 - Trung tướng Boonsin Padklang cùng các lực lượng vũ trang đóng tại vùng Đông Bắc - những người được cho là bị Thủ tướng Paetongtarn gọi là “đối thủ” trong đoạn ghi âm.

Tại tỉnh Prachin Buri, cựu lãnh đạo phe Áo đỏ (phe ủng hộ Pheu Thai) - ông Chalerm Kiatbanchong khiến nhiều người bất ngờ khi lên tiếng kêu gọi thủ tướng từ chức.

“Tôi đã ủng hộ Pheu Thai suốt nhiều năm, nhưng những gì tôi nghe trong đoạn ghi âm đó là không thể tha thứ. Bà ấy đã không đại diện cho chúng tôi và làm tổn hại uy tín của đất nước” - ông Chalerm nói.

“Tôi muốn nói với những người ủng hộ Áo đỏ rằng đã đến lúc chúng ta phải mở mắt và suy nghĩ nghiêm túc liệu có nên tiếp tục ủng hộ đảng Pheu Thai, đặc biệt là bà Paetongtarn, giữ chức thủ tướng hay không” - ông Chalerm nói thêm.

Tại tỉnh Khon Kaen, tổ chức Mạng lưới Chống tham nhũng Dân sự đã gửi đơn tố cáo lên cảnh sát, cáo buộc bà Paetongtarn vi phạm nhiều điều trong Bộ luật Hình sự, bao gồm các điều liên quan đến an ninh quốc gia và sao nhãng trách nhiệm.

Làn sóng phẫn nộ bùng phát tại Phuket ngày 20-6, khi nhóm “Người dân Phuket vì Tổ quốc” tổ chức một cuộc biểu tình rầm rộ tại công viên trong TP.Các cuộc biểu tình cũng lan đến tỉnh Nakhon Si Thammarat, nơi hàng trăm người tập trung bên ngoài trụ sở tỉnh hôm 19-6.

Tại tỉnh Phatthalung, người biểu tình đã đệ đơn kiến nghị chính thức lên chính quyền tỉnh, cũng yêu cầu thủ tướng từ chức.

Theo Bangkok Post, dù phần lớn các cuộc biểu tình vẫn diễn ra trong ôn hòa, quy mô và cường độ đang gia tăng. Tại một số tỉnh, người dân thậm chí đe dọa sẽ đẩy cao hành động nếu yêu cầu của họ bị phớt lờ.

Đảng trong liên minh đề cử ứng viên thay thế
Ngày 20-6, đảng Quốc gia Thống nhất Thái Lan (UNT) trong liên minh chính phủ đang kêu gọi bà Paetongtarn từ chức.

Đảng này đã đề xuất ông Chaikasem Nitisiri – một trong các ứng viên thủ tướng của Pheu Thai – sẽ đảm nhiệm vị trí thủ tướng nếu bà Paetongtarn từ chức.

Làn sóng kêu gọi bà Paetongtarn rút lui ngày càng mạnh mẽ sau khi đảng Bhumjaithai – với 69 ghế – tuyên bố rời khỏi liên minh, làm giảm tổng số ghế liên minh xuống còn khoảng 261/495, làm dấy lên lo ngại về một chính phủ thiểu số.

Ba đảng trong liên minh đã triệu tập họp khẩn cấp ban chấp hành vào tối 19-6 để thống nhất quan điểm. Hai trong số đó – đảng Chartthaipattana (10 ghế) và đảng Dân chủ (25 ghế) – tuyên bố tiếp tục ủng hộ bà Paetongtarn.

Riêng với UTN, căng thẳng nội bộ ngày càng lộ rõ. Các nguồn tin cho biết cuộc họp ban lãnh đạo đảng đã diễn ra trong bầu không khí căng thẳng.

Ông Juti Krairiksh – phó lãnh đạo UTN nói: “Nếu thủ tướng không từ chức, các bộ trưởng thuộc UTN sẽ buộc phải từ chức”.

Ông Krairiksh cũng lưu ý rằng Hạ viện dự kiến khai mạc kỳ họp mới vào ngày 3-7, vì vậy cần đạt được một giải pháp trước thời điểm đó.

UTN hiện có 36 ghế trong quốc hội Thái lan nhưng đang chia thành hai phe. Phe thân cựu Bộ trưởng Lao động Suchart Chomklin, gồm 18 nghị sĩ, đang thể hiện sự phản đối mạnh mẽ với bà Paetongtarn.

Nếu phe này quyết định rút khỏi chính phủ, số ghế ủng hộ liên minh do Pheu Thai dẫn dắt sẽ giảm từ 261 xuống còn 243, thấp hơn ngưỡng 247 ghế để đạt đa số tối thiểu.

Thái Lan triệu hồi đại sứ tại Campuchia về nước
Ngày 20-6, ông Maris Sa-ngiamphong - Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Thái Lan đã chỉ đạo triệu hồi đại sứ Thái Lan tại Campuchia về nước, theo tờ Khaosod.

Trước đó, có thông tin rằng Thái Lan hạ cấp quan hệ ngoại giao từ cấp đại sứ xuống cấp đại biện để phản đối tranh chấp biên giới giữa hai nước.

Tuy nhiên, đến 23 giờ 30 tối 20-6 (giờ Thái Lan), Bộ Ngoại giao Thái Lan cho biết việc triệu hồi đại sứ Thái Lan về nước là để tham dự cuộc họp đánh giá tình hình và xây dựng các biện pháp đối phó trong tương lai liên quan vấn đề biên giới, chứ chưa phải là quyết định chính thức về việc hạ cấp quan hệ ngoại giao vào thời điểm hiện tại.

Campuchia chưa bình luận về thông tin trên.

Bà Paethongtarn thăm căn cứ giáp biên giới Campuchia
Chiều 20-6, Thủ tướng Paethongtarn đến thị sát khu vực “Tam giác ngọc bích” tại tỉnh Ubon Ratchathani (giáp biên giới Campuchia).Trong chuyến thị sát, bà Paethongtarn đã đến thăm một căn cứ quân sự tại xã Dome Pradit, huyện Nam Yuen, gặp gỡ các binh sĩ thuộc lực lượng Suranaree, trao quà động viên tinh thần và nghe báo cáo tình hình an ninh khu vực.

Tiếp đoàn là Tư lệnh Quân khu 2 - Trung tướng Boonsin. Thủ tướng cảm ơn Tư lệnh Quân khu 2 cũng như toàn thể chỉ huy các cấp vì trong suốt thời gian qua đã tận tâm bảo vệ người dân, bảo vệ đất nước, gìn giữ chủ quyền với tinh thần kiên định và nỗ lực không ngừng nghỉ.

“Tôi xin cam kết rằng chính phủ sẽ hỗ trợ quân đội hết mình. Mỗi người đều là công dân Thái Lan, mảnh đất này là của người Thái, tất cả chúng ta phải cùng nhau gìn giữ. Quân đội là hàng rào bảo vệ quốc gia, chính phủ mong muốn hàng rào đó luôn khỏe mạnh cả thể chất lẫn tinh thần, hạnh phúc khi thực thi nhiệm vụ. Bất cứ điều gì quân đội cần, chính phủ sẵn sàng hỗ trợ tối đa” - bà Paethongtarn nói.

Trợ lý của bà Paetongtarn nộp đơn khiếu nại ông Hun Sen
Ngày 20-6, ông Somkid Chueakong - Phó Tổng thư ký của Thủ tướng phụ trách các vấn đề chính trị - đã nộp đơn khiếu nại lên cảnh sát, cáo buộc Chủ tịch Thượng viện Campuchia Hun Sen đe dọa an ninh quốc gia và gây chia rẽ trong nội bộ người dân Thái Lan, theo tờ The Nation.

Ông Somkid đã đệ trình đơn khiếu nại tới Cục trưởng Cục Điều tra Tội phạm Công nghệ - Trung tướng Cảnh sát Trairong Phiewphan.

Ông Somkid cho biết ông quyết định nộp đơn khiếu nại với tư cách là một công dân, đồng thời với vai trò chính thức của mình, vì đoạn ghi âm đã gây bất hòa trong xã hội Thái Lan và đe dọa an ninh quốc gia.

Ông Somkid khẳng định đơn khiếu nại này không nhằm mục đích xoa dịu dư luận thay cho thủ tướng, nói rằng bà Paetongtarn không hề hay biết về việc ông nộp đơn khiếu nại.

“Thủ tướng là nạn nhân. Đoạn ghi âm khiến người dân nghĩ rằng bà ấy đã khuất phục Campuchia, dẫn tới thiệt hại cho uy tín của Thái Lan và vi phạm nghi thức ngoại giao” - ông Somkid nói.

Trung tướng Trairong cho biết cảnh sát có thể khởi tố theo luật Thái đối với những người đe dọa an ninh Thái Lan kể cả khi người đó đang cư trú ở nước ngoài.