Mỹ tung đòn mạnh lên dầu Nga, Trung Quốc và Ấn Độ cũng 'chịu trận'

[Romano]

Biện pháp trừng phạt hai công ty dầu mỏ lớn nhất nước Nga của Mỹ có nguy cơ làm gián đoạn "đường dây" năng lượng nối liền Moscow với các khách hàng lớn nhất ở châu Á, dù không gây ra cú sốc cung ngay lập tức.Ngày 22/10, Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent ra tuyên bố nêu rõ, Tổng thống Donald Trump đã áp đặt các biện pháp trừng phạt mạnh tay đối với 2 tập đoàn dầu mỏ lớn nhất của Nga - Rosneft và Lukoil.

Các biện pháp trừng phạt được công bố 1 ngày sau khi Hội nghị thượng đỉnh Nga-Mỹ dự kiến được tổ chức tại Budapest (Hungary) bị hoãn lại. Washington bày tỏ thất vọng trước tình trạng những cuộc đàm phán ngừng bắn với Moscow không đạt được tiến triển.

Trong tuyên bố, ông Bessent nhấn mạnh: “Bộ Tài chính Mỹ sẽ trừng phạt 2 công ty dầu mỏ lớn nhất của Nga, vốn tài trợ cho chiến dịch quân sự đặc biệt của Điện Kremlin. Bộ Tài chính Mỹ hiện sẵn sàng triển khai các hành động tiếp theo, nếu cần thiết để hỗ trợ những nỗ lực chấm dứt chiến dịch quân sự đặc biệt ở Ukraine của Tổng thống Trump”.

Trong khi đó, ông chủ Nhà Trắng nêu rõ: “Đây là các biện pháp trừng phạt rất nặng nề... Chúng tôi hy vọng chúng sẽ không kéo dài. Chúng tôi hy vọng rằng cuộc chiến sẽ được giải quyết”.

Sự gián đoạn là điều không thể tránh khỏi
Chính phủ Mỹ đã ấn định ngày 21/11 là hạn chót để chấm dứt hoạt động, đồng nghĩa với việc các công ty có gần một tháng để hoàn tất hoặc hủy bỏ các thỏa thuận hiện có với Rosneft và Lukoil.

Ông Bob McNally, Chủ tịch Rapidan Energy Group cho biết, động thái này dường như được thiết kế để tránh gây ra sự hỗn loạn tức thời trên thị trường dầu mỏ, đồng thời gây áp lực lên Nga.

Rosneft và Lukoil hiện sản xuất khoảng một nửa trong số hơn 4 triệu thùng dầu thô mà xứ bạch dương xuất khẩu mỗi ngày.

Trong tháng 9/2025, Trung Quốc nhập khẩu khoảng 2 triệu thùng dầu mỗi ngày từ Nga, trong khi Ấn Độ nhập khẩu khoảng 1,6 triệu thùng mỗi ngày.

Nhà phân tích dầu thô cấp cao tại Công ty phân tích dữ liệu hàng hóa Kpler Muyu Xu nhận định: “Các lệnh trừng phạt của ông Trump đối với Rosneft và Lukoil sẽ có tác động đáng kể đến hoạt động xuất khẩu dầu thô bằng đường biển của Nga.

Lệnh trừng phạt cũng khiến các khách hàng lớn giảm quy mô mua hàng - nếu không muốn nói là dừng hoàn toàn - trong thời gian tới”.

Tại Ấn Độ, các lệnh trừng phạt dự kiến ​​sẽ ảnh hưởng đến một số nhà máy lọc dầu mua hàng trực tiếp từ Moscow.

Dữ liệu của Kpler cho thấy, các nhà máy lọc dầu nhà nước của Ấn Độ như Indian Oil, Bharat Petroleum, Hindustan Petroleum hay các tập đoàn tư nhân khổng lồ như Reliance Industries, HPCL-Mittal Energy Ltd. và Oil and Natural Gas Corp (ONGC) là những doanh nghiệp chịu ảnh hưởng nặng nề nhất.

Bà Emma Li, nhà phân tích thị trường dầu mỏ của Vortexa cho biết, quốc gia Nam Á có thể sẽ phải hủy bỏ các thỏa thuận vận chuyển dầu bằng đường biển, trong khi, dòng chảy dầu mỏ qua đường ống của Trung Quốc vẫn có thể tiếp tục hoạt động.

Dù vậy, các nhà máy lọc dầu ở Trung Quốc cũng sẽ phải thận trọng. Bà Muyu Xu nêu quan điểm, tất cả các doanh nghiệp nhà nước sẽ thận trọng với các lô hàng liên quan đến Rosneft và Lukoil.

“Tôi không mong đợi việc ngừng hoàn toàn nguồn cung dầu thô của Nga, nhưng sự gián đoạn là điều không thể tránh khỏi”, nhà phân tích Muyu Xu khẳng định.

Ông McNally cho rằng, các lệnh trừng phạt sẽ khiến người mua hàng sẽ phải tìm cách để vận chuyển và thanh toán cho những lô hàng mua của Rosneft và Lukoil. Điều này sẽ làm tăng chi phí. Đó chính xác là điều mà Mỹ muốn: Cắt giảm lợi nhuận của Moscow mà không ngừng hoàn toàn hoạt động thương mại dầu mỏ.

Một lệnh cấm toàn diện
Theo nhận định của các chuyên gia năng lượng, Trung Quốc và Ấn Độ sẽ không còn lựa chọn nào khác ngoài việc chủ yếu dựa vào nguồn cung từ Mỹ và Tổ chức các nước xuất khẩu dầu mỏ (OPEC).

Ông John Kilduff, đối tác tại Again Capital nhận định: "Hiện tại, OPEC đang có nguồn cung dư thừa, đặc biệt là từ Saudi Arabia. Tuy nhiên, nhu cầu tăng cao đối với nguồn cung toàn cầu không bị trừng phạt sẽ đẩy giá lên cao".

Trong khi đó, bà Vandana Hari, người sáng lập Công ty tư vấn Vanda Insights nhận thấy, lựa chọn thay thế cho Trung Quốc và Ấn Độ là dầu thô từ Trung Đông.

Các biện pháp mới của Mỹ cũng khác biệt rõ rệt so với cơ chế giá áp trần giá dầu Nga của Nhóm các nền công nghiệp phát triển hàng đầu thế giới (G7).

Vì thế, ông John Kilduff cho rằng, lệnh trừng phạt của Mỹ dường như ngụ ý rằng, các quốc gia không thể mua dầu thô Nga bất kể giá cả ra sao. Đó là một lệnh cấm toàn diện.

Câu hỏi lớn hơn được đặt ra rằng, liệu các lệnh trừng phạt có duy trì được hay không? Bà Vandana Hari khẳng định, chỉ cần một cuộc điện đàm giữa Tổng thống Trump và Tổng thống Putin, mọi chuyện có thể thay đổi 180 độ.