VBF-Trách nhiệm là rất lớn khi phải đứng ra nhận một lỗi sai về mình. Nhiều dân biểu đã chọn con đường về hưu non dù chưa đủ tuổi. Nếu tham quyền cố vị e rằng còn nhiều chuyện đau đầu hơn, và còn quan trọng là trách nhiệm phải chịu đựng những hậu quả.
(Getty Images)
Bài NGUYỄN ĐẠT THỊNH
Trong tổng số 237 dân biểu Cộng Hòa, tính đến ngày thứ Ba 10/4/18, đã có 37 người xin từ nhiệm hoặc ngay tức khắc, hoặc sẽ không tái ứng cử ngày 6/11/18; ngày hôm sau - thứ Tư 11/4 thêm hai dân biểu nữa tuyên bố đào ngũ -Chủ Tịch Hạ Viện Paul Ryan, và Dân Biểu Dennis A. Ross, Cộng Hòa, Florida.
Tổng số 39 dân biểu bỏ ghế trong tổng số 237 dân biểu đang tại nhiệm là một bất thường quan trọng, báo trước thế kiểm soát Hạ Viện sắp đổi từ Cộng Hòa sang Dân Chủ. Làm bài tính trừ giữa hai con số 237 và 39 để thấy dù toàn bộ 198 dân biểu còn lại, đều không bỏ ngũ trong thời gian 7 tháng còn lại, và đều được cử tri vuốt giận bầu cho ngồi lại, thì tương quan lực lượng Cộng Hòa so với Dân Chủ vẫn không thuận lợi cho phía Cộng Hòa, vì vẫn còn thiếu 18 ghế nữa mới đạt đa số.
Các chính khách Cộng Hòa lo là vai trò Chủ Tịch Hạ Viện rất quan trọng của ông Ryan, khiến việc ông từ chức sẽ tạo ảnh hưởng vết dầu loang trong Hạ Viện; bằng cớ là ngay sau khi Ryan tuyên bố từ chức, Dân Biểu Ross, cũng đã làm theo ông.
Đảng viên Cộng Hòa vẫn còn một hy vọng khác -tại 39 đơn vị có những vị Dân Biểu/Cộng Hòa từ chức, cử tri lại vẫn cứ tiếp tục bầu lên 39 Dân Biểu/Cộng Hòa khác. Dĩ nhiên hy vọng đó vô lý và không giải thích được việc 'tháo chạy' của những dân biểu đào nhiệm.
Ông Billy Piper -nguyên tham mưu trưởng của Nghị Sĩ Mitch McConnell- nhân vật lãnh đạo khối đa số Cộng Hòa/Thượng Viện- buộc Dân Biểu Ryan vào tội gây đại họa cho Tổng Thống Donald Trump; ông Piper nói, “Việc đầu tiên khối Dân Biểu/Dân Chủ sẽ làm khi họ nắm quyền kiểm soát Hạ Viện là xúc tiến thủ tục truất phế tổng thống; việc thứ nhì là họ sẽ hủy bỏ luật miễn thuế cho đại gia.”
Piper vận động khối nghị sĩ/Cộng Hòa siết chặt hàng ngũ để giữ thế đa số vô cùng mong manh tại Thượng Viện -hiện đang trong tình trạng 51 nghị sĩ Cộng Hòa, 47 nghị sĩ Dân Chủ, và 2 nghị sĩ độc lập.
Dân Biểu Tom Rooney tiểu bang Florida có thể là người đào binh thứ 40, Florida không còn thiện cảm với đảng Cộng Hòa nữa, vì cử tri cho là Quốc Hội và tổng thống bênh vực bọn lái súng, ăn hối lộ của họ để không làm gì cả trước việc súng giết chết 17 học sinh và giáo viên Florida.
Rooney nhận định, “Chúng ta vừa chứng kiến một sự thật vĩ đại: dân chúng không biết sợ nữa, họ không sợ súng, mà họ cũng không sợ chính phủ. Luận điệu quyền lực của chính phủ không còn kiến hiệu nữa. Ngay chính đám học trò nạn nhân cũng đang có lập luận chống bạo quyền; không ai đe dọa hay đàn áp chúng được.”
Ông Rooney tin tưởng là, “Chúng đã không thay đổi, mà chính chúng ta cũng không thay đổi, thì chúng vẫn cứ còn đó, mà chúng ta sẽ bị đào thải.”
Cựu Dân Biểu Virginia Thomas M. Davis III, đảng viên Cộng Hòa rùng mình, nhận xét, “Khiếp đảm hơn cả ác mộng nữa. Những người chưa từ chức ầu ơ đứng đó, ứng cử cầu may, không thật sự hy vọng gì cả, dù cử tri có cho họ ngồi lại."
Việc tháo chạy của ông Ryan tạo một khoảng trống lớn, khiến các chính khách Cộng Hòa mất chỗ dựa tinh thần; họ không tín nhiệm tổng thống; những hành động bốc đồng, những câu tuyên bố tùy hứng, thành tích tình ái, và chính sách lớ ngớ tập sự của ông không tạo được tín nhiệm.
Cuộc điều tra của Công Tố Viên Đặc Biệt Mueller lại đang chuyển đến một khúc quanh gay cấn hơn; cuộc xét nhà, xét văn phòng và tịch thu nhiều tài liệu của viên luật sư tư của tổng thống -Michael D. Cohen- chắc chắn không chỉ để tìm tang chứng số tiền $130,000 trả cho cô đào đóng phim sex, mà còn phát giác ra nhiều tang chứng phạm pháp nữa.
Cựu Chủ Tịch Hạ Viện Newt Gingrich nhìn nhận, “Trong sinh hoạt chính trị, quan điểm và tiếng nói của Paul Ryan được tín nhiệm; Paul chững chạc hơn, kiến thức hơn; mất cây kim chỉ nam đó, chính khách Cộng Hòa chỉ còn cái tiêu chuẩn cuối cùng: Bạch Cung.”
Trong buổi họp ngày thứ Tư 11/4/18, trước nhiều lời phiền trách và khuyên can của các bạn đồng viện, đồng đảng, Dân Biểu Ryan quyết liệt dứt áo, từ quan với nguyên nhân 'yếu xìu- ông muốn được làm bố full time, chứ không chỉ làm bố cuối tuần như từ mười mấy năm nay. Ryan than là vai trò Chủ Tịch Hạ Viện chiếm quá nhiều thời giờ của ông, khiến ông xao lãng bổn phận làm bố của ba đứa trẻ đang vào tuổi teen, cần sự có mặt của người cha.
Dành nhiều thì giờ cho gia đình có thể là một nhu cầu thật sự của Dân Biểu Ryan sau 20 năm công vụ, nhưng cũng có thể là cái cớ để ông tránh né một thất bại lớn sau nhiều thành công quan trọng. Ông còn quá trẻ để hồi hưu, nhưng lại thiếu can đảm để cầm đầu một phong trào chống Trump ngay trong đảng Cộng Hòa; không đồng ý với đường lối cầm quyền của tổng thống, nhiều lần ông đã phản đối Trump, nhưng cuối cùng rồi cũng buông xuôi. Nếu ngay từ những ngày đầu ông ra mặt chống Trump, thì cơ may của các chính khách Cộng Hòa giờ này đã khá hơn tình trạng ác mộng hiện nay.
Trump có một gia đình đầm ấm, hạnh phúc, và tương đối giầu có, không quá giầu nhưng dĩ nhiên không nghèo như 90% cử tri đã đều đặn ủng hộ ông từ 20 năm nay.
Nhiều dấu hỏi cần được đặt ra cho người đào binh thứ 38 này, ngoài câu hỏi về cái cớ ông đào ngũ để được sống bên gia đình nhiều hơn. Thí dụ câu: chính trường có còn ưu đãi ông nữa hay không, sau hành động bỏ đảng, bỏ trách nhiệm để chạy thoát thân.
Hơn nữa, trọng trách chủ tịch Hạ Viện chỉ nặng hơn trọng trách ông thợ hàn, thợ máy, nhưng giờ làm việc của Ryan chưa chắc đã dài hơn những người thợ này -họ thường làm hai jobs hoặc làm over time mà vẫn vui sống đầy đủ với gia đình.
Dù không đồng ý với luật thuế vụ giảm thuế đại gia -tác phẩm của Ryan- tôi vẫn chúc ông bình yên trên đường trở về với vợ, con -con đường có thể ví với chuyến bay một chiều - không còn cơ hội trở lại chính trường nữa.
Điều ông khổ hơn đàn ông Việt Nam thất nghiệp là nhà ông không nuôi gà, thì gà đâu mà đuổi cho con vợ nó vui. (ndt)
English
Deutsch
Français
Español
Italiano
Português
Norsk
Nederlands
Dansk
Suomi
Polski
Čeština
Русский
日本語
한국어
中文(简体)
中文(繁體)
Magyar
Türkçe
العربية
ไทย
Latina
हिन्दी
Bahasa Indonesia
Bahasa Melayu
:ha fppy:
