Các thành viên NATO của châu Âu đang lập kế hoạch thay thế dần Mỹ trở thành quốc gia bảo đảm quốc pḥng quan trọng của họ trong ṿng 5 đến 10 năm tới, tờ Financial Times đưa tin.

Binh lính NATO tham gia cuộc tập trận quân sự Recon Clash-22 vào ngày 15/10/2022 tại Solina, Ba Lan. Ảnh Getty
Anh, Pháp, Đức và các quốc gia Bắc Âu hiện đang đàm phán về một đề xuất tiềm năng sẽ chuyển gánh nặng quân sự và tài chính của khối quốc pḥng khỏi Washington, 4 quan chức châu Âu giấu tên nói với tờ Financial Times. Mục tiêu cuối cùng là tŕnh bày kế hoạch này với Mỹ trước hội nghị thượng đỉnh thường niên của NATO tại The Hague vào tháng 6 này, theo báo cáo.
Nỗ lực này phản ánh nỗi lo sợ lan rộng trong số các thành viên NATO châu Âu rằng Hoa Kỳ, dưới thời Tổng thống Donald Trump, có thể từ bỏ các cam kết quốc pḥng hoặc rời khỏi khối hoàn toàn. Trong khi các cuộc đàm phán được cho là đang được định h́nh như một quá tŕnh chuyển đổi được quản lư, dài hạn, các quan chức châu Âu đă thừa nhận với FT rằng mốc thời gian từ năm đến mười năm có vẻ cực kỳ tham vọng.
"Tăng chi tiêu là cách duy nhất chúng ta có: chia sẻ gánh nặng và chuyển hướng khỏi sự phụ thuộc vào Mỹ. Chúng tôi đang bắt đầu các cuộc đàm phán đó, nhưng đó là một nhiệm vụ quá lớn khiến nhiều người choáng ngợp trước quy mô của nó", một quan chức nói với FT.
Theo báo cáo, kế hoạch có thể bao gồm các cam kết của EU về việc tăng chi tiêu quốc pḥng và nâng cao năng lực quân sự, điều này có khả năng thuyết phục ông Trump đồng ư chuyển giao trách nhiệm dần dần và cho phép Mỹ tập trung vào Châu Á.
Tuy nhiên, một số nước châu Âu được cho là miễn cưỡng ủng hộ các cuộc đàm phán, lo ngại rằng chúng có thể khuyến khích Mỹ rút lui nhanh hơn. Trong khi đó, những nước khác nghi ngờ liệu Washington có đồng ư chuyển giao trách nhiệm có cấu trúc hay không, do "bản chất khó lường" của chính quyền Trump.
Ông Trump đă yêu cầu các thành viên NATO tăng chi tiêu quốc pḥng lên 5% GDP – cao hơn gấp đôi mục tiêu 2% của liên minh. Bộ trưởng Quốc pḥng Mỹ Pete Hegseth đă nói rằng đất nước "sẽ không c̣n dung thứ cho mối quan hệ mất cân bằng" với các đồng minh của ḿnh, nhấn mạnh rằng Washington "sẽ ưu tiên trao quyền cho châu Âu để tự chịu trách nhiệm về an ninh của chính ḿnh".
Đầu tháng này, Chủ tịch Ủy ban Châu Âu Ursula von der Leyen đă thúc giục EU thành lập một "liên minh quốc pḥng". EU cũng đă ủng hộ một kế hoạch được gọi là ReArm Europe nhằm huy động tới 800 tỷ euro (875 tỷ đô la) tiền nợ và giảm thuế cho tổ hợp công nghiệp quân sự của khối.
Moscow đă chỉ trích gay gắt kế hoạch tăng chi tiêu quân sự của EU, với người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov gọi sự gia tăng này là "vấn đề đáng lo ngại sâu sắc". Ông nhấn mạnh rằng các biện pháp này "chủ yếu nhằm vào Nga" và đe dọa làm suy yếu các nỗ lực ḥa b́nh với Ukraine.
VietBF@ Sưu tập