Thái tử Saudi Arabia tiến gần hơn’ tới việc bình thường hóa quan hệ với Israel

[florida80]

9/21

Thái tử Saudi Arabia, Mohammed bin Salman cho biết trong một cuộc phỏng vấn với Fox News phát sóng hôm thứ Tư rằng các cuộc đàm phán đang diễn ra về Israel có nghĩa là triển vọng bình thường hóa quan hệ giữa cả hai nước “gần gũi hơn” mỗi ngày nhưng cách đối xử với người Palestine vẫn là một “điều rất quan trọng”.

Saudi Arabiađang thảo luận về một thỏa thuận lớn với Hoa Kỳ, trong đó nước này sẽ bình thường hóa quan hệ với Israel để đổi lấy một hiệp ước quốc phòng của Mỹ và viện trợ phát triển chương trình hạt nhân dân sự của riêng mình. Saudi Arabia cho biết bất kỳ thỏa thuận nào cũng sẽ đòi hỏi tiến bộ lớn hướng tới việc thành lập một nhà nước Palestine, đây là một điều khó thuyết phục đối với chính phủ tôn giáo và dân tộc chủ nghĩa nhất trong lịch sử Israel.

Được biết đến rộng rãi với cái tên MBS, nhà lãnh đạo trên thực tế của Ả Rập Saudi đã được hỏi trong một cuộc phỏng vấn trên “Báo cáo đặc biệt với Bret Baier” về việc cần làm gì để bình thường hóa quan hệ với Israel và trả lời rằng chính quyền Biden ủng hộ điều đó xảy ra.

“Đối với chúng tôi, vấn đề Palestine rất quan trọng. Chúng ta cần giải quyết phần đó”, ông nói. Trong đoạn trích được đưa ra trước khi phát sóng, ông nói thêm rằng cho đến nay đã có “các cuộc đàm phán tốt đẹp”.

Ông nói. “Chúng tôi hy vọng điều đó sẽ đạt đến một mức độ nào đó, nó sẽ xoa dịu cuộc sống của người Palestine, đưa Israel trở thành một bên tham gia ở Trung Đông.”

Hoàng tử phủ nhận thông tin cho rằng các cuộc đàm phán đã bị đình chỉ, nói rằng “mỗi ngày chúng tôi tiến lại gần nhau hơn”.

Cuộc phỏng vấn được phát sóng ngay sau khi Tổng thống Joe Biden gặp Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu khi cả hai đang ở New York dự cuộc họp của Đại hội đồng Liên hợp quốc. Biden nêu lên mối lo ngại về cách đối xử của chính phủ cực hữu Israel với người Palestine, kêu gọi ông Netanyahu thực hiện các bước để cải thiện điều kiện ở Bờ Tây vào thời điểm bạo lực gia tăng ở vùng lãnh thổ bị chiếm đóng.

Người phát ngôn Hội đồng An ninh Quốc gia John Kirby nói với các phóng viên hôm thứ Tư rằng tốt nhất là các nhà lãnh đạo của Israel và Saudi Arabia “nói về mức độ thân thiết của họ và họ nghĩ họ đang ở đâu trong quá trình này”, lưu ý rằng mỗi quốc gia phải đưa ra “các quyết định có chủ quyền” và “chúng tôi tôn trọng điều đó”.

“Rõ ràng là bây giờ chúng tôi khuyến khích bình thường hóa. Chúng tôi nghĩ điều đó không chỉ tốt cho Israel và Saudi Arabia mà còn tốt cho cả khu vực”, Kirby nói thêm. “Và vì vậy, chúng tôi sẽ tiếp tục nói chuyện với cả hai bên về quá trình này và cố gắng tiến hành nó một cách nghiêm túc nhất có thể.”

Bin Salman đã trả lời rất ít cuộc phỏng vấn với các phương tiện truyền thông phương Tây, đặc biệt kể từ vụ sát hại Jamal Khashoggi, một nhà bất đồng chính kiến ​​​​người Ả Rập Xê Út và người phụ trách chuyên mục của Washington Post, trong một hoạt động của các đặc vụ Ả Rập Xê Út mà tình báo Mỹ cho rằng có thể đã được hoàng tử chấp thuận. Hoàng tử đã phủ nhận mọi sự liên quan.

Trong 5 năm kể từ đó, vương quốc đã rũ bỏ mọi tình trạng bị ruồng bỏ vì trọng tâm đã chuyển sang các sáng kiến ​​và tiến bộ ngoại giao lớn trong Tầm nhìn 2030, kế hoạch trên diện rộng của hoàng tử nhằm cải tổ nền kinh tế, cung cấp việc làm cho thanh niên và cai trị vương quốc ngoài nguồn thu từ dầu mỏ.

Bin Salman được hỏi liệu ông có lo lắng rằng Iran cuối cùng có thể chế tạo vũ khí hạt nhân hay không và nói rằng “chúng tôi lo ngại bất kỳ quốc gia nào có được vũ khí hạt nhân”.

Ông nói rằng: “Đó là một bước đi tồi tệ. Họ không cần có vũ khí hạt nhân vì họ không thể sử dụng nó. Ngay cả khi Iran có vũ khí hạt nhân, bất kỳ quốc gia nào sử dụng vũ khí hạt nhân đều có nghĩa là họ đang gây chiến với phần còn lại của thế giới.”

Nhưng bị thúc ép nếu Iran muốn có vũ khí hạt nhân, liệu Ả Rập Saudi có tìm cách làm điều tương tự hay không, hoàng tử trả lời, “chúng tôi cũng sẽ có.”

Saudi Arabia đã đạt được tiến bộ lớn trong việc chấm dứt cuộc chiến tàn khốc với phiến quân Houthi do Iran hậu thuẫn ở Yemen, trong tuần này sẽ tổ chức một phái đoàn phiến quân ở thủ đô Riyadh. Nước này dẫn đầu việc đưa Syria trở lại Liên đoàn Ả Rập và vào tháng 3 đã đồng ý với một thỏa thuận do Trung Quốc làm trung gian nhằm khôi phục quan hệ ngoại giao với Iran, đối thủ chính trong khu vực của nước này.

Những cải cách xã hội sâu rộng của hoàng tử đã biến vương quốc từ một quốc gia cực kỳ bảo thủ được cai trị bởi một hình thức nghiêm ngặt của luật Hồi giáo thành một cường quốc giải trí đầy tham vọng, đầu tư hàng tỷ đô la vào mọi thứ, từ những ngôi sao bóng đá hàng đầu, các giải đấu gôn cho đến trò chơi điện tử.

Nhưng hoàng tử đã chứng tỏ mình thậm chí còn ít khoan dung hơn với những người bất đồng chính kiến ​​so với những người tiền nhiệm. Những người Saudi lên tiếng phản đối chính sách của ông, ngay cả trên các tài khoản mạng xã hội ẩn danh có ít người theo dõi, có thể phải đối mặt với án tù dài hạn hoặc thậm chí là án tử hình. Cuộc đàn áp thậm chí còn mở rộng tới cả những người Saudi Arabia sống trên đất Mỹ.

Thái tử 38 tuổi nắm quyền cai trị hàng ngày sau khi vị vua già Salman chỉ định ông là người kế vị ngai vàng vào năm 2017 và ông có thể cai trị vương quốc trong nhiều thập niên tới.

Biden, người từng thề sẽ biến Saudi Arabia thành “kẻ bị ruồng bỏ” vì vụ sát hại Khashoggi khi vận động tranh cử tổng thống vào năm 2020, kể từ đó đã cúi đầu trước thực tế đó, hàn gắn mối quan hệ với thái tử trong khi tìm kiếm sự giúp đỡ của ông trong việc kiểm soát giá dầu và quản lý các vấn đề khác trong khu vực.

Saudi Arabia phần lớn vẫn trung lập trong cuộc chiến Ukraine, cung cấp viện trợ nhân đạo cho nước này và tự đề nghị làm trung gian hòa giải giữa Moscow và Kiev. Vương quốc này duy trì mối quan hệ tốt đẹp với Mỹ, Trung Quốc và Nga nhằm thúc đẩy lợi ích quốc gia của mình.